Tôi chưa làm xong thủ tục ly hôn với chồng là người nước ngoài. Vì vậy mấy năm nay tôi mua nhà, đất đều nhờ bạn bè, người thân đứng tên giúp để tránh rắc rối.
Việc nhờ người thân đứng tên nhà, đất có thể gặp những rủi ro gì, tôi phải làm gì để hạn chế thấp nhất rủi ro và bảo vệ tài sản của mình? (một bạn đọc).
Thạc sĩ Ngô Gia Hoàng, giảng viên Trường đại học Luật TP.HCM, trả lời:
Không ít người nhờ bạn bè, người thân đứng tên khi mua nhà, đất như một giải pháp tình thế để tránh vướng mắc pháp lý. Lý do có thể là sự ràng buộc của quy định pháp luật (chẳng hạn trước đây người Việt Nam định cư ở nước ngoài chưa được đứng tên sở hữu nhà), việc không đáp ứng điều kiện mua hoặc sở hữu trong một số trường hợp.
Cũng có trường hợp người mua né tránh nghĩa vụ tài chính hoặc hạn chế rủi ro khi phát sinh tranh chấp (trong ly hôn), trở ngại về tín dụng khiến phải nhờ người có hồ sơ vay tốt đứng tên hay để thuận tiện trong việc thực hiện các thủ tục pháp lý về sau…
Đây vẫn là giải pháp tiềm ẩn nhiều rủi ro, có thể khiến người bỏ tiền không còn quyền kiểm soát đối với chính tài sản của mình.
Theo quy định của Luật Đất đai 2024 và Luật Nhà ở 2023, quyền sử dụng đất và quyền sở hữu nhà ở được xác lập trên cơ sở đăng ký và ghi nhận trên giấy chứng nhận (sổ hồng, sổ đỏ).
Người đứng tên trên giấy tờ được pháp luật công nhận là chủ sở hữu hợp pháp. Vì vậy việc nhờ người thân đứng tên hộ tiềm ẩn rủi ro rất lớn, đặc biệt khi phát sinh tranh chấp hoặc xảy ra biến cố ngoài ý muốn.
Rủi ro dễ thấy nhất là người đứng tên có thể không trả lại tài sản. Nhiều trường hợp, sau khi được nhờ đứng tên, người thân có thể thay đổi ý định, phủ nhận thỏa thuận ban đầu hoặc trì hoãn việc sang tên lại.
Tiếp theo, việc định đoạt tài sản trở nên bị động và phụ thuộc. Khi cần bán, thế chấp hoặc thực hiện các giao dịch khác, do chỉ có người sử dụng đất, chủ sở hữu mới có quyền nên người nhờ đứng tên sẽ bị lệ thuộc vào người đứng tên giùm.
Người này có thể đặt ra điều kiện, đòi thêm lợi ích hoặc thậm chí từ chối không hợp tác.
Đáng lo hơn, người đứng tên có thể tự ý định đoạt tài sản. Với tư cách là chủ sở hữu hợp pháp, người đứng tên có toàn quyền chuyển nhượng, thế chấp hoặc tặng cho tài sản mà không cần sự đồng ý của người bỏ tiền.
Khi xảy ra tranh chấp, người bỏ tiền phải chứng minh nguồn tiền và việc nhờ đứng tên, trong khi các chứng cứ này thường khó thu thập hoặc không đầy đủ. Thực tế đã ghi nhận nhiều trường hợp người bỏ ra số tiền lớn nhưng vẫn không thể đòi lại tài sản.
Ngoài ra còn tồn tại rủi ro từ bên thứ ba. Nếu người đứng tên giùm phát sinh nghĩa vụ tài chính như vay nợ, bị kiện hoặc thi hành án, tài sản đứng tên họ có thể bị kê biên, xử lý để thanh toán nghĩa vụ.
Ví dụ, trường hợp tài sản đã được thế chấp tại ngân hàng, khi không trả được nợ, bên nhận thế chấp có quyền xử lý tài sản theo quy định.
Rủi ro khác là tranh chấp phát sinh trong quan hệ hôn nhân của người đứng tên giùm. Nếu người đứng tên giùm có vợ hoặc chồng, tài sản đứng tên họ có thể bị xác định là tài sản chung của vợ chồng trong thời kỳ hôn nhân.
Khi ly hôn, tài sản này có thể bị phân chia, làm ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi của người bỏ tiền. Khi đó người bỏ tiền phải tham gia tranh chấp và tự chứng minh quyền sở hữu của mình – vốn là việc không dễ dàng.
Cuối cùng, tranh chấp thừa kế cũng là nguy cơ đáng kể. Khi người đứng tên mất, tài sản trở thành di sản và được chia thừa kế theo pháp luật hoặc theo di chúc cho vợ/chồng, con hoặc người thừa kế khác của họ.
Người bỏ tiền chỉ có thể yêu cầu bảo vệ quyền lợi nếu chứng minh được mối quan hệ thực tế và thỏa thuận nhờ đứng tên. Quá trình này thường kéo dài, phức tạp và tiềm ẩn nhiều rủi ro pháp lý, đặc biệt khi phát sinh tranh chấp giữa nhiều người thừa kế.
Khi phát sinh tranh chấp, người nhờ đứng tên có thể khởi kiện yêu cầu tòa án bảo vệ quyền lợi của mình nhưng phải cung cấp tài liệu, chứng cứ chứng minh quan hệ nhờ đứng tên giùm. Do đó việc chủ động chuẩn bị và lưu giữ chứng cứ ngay từ đầu là yếu tố hết sức quan trọng.
Các bên nên lập văn bản thỏa thuận rõ ràng về việc nhờ đứng tên, trong đó xác định cụ thể người bỏ tiền, người đứng tên hộ, mục đích của giao dịch và cam kết hoàn trả tài sản, cam kết không định đoạt tài sản khi chưa có sự đồng ý của bên bỏ tiền…
Văn bản cần có chữ ký đầy đủ của các bên và nên có người làm chứng để tăng giá trị pháp lý. Cách làm này có thể “mất lòng trước” nhưng “được lòng sau”.
Nếu người đứng tên không muốn lập văn bản thỏa thuận hoặc người nhờ đứng tên e ngại ảnh hưởng đến mối quan hệ, thì vẫn nên chủ động lưu giữ các chứng cứ khác như ghi âm việc thỏa thuận, email, tin nhắn trao đổi,… để làm căn cứ bảo vệ quyền lợi khi cần thiết.
Người nhờ đứng tên cũng cần lưu giữ đầy đủ chứng từ chuyển tiền. Các tài liệu như sao kê ngân hàng, giấy chuyển tiền, biên nhận, hoặc xác nhận giao nhận tiền… sẽ giúp chứng minh ai là người thực sự tạo lập tài sản.
Việc chuyển tiền trực tiếp cho bên bán, kèm theo xác nhận của họ hoặc tài liệu từ bên môi giới, cũng là nguồn chứng cứ có giá trị trong trường hợp xảy ra tranh chấp.
Người bỏ tiền nên cố gắng nắm giữ bản gốc sổ hồng, sổ đỏ để hạn chế khả năng người đứng tên tự ý chuyển nhượng hoặc thế chấp tài sản.
Chiều 11/5, mẻ bêtông đầu tiên được đổ cho bệ trụ TC2 - một trong hai trụ chính của cầu đi bộ vượt sông Sài Gòn, nối công viên bến Bạch Đằng với Khu đô thị mới Thủ Thiêm.
Hạng mục có diện tích gần 1.900 m2, dài 48,5 m, rộng 39 m, cao 3 m, sử dụng khoảng 5.674 m3 bêtông cùng 650 tấn thép cho phần móng. Đây là trụ cầu có quy mô lớn nhất TP HCM hiện nay.
Theo đơn vị thi công, quá trình đổ bêtông diễn ra liên tục, được kiểm soát nghiêm ngặt về công nghệ, nhiệt độ và chất lượng vật liệu nhằm đảm bảo độ bền, ổn định kết cấu. Phần mố trụ dự kiến hoàn thành trong tháng 6, trước khi chuyển sang lắp dựng hệ thống vòm thép.
Cầu đi bộ qua sông Sài Gòn dài 720 m, gồm cầu dẫn và cầu chính. Nhịp chính dài khoảng 187 m, sử dụng kết cấu vòm treo dây văng, mặt cầu rộng 6-11 m bằng dầm thép. Công trình có khoảng thông thuyền rộng 80 m, tĩnh không cao 10 m.
Điểm nhấn kiến trúc của dự án là vòm thép không gian mang hình tượng lá dừa nước - biểu tượng đặc trưng Nam Bộ. Hạng mục này đang được gia công tại nhà máy, dự kiến đưa ra công trường lắp dựng từ đầu tháng 8.
Theo Phó chủ tịch UBND TP HCM Bùi Xuân Cường, với thiết kế độc đáo, cầu đi bộ qua sông Sài Gòn được kỳ vọng trở thành điểm nhấn kiến trúc mới ở thành phố. Ông cho biết dự án cũng là mô hình xã hội hóa mới khi doanh nghiệp tài trợ vốn đầu tư, sau đó được mở rộng ra nhiều công trình khác như chỉnh trang công viên, cảnh quan ở khu trung tâm.
Khởi công tháng 3/2025, cầu đi bộ có tổng vốn gần 1.000 tỷ đồng, do Nutifood tài trợ. Công trình được kỳ vọng không chỉ kết nối hai bờ sông mà còn tạo thêm không gian công cộng, điểm nhấn kiến trúc mới cho khu trung tâm TP HCM.
Lãnh đạo thành phố đánh giá dự án đang đáp ứng tiến độ, song yêu cầu các đơn vị tập trung nhân lực, thiết bị để đảm bảo hoàn thành đúng kế hoạch vào dịp Quốc khánh 2/9.
Buổi sáng, anh Minh Cảnh, 42 tuổi, dắt xe ra khỏi nhà trên phố Lý Nam Đế, chuẩn bị cho một ngày chạy hàng thuê từ chợ Đồng Xuân tới các điểm bán lẻ rải rác quanh phố cổ. Khách của anh là tiểu thương bán hàng cho du khách lưu trú tại các phố Hàng Mã, Lương Văn Can, Hàng Gai, Hàng Buồm... Ngày ít anh chở 2-3 chuyến, ngày nhiều thì bận từ rạng sáng đến tối muộn.
Từ ngày 1/7, theo dự thảo đề án vùng phát thải thấp, xe máy xăng sẽ bị cấm lưu thông trong khung giờ cuối tuần tại 11 tuyến phố vùng lõi Hoàn Kiếm, tức bao gồm các tuyến phố anh Cảnh hay chạy qua. Vì thế, cả tuần nay chủ đề nóng trong gia đình anh và cả nhóm bạn xe ôm là làm gì trước lệnh cấm.
"Chắc chắn tôi sẽ mất khách, thu nhập giảm sút mà chưa biết xoay xở thế nào", anh Cảnh nói. Anh đã tìm hiểu về xe điện chở hàng. Nhưng với thu nhập 9-10 triệu đồng mỗi tháng, sau khi trừ ăn uống, sinh hoạt và học phí của hai con đang học phổ thông, việc mua xe mới gần như ngoài tầm với.
Làm nghề chở khách du lịch, anh Mạnh Hùng, 43 tuổi, sống trên phố Hàng Buồm - một trong 11 tuyến phố nằm trong vùng lõi Hoàn Kiếm, chia sẻ nhà trên phố cổ là được cha mẹ để lại, chưa bao giờ nghĩ đến chuyện chuyển đi. Phố cổ vừa là nơi sinh sống, vừa là nơi mưu sinh của gia đình.
Hàng ngày anh chở khách du lịch quanh khu vực Hồ Gươm và phố cổ. Cuối tuần là cao điểm, khách vào đây ăn uống, mua sắm, xem nghệ thuật, thường đi loanh quanh cả buổi. "Đó là lúc tôi kiếm được nhiều nhất. Giờ đúng những ngày đó lại không được chạy xe vào thì khác gì mất trắng thu nhập", anh bộc bạch.
Anh Hùng cũng tính đến việc đổi xe điện, nhưng thu nhập không cố định, mua xe 30-40 triệu đồng đồng nghĩa phải thắt lưng buộc bụng nhiều tháng. Anh cũng lo nhà nằm trong ngõ nhỏ, là lối đi chung có hàng chục hộ dân. Mấy chục xe điện để ngoài đường cắm sạc, dây điện chằng chịt, mưa xuống có thể chập cháy.
Mùa mưa, phố cổ có đoạn ngập. Theo anh, xe xăng dính nước còn có thể xử lý từng bộ phận; xe điện khi hệ thống điện bị ảnh hưởng là có thể hỏng cả dây chuyền, chi phí sửa chữa sẽ rất lớn.
Vì một thành phố không ô nhiễm, anh Hùng không phản đối chính sách vùng phát thải thấp, song cho rằng áp dụng thời điểm này chưa hợp lý. Anh mong chính quyền hiểu hoàn cảnh người dân, hỗ trợ chi phí chuyển đổi sang xe điện.
Cũng sinh sống ở vùng dự kiến cấm xe máy xăng, phố Lê Lai, phường Tràng Tiền, cách Hồ Gươm chỉ hai ngã tư, chị Lan Phương ủng hộ chính sách nhưng bắt đầu hình dung những bất tiện. Cuối tuần muốn ra ngoài chị phải đi bộ đến trạm xe công cộng. Người thân ghé thăm phải gửi xe ở xa rồi đi bộ vào.
Chị Phương dự định chuyển sang xe điện, nhưng cũng gặp phải rào cản như nhiều người dân vùng lõi Hoàn Kiếm là chi phí chuyển đổi cao, chính sách hỗ trợ chưa được công bố, trạm sạc công cộng, nơi đổi pin mới thấy vị trí dự kiến quy hoạch. Chị cũng lo độ bền của pin xe điện và quãng đường mỗi lần sạc...
"Có lẽ phải đợi đến khi chính thức áp dụng vùng phát thải thấp mới thấy hết những vấn đề người dân phải đối mặt", chị nói.
Theo Tờ trình đề án vùng phát thải thấp của UBND TP Hà Nội, các đơn vị đã lấy ý kiến của tổ chức, cá nhân cư trú, làm việc tại vùng phát thải thấp và các đối tượng khác có liên quan bằng hình thức trực tiếp, trực tuyến, hội thảo tham vấn. Kết quả trên 1.250 phiếu (1.010 phiếu hợp lệ) cho thấy người dân trong vùng vành đai 1 và lân cận vẫn phụ thuộc chủ yếu vào xe máy, ôtô sử dụng nhiên liệu hóa thạch, tỷ lệ sử dụng phương tiện điện và giao thông công cộng còn thấp.
Người dân ủng hộ việc chuyển đổi xanh với vận tải công cộng, nhưng thận trọng/ ít ủng hộ các biện pháp hạn chế, thu phí, cấm phương tiện cá nhân nếu phương án thay thế chưa đáp ứng.
Doanh nghiệp nhìn chung ủng hộ định hướng vùng phát thải thấp nhưng kiến nghị công bố sớm lộ trình và có cơ chế hỗ trợ (tín dụng ưu đãi, miễn/giảm phí – lệ phí, hạ tầng sạc) để giảm chi phí chuyển đổi và hạn chế gián đoạn hoạt động.
Kết quả khảo sát cho thấy việc triển khai vùng phát thải thấp cần được thực hiện theo lộ trình phù hợp, song song với phát triển hạ tầng giao thông công cộng và các giải pháp hỗ trợ chuyển đổi phương tiện, nhằm bảo đảm đồng thuận xã hội và giảm thiểu tác động đến đời sống người dân và hoạt động của doanh nghiệp, tờ trình nêu.
Còn hai tháng nữa là tới ngày thí điểm vùng phát thải thấp, anh Cảnh, anh Hùng, chị Phương đang nóng lòng chờ đợi chính quyền công bố chính sách hỗ trợ chuyển đổi phương tiện cũng như mạng lưới trạm sạc cho xe điện.
Quốc hội hôm 24/4 thông qua Nghị quyết chọn 24/11 là ngày Văn hóa Việt Nam, người lao động được nghỉ làm và hưởng nguyên lương. Người dân được miễn hoặc giảm phí, lệ phí tham quan tại các cơ sở văn hóa, thể thao công lập theo quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền. Nhà nước khuyến khích người dân tham gia các hoạt động văn hóa trong ngày lễ lớn của đất nước.
Ông Ngọ Duy Hiểu, Phó chủ tịch Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam, cho biết đoàn viên lao động rất đồng tình và phấn khởi trước quyết định bởi đây là dịp để nâng cao truyền thống văn hóa dân tộc và gắn kết gia đình.
Trước đó khi khảo sát trực tuyến về nhu cầu nghỉ lễ, Công đoàn nhận được nhiều ý kiến người lao động và cơ sở đề nghị sớm đề xuất với cấp thẩm quyền xem xét hoán đổi ngày làm việc để kéo dài ngày nghỉ dịp Văn hóa Việt Nam.
Cụ thể, nghỉ lễ rơi vào thứ ba ngày 24/11 nên hoán đổi ngày làm việc thứ hai 23/11 sang làm bù thứ bảy tuần kế tiếp, tức ngày 5/12. Kỳ nghỉ kéo dài bốn ngày liên tiếp (21/11-24/11) với người có chế độ nghỉ hai ngày cuối tuần; ba ngày liên tiếp (22/11-24/11) với người có chế độ nghỉ chủ nhật. Công đoàn cơ sở cho rằng nếu có chủ trương cần đề xuất và thông báo sớm để các bên chủ động bố trí sản xuất kinh doanh hoặc lên phương án về quê, đi chơi nhằm kích cầu du lịch.
"Trước mong muốn của người lao động, Tổng liên đoàn sẽ nghiên cứu cùng Bộ Nội vụ có phương án phù hợp để báo cáo Thủ tướng quyết định", ông Hiểu nói.
Về lâu dài, Công đoàn sẽ tổng hợp ý kiến từ cơ sở cùng bộ ngành liên quan kiến nghị hoàn thiện chính sách liên quan ngày nghỉ lễ để phù hợp với đời sống và ổn định quan hệ lao động trong tình hình mới.
Trước mắt trong tháng 5 - tháng công nhân, Tổng liên đoàn sẽ tập trung vào các hoạt động chăm lo đời sống vật chất lẫn tinh thần cho người lao động, chú trọng đối thoại thương lượng tập thể, hoàn thiện chính sách pháp luật liên quan đến người lao động và tổ chức gắn với Đại hội Công đoàn lần thứ 14.
Kỷ niệm 140 năm ngày Quốc tế Lao động (1/5/1886), Công đoàn Việt Nam tổ chức nhiều hoạt động như hơn 1.000 người diễu hành trên một số tuyến đường; tuyên dương 140 cán bộ công đoàn cơ sở xuất sắc có nhiều đóng góp trong cải thiện điều kiện làm việc, nâng cao đời sống và phúc lợi cho đoàn viên lao động.
Các cơ quan thuộc Chính phủ đang nghiên cứu bổ sung dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 4 luật thuộc lĩnh vực nội vụ vào Chương trình lập pháp năm 2026 của Quốc hội khóa 16, trong đó có nội dung sửa đổi Bộ luật Lao động theo hướng quy định ngày 24/11 là ngày người lao động được nghỉ làm, hưởng nguyên lương. Dự án luật này dự kiến được thông qua tại kỳ họp thứ hai của Quốc hội khóa 16.
Khi được thông qua, số ngày nghỉ lễ chính thức trong năm sẽ tăng lên 12, gồm Tết Dương lịch 1 ngày, Tết Nguyên đán 5 ngày, giỗ Tổ Hùng Vương 1 ngày, dịp 30/4-1/5 là 2 ngày, Quốc khánh 2 ngày và Ngày Văn hóa Việt Nam 1 ngày.
