Tôi là sống tại thành phố cổ nước Đức. Vợ là người phụ nữ Việt Nam. Việc thường xuyên đọc báo VnExpress đã động viên tôi chia sẻ câu chuyện tình yêu của chúng tôi lên chuyên mục này. Tất nhiên tôi không giỏi tiếng Việt nên vợ giúp tôi biên dịch.
Tôi là người Đức, sống cùng thành phố với cô ấy. Chúng tôi biết mặt nhau năm năm nhưng không biết thông tin cá nhân nào của nhau. Tôi gọi gia đình cô ấy là người Việt Nam. Tôi thậm chí không quan tâm đến việc cô ấy có chồng hay không. Trước đây tôi từng có bạn gái và cảm giác thật tệ trong mối quan hệ ấy đến mức khi thoát ra khỏi mối quan hệ đó, tôi chấp nhận sự thật rằng mình sẽ ở một mình suốt đời, như vậy sẽ tốt hơn việc tìm kiếm mối quan hệ mới.
Mọi chuyện bắt đầu thay đổi khi thỉnh thoảng tôi trò chuyện với con trai cô ấy. Cậu bé ở tuổi vị thành niên nhưng suy nghĩ như người trưởng thành. Hôm đó là một ngày mùa thu, thời tiết se lạnh, tôi trò chuyện với con trai cô ấy trước nhà rất lâu và cô ấy đã mời tôi vào nhà uống cà phê. Sau này, tôi mới biết đó là văn hóa thân thiện của người Việt Nam. Hôm đó tôi biết được cô ấy sống một mình với hai con trai. Họ sẽ có chuyến về Việt Nam dịp Tết. Tôi bắt đầu quan tâm về đất nước Việt Nam qua lời kể của con trai cô ấy. Thật mới mẻ và thú vị. Tôi gặp con trai cô ấy thường xuyên hơn và nhận được lời mời đến du lịch Việt Nam.
Ở đây có sự khác biệt văn hóa gây hiểu lầm lớn nhưng điều này lại mang tính tích cực khởi đầu cho chuyện tình của chúng tôi. Văn hóa Đức, chỉ có gia đình mới đi du lịch cùng nhau. Tôi đã nghĩ cô ấy thích tôi. Còn văn hóa Việt Nam của các bạn là thân thiện mời khách. Một sự hiểu lầm thật tốt. Thật ra cô ấy đã tuyên bố với mọi người là sống độc thân tới già sau khi mất niềm tin vào hai cuộc hôn nhân ngắn ngủi trước kia. Cô ấy có ý định giới thiệu tôi với nhiều người phụ nữ khác, cô ấy gọi đó là mai mối.
Xin nói rõ thêm: tôi không biết tiếng Việt, cô ấy không biết tiếng Đức, tiếng Anh. Chúng tôi trò chuyện nhờ google dịch. Cái điện thoại là cầu nối quan trọng và nó đã dịch sai tạo nên một sự nhầm lẫn lần hai, rất tốt. Ở Việt Nam, chúng tôi có cơ hội trò chuyện nhiều hơn. Tôi hỏi cô ấy nghĩ gì về tôi. Cô ấy nói: có cảm tình một chút. Điện thoại dịch là cô ấy yêu tôi một chút. Điều này khiến tôi quyết tâm tìm hiểu cô ấy.
Trong chuyến về Việt Nam này, chúng tôi mới biết tên tuổi nhau, tôi thua cô ấy 4 tuổi. Điều đó không quan trọng với tôi. Mọi người ở Việt Nam hỏi tôi muốn có một người bạn gái Việt Nam không, họ sẽ giới thiệu. Tôi trả lời: nếu yêu ai đó thì người tôi muốn là cô này. Tôi chỉ tay về cô ấy. Để có người giúp đỡ, tôi đã kể cho con trai cô ấy về ý định của tôi và cậu bé ủng hộ. Cậu bé đã ngăn mẹ dẫn tôi gặp người khác nhưng cậu bé lại không nói về tình cảm của tôi. Tôi đã tìm hiểu về cô ấy qua con trai cô ấy. Cậu bé nói: mẹ thích đi chùa cầu xin những mong ước. Tôi đã nhớ điều này. Vào dịp năm mới, người Việt Nam thích đi chùa. Gia đình cô ấy ở Việt Nam cũng đi nhiều chùa. Họ chắp tay, quỳ gối khấn vái. Tôi cũng vậy và bày tỏ mong muốn được ở bên cạnh cô ấy đến suốt đời.
Chuyến du lịch Việt Nam thật thú vị. Lần đầu tiên tôi biết đến văn hóa hát karaoke ở bất cứ đâu: ở nhà, ở quán, thậm chí trên ôtô. Sài Gòn xe máy tấp nập. Người Việt Nam rất thân thiện, trên bàn nhiều món ăn. Ngày đầu tiên, gia đình cô ấy mời tôi đủ món và trái cây lạ. Đầu tiên là món bánh xèo (tên xèo vì âm thanh xèo xèo), trái vú sữa (cái tên thật khó giải thích). Chị gái cô ấy cho tôi ăn thử trái me nhưng quên dặn tôi phải vứt hạt khiến tôi nuốt vài hạt nhưng nó không sao với tôi. Tôi thích bánh mì thịt giống Döner ở Đức nhưng ngon hơn và quá rẻ. Tôi còn thích món thịt kho trứng (tên khác là kho tàu). Lúc đầu tôi đã từ chối không ăn vì thấy nó màu sẫm giống bị thối. Sau được giải thích rằng họ đã nấu nó với nước dừa trong nhiều giờ. Quả thật nó quá ngon. Và lần đầu tiên tôi uống cà phê với đá.
Nói về cô ấy, trong chuyến về Việt Nam, cô ấy vẫn dè dặt, nhút nhát. Tôi đã làm nhiều cách, đọc thông tin trên mạng về văn hóa Việt Nam, hy vọng ngày nào đó tảng băng trong lòng cô ấy bị phá vỡ. Tôi nhận thấy cô ấy cũng như các phụ nữ Việt Nam khác rất tốt bụng, luôn quan tâm người khác, luôn ở trong bếp và ít ngồi chung bàn tiệc với khách. Mọi người sống rất giản dị và luôn vui vẻ.
Trở về Đức, một thời gian sau tôi mới nhận được sự đồng ý của cô ấy. Từ khi có tình yêu, cuộc sống của tôi cân bằng, như ý, trọn vẹn hơn rất nhiều. Gia đình và người quen của tôi nhận ra rằng tôi cười nhiều hơn, gương mặt hạnh phúc hơn. Chúng tôi hạnh phúc nhiều năm rồi. Gia đình tôi quý mến cô ấy. Sự khác biệt văn hóa, ngôn ngữ là có nhưng với chúng tôi, điều đó không là vấn đề gì. Chúng tôi yêu nhờ hiểu nhau, tôn trọng nhau, truyền đạt cảm xúc lẫn nhau. Chúng tôi có chung sở thích trồng trọt và có những sở thích riêng. Việc ủng hộ và tôn trọng sở thích riêng sẽ giúp tình cảm cả hai thêm tốt đẹp.
Ví dụ: cô ấy thích chụp hình với hoa trong tự nhiên và tôi sẽ đưa cô ấy đi bất cứ đâu mà cô ấy muốn. Ngược lại, tôi có sở thích học lái máy bay thể thao và cô ấy ủng hộ điều đó. Mỗi buổi sáng, chúng tôi thích cùng nhau uống cà phê, tận hưởng thời gian yên tĩnh và bình yên. Cuộc sống của chúng tôi thật bình yên, hạnh phúc và không tranh cãi hoặc căng thẳng. Người phụ nữ của tôi không giỏi nấu ăn nhưng với tôi, cô ấy đã tuyệt vời rồi. Tôi không hoàn hảo nên không yêu cầu người khác hoàn hảo. Tôi chưa từng yêu cầu cô ấy làm bất cứ điều gì cho tôi, không bao giờ yêu cầu cô ấy nấu món tôi thích. Tôi rất muốn nấu ăn cho cả nhà nhưng cô ấy thích tự tay nấu. Cô ấy thích chăm sóc cho gia đình, cố gắng nấu ăn ngon và không bao giờ để mọi người bị đói.
Khi ai đó nghĩ đến bạn, lo cho bạn nghĩa là họ đang yêu thương bạn. Hãy trân trọng và hạnh phúc vì điều đó cho dù không hoàn hảo. Sau chia sẻ này, tôi sẽ chở cô ấy đi chụp hình với hoa trong tự nhiên, bất cứ chỗ nào cô ấy muốn. Tôi sẽ chụp hình cho cô ấy đến khi cô ấy muốn về. Là đàn ông, tôi thích làm điều gì mà người phụ nữ của tôi muốn. Vì nếu cô ấy hạnh phúc, tôi cũng hạnh phúc theo. Chúc mọi người luôn hạnh phúc. Chúc mừng Lễ Phục Sinh an lành.
Em là tác giả bài viết "Hụt hẫng vì bị từ chối suốt ba tháng ‘rải’ hồ sơ xin việc". Khi nhấn nút gửi bài hôm ấy, em chỉ nghĩ mình đang trút ra nỗi ám ảnh cay đắng nhất của tuổi 23: tốt nghiệp, đầy kỳ vọng rồi liên tiếp nhận những email từ chối lạnh lùng. Ba tháng trôi qua, CV gửi đi như cánh chim lạc hướng, em bắt đầu nghi ngờ chính mình. Không ngờ bài viết lại nhận được nhiều chia sẻ đến vậy. Có người nhắn: "Trong đời ai cũng có thời gian thất nghiệp hoặc phải làm tạm công việc không phù hợp để chuyển tiếp. Không tin em cứ hỏi các cô chú anh chị xem có đúng không. Thế nên không có thất bại, chỉ có thử thách. 23 tuổi tương lai bay phấp phới em ơi". Em đọc mà vừa ấm lòng, vừa thấy nghèn nghẹn. Ấm vì được thấu hiểu. Nghèn nghẹn vì giữa động viên và thực tế vẫn là khoảng cách.
Ba tháng thất nghiệp không chỉ là ba tháng không lương. Đó là ba tháng thức dậy mà không biết hôm nay mình có ích ở đâu. Là những buổi phỏng vấn em chuẩn bị kỹ lưỡng, mặc chiếc áo sơ mi đã ủi phẳng, tập trả lời trước gương... rồi nhận về câu "Chúng tôi sẽ liên hệ sau". Là những tối nằm trằn trọc, mở điện thoại xem lại email cũ, tự hỏi: "Mình thiếu điều gì?". Em từng nghĩ mình học không tệ, thực tập cũng nghiêm túc, có kỹ năng giao tiếp, có tinh thần cầu tiến nhưng thị trường lao động không vận hành bằng niềm tin cá nhân, nó vận hành bằng nhu cầu, bằng cạnh tranh, bằng may mắn. Và em đứng giữa vòng xoáy ấy, thấy mình nhỏ bé.
Giữa những khó khăn đó, em chỉ còn hai lựa chọn rõ ràng: một là bước ra khỏi vùng an toàn, khởi nghiệp một công ty bán hàng khi 23 tuổi; hai là chấp nhận làm thêm bán quần áo, coi đó là công việc tạm thời để chờ cơ hội phù hợp hơn. Khởi nghiệp ở tuổi 23 nghe có vẻ "bay phấp phới" như lời mọi người nói. Em từng mơ về một thương hiệu nhỏ của riêng mình: bán những món đồ em chọn lọc, xây dựng trang mạng xã hội, tự chụp ảnh, tự viết nội dung, tự chăm sóc khách hàng. Em thích cảm giác được làm chủ. Em tin nếu đủ quyết tâm, em có thể học dần từ những sai lầm. Nhưng khởi nghiệp không chỉ là đam mê, nó cần vốn, cần kiến thức quản lý, cần khả năng chịu rủi ro. Em tự hỏi: nếu thất bại, em có đủ tiền để đứng dậy không? Nếu lỗ vốn, ai sẽ là người cùng em gánh chịu? Gia đình em không khá giả. Em không muốn quyết định bốc đồng của mình trở thành gánh nặng cho bố mẹ.
Lựa chọn thứ hai nghe "an toàn" hơn: đi làm thêm bán quần áo ở cửa hàng. Lương không cao, công việc có thể không liên quan đến chuyên ngành em học nhưng ít nhất, em có thu nhập, có nhịp sinh hoạt đều đặn, có môi trường giao tiếp, có cơ hội rèn kỹ năng bán hàng, chăm sóc khách. Có thể đó không phải giấc mơ em từng vẽ, nhưng là bước đệm. Thế nhưng, chính chữ "tạm" lại khiến em chùn bước. Em sợ mình sẽ mắc kẹt, sợ rằng "làm tạm" rồi thành quen, rồi đánh mất khát vọng ban đầu. Sợ một ngày nào đó nhìn lại, em nhận ra mình đã đánh đổi tuổi trẻ cho sự an toàn.
Có những đêm em ngồi một mình, mở lại bài viết cũ và đọc từng bình luận. Em nhận ra một điều: người ta không cổ vũ em liều lĩnh. Họ chỉ muốn em hiểu rằng thất nghiệp không phải bản án, nó là một đoạn đường và đoạn đường nào cũng cần bước đi. Có thể em đã nhìn mọi thứ quá cực đoan như thể chỉ có thành công rực rỡ hoặc thất bại hoàn toàn nhưng thực tế có lẽ mềm mại hơn. Làm thêm bán quần áo không đồng nghĩa với từ bỏ ước mơ. Khởi nghiệp không đồng nghĩa với thành công tức thì.
Em bắt đầu nghĩ theo cách khác: nếu đi làm thêm, em có thể học cách quản lý hàng hóa, cách đọc tâm lý khách hàng, cách vận hành một cửa hàng. Những kỹ năng ấy biết đâu sẽ giúp ích cho việc kinh doanh sau này. Nếu khởi nghiệp, em có thể bắt đầu nhỏ, bán online với số vốn vừa phải, thử nghiệm trước khi mở rộng. Điều quan trọng nhất không phải em chọn con đường nào, mà là em có dám chịu trách nhiệm với lựa chọn ấy hay không.
Ba tháng thất nghiệp đã dạy em nhiều điều hơn bốn năm đại học. Nó dạy em khiêm tốn; Dạy em hiểu giá trị của một công việc; Dạy em biết cảm thông với những người đang loay hoay tìm chỗ đứng trong xã hội. Em không còn muốn tự hỏi "Tại sao là mình?". Em muốn hỏi "Mình học được gì?". Có thể thời điểm này chưa phải lúc em có công việc mơ ước nhưng nó có thể là lúc em rèn bản lĩnh. 23 tuổi không còn quá trẻ để vô tư nhưng cũng chưa quá muộn để bắt đầu lại. Em không muốn sau này nhìn lại và hối hận vì đã không dám thử. Nhưng em cũng không muốn mù quáng lao vào thứ mình chưa chuẩn bị đủ.
Có lẽ con đường đúng không phải là chọn giữa khởi nghiệp hay làm thêm mà là chọn không ngừng tiến về phía trước, dù bước nhỏ. Em có thể đi bán quần áo để nuôi sống mình, đồng thời ấp ủ kế hoạch kinh doanh riêng. Em có thể thất bại lần nữa nhưng ít nhất em đã thử. Em có thể bị từ chối thêm vài lần nữa nhưng điều đó không định nghĩa giá trị của em.
Bài viết trước của em nói về hụt hẫng. Bài viết này, em muốn nói về hy vọng, mong manh nhưng có thật. Em vẫn chưa có việc làm đúng chuyên ngành. Em vẫn lo lắng khi nhìn bạn bè ổn định nhưng em không còn muốn chìm trong cảm giác mình là người thất bại. Nếu ai đó hỏi em hôm nay: "Em chọn gì?", em sẽ trả lời: em chọn tiếp tục bước đi. Dù là bằng công việc tạm thời hay một dự án nhỏ tự mình gây dựng, em vẫn sẽ tiến lên. Vì có lẽ, điều đáng sợ nhất không phải là thất nghiệp mà là đánh mất niềm tin rằng mình có thể thay đổi tương lai. 23 tuổi, em vẫn còn cả bầu trời phía trước. Và lần này, thay vì chỉ "rải" hồ sơ, em muốn gieo cho mình một cơ hội.
Tôi vừa chia tay bạn trai cũ thì quen luôn người yêu hiện tại. Dù chia tay nhưng chúng tôi chưa dứt khoát hẳn, vẫn còn dây dưa và gặp nhau vì bạn trai cũ níu kéo. Hiện tại tôi phát hiện có thai gần hai tháng. Người yêu biết chuyện bảo sẽ chịu trách nhiệm và cưới tôi. Nhưng tôi khá lo lắng vì không chắc đứa bé có phải con anh không, vì tôi lỡ gần gũi với cả bạn trai cũ thời điểm đó. Giờ tôi phải làm sao đây?
Tôi 34 tuổi, em trai 24 tuổi. Giữa tôi và em còn một em nữa nhưng đã mất lúc nhỏ tuổi, đó là lý do vì sao chúng tôi cách biệt tuổi tác như vậy. Tôi đang làm quản lý cho một công ty có vốn đầu tư nước ngoài, có chồng và một bé gái nhỏ, ở riêng gần nhà bố mẹ đẻ. Bố mẹ tôi là công chức nhà nước đã về hưu từ lâu, có tuổi, tính cách khá gia trưởng và bảo thủ, thích bao bọc con cái. Trong trí nhớ của mình, từ nhỏ đến giờ bố mẹ luôn dạy nếp sống rất nghiêm túc, từ việc ăn uống đến lời nói, cử chỉ.
Tôi biết ơn vì điều đó đã xây dựng nên con người mình sống có kỷ luật và biết thế nào là phải trái, đúng sai. Bố mẹ cũng sống rất tình cảm, luôn hướng tôi phải biết kính trên nhường dưới, sống hòa nhập với gia đình. Tôi luôn tâm niệm điều đó nên từ khi bắt đầu đi học đại học đã luôn nỗ lực để ra trường sớm, sớm đi làm và tự lập, hỗ trợ bố mẹ. Tôi hay mua sắm đồ đạc, vật dụng trong nhà theo khả năng của mình, đơn giản chỉ mong muốn làm sao để mọi người cùng sống thoải mái và vui vẻ.
Em đang học đại học, đã 6 năm chưa ra được trường, tính cách trái ngược hoàn toàn với tôi. Tôi biết mọi sự so sánh giữa người với người đều khập khiễng vì mỗi người là một cá thể riêng biệt, không ai giống ai, nhưng để mọi người hình dung phần nào cảm xúc của mình thì tôi sẽ đưa ra một số ví dụ chính. Tại thời điểm học cấp một, hai ba, gia đình tôi không khá giả hay quá thoáng trong chi tiêu. Thêm vào đó bố mẹ chăm kỹ nên chúng tôi ở giai đoạn này đều có thể coi là "mập", vì thế thường bị bạn bè xung quanh trêu ghẹo, đôi khi cô lập. Tôi không quan tâm lắm, tập trung học hành vì biết khi còn phải phụ thuộc vào bố mẹ thì không cần đòi hỏi nhiều. Em đã phải chuyển trường vài lần do không chịu được áp lực.
Đến tận giờ, khi đang học đại học, em vẫn hay nhắc đến việc này với thái độ thù hằn, dù khi ra ngoài đường mà vô tình gặp bạn cũ có thể sẽ chỉ dám tránh mặt đi ngang. Em cũng hay trách bố mẹ là cho ăn quá nhiều nên mới bị như vậy. Vài năm trước tôi thuyết phục được mẹ cho em đi khám bác sĩ tâm lý, đã điều trị và dùng thuốc nhưng chỉ được thời điểm, dù bác sĩ đã dặn phải chăm chỉ vận động để linh hoạt lên. Tại thời điểm thoát ly gia đình ra thành phố học đại học, tôi luôn mở rộng mối quan hệ bạn bè, cố gắng tham gia các hoạt động giao lưu kết nối, giảm cân, học cách make up, phối đồ..., kết quả tôi lấy được hai bằng đại học chỉ với 3 năm học.
Tôi bắt đầu đi làm ngay khi ra trường, phát triển sự nghiệp mà không nhờ đến mối quan hệ của bố mẹ hay người quen. Em sống khép kín, dù trước khi đi học tôi đã khuyên nhủ rất nhiều lần đây là cơ hội để bắt đầu mọi thứ. Từ những việc nhỏ nhặt như tìm phòng trọ, mua đồ dùng học tập..., đều là mẹ tôi hỗ trợ em. Tôi cũng khuyên mẹ cho em đi học thêm một số khóa về giao tiếp, nhưng câu "nước đổ lá khoai" lại một lần nữa miêu tả đúng về trường hợp này. Do nhà tôi gần nhà bố mẹ, con còn nhỏ nên ban ngày vợ chồng gửi con bên nhà ông bà, tối ăn cơm xong mới về nhà. Tôi có đóng góp chi phí sinh hoạt. Tính tôi rất hay để ý tiểu tiết và lễ giáo. Ví dụ như ăn cơm mà em không mời thì tôi nhắc, em ở nhà cứ nằm ì trên phòng không đi đâu tôi cũng nhắc. Vì sao vậy? Vì bố mẹ tôi dù cũng chướng mắt nhưng bất lực. Bố mẹ mặc định em là một người không bình thường, cần phải nhẹ nhàng đối xử.
Đỉnh điểm là nói về câu chuyện tốt nghiệp đại học, tôi lo lắng khi tuổi em không còn nhỏ, các bạn đồng trang lứa đã lao vào thị trường lao động từ lâu rồi, em vẫn giữ một thái độ ung dung và bình tĩnh. Tôi hỏi về quá trình học, gợi ý nếu không tự học được thì thuê gia sư. Tôi kể thực tế những nhân viên chỗ tôi đã có những bạn thực tập sinh chỉ 21 hay 22 tuổi, hay hiện tại việc làm rất khan hiếm do hàng loạt tác động từ AI, sáp nhập, kinh tế bất ổn... Tất cả những buổi nói chuyện đó tôi đều cố gắng nhẹ nhàng chia sẻ, không hề có câu từ nào trịch thượng. Em lúc nghe cũng gật gật, nhưng chỉ là câu chuyện chui từ tai nọ sang tai kia mà không đọng được vào đầu. Tôi vẫn luôn cố gắng giữ bình tĩnh trước sự lì lợm của em.
Tuy nhiên thời gian gần đây, áp lực công việc, con nhỏ, tôi trở nên dễ nhạy cảm hơn. Tôi nhắc việc em thường xuyên vì sợ không nhắc em sẽ quên. Em nhiều lần bùng nổ, xúc phạm tôi, nói tôi những từ ngữ khó nghe. Dần dần nghe những từ ngữ đó nhiều, tôi thay đổi suy nghĩ của mình. Tôi lựa chọn im lặng, không nói gì nữa. Tôi thấy khi nói chuyện với em rất mệt mỏi và stress. Tôi hiện tại có nhiều thứ để ưu tiên hơn việc cứ phải chạy theo em. Tuy nhiên với thái độ này của tôi, em lại cho rằng tôi muốn khiêu khích, muốn đối đầu. Em nhận diện tôi trở thành một trong những "kẻ thù" và thường có thêm những hành động bất lịch sự như không ngồi ăn cùng, nói chuyện với bố mẹ là không có chị gái, bảo con tôi đang tập nói là hét nhiều sẽ bị thần kinh...
Tôi chỉ không hiểu là trước những hành động đó, bố mẹ vẫn khuyên tôi chủ động làm lành với em, vì em là "người không được bình thường". Dạo này tôi hay suy nghĩ rằng, bố mẹ sinh ra mình thì mình có hiếu với bố mẹ, đó là điều bắt buộc. Còn người cũng cùng bố mẹ với tôi, việc tôi có cần hỗ trợ không, đó là điều không bắt buộc. Do đó tôi đã nói thẳng với bố mẹ, việc một người đang học đại học mà cư xử không bằng một em bé đang học tiểu học, như vậy là điều không thể chấp nhận được. Tôi sẽ không bao giờ thay đổi thái độ nếu em không chịu thay đổi. Rất mong được mọi người chia sẻ quan điểm về vấn đề này. Tôi nghĩ giờ đúng sai cũng không quan trọng nữa, chỉ mong muốn được sống yên bình và không còn stress vì những người không xứng đáng. Xin cảm ơn mọi người đã dành thời gian lắng nghe.