Ngày 25-4, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Khánh Hòa cho biết đã có báo cáo gửi UBND tỉnh về một số nội dung liên quan đến di tích Biệt thự Cầu Đá (lầu Bảo Đại).
Theo đó, sở đang triển khai công tác trùng tu, bảo tồn di tích nhằm phát huy giá trị lịch sử, văn hóa của Biệt thự Cầu Đá gắn với phát triển du lịch bền vững.
Sở cũng đã chỉ đạo Trung tâm Bảo tồn Di sản văn hóa tỉnh Khánh Hòa phối hợp với các đơn vị liên quan gia cố, sửa chữa hai căn biệt thự Xương Rồng (Nghinh Phong) và Bông Sứ (Vọng Nguyệt), đồng thời tổ chức kiểm tra thường xuyên toàn bộ khu di tích.
Đơn vị quản lý đã dọn dẹp vệ sinh, trồng bổ sung một số cây cảnh, cây trang trí nhằm cải thiện môi trường sinh thái, tạo cảnh quan hài hòa trong khuôn viên di tích.
Đáng chú ý, từ ngày 25-4, di tích này sẽ mở cửa phục vụ tham quan từ thứ Hai đến thứ Sáu hằng tuần.
Hiện Trung tâm Bảo tồn Di sản văn hóa tỉnh Khánh Hòa đang sắp xếp các hiện vật, vật dụng tại hai căn biệt thự để phục vụ nhu cầu tham quan, tìm hiểu của người dân và du khách.
Đơn vị này cũng bố trí nhân sự quản lý, bảo vệ, vệ sinh môi trường, đảm bảo an ninh trật tự, đồng thời thực hiện công tác thuyết minh, hướng dẫn khách tham quan.
Ngoài ra, hệ thống bảng nội quy, sơ đồ tham quan và biển chỉ dẫn cũng được lắp đặt nhằm hỗ trợ người dân, du khách thuận tiện hơn trong quá trình tham quan và chấp hành các quy định tại di tích.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Ngày 8-5, Sở Tài chính TP Đà Nẵng cho biết đang lấy ý kiến góp ý đối với dự thảo nghị quyết quy định mức thu, quản lý và sử dụng phí tham quan Khu di tích lịch sử văn hóa rừng dừa Cẩm Thanh tại phường Hội An Đông.
Theo dự thảo, mức phí tham quan được đề xuất là 30.000 đồng/người/lượt đối với các tổ chức, cá nhân đến tham quan khu di tích. Trung tâm Cung ứng dịch vụ sự nghiệp công phường Hội An Đông là đơn vị tổ chức thu phí.
Dự thảo cũng quy định nhiều nhóm đối tượng được miễn và giảm phí tham quan.
Cụ thể: Trẻ em, người thuộc hộ nghèo, nhà báo, nhà nghiên cứu, hội viên Hội Di sản Việt Nam và người khuyết tật đặc biệt nặng được miễn phí hoàn toàn.
Trong khi đó, các đối tượng như người có công với cách mạng, người cao tuổi, người khuyết tật nặng, học sinh các trường phổ thông dân tộc nội trú, người dân tại các xã, thôn đặc biệt khó khăn và người thuộc diện hưởng chính sách ưu đãi văn hóa sẽ được giảm 50% mức phí.
Theo dự thảo, trường hợp một người đồng thời thuộc nhiều diện ưu đãi chỉ được áp dụng một mức giảm phí cao nhất.
Về quản lý nguồn thu, đơn vị thu phí được để lại 50% tổng số tiền thu được để phục vụ công tác quản lý, vận hành và tổ chức các hoạt động tại khu di tích. Phần còn lại nộp ngân sách nhà nước theo quy định.
Trước đó, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Đà Nẵng cũng gửi đề xuất lấy ý kiến các cơ quan, đơn vị, người dân về mức thu phí tham quan tại các bảo tàng lớn ở thành phố. Mức phí đề xuất thấp nhất là 20.000 đồng/vé và cao nhất là 60.000 đồng/vé.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Tối 25-4, Trung tâm Bảo tồn di tích cố đô Huế mở cửa miễn phí Đại Nội Huế về đêm, khởi động chuỗi chương trình kéo dài từ nay đến hết ngày 28-4, bắt đầu lúc 20h mỗi ngày.
Đây là hoạt động điểm nhấn của Lễ hội mùa hạ "Kinh thành tỏa sáng" thuộc Festival Huế 2026, nhằm tạo điều kiện cho người dân và du khách tiếp cận, trải nghiệm di sản trong không gian mới lạ.
Ngay trong đêm đầu tiên, hàng ngàn người đã chen chân vào Hoàng cung để thưởng thức các màn trình diễn được dàn dựng công phu, tái hiện không gian cung đình triều Nguyễn về đêm.
Chương trình mở màn bằng lễ đổi gác tại Ngọ Môn kết hợp hiệu ứng thần công, tạo dấu mốc "mở cửa" hoàng cung.
Du khách tiếp đó bước vào hành trình ánh sáng với hệ thống đuốc và trình diễn 3D mapping tại cầu Trung Đạo, rồi theo dòng người đến sân Đại triều điện Thái Hòa qua màn múa đèn lồng.
Tại khu vực điện Thái Hòa, nghi lễ thiết triều được sân khấu hóa, tái hiện không khí triều chính xưa. Ở phía đông, các màn biểu diễn võ thuật truyền thống như múa cờ, múa côn, kích giáo, bắn cung… kết hợp hiệu ứng lửa tạo điểm nhấn mạnh mẽ. Không gian "phiên chợ hoàng cung" cũng được bố trí, mang đến thêm trải nghiệm văn hóa cho du khách.
Bên cạnh đó, chương trình còn tích hợp nhiều hoạt động tương tác như: trò chơi cung đình, trình diễn áo dài Huế kết hợp Hanbok, trải nghiệm thực tế ảo "Đi tìm hoàng cung đã mất", cùng các không gian trưng bày như "Đế đô Khảo cổ ký", triển lãm phong lan, cây cảnh tại Phủ Nội Vụ, vườn Thiệu Phương, vườn Cơ Hạ.
Từ 18h30 mỗi ngày, khu ẩm thực miền Kinh đô tại Phủ Nội Vụ mở cửa phục vụ khách trước giờ tham quan.
Hoạt động ẩm thực kéo dài đến ngày 2-5, với hình thức buffet vào các ngày 26, 28, 30-4 và 2-5; các ngày còn lại phục vụ theo set menu và gọi món.
Ông Hoàng Việt Trung - Giám đốc Trung tâm Bảo tồn di tích cố đô Huế - cho biết với sự kết hợp giữa yếu tố truyền thống và công nghệ hiện đại, "Hoàng cung huyền ảo" được kỳ vọng sẽ trở thành sản phẩm du lịch đêm đặc sắc, góp phần làm phong phú trải nghiệm tại Đại Nội Huế và lan tỏa giá trị di sản cố đô trong đời sống đương đại.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Với mặt tiền được trang trí bằng các cột, bệ đỡ và tượng khổng lồ theo phong cách La Mã, nhà ga xe lửa chính của Milan (Stazione di Milano Centrale), một trong những nhà ga lớn nhất châu Âu, thứ hai ở Italy, là một điểm tham quan du lịch. Điểm đến kết nối hơn 20 sân ga khác, được khánh thành vào năm 1931.
Nhà ga từng xuất hiện trong màn giới thiệu Thế vận hội Mùa đông Milano-Cortina 2026 đầu năm nay. Đến đây, du khách sẽ nhìn thấy các tấm áp phích treo khắp nơi với dòng chữ L'emozione di essere italiani - niềm tự hào khi được là người Italy.
Tuy nhiên, công trình cũng đại diện cho một khía cạnh khác, ít hào nhoáng hơn. Nhà ga là một trong những công trình nổi tiếng của đất nước được hoàn thành dưới thời phát xít, nhiều lần được chỉnh sửa để bổ sung các biểu tượng của chế độ độc tài Benito Mussolini.
Bên dưới khu vực phục vụ hành khách chính của trung tâm là một sân ga bí mật từng được sử dụng cho những mục đích khác nhau trong Thế chiến II (1939-1945).
Ẩn giấu suốt nhiều thế hệ, Binario 21, Sân ga số 21 là khu vực ngầm nơi quân Đức Quốc xã cùng đồng minh đã đưa người Do Thái và các đối thủ chính trị lên đường tới các trại tử thần thời Thế chiến II. Sự thật đen tối này phải đến năm 1994, các nhà nghiên cứu mới nhận ra. Ngay cả ngày nay, hơn 320.000 hành khách đi qua ga Stazione Centrale mỗi ngày hầu như không biết gì về lịch sử gây sốc này.
Hiện tại, không gian này đã được chuyển đổi thành Memoriale della Shoah di Milano - đài tưởng niệm Holocaust (Đài tưởng niệm thảm họa) của thành phố. Du khách có thể đi dọc theo những sân ga bí mật, bước vào các toa chở hàng mà phe phát xít từng cải tạo để vận chuyển con người, đồng thời lắng nghe những lời chứng ám ảnh của các nạn nhân sống sót sau Holocaust. Tất cả diễn ra trong khi phía trên đầu họ vẫn vang lên tiếng phanh rít và tiếng tàu lửa rung chuyển trên đường ray.
Khi Stazione Centrale mở cửa vào năm 1931, quyền lực của Mussolini đang ở đỉnh cao sau 9 năm lên nắm quyền, theo Vanda Wilcox, giáo sư lịch sử châu Âu hiện đại tại Đại học John Cabot.
Italy tham gia Thế chiến II cùng phe Đức Quốc xã vào ngày 10/6/1940. Ba năm sau, Mussolini bị lật đổ, nước này ký hiệp định đình chiến với phe Đồng minh vào tháng 9/1943.
Đáp trả động thái đó, Đức Quốc xã xâm lược đồng minh cũ, chiếm đóng miền bắc và miền trung Italy. Chính quyền Đức dựng lại Mussolini làm lãnh đạo một nhà nước bù nhìn mang tên Repubblica Sociale Italiana (RSI), đặt trụ sở tại hồ Garda và trên danh nghĩa cai trị phần lớn miền Bắc Italy.
Chủ nghĩa phát xít Italy từ lâu đã nhuốm màu bài Do Thái với Bộ luật Chủng tộc năm 1938 của Mussolini đã tước bỏ các quyền công dân của người Do Thái. Đức Quốc xã, với sự hỗ trợ của RSI, đã biến khu vực rộng gần 8.000 m2 này từ nơi xử lý thư tín và hàng hóa thành nơi "xử lý" con người.
Toàn bộ quá trình phần lớn được tiến hành bí mật, với các cuộc trục xuất diễn ra vào ban đêm. "Các xe tải sẽ chạy vào khu vực tiền sảnh", Milena Santerini, chính trị gia kiêm Phó chủ tịch Quỹ Memoriale della Shoah di Milano, cho biết.
Không chỉ người Do Thái bị đưa tới cái chết. Các đối thủ chính trị và bất kỳ ai chống lại Đức Quốc xã đều bị đưa qua Milano Centrale. Nhiều người trong số đó là công nhân nhà máy từ chối sản xuất vũ khí cho quân chiếm đóng Đức. Họ bị trục xuất hàng loạt tới Mauthausen, trại lao động khổ sai ở Áo, nơi rất nhiều người bị bóc lột tới chết, theo Colacicco.
Rất ít hồ sơ còn sót lại từ giai đoạn đó, và chưa từng có ai tham gia vào các cuộc trục xuất đứng ra làm chứng về những gì đã xảy ra dưới lòng nhà ga, khiến việc xác định tổng số người bị đưa đi trở nên vô cùng khó khăn, Colacicco cho biết.
Hiện chỉ còn tồn tại hai danh sách hành khách, thuộc hai đoàn tàu đầu tiên rời Milan tới Auschwitz vào tháng 12/1943 và tháng 1/1944. Trong danh sách có 774 cái tên, nhưng chỉ 27 người sống sót. Tổng cộng, theo Colacicco, đã có hơn 20 đoàn tàu rời khỏi nhà ga và các nghiên cứu mới cho thấy hai danh sách đầu tiên đó thậm chí còn chưa đầy đủ.
Những người bị trục xuất bị nhồi nhét vào các toa tàu gỗ vốn trước đó dùng để chở hàng hóa, thậm chí cả gia súc. Mỗi toa bị ép chứa từ 60 đến 80 người, chật tới mức họ không thể ngồi xuống. Trong khi đó, nếu dùng để vận chuyển ngựa, mỗi toa chỉ được phép chở tối đa sáu con.
"Không có cửa sổ, không có nhà vệ sinh, không có thức ăn hay nước uống. Hành trình dài 1.250 km tới Auschwitz kéo dài suốt bảy ngày. Thật khó để tưởng tượng những gì họ đã phải trải qua", Santerini nói.
Một số đoàn tàu thậm chí còn đi về phía đông nam tới Fossoli, trại tập trung dành cho người Do Thái ở vùng Emilia Romagna, trước khi quay ngược lên phía bắc tới Auschwitz. Đôi khi là để gom thêm người, đôi khi vì lý do kỹ thuật hoặc vì Auschwitz đã quá tải.
Việc quân Đồng minh tiến vào Milan và giải phóng Italy vào tháng 4/1945 đã chấm dứt các đoàn tàu tử thần. Những người tham gia vào hoạt động trục xuất đều giữ im lặng, còn phần lớn nạn nhân đã bị sát hại. Những người sống sót kể rằng họ bị ép bước vào một nơi giống như "hang động" rồi bị nhốt lên các toa tàu. Họ cũng nhớ tới một chuyển động kỳ lạ - cảm giác như bị nâng lên cao trước khi đoàn tàu lăn bánh.
Một trong những lời chứng quan trọng nhất đến từ Liliana Segre, người bị đưa tới Auschwitz cùng cha vào ngày 30/1/1944. Khi đó bà mới 13 tuổi và là người duy nhất trong gia đình sống sót. Nay ở tuổi 95, bà được bổ nhiệm làm "thượng nghị sĩ trọn đời" của Italy vào năm 2018.
Khu vực này được mở cửa cho công chúng vào năm 2013. Đây là địa điểm duy nhất liên quan tới các cuộc trục xuất của Đức Quốc xã còn được bảo tồn nguyên vẹn.
Ngày nay, du khách bước vào theo chính con đường mà các đoàn tàu tử thần từng đi qua. Hai sân ga ngầm nguyên bản vẫn được giữ nguyên. Trên một sân ga là những toa tàu cổ; sân ga còn lại để trống. Trên bức tường phía sau là tên của 774 người trong danh sách hành khách của hai đoàn tàu đầu tiên.
"Điều đó cho thấy đằng sau những con số là những con người có thật", Santerini nói.
Colacicco cho rằng đây là một địa điểm đặc biệt quan trọng đối với người dân địa phương. Nó đại diện cho cơ hội để chúng ta nhìn lại quá khứ của chính mình, quá khứ của người dân Italy, bởi sau 80 năm, con người phần nào đã lãng quên những gì từng xảy ra.
Tin Gốc: Vnexpress

