Ngày 19-4, lực lượng Mỹ nổ súng và bắt giữ tàu chở hàng M/V Touska của Iran tại Vịnh Oman vì tàu này cố vượt lệnh phong tỏa mà Washington đang áp đặt quanh các cảng Iran. Đáng chú ý, tàu Touska gần đây đã ghé nhiều cảng Trung Quốc và bị nghi vận chuyển hàng hóa lưỡng dụng.
Mỹ vẫn đang giữ tàu Touska để kiểm tra lô hàng. Các nguồn tin an ninh hàng hải nói với Hãng tin Reuters rằng lô hàng này nhiều khả năng mang tính “lưỡng dụng” – tức có thể phục vụ cả mục đích dân sự lẫn quân sự – sau hành trình xuất phát từ châu Á.
Dữ liệu hàng hải cho thấy tàu Touska đã nhiều lần cập cảng Chu Hải, miền nam Trung Quốc, trước khi đi qua Đông Nam Á rồi hướng về Iran. Các nhà phân tích nhận định đây là một phần trong lộ trình giúp Iran duy trì dòng chảy thương mại bất chấp sức ép từ Mỹ.
Theo một quan chức Mỹ chia sẻ với Fox News, tàu Touska lần gần nhất cập cảng Klang (Malaysia) vào ngày 12-4, sau đó trên đường tới cảng Bandar Abbas của Iran thì bị lực lượng Mỹ chặn lại tại Vịnh Oman, ngay bên ngoài eo biển Hormuz, vào ngày 19-4.
Các nhà phân tích nhận định việc tàu vẫn cố di chuyển trong lúc Hải quân Mỹ gia tăng hiện diện trong khu vực cho thấy hàng hóa trên tàu có thể mang tính ưu tiên cao.
“Con tàu đã cố vượt vòng phong tỏa – dường như là hành động đặc biệt ngu ngốc. Điều đó cho thấy trên tàu có thể có thứ gì đó Iran thật sự đang cần” – ông Ray Powell, Giám đốc sáng kiến minh bạch hàng hải SeaLight, nói với Fox News.
Ông Powell lưu ý tuyến đường của tàu qua Malaysia là điều đáng chú ý.
Theo ông, vùng biển gần eo biển Singapore vốn “nổi tiếng về việc chuyển hàng giữa các tàu” do thực thi pháp luật tương đối lỏng lẻo – chiến thuật này khiến việc truy vết hàng hóa trở nên khó khăn hơn.
Ông cũng cho rằng các điểm dừng tại Trung Quốc đặt ra câu hỏi về nguồn gốc lô hàng, dù chưa rõ cụ thể tàu chở gì.
Ngày 20-4, Trung Quốc lên tiếng chỉ trích vụ chặn bắt. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Quách Gia Côn (Guo Jiakun) nói Bắc Kinh quan ngại về việc Mỹ “chặn bắt bằng vũ lực” tàu chở hàng Iran.
“Tình hình tại eo biển Hormuz hiện nhạy cảm và phức tạp” – ông Quách nói tại họp báo, đồng thời nhấn mạnh các bên cần tránh làm leo thang căng thẳng và “tạo điều kiện cần thiết để hoạt động lưu thông bình thường qua eo biển được nối lại”.
Về diễn biến vụ chặn bắt, CENTCOM cáo buộc thủy thủ đoàn tàu Touska “không tuân thủ các cảnh báo lặp đi lặp lại trong suốt 6 giờ”.
Tàu khu trục mang tên lửa dẫn đường USS Spruance đã bắn nhiều phát từ pháo MK 45 vào khoang máy, vô hiệu hóa hệ thống đẩy của tàu Touska, trước khi lính thủy đánh bộ Mỹ lên boong kiểm soát tàu.
Tehran xác nhận tàu bị chặn bắt khi đang trên hành trình từ Trung Quốc tới Iran, đồng thời gọi hành động của Mỹ là “cướp biển có vũ trang”.
Tối 15-4 tại thủ đô Bắc Kinh, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Việt Nam phối hợp Bộ Văn hóa và Du lịch Trung Quốc cùng các cơ quan của hai nước tổ chức chương trình nghệ thuật hữu nghị Việt Nam - Trung Quốc, chào mừng chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân tới Trung Quốc và Năm hợp tác du lịch Việt Nam - Trung Quốc 2026 - 2027.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân Ngô Phương Ly cùng đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam dự chương trình. Cùng dự về phía Trung Quốc có ông Lý Thư Lỗi, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Ban Bí thư, Trưởng Ban Tuyên truyền Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc, và đoàn đại biểu cấp cao Trung Quốc.
Chương trình nghệ thuật là biểu tượng sinh động cho sự giao thoa, hòa quyện giữa hai nền văn hóa đặc sắc, giàu bản sắc dân tộc và không ngừng phát triển. Những giá trị văn hóa được thể hiện qua ngôn ngữ nghệ thuật không chỉ tôn vinh di sản truyền thống mà còn phản ánh tinh thần đổi mới, hội nhập và khát vọng phát triển của hai quốc gia trong thời đại mới.
Các tiết mục nghệ thuật Việt Nam do Nhạc trưởng Đồng Quang Vinh chỉ huy, với sự tham gia trình diễn của các nghệ sĩ Nhà hát Múa rối Việt Nam, Nhà hát Nhạc vũ kịch Việt Nam, Học viện Âm nhạc quốc gia Việt Nam, Nhà hát Ca, múa, nhạc quốc gia Việt Nam và Nhạc viện TP.HCM...
Sự kết hợp giữa ca khúc Hello Vietnam và bài dân ca Trung Quốc Hoa nhài do ca sĩ Nguyễn Thị Ngọc Hà và Trần Nguyễn Kim Ngân trình diễn đã thể hiện vẻ đẹp và sự hòa quyện của âm nhạc và nghệ thuật Việt Nam - Trung Quốc.
Trong khi đó, tác phẩm Tiếng vọng ngàn đời được kết hợp giữa đàn đá và đàn bầu, phối khí theo phong cách giao hưởng, mang đến tinh thần hiện đại và dân tộc, uyển chuyển và mạnh mẽ.
Đặc biệt, với âm nhạc dân tộc rộn ràng, khung cảnh ngày mùa thân quen, màn trình diễn rối chân của Chuyện ngày mùa đã mang đến thông điệp về niềm hạnh phúc, tinh thần lạc quan và vẻ đẹp thuần khiết trong lao động của người dân Việt Nam.
Đoàn nghệ thuật Trung Quốc trình diễn các tiết mục kinh kịch Đông phương hoa thái cùng một số tiết mục múa trích đoạn vũ kịch Khổng Tử, múa Thanh Lục thể hiện bề dày lịch sử văn hóa Trung Hoa, đồng thời mang đến không gian văn hóa Trung Quốc phong phú, giàu bản sắc và gần gũi với Việt Nam.
Cùng với đó, qua giọng ca Vũ Thiêm Kỳ, Vương Lương, bài hát Hà Nội niềm tin và hy vọng được cất lên hùng hồn, trầm ấm, gửi gắm niềm tin về sự phát triển của Việt Nam, thể hiện tình cảm láng giềng hữu nghị giữa những người đồng chí anh em.
Chương trình khép lại với màn hòa tấu của nghệ sĩ hai nước với nhạc phẩm Việt Nam - Trung Hoa, ca ngợi quan hệ hữu nghị Việt Nam - Trung Quốc thông qua giai điệu đẹp và lời ca ý nghĩa.
Chương trình nghệ thuật hữu nghị Việt Nam - Trung Quốc trở thành cầu nối văn hóa quan trọng, giúp thắt chặt tình đoàn kết, lan tỏa nét đẹp văn hóa đặc trưng của hai dân tộc, là minh chứng sinh động cho mối quan hệ bền chặt, góp phần tăng cường tin cậy chính trị giữa hai nước.
Qua đó, đóng góp quan trọng vào việc phát huy truyền thống hữu nghị Việt Nam - Trung Quốc, nâng tầm kết nối chiến lược trong giai đoạn phát triển mới.
Thông báo được ông Unsit Sampuntharat, Thư ký thường trực Bộ Nội vụ Thái Lan, công bố trong bối cảnh cháy rừng, khói mù và bụi mịn đang ảnh hưởng 17 tỉnh khu vực phía bắc.
Theo công ty giám sát chất lượng không khí iQAir (Thụy Sĩ), Chiang Mai đã đứng đầu danh sách các thành phố ô nhiễm nhất thế giới trong 5 ngày liên tiếp. Chiều 4.4, chỉ số AQI tại đây là 206 - mức "rất không lành mạnh", với nồng độ PM2.5 ở mức 131 µg/m3, cao gấp nhiều lần ngưỡng an toàn quốc gia là 37,5 µg/m3.
Việc ban bố tình trạng khẩn cấp nhằm tăng cường điều phối ứng phó khủng hoảng, đồng thời cho phép các thống đốc tỉnh sử dụng quỹ ứng trước và các nguồn ngân sách liên quan để triển khai biện pháp khẩn cấp. Qua đó, chính quyền địa phương có thể đẩy nhanh nỗ lực kiểm soát thảm họa và hỗ trợ kịp thời các thiệt hại về người và tài sản, theo báo Nation của Thái Lan.
Mùa khói mù tại miền bắc Thái Lan thường đạt đỉnh từ tháng 2 - 4, chủ yếu do hoạt động đốt rơm rạ, cháy rừng và khói xuyên biên giới. Giới chức y tế khuyến cáo người dân hạn chế ra ngoài, đeo khẩu trang và đi khám nếu có triệu chứng hô hấp.
Trong một diễn biến khác, tại Nam Á, mưa lớn và bão đã khiến ít nhất 121 người thiệt mạng tại Afghanistan và Pakistan trong 2 tuần qua, theo AFP ngày 5.4. Tại Afghanistan, mưa lớn kéo dài từ cuối tháng 3 đã gây lũ lụt, sạt lở đất và phá hủy nhà cửa, mùa màng, làm 77 người chết và 137 người bị thương. Tại Pakistan, 44 người đã tử vong do mưa lớn.
Ngày 8-5, trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước đến Sri Lanka, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Tổng thống Sri Lanka Anura Kumara Dissanayake cùng đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam đã dâng hoa bày tỏ lòng thành kính, tưởng nhớ Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Tượng Chủ tịch Hồ Chí Minh nằm trong khuôn viên Thư viện cộng đồng Colombo ở thủ đô Colombo.
Tượng Chủ tịch Hồ Chí Minh là một trong số ít tượng đài lãnh tụ nước ngoài được đặt tại trung tâm thủ đô Colombo.
Đây là minh chứng cho tình cảm chân thành và bền chặt mà nhân dân Sri Lanka dành cho Chủ tịch Hồ Chí Minh và Việt Nam suốt nhiều thập kỷ qua.
Kế đó, hai nhà lãnh đạo đi thăm, nghe giới thiệu và trình bày về dự án nâng cấp Không gian Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Thư viện cộng đồng Colombo.
Nhân dịp này, Việt Nam đã trao biểu trưng hỗ trợ thủ đô Colombo nhằm gìn giữ, phát triển Không gian Chủ tịch Hồ Chí Minh trong thư viện, góp phần tăng cường hiểu biết về đất nước, con người và văn hóa Việt Nam.
Chủ tịch Hồ Chí Minh - người đã hiến dâng trọn đời mình cho sự nghiệp giải phóng dân tộc Việt Nam và đấu tranh vì hòa bình, công lý, độc lập dân tộc và tiến bộ xã hội trên toàn thế giới - đã được Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa của Liên hợp quốc (UNESCO) ra Nghị quyết năm 1987 vinh danh là "Anh hùng giải phóng dân tộc và Nhà văn hóa kiệt xuất của Việt Nam".
Tư tưởng Hồ Chí Minh góp phần thúc đẩy các phong trào đấu tranh chống thực dân, đế quốc trên toàn cầu, đồng thời truyền cảm hứng cho công cuộc xây dựng một thế giới công bằng và nhân văn hơn.
Sri Lanka là quốc gia đặc biệt khi được Chủ tịch Hồ Chí Minh 3 lần ghé thăm vào các năm 1911, năm 1928 và năm 1946 trong hành trình tìm đường cứu nước của Người, trong đó lần cuối cùng là trên cương vị Chủ tịch nước Việt Nam Dân chủ cộng hòa.
