Viết trên mạng xã hội sáng qua (17.4, theo giờ VN), Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo: “Tôi vừa có cuộc hội đàm tuyệt vời với Tổng thống Joseph Aoun đáng kính của Li Băng và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu. Hai nhà lãnh đạo này đã nhất trí rằng để đạt được hòa bình giữa hai nước, họ sẽ chính thức bắt đầu một lệnh ngừng bắn kéo dài 10 ngày”. Theo đó, lệnh ngừng bắn có hiệu lực lúc 17 giờ (theo giờ miền đông Mỹ) tương ứng là 4 giờ sáng 17.4 (theo giờ VN).
“Trước đó, ngày 14.3, lãnh đạo Li Băng và Israel gặp nhau lần đầu tiên sau 34 năm tại Washington D.C, với sự hiện diện của Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio. Tôi đã chỉ đạo Phó tổng thống J.D Vance và Ngoại trưởng Rubio, cùng với Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Dan Razin’ Caine làm việc với Israel và Li Băng để đạt được một nền hòa bình lâu dài”, Tổng thống Trump viết thêm trên Truth Social.
Sau thông tin trên, người dân ở thủ đô Beirut (Li Băng) đã bắn pháo hoa và hò reo ăn mừng vào khoảng nửa đêm 16.4 (theo giờ địa phương). Theo tờ The Guardian, hàng ngàn gia đình di tản đã bắt đầu trở về miền nam Li Băng sau khi lệnh ngừng bắn được công bố. Trước đó, giao tranh bùng phát từ ngày 2.3 sau khi lực lượng Hezbollah ở Li Băng đã tấn công Israel để “chia lửa” với Iran. Đáp trả lại, Israel đã tấn công tổng lực nhằm vào phía nam Li Băng và nhiều mục tiêu của Hezbollah. Cuộc chiến đã làm hơn 2.100 người ở Li Băng thiệt mạng và khiến hơn 1 triệu người phải di tản.
Tuy nhiên, sau khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực vào ngày 17.4, quân đội Li Băng cáo buộc Israel thực hiện “một số hành động xâm lược”, vi phạm thỏa thuận của họ. Chính quyền Li Băng cũng khuyến cáo người dân đang di tản chưa nên quay về nhà ngay.
Trong khi đó, dù gọi lệnh ngừng bắn là một cơ hội “lịch sử” cho hòa bình, nhưng Thủ tướng Netanyahu từ chối rút quân khỏi miền nam Li Băng trong thời gian tạm dừng giao tranh, vì lý do “nguy cơ xâm lược” và để ngăn chặn hỏa lực vào Israel.
Không những vậy, ông Israel Katz, Bộ trưởng Quốc phòng Israel, tuyên bố quân đội Israel “nắm giữ và sẽ tiếp tục giữ vững” tất cả các vị trí đã “dọn sạch và kiểm soát” ở Li Băng. Ông Katz còn cho biết Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) duy trì kiểm soát dải đất sâu tới 10 km dọc theo biên giới ở miền nam Li Băng, tiếp tục phá hủy các ngôi nhà ở những ngôi làng mà ông mô tả là đã bị biến thành “tiền đồn khủng bố”.
Ông nhấn mạnh mục tiêu của Israel là giải giáp Hezbollah vẫn chưa đạt được và một khu vực ở miền nam Li Băng “chưa được phi quân sự hóa”. “Điều này sẽ phải được thực hiện, hoặc bằng cách ngoại giao hoặc bằng cách nối lại các hoạt động quân sự của Israel khi kết thúc lệnh ngừng bắn”, ông Katz tuyên bố.
Trong phân tích gửi đến Thanh Niên cách đây chưa lâu, Eurasia Group (Mỹ), đơn vị tư vấn và nghiên cứu rủi ro chính trị hàng đầu thế giới, nhận định Tel Aviv đang xem đây là cơ hội để giải giáp hoàn toàn Hezbollah khi lực lượng này đang suy yếu và Iran khó có khả năng hỗ trợ. Chuyên gia Firas Maksad, Giám đốc chương trình Trung Đông của Eurasia Group, thậm chí dự báo hành động quân sự của Israel ở Li Băng có thể tiếp tục kéo dài sau khi xung đột Iran kết thúc. Tuy nhiên, chính chuyên gia Maksad đánh giá việc giải giáp hoàn toàn Hezbollah sẽ rất khó khăn, một phần vì quy mô của lực lượng này rất lớn khi phân bổ vũ khí và nhân lực trải rộng khắp đất nước Li Băng. Hezbollah là lực lượng chính trị và quân sự chính trị đại diện cho người dân theo nhánh Hồi giáo Shiite vốn rất đông đảo. Việc giải giáp Hezbollah cũng không thể được thực hiện từ xa.
Thế nhưng, chuyên gia Nimrod Novik, thuộc Diễn đàn Chính sách Israel và cựu cố vấn cấp cao của cố Thủ tướng Israel Shimon Peres, cho rằng mục tiêu ngắn hạn của Israel là làm suy yếu Hezbollah đến mức chính phủ Li Băng có thể ra tay giải giáp.
Trong khi đó, phía Iran đặt ra việc Israel và Mỹ không tấn công, hủy diệt Hezbollah là một trong các điều kiện để đạt được thỏa thuận kết thúc xung đột. Ngược lại, cả Mỹ lẫn Israel đều bác bỏ điều kiện này.
Giữa những diễn biến mới nhất khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực, Hezbollah tuyên bố các tay súng của lực lượng này “sẽ giữ sẵn ngón tay trên cò súng”. Tuyên bố của Hezbollah không đề cập cụ thể đến lệnh ngừng bắn nói rằng họ “sẵn sàng bảo vệ chống lại sự phản bội và phản bội của kẻ thù”.
Những yếu tố trên khiến cho vấn đề Hezbollah khó có thể giải quyết, đồng thời đe dọa lệnh ngừng bắn vừa đạt được giữa Israel và Li Băng.
Theo Đài NBC News, rạng sáng 10-5 (giờ địa phương), tàu du lịch đang ghi nhận các ca nhiễm vi rút Hanta đã tiến vào vùng biển ngoài khơi đảo Tenerife (Tây Ban Nha), chuẩn bị triển khai quy trình hồi hương hành khách.
Khoảng 5h30, con tàu MV Hondius xuất hiện từ xa khu vực cảng Granadilla, nơi lều y tế đã được dựng suốt đêm để sẵn sàng tiếp nhận hành khách.
Tổ chức Y tế thế giới (WHO) xác nhận tàu ghi nhận sáu ca nhiễm vi rút Hanta và hai ca nghi nhiễm. Giới chức xác nhận đã có ba trường hợp tử vong, trong đó hai người qua đời ngay trên tàu.
Bà Maria Van Kerkhove, phụ trách bộ phận chuẩn bị ứng phó đại dịch của WHO, cho biết các hành khách chưa có triệu chứng sẽ được đưa vào bờ bằng thuyền nhỏ.
Tại đây họ phải trải qua quy trình kiểm tra y tế nghiêm ngặt trước khi lên các chuyến bay hồi hương.
Trung tâm Y tế Đại học Nebraska thông tin 17 công dân Mỹ còn lại trên tàu sẽ được đưa về nước và theo dõi tại Đơn vị cách ly quốc gia ở Omaha - cơ sở chuyên biệt xử lý các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm.
Chính phủ Tây Ban Nha, Anh và Pháp cũng đã hoàn tất kế hoạch tiếp nhận công dân từ con tàu để tiến hành cách ly hoặc điều trị riêng biệt.
Theo đơn vị vận hành tàu Oceanwide Expeditions, tàu Hondius - thuộc sở hữu Hà Lan - cùng một số thủy thủ và hành lý sẽ tiếp tục hành trình kéo dài năm ngày về cảng Rotterdam (Hà Lan).
Bộ trưởng Y tế Tây Ban Nha Mónica García cho biết thi thể các nạn nhân sẽ được giữ lại trên tàu để đưa về Hà Lan, nơi con tàu sẽ được khử khuẩn toàn diện.
Các quan chức y tế khẳng định nguy cơ lây nhiễm đối với cộng đồng quốc tế cũng như cư dân đảo Tenerife là rất thấp.
Trong thông điệp gửi người dân Tenerife ngày 9-5, Tổng giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus trấn an rằng tình hình hiện tại không tương đương một đại dịch toàn cầu.
"Nỗi đau từ năm 2020 vẫn còn đó, nhưng đây không phải là một đại dịch COVID-19 thứ hai. Nguy cơ đối với sức khỏe cộng đồng hiện nay vẫn ở mức thấp", ông nói.
Vi rút Hanta lây sang người chủ yếu qua tiếp xúc với loài gặm nhấm, đặc biệt là nước tiểu, phân hoặc nước bọt của chúng.
WHO nhận định ca bệnh đầu tiên có khả năng liên quan đến việc tiếp xúc với loài gặm nhấm trong hoạt động ngắm chim.
Trong các chủng vi rút Hanta, chỉ chủng Andes - được xác định liên quan đến ổ dịch trên tàu Hondius - có khả năng lây từ người sang người, song thường chỉ xảy ra khi tiếp xúc rất gần.
Ngày 16-5, ông Ebrahim Azizi, người đứng đầu Ủy ban An ninh Quốc gia thuộc Quốc hội Iran, cho biết Tehran đã chuẩn bị một cơ chế nhằm quản lý hoạt động lưu thông qua eo biển Hormuz theo một tuyến đường được chỉ định và cơ chế này sẽ sớm được công bố, theo Hãng tin Reuters.
Ông Azizi nói thêm rằng chỉ các tàu thương mại và các bên hợp tác với Iran mới được hưởng lợi từ cơ chế này. Ông cho biết Iran sẽ thu phí đối với các dịch vụ chuyên biệt được cung cấp theo cơ chế trên.
Hôm nay truyền hình nhà nước Iran tường thuật các nước châu Âu đang đàm phán với Tehran về việc cho tàu thuyền quá cảnh qua eo biển Hormuz, theo Hãng tin AFP.
"Sau khi tàu của các nước Đông Á, đặc biệt là Trung Quốc, Nhật Bản và Pakistan, đi qua, hôm nay chúng tôi nhận được thông tin cho thấy các nước châu Âu đã bắt đầu đàm phán với lực lượng hải quân thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) để xin phép đi qua" - truyền hình nhà nước Iran đưa tin, song không nêu cụ thể quốc gia nào.
Ngày 16-5, Bộ trưởng Năng lượng Các Tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất (UAE) Suhail Al Mazrouei giải thích quyết định rút khỏi Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) và nhóm OPEC+ của UAE là một lựa chọn mang tính chủ quyền và chiến lược, được đưa ra dựa trên đánh giá toàn diện về chính sách sản xuất cũng như năng lực trong tương lai của nước này.
Trong bài đăng trên mạng xã hội X, ông Mazrouei nhấn mạnh động thái này không mang động cơ chính trị và cũng không phản ánh bất kỳ sự chia rẽ nào với các đối tác.
Hồi cuối tháng 4, UAE thông báo sẽ rời OPEC vào ngày 1-5, giáng đòn mạnh vào nhóm các nước xuất khẩu dầu mỏ trong bối cảnh cuộc khủng hoảng năng lượng chưa từng có do xung đột Mỹ - Iran gây ra đang làm lộ rõ sự bất hòa giữa các quốc gia vùng Vịnh.
"Quyết định này không xuất phát từ các cân nhắc chính trị và cũng không phản ánh sự chia rẽ giữa UAE và các đối tác" - ông Mazrouei nói thêm.
Việc UAE - một trong những nhà sản xuất lớn nhất của nhóm - rút lui làm suy yếu khả năng kiểm soát nguồn cung dầu toàn cầu của OPEC, đồng thời làm sâu sắc thêm rạn nứt giữa UAE và nước láng giềng Saudi Arabia - quốc gia được xem là lãnh đạo trên thực tế của OPEC.
Ngày 16-5, tân Bộ trưởng Dầu mỏ Iraq Bassem Mohammed Khudair thông tin lượng dầu thô xuất khẩu của nước này qua eo biển Hormuz đã giảm xuống còn 10 triệu thùng trong tháng 4-2026, thấp hơn tới 90% so với mức thông thường 93 triệu thùng/tháng.
Iraq là thành viên sáng lập của OPEC và thường xuất khẩu phần lớn dầu thô qua eo biển Hormuz. Dầu mỏ chiếm khoảng 90% thu ngân sách của nước này, với sản lượng xuất khẩu trung bình 3,5 triệu thùng/ngày trước khi chiến sự bùng nổ.
Ngày 16-5, Israel tiến hành các cuộc không kích mới nhằm vào nhóm vũ trang Hezbollah ở miền nam Lebanon, chỉ một ngày sau khi hai bên đồng ý gia hạn thỏa thuận ngừng bắn thêm 45 ngày sau các cuộc đàm phán tại Washington.
"Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) bắt đầu tấn công các cơ sở hạ tầng của Hezbollah tại một số khu vực ở miền nam Lebanon" - quân đội Israel cho biết.
Hãng thông tấn NNA của Lebanon đưa tin các cuộc tấn công đã nhắm vào ít nhất 5 ngôi làng ở miền nam nước này, khiến người dân phải sơ tán về thành phố Sidon ở phía nam và thủ đô Beirut.
Trước đó, quân đội Israel đã cảnh báo người dân tại 9 ngôi làng thuộc khu vực Sidon và Nabatieh rời đi trước khi các cuộc tấn công diễn ra.
Bộ Quốc phòng Nga ngày 10/5 cáo buộc lực lượng Ukraine đã thực hiện các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái và pháo vào các địa điểm dân sự ở Crimea, vùng Belgorod, vùng Kursk, vùng Kaluga, vùng Rostov và vùng Krasnodar.
Riêng tại Belgorod, theo giới chức khu vực này, 5 dân thường, trong đó có một thiếu niên, đã bị thương trong các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Ukraine.
Quân đội Ukraine cũng bị cáo buộc thực hiện 676 cuộc tấn công vào các vị trí của Nga bằng pháo, hệ thống pháo phóng loạt, súng cối và xe tăng. Nga ước tính lực lượng Kiev đã tiến hành 6.331 cuộc tấn công bằng máy bay không người lái và tìm cách thực hiện 8 cuộc tấn công vào các vị trí của Nga.
Tổng cộng, Bộ Quốc phòng Nga cho biết đã ghi nhận 16.071 vụ vi phạm lệnh ngừng bắn của lực lượng Kiev kể từ ngày 8/5. Quân đội Nga xác nhận đã đáp trả "tương xứng" bằng cách nhắm mục tiêu vào các vị trí bắn, địa điểm phóng máy bay không người lái và trung tâm chỉ huy của Ukraine.
“Lực lượng Nga tiếp tục tuân thủ nghiêm ngặt quy định ngừng bắn và duy trì lực lượng tại các tuyến và vị trí đã kiểm soát trước đó", Bộ Quốc phòng Nga tuyên bố.
Cùng ngày, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tuyên bố Kiev sẽ tạm hoãn các “biện pháp trừng phạt tầm xa” và các cuộc tấn công vào mục tiêu quân sự của Nga nếu Moscow tiếp tục tránh tiến hành các đợt tấn công quy mô lớn.
“Về các biện pháp trừng phạt tầm xa của chúng tôi, trong ngày hôm qua và hôm nay, Ukraine đã kiềm chế không thực hiện các cuộc tấn công tầm xa do không có các cuộc tấn công quy mô lớn từ phía Nga. Trong thời gian tới, chúng tôi sẽ đáp trả tương xứng. Và nếu Nga quyết định quay lại chiến tranh toàn diện, các biện pháp trừng phạt của chúng tôi sẽ được triển khai ngay lập tức và cụ thể”, ông Zelensky nói trong bài phát biểu vào tối 10/5.
Phát biểu của Tổng thống Zelensky được đưa ra sau khi Tổng thống Nga Vladimir Putin tuyên bố xung đột Ukraine đang "đi đến hồi kết", đồng thời để ngỏ khả năng gặp nhà lãnh đạo Ukraine.
"Tôi nghĩ rằng cuộc xung đột Ukraine đang gần kết thúc”, ông Putin phát biểu trong cuộc họp báo sau khi kết thúc các hoạt động kỷ niệm Ngày Chiến thắng (9/5).
Tổng thống Putin cho biết cuộc gặp với Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky có thể diễn ra “ở bất kỳ đâu”, kể cả ở một quốc gia thứ ba. Tuy nhiên, nhà lãnh đạo Nga nói rằng cuộc gặp chỉ diễn ra sau khi một thỏa thuận hòa bình dài hạn cuối cùng được chuẩn bị đầy đủ và sẵn sàng để ký kết.
Ngày 8/5, Tổng thống Mỹ Donald Trump bất ngờ tuyên bố kế hoạch trao đổi tù binh và lệnh ngừng bắn kéo dài 3 ngày trong cuộc xung đột Nga - Ukraine (ngày 9-11/5) sau khi 2 lệnh ngừng bắn do cả 2 bên tuyên bố đều không được duy trì.
Ngày 4/5, Tổng thống Zelensky tuyên bố Ukraine sẽ ngừng bắn bắt đầu từ nửa đêm 6/5 sau khi Tổng thống Nga Vladimir Putin thông báo lệnh ngừng bắn tạm thời kéo dài 2 ngày nhân dịp kỷ niệm "Ngày Chiến thắng" (9/5).
Mặc dù không có các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái và tên lửa quy mô lớn nào trong ngày 10/5, nhưng Tổng thống Zelensky cho biết Ukraine đã ghi nhận hơn 150 cuộc tấn công của Nga, hơn 100 vụ pháo kích và gần 10.000 cuộc tấn công bằng máy bay không người lái tự sát ở các khu vực tiền tuyến trong 2 ngày qua.
"Nói cách khác, quân đội Nga không hề im lặng ở tiền tuyến, thậm chí không nỗ lực làm vậy. Tất cả các đơn vị Ukraine của chúng tôi đều đáp trả tương xứng và bảo vệ các vị trí của mình một cách cần thiết", ông Zelensky nói thêm.
Nga và Ukraine đã tổ chức nhiều vòng đàm phán, bao gồm vai trò trung gian của Mỹ, kể từ đầu năm 2025, khi Tổng thống Donald Trump trở lại Nhà Trắng. Tuy nhiên, tiến trình này đã chậm lại sau cuộc gặp do Mỹ làm trung gian gần đây nhất tại Geneva vào tháng 2.
Vấn đề lãnh thổ vẫn là một trong những trở ngại chính đối với các cuộc đàm phán hòa bình, khi cả Moscow và Kiev đều duy trì lập trường trái ngược về vấn đề này.
