Những ngày cuối tháng 4, tinh thần “TP.HCM nghĩa tình” tiếp tục được thể hiện bằng nhiều việc làm cụ thể, hướng đến người dân, người lao động (NLĐ) và các hoàn cảnh còn khó khăn.
Trong năm 2026, công tác chăm lo của TP.HCM được thực hiện trên nhiều nhóm đối tượng. Dịp Tết Nguyên đán 2026, Ủy ban MTTQ VN TP.HCM cùng các tổ chức chính trị – xã hội đã tổ chức nhiều hoạt động an sinh với tổng kinh phí hơn 5.900 tỉ đồng. TP cũng hỗ trợ xây dựng, sửa chữa 899 căn nhà cho hộ nghèo, hộ cận nghèo với tổng kinh phí hơn 44,8 tỉ đồng; triển khai các hoạt động an sinh xã hội hơn 336 tỉ đồng và vận động hơn 449 tỉ đồng hỗ trợ đồng bào bị ảnh hưởng thiên tai, bão lũ.
Không chỉ dừng lại ở những con số, các chương trình chăm lo còn đi vào từng hoàn cảnh cụ thể. Chương trình “Mái ấm mùa xuân”, “Mái ấm công đoàn” đã giúp nhiều hộ khó khăn có điều kiện sửa chữa, xây mới nhà ở, ổn định cuộc sống. Sau khi sắp xếp đơn vị hành chính, chương trình đã hỗ trợ xây dựng, sửa chữa 44 căn nhà đại đoàn kết trên địa bàn TP.HCM và tại các chốt dân quân khu vực giáp ranh. Riêng dịp Tết Nguyên đán 2026, TP hỗ trợ khoảng 140 căn nhà đại đoàn kết, với mức 100 triệu đồng/căn xây mới và tối đa 80 triệu đồng/căn sửa chữa.
Ở P.Hiệp Bình, bà Nguyễn Thị Mỹ Hạnh được hỗ trợ sửa căn nhà xuống cấp với kinh phí 72 triệu đồng, giúp gia đình bớt nỗi lo mỗi mùa mưa. Còn ông Bùi Minh Hoàng (72 tuổi, ở P.Hạnh Thông) được hỗ trợ 80 triệu đồng để sửa căn nhà xây từ năm 1988, trong lúc vẫn phải lo chi phí điều trị bệnh cho vợ. Những mái nhà được sửa chữa, xây mới cho thấy chính sách chăm lo của TP.HCM đang đi vào từng phận người, giúp người dân có thêm điểm tựa để vượt qua khó khăn.
Ở tuyến biển đảo, tinh thần chăm lo, tri ân cũng được TP.HCM cụ thể hóa bằng nhiều hoạt động tại đặc khu Côn Đảo. Trong chương trình công tác ngày 12.4, đoàn đại biểu TP.HCM đã dâng hương tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ, đồng thời trao 100 phần quà tặng lực lượng vũ trang, gia đình chính sách, hộ dân, ngư dân và trẻ em có hoàn cảnh khó khăn, tổng trị giá 250 triệu đồng. Đoàn cũng trao công trình “Khu chăn nuôi khép kín 2 tầng” trị giá 2 tỉ đồng cho Hải đội 33, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3, góp phần cải thiện điều kiện sinh hoạt cho cán bộ, chiến sĩ làm nhiệm vụ nơi tuyến đầu.
Cùng với các hoạt động an sinh chung của TP, công tác chăm lo đoàn viên, NLĐ được triển khai ngày càng gần gũi hơn tại cơ sở. Chiều 24.4, Công đoàn P.Tân Sơn Hòa tổ chức chương trình “Tân Sơn Hòa vun đắp yêu thương – lan tỏa hạnh phúc”, tư vấn chăm sóc sức khỏe về da và “Bữa cơm công đoàn” năm 2026, nhằm phát động Tháng Công nhân lần thứ 18.
Chương trình có nhiều nội dung như trao quà cho đoàn viên, NLĐ có hoàn cảnh khó khăn, tư vấn sức khỏe, tổ chức bữa cơm công đoàn và các hoạt động gắn kết. Điểm đáng chú ý là các hoạt động chăm lo không chỉ mang ý nghĩa hỗ trợ vật chất mà còn tạo sự kết nối giữa tổ chức công đoàn, doanh nghiệp và NLĐ.
Theo ông Lê Văn Hòa, Phó chủ tịch Liên đoàn Lao động TP.HCM, trong bối cảnh sau gần một năm sắp xếp địa giới, quy mô đoàn viên và NLĐ tăng, tổ chức công đoàn TP xác định rõ trách nhiệm theo hướng “đại diện vững – chăm lo thật – an sinh bền”, với các chỉ tiêu cụ thể, có thể đo lường.
Công đoàn TP.HCM tập trung mở rộng độ bao phủ, quản lý và nâng chất hơn 23.000 công đoàn cơ sở, hơn 2,5 triệu đoàn viên; đồng thời phát triển đoàn viên mới tại nơi có đông lao động, nhất là khu vực phi chính thức. Cùng với đó, công đoàn TP chú trọng nâng chất thương lượng, bảo vệ quyền lợi NLĐ. Mục tiêu là trên 85% công đoàn cơ sở ký kết thỏa ước lao động tập thể, trong đó trên 50% có điều khoản cao hơn luật về lương, thưởng, bữa ăn ca, thời giờ làm việc, phúc lợi. Các doanh nghiệp có tranh chấp và NLĐ có yêu cầu đều được công đoàn tham gia đối thoại, đại diện, hỗ trợ giải quyết kịp thời.
Ở trụ cột chăm lo đời sống, các chương trình “Tết sum vầy”, “Tháng Công nhân”, “Bữa cơm công đoàn”, “Mái ấm công đoàn” tiếp tục được duy trì theo hướng tăng giá trị thụ hưởng. Liên đoàn Lao động TP phấn đấu 100% đoàn viên khó khăn được hỗ trợ khi gặp rủi ro như tai nạn lao động, bệnh hiểm nghèo, mất việc, giảm giờ làm; đặc biệt quan tâm lao động nữ đơn thân mang thai, nuôi con nhỏ dưới 36 tháng tuổi.
“Nhiệm vụ của tổ chức công đoàn TP.HCM là biến quy mô lớn thành lợi ích cụ thể cho từng NLĐ, thông qua các chỉ tiêu rõ ràng, có kiểm đếm và gắn trách nhiệm đến từng cấp công đoàn”, ông Hòa nhấn mạnh.
Trong định hướng phát triển hiện nay, TP.HCM không chỉ đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế mà còn đặc biệt chú trọng chính sách an sinh xã hội, chăm lo đời sống người dân theo hướng toàn diện, bền vững.
Đáng chú ý, từ năm 2026, TP.HCM thực hiện hỗ trợ 100% mức đóng BHYT cho nhiều nhóm đối tượng như người thuộc hộ nghèo, cận nghèo, người mới thoát nghèo, người cao tuổi neo đơn, người mắc bệnh hiểm nghèo, người khuyết tật. Đây là bước đi quan trọng nhằm bảo đảm những nhóm dễ tổn thương được tiếp cận dịch vụ y tế công bằng hơn, giảm gánh nặng chi phí khi đau ốm.
Song song đó, TP triển khai chương trình khám sức khỏe, tầm soát bệnh miễn phí cho toàn dân, với mục tiêu mỗi người dân được kiểm tra sức khỏe định kỳ ít nhất một lần mỗi năm. Tại lễ ra quân khám sức khỏe, tầm soát sàng lọc cho người dân năm 2026, ông Nguyễn Mạnh Cường, Phó chủ tịch UBND TP.HCM, cho biết chương trình là bước khởi đầu quan trọng, thể hiện quyết tâm chăm lo sức khỏe người dân theo hướng chủ động, lâu dài.
Ở lĩnh vực giao thông – môi trường, chủ trương miễn phí xe buýt cũng thể hiện tinh thần “lấy người dân làm trung tâm”. TP.HCM dự kiến chi khoảng 930 tỉ đồng để triển khai chính sách này trong 8 tháng của năm 2026 nhằm giảm chi phí đi lại, khuyến khích sử dụng phương tiện công cộng, góp phần giảm kẹt xe và ô nhiễm môi trường.
Trong giáo dục và nhà ở, TP.HCM đặt mục tiêu xóa tình trạng học ca 3, tăng nhanh số phòng học để bảo đảm chỗ học cho học sinh vào năm 2027. TP cũng tiếp tục phát triển nhà ở cho công nhân thuê, cải tạo chung cư cũ, xóa nhà tạm, nhà xuống cấp, hướng đến nâng cao điều kiện sống cho người lao động và người thu nhập thấp.
Các chính sách chăm lo dịp lễ 30.4 cho thấy TP.HCM đang đi theo một hướng rõ ràng: mọi nỗ lực phát triển cuối cùng đều quy về con người. Khi người dân được chăm lo từ những nhu cầu căn bản nhất, đó cũng là nền tảng để TP phát triển ổn định, nghĩa tình và bền vững.
Bà Nguyễn Thị Bính, Giám đốc Công ty cổ phần Sản xuất thương mại dịch vụ Nguyễn Bính (tại phường Tân Sơn, khu vực phường 15, quận Tân Bình trước đây) vừa có đơn kêu cứu khẩn cấp gửi đến lãnh đạo TP.HCM khi cơ sở mình đang lãnh phải "một bản án vượt quá sức chịu đựng".
Theo nội dung lá đơn, ngày 31-3, cơ sở sản xuất bún của bà nhận được quyết định xử phạt vi phạm hành chính (số 06/QĐ-XPHC của UBND phường Tân Sơn) với tổng số tiền 552 triệu đồng.
Quyết định xử phạt xác định cơ sở này xả thải với lưu lượng 10m³/ngày. Tuy nhiên trong đơn kêu cứu gửi lãnh đạo TP.HCM, chủ cơ sở cho rằng con số này chưa phản ánh đúng thực tế.
Dẫn chứng từ hóa đơn nước quý 4-2025, tổng lượng nước sử dụng của cơ sở là 488m³ trong 92 ngày, tương đương khoảng 5,3m³/ngày (bao gồm cả nước sinh hoạt). Nếu tính theo tỉ lệ xả thải thông thường, lượng nước thải thực tế chỉ vào khoảng 4,24m³/ngày (80% lượng nước cấp), chưa tới 50% so với mức bị quy kết.
Chủ cơ sở cũng cho biết thời điểm lấy mẫu rơi vào lúc xảy ra sự cố tràn bể, khiến chỉ số bị đẩy lên bất thường. Cơ sở đã khắc phục ngay sau đó và đề nghị được quan trắc lại, nhưng chưa được xem xét thấu đáo.
"Với một cơ sở thủ công có quy mô 70m² và có 6 nhân công, mức phạt hơn nửa tỉ đồng không khác gì một lệnh "khai tử" trực tiếp. Ngay cả khi bán hết máy móc, chúng tôi cũng không thể chi trả", bà Bính viết trong đơn.
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, đại diện UBND phường Tân Sơn cho biết việc ban hành quyết định xử phạt không phải là động thái đột ngột mà đã trải qua quá trình theo dõi, kiểm tra.
Qua kiểm tra ghi nhận hệ thống xử lý nước thải nhiều thời điểm không vận hành do hư hỏng. Nước thải xả trực tiếp ra môi trường với các thông số vượt quy chuẩn nhiều lần (thông số pH nằm ngoài ngưỡng quy chuẩn kỹ thuật, BOD5 vượt tới 36,7 lần, COD vượt 29,5 lần, TSS vượt 12,9 lần, Amoni vượt 1,4 lần; tổng nitơ vượt 2,14 lần).
Lãnh đạo phường Tân Sơn cho hay trước khi xử phạt, cơ quan chức năng đã lập biên bản, cho doanh nghiệp giải trình, gia hạn thời gian sửa chữa hệ thống xử lý nước thải, nhưng việc khắc phục không đạt yêu cầu.
Về tranh cãi liên quan lưu lượng xả thải, đại diện UBND phường Tân Sơn khẳng định cơ sở không lắp đồng hồ đo nước thải, sử dụng chung một nguồn nước cho cả sinh hoạt và sản xuất nên không thể tách riêng. Do đó cơ quan chức năng căn cứ vào hóa đơn tiền nước các tháng 10, 11 và 12 do Công ty cổ phần Cấp nước Tân Hòa phát hành, cho thấy tổng lượng nước tiêu thụ của cơ sở này là 975m3.
Tại thời điểm lấy mẫu thử, đoàn được chủ cơ sở thông báo bị rách lưới lọc và đề nghị đoàn kiểm tra cho lấy lại mẫu nước thải. Tuy nhiên quá trình phát hiện lưới lọc rách và thay lưới mới không có sự chứng kiến của các thành viên đoàn kiểm tra.
Chủ cơ sở tự thực hiện và báo thông tin cho đoàn kiểm tra. Vào thời điểm chủ cơ sở thông báo đã thay lưới lọc mới, quá trình lấy mẫu nước thải vẫn còn đang thực hiện. Do đó không đủ cơ sở để yêu cầu thực hiện lấy lại mẫu nước thải.
Sau gần 5 tháng ra quân lập lại trật tự đô thị, trung tá Hồ Đức Thiện, Phó trưởng phòng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (PC06, Công an TP.HCM) cho biết nhiều tuyến đường, khu vực phức tạp về lấn chiếm vỉa hè, lòng đường đã có chuyển biến rõ rệt.
Thông tin trên được trung tá Hồ Đức Thiện cung cấp tại buổi họp báo kinh tế - xã hội định kỳ trên địa bàn TP.HCM chiều 7.5.
Trả lời câu hỏi của phóng viên Thanh Niên về việc bảo đảm sinh kế cho người buôn bán nhỏ khi xử lý lấn chiếm vỉa hè, trung tá Hồ Đức Thiện cho biết Công an TP.HCM đã thực hiện nhiều giải pháp theo hướng hợp tình, hợp lý, không làm ảnh hưởng đột ngột đến đời sống người dân.
Trong đó, lực lượng chức năng ưu tiên tuyên truyền, nhắc nhở trước khi xử phạt. Đáng chú ý, trung tá Hồ Đức Thiện cho biết, TP.HCM đang nghiên cứu quy hoạch các không gian kinh doanh phù hợp như chợ đêm, phố đi bộ, khu kinh doanh tập trung để hỗ trợ người dân chuyển đổi mô hình buôn bán.
Đây được xem là giải pháp căn cơ nhằm vừa bảo đảm trật tự đô thị, vệ sinh môi trường, vừa tạo nơi kinh doanh ổn định cho các hộ buôn bán nhỏ.
Song song đó, lực lượng chức năng cũng phối hợp các sở ngành rà soát hoàn cảnh từng trường hợp để hỗ trợ phù hợp. Với các hộ nghèo bán hàng rong, địa phương sẽ xem xét hỗ trợ vay vốn, chuyển đổi nghề nghiệp nếu có nhu cầu.
Công an TP.HCM cũng đang phối hợp Sở Xây dựng xây dựng các tiêu chí về kỷ cương, văn minh đô thị; đồng thời phát huy mô hình tổ tự quản, tổ liên ngành để người dân cùng tham gia giữ gìn trật tự đô thị tại nơi sinh sống, kinh doanh.
Theo lãnh đạo PC06, để công tác xử lý lấn chiếm vỉa hè đạt hiệu quả lâu dài, giải pháp căn cơ vẫn là sự phối hợp đồng bộ giữa quy hoạch hạ tầng, quản lý đô thị và bảo đảm an sinh cho người dân.
Công an TP.HCM xác định việc lập lại trật tự đô thị không làm theo kiểu chiến dịch ngắn hạn mà sẽ duy trì thường xuyên, liên tục.
"Lực lượng tập trung xử lý vào các khung giờ cao điểm, ban đêm; đồng thời chỉ đạo công an cấp xã tăng cường tuần tra, tiếp nhận phản ánh của người dân qua mạng xã hội, ứng dụng VNeID, SOS để xử lý ngay, không để vi phạm kéo dài", trung tá Thiện nói.
Lãnh đạo PC06 nhấn mạnh, mục tiêu xử lý lấn chiếm vỉa hè, lập lại trật tự đô thị là duy trì mỹ quan đô thị bền vững, tránh tình trạng lực lượng vừa rút đi thì tái lấn chiếm trở lại.
Theo thống kê, từ ngày 16.1 đến nay, lực lượng công an các cấp duy trì ra quân hằng ngày, phối hợp tuyên truyền, vận động và xử lý vi phạm liên quan trật tự đô thị trên địa bàn TP.HCM.
Công an cấp xã trên toàn địa bàn đã tổ chức hơn 24.000 lượt tuần tra, lập biên bản xử lý hơn 33.000 trường hợp vi phạm với tổng số tiền xử phạt gần 29 tỉ đồng. Nhiều trường hợp bị tạm giữ phương tiện, giấy tờ.
Đáng chú ý, theo Công an TP.HCM, qua quá trình tuyên truyền kết hợp xử lý, khoảng 70% tuyến đường và địa điểm phức tạp đã được chuyển hóa. Trong đó, tình trạng chợ tự phát giảm khoảng 50%.
Riêng tại các khu vực bệnh viện, trường học - nơi thường tập trung hàng rong, tình trạng lấn chiếm vỉa hè để kinh doanh và dừng đỗ xe trái phép cũng giảm đáng kể; một số khu vực bệnh viện trung tâm giảm tới gần 80%.
Trao đổi với Thanh Niên ngày 3.5, ông Mai Văn Khiêm, Giám đốc Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, đã phân tích, lý giải nguyên nhân xảy ra mưa đá ở các tỉnh miền Bắc trong kỳ nghỉ lễ 30.4 - 1.5 năm nay.
Theo ghi nhận của Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, từ ngày 1 - 2.5, khu vực Tây Bắc bộ liên tục xuất hiện mưa giông. Đặc biệt, trong chiều và tối 2.5, mưa giông mạnh không chỉ xuất hiện ở Tây Bắc bộ mà còn xảy ra tại Hà Nội, Phú Thọ, Thái Nguyên...
Ông Mai Văn Khiêm cho biết, nguyên nhân của những cơn mưa giông này được xác định là do một rãnh thấp trong đới gió tây hoạt động mạnh trên độ cao 5.000 m di chuyển từ vùng Thượng Lào sang.
Ngoài ra, trên mặt đất khu vực miền Bắc còn có thêm tác động của rìa phía nam của khối không khí lạnh đang di chuyển về phía nước ta. Quá trình di chuyển của khối không khí lạnh từ phía nam của Trung Quốc về phía nước ta tạo ra sự tranh chấp ở phần phía trước của khối không khí lạnh, cộng thêm tác động của vùng hội tụ gió trên mực 5.000 m khiến cho mây đối lưu phát triển mạnh và gây mưa giông mạnh, kèm theo mưa đá xảy ra ở một loạt tỉnh vùng núi phía bắc và Hà Nội.
Ông Mai Văn Khiêm cũng cho biết, dự báo thời tiết ngày 3.5, không khí lạnh sẽ ảnh hưởng đến nước ta cộng thêm vùng hội tụ gió mực 5.000 m di chuyển từ Thượng Lào sang vẫn còn duy trì tác động. Các tỉnh miền Bắc trong ngày và đêm 3.5 sẽ xuất hiện mưa rào và giông, kèm theo đó là nguy cơ rất cao về hiện tượng tố, lốc, mưa đá và gió giật mạnh.
Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, mưa đá, giông lốc thường xảy ra vào giai đoạn giao mùa (từ khoảng tháng 4 - tháng 5 và giai đoạn tháng 9 - tháng 10). Dự báo trong tháng 5 và thời gian tới, giông lốc, mưa đá còn có khả năng xuất hiện nhiều hơn ở nhiều khu vực trên cả nước.
Cho đến sáng nay 3.5, các địa phương xảy ra mưa đá ở Thái Nguyên, Phú Thọ vẫn đang tiếp tục thống kê thiệt hại do mưa đá.
Theo thống kê sơ bộ, mưa đá trong ngày 2.5 khiến 38 nhà dân ở xã Yên Sơn (Phú Thọ) bị tốc mái. Mưa đá, giông lốc làm gãy đổ gần 30 ha lúa và gần 13 ha hoa màu.
Còn tại tỉnh Thái Nguyên, mưa đá gây thiệt hại tại 7/48 xóm thuộc xã Phú Lạc, trong đó 4 xóm bị thiệt hại nặng; thống kê nhanh tại xã Phú Lạc đã 3 trường học bị tốc mái hoàn toàn, 20 cột điện bị gãy đổ và hơn 100 ngôi nhà bị tốc mái, hư hỏng nặng.