Giữa nhịp sống hối hả của thành phố, Bảo tàng Hà Nội đang trở thành điểm dừng chân quen thuộc, nơi du khách có thể chậm lại để lắng nghe những câu chuyện lịch sử ngàn năm qua từng hiện vật quý giá.
Trong ngày 26/4, nhân dịp nghỉ lễ Giỗ Tổ Hùng Vương (10/3 âm lịch), Bảo tàng Hà Nội đã đón lượng lớn khách tham quan. Đối với nhiều người, bước chân vào không gian trưng bày tại đây giống như đang đi qua những lớp thời gian của Thủ đô. Từ những hiện vật giản dị đời thường đến những câu chuyện lịch sử hào hùng, tất cả hiện lên gần gũi, sống động và đầy chiều sâu.
Chị Quỳnh (42 tuổi, trú tại phường Yên Hòa, Hà Nội) chia sẻ: “Biết tin bảo tàng mở cửa miễn phí dịp lễ, tôi đã đưa các con đến tham quan. Đây là cơ hội tuyệt vời để thế hệ trẻ tìm hiểu trực quan về cội nguồn và lịch sử dân tộc”.
Không chỉ thu hút người lớn tuổi, bảo tàng còn là điểm đến “hot” của giới trẻ. Bạn Thanh Mai (20 tuổi) hào hứng cho biết: “Mình rất bất ngờ vì bảo tàng không chỉ có tư liệu lịch sử khô khan mà còn có rất nhiều góc check-in đẹp. Nếu biết bảo tàng thú vị và đang miễn phí thế này, mình đã rủ thêm nhiều bạn bè cùng đi”.
Hiện nay, Bảo tàng Hà Nội đang lưu giữ hơn 70.000 hiện vật, tài liệu quý giá, phản ánh chiều dài lịch sử và chiều sâu văn hóa của Thăng Long – Hà Nội. Trong số đó, tâm điểm thu hút sự chú ý của đông đảo du khách chính là 4 nhóm Bảo vật Quốc gia tiêu biểu, mang giá trị đặc sắc cả về lịch sử lẫn nghệ thuật.
Nổi bật hàng đầu là Trống đồng Cổ Loa cùng bộ sưu tập lưỡi cày đồng độc đáo. Chiếc trống được phát hiện năm 1982 tại cánh đồng Mả Tre (xã Cổ Loa, Đông Anh cũ), trong tình trạng chôn ngửa, bên trong chứa hơn 200 hiện vật bằng đồng. Hoa văn trên mặt trống vô cùng phong phú, phản ánh sinh động đời sống cư dân văn hóa Đông Sơn với hình ảnh chim, người, thuyền và các hoạt cảnh sinh hoạt. Trung tâm mặt trống là ngôi sao 14 cánh, bao quanh bởi 15 vành hoa văn tinh xảo. Đặc biệt, bộ sưu tập 20 lưỡi cày đồng được tìm thấy trong lòng trống cũng được công nhận là Bảo vật Quốc gia, tạo nên giá trị khảo cổ và lịch sử hiếm có. Với kỹ thuật đúc tinh xảo, trống đồng Cổ Loa được đánh giá có giá trị tương đương các trống nổi tiếng như Ngọc Lũ hay Hoàng Hạ.
Bên cạnh đó, Chuông Thanh Mai được phát hiện năm 1986 tại Bãi Rồng (Thanh Oai cũ) là một kiệt tác của nghệ thuật đúc đồng cổ. Trên thân chuông khắc bài minh văn dài gần 1.530 chữ Hán, ghi chép chi tiết về niên đại đúc vào năm 798 cùng nhiều thông tin về địa danh, chức danh quan lại và đơn vị đo lường.
Đỉnh chuông đúc nổi băng cánh sen kép, băng nhũ đinh. Quai hình hai đầu rồng đấu nhau. Chuông thể hiện đỉnh cao của nghệ thuật điêu khắc và đúc đồng thời bấy giờ. Chuông là 1 trong 10 kỷ lục văn hóa Phật giáo Việt Nam năm 2006 và được Thủ tướng Chính phủ công nhận là Bảo vật Quốc năm 2015.
Một bảo vật khác mang đậm dấu ấn nghệ thuật là Chân đèn gốm men lam xám thế kỷ XVI của nghệ nhân Đặng Huyền Thông. Tác phẩm được tạo tác năm 1582, gồm hai phần rời nhau, lắp khớp lại, với lớp men lam xám đặc trưng và hệ thống hoa văn đa dạng như rồng, lá đề, cánh sen… Ngang vai chân đèn in nổi dòng chữ Hán “Hoàng đế vạn tuế, thiên hạ thái bình”. Điểm đặc biệt nằm ở hệ thống minh văn gồm 28 dòng chữ Hán, ghi lại thông tin về người chế tác, người đặt hàng và ngôi chùa được cung tiến.
Không kém phần ấn tượng là Long đình gốm Bát Tràng có niên đại thế kỷ XVII, một hiện vật hiếm thuộc dòng gốm thờ truyền thống. Được sản xuất tại làng Bát Tràng, long đình gồm ba phần: mái, thân và chân đế, với kỹ thuật tạo tác tinh tế, kết hợp giữa chạm đắp nổi – dán ghép không phủ men với việc sử dụng các màu men lam, xanh rêu để tạo ra dòng men “tam thái” đặc trưng, cùng các họa tiết phù điêu như rồng, nghê, hoa sen, mây… đã tạo nên một tác phẩm vừa mang giá trị nghệ thuật, vừa có ý nghĩa quan trọng trong nghiên cứu lịch sử nghề gốm Việt.
Với hệ thống hiện vật đồ sộ cùng những bảo vật quốc gia quý hiếm, bảo tàng được tổ chức thành 7 chủ đề lớn, phản ánh xuyên suốt tiến trình từ thời kỳ dựng nước đến công cuộc xây dựng Thủ đô hiện đại.
Bên cạnh hệ thống trưng bày trong nhà, khu vực ngoài trời còn có các không gian sắp đặt, khu trải nghiệm ẩm thực và sự kiện, tạo nên một điểm đến văn hóa tổng hợp đa dạng.
Về việc miễn phí vé trong ngày 26/4, đại diện Bảo tàng Hà Nội cho biết đơn vị đã nhanh chóng triển khai theo yêu cầu từ UBND Thành phố Hà Nội vào ngày 25/4 để phục vụ nhân dân. Dù quyết định được ban hành gấp rút khiến công tác tuyên truyền có phần sát sao, nhưng đây là nỗ lực lớn của Thành phố trong việc quảng bá văn hóa và tạo điều kiện cho người dân tiếp cận các giá trị lịch sử.
Tuy nhiên, hiện vẫn chưa có quyết định chính thức liệu chính sách ưu đãi này có tiếp tục được áp dụng trong kỳ nghỉ lễ 30/4 và 1/5 sắp tới hay không.
Năm 2026, kỳ thi vào lớp 10 Hà Nội được xem là kỷ lục nhất từ trước đến nay với 147.000 học sinh tốt nghiệp THCS, trong đó khoảng 130.000 thí sinh đăng ký thi vào lớp 10.
Tuy nhiên, kỷ lục này sẽ nhanh chóng bị vượt qua vào năm 2027, khi dự kiến có gần 190.000 học sinh tốt nghiệp THCS. Con số này được tính theo số học sinh vào lớp 6 năm 2023.
Không chỉ tăng đột biến trong một năm, quy mô học sinh lớp 9 của Hà Nội còn duy trì ở mức cao trong nhiều năm tiếp theo. Giai đoạn 2028 đến 2030, số học sinh lớp 9 được dự báo quanh mức 160.000 thí sinh mỗi năm, cao hơn khoảng 20.000 thí sinh so với năm 2026.
Theo kế hoạch tuyển sinh lớp 10 năm học 2026-2027 của Sở GD&ĐT Hà Nội, kỳ thi diễn ra từ ngày 30/5 đến ngày 1/6.
Cụ thể, 9h sáng 29/5, các điểm thi sẽ tổ chức học quy chế thi cho thí sinh, thông báo bảng ghi tên dự thi để thí sinh kiểm tra, báo cáo sai sót cho điểm thi.
Ngày 30 và 31/5, các thí sinh sẽ bước vào kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 THPT công lập của Hà Nội năm 2026.
Ngày 30/5, buổi sáng, 7h15, thí sinh được gọi vào phòng thi. 7h55, cán bộ coi thi sẽ phát đề thi môn Ngữ văn cho các thí sinh. Từ 8h, thí sinh bắt đầu làm bài môn Ngữ văn (trong thời gian 120 phút), giám thị thu bài vào lúc 10h.
Chiều ngày 30/5, 13h15, thí sinh được gọi vào phòng thi. Vào 13h50, cán bộ coi thi phát đề thi môn Ngoại ngữ cho thí sinh. Từ 14h, thí sinh bắt đầu làm bài môn Ngoại ngữ (trong thời gian 60 phút), giám thị thu bài lúc 15h.
Sáng 31/5, lúc 7h15, các thí sinh được gọi vào phòng thi. 7h55, cán bộ coi thi sẽ phát đề thi môn Toán cho thí sinh. Từ 8h, thí sinh bắt đầu làm bài môn Toán (trong thời gian 120 phút), giám thị thu bài lúc 10h.
Riêng thí sinh dự thi vào lớp 10 các trường chuyên sẽ thi thêm các môn chuyên vào ngày 1/6 (tùy từng khối chuyên theo các buổi khác nhau).
Cụ thể, sáng ngày 1/6, 7h15, thí sinh được gọi vào phòng thi. 7h55, cán bộ coi thi phát đề thi cho thí sinh. Từ 8h, thí sinh bắt đầu làm bài (trong thời gian 150 phút).
Chiều ngày 1/6, 13h15, thí sinh được gọi vào phòng thi. Vào 13h55, cán bộ coi thi phát đề thi cho thí sinh. Từ 14h, thí sinh bắt đầu làm bài (trong thời gian 150 phút).
Cụ thể, 5 ngày nghỉ gồm 2 ngày nghỉ Lễ Quốc khánh theo quy định, 2 ngày nghỉ hằng tuần và 1 ngày được hoán đổi. Lịch nghỉ này áp dụng cho cán bộ, công chức, viên chức.
Các cơ quan, đơn vị bố trí, sắp xếp các bộ phận ứng trực theo quy định và làm việc hợp lý để giải quyết công việc liên tục, bảo đảm công tác phục vụ nhân dân.
Với người lao động trong doanh nghiệp, người sử dụng lao động quyết định cho người lao động nghỉ 2 ngày, gồm ngày 2/9 dương lịch và 1 ngày liền trước hoặc sau.
Doanh nghiệp phải thông báo phương án nghỉ Lễ Quốc khánh năm 2026 cho người lao động trước khi thực hiện ít nhất 30 ngày.
Nếu ngày nghỉ hằng tuần trùng với ngày nghỉ lễ, tết quy định tại khoản 1 Điều 112 của Bộ luật Lao động, người sử dụng lao động bố trí nghỉ bù ngày nghỉ hằng tuần cho người lao động vào ngày làm việc kế tiếp theo quy định tại khoản 3 Điều 111 Bộ luật Lao động.
Bộ Nội vụ cũng khuyến khích người sử dụng lao động áp dụng thời gian nghỉ Lễ Quốc khánh năm 2026 cho người lao động như phương án đối với công chức, viên chức; đồng thời, khuyến khích những thỏa thuận có lợi hơn cho người lao động.
Theo Bộ luật Lao động, người lao động được nghỉ làm việc, hưởng nguyên lương 11 ngày lễ, Tết gồm: Tết Dương lịch được nghỉ 1 ngày (ngày 1/1 dương lịch); Tết Âm lịch 5 ngày; ngày Chiến thắng 1 ngày (ngày 30/4 dương lịch); ngày Quốc tế lao động 1 ngày (ngày 1/5 dương lịch); Quốc khánh 2 ngày (ngày 2/9 dương lịch và 1 ngày liền kề trước hoặc sau); Giỗ Tổ Hùng Vương được nghỉ 1 ngày (ngày 10/3 âm lịch).
Mới đây, Quốc hội khóa đã thông qua Nghị quyết về phát triển văn hóa Việt Nam. Nghị quyết có hiệu lực thi hành từ 1/7/2026. Nghị quyết quy định ngày 24/11 hằng năm là Ngày Văn hóa Việt Nam, người lao động được nghỉ làm việc và hưởng nguyên lương.
Như vậy, năm 2026, Việt Nam có 12 ngày lễ, Tết, người lao động được nghỉ làm việc, hưởng nguyên lương.
Nhân kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 – 30/4/2026), Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long – Hà Nội tổ chức triển lãm ảnh tư liệu với chủ đề "Âm vang ngày mới" mang đến cho công chúng cơ hội nhìn lại hành trình lịch sử đặc biệt của dân tộc từ thời khắc toàn thắng đến những năm đầu kiến thiết đất nước trong hòa bình.
Triển lãm giới thiệu hơn 70 bức ảnh tư liệu quý, tái hiện sinh động chặng đường từ mùa Xuân đại thắng năm 1975 đến giai đoạn khôi phục, ổn định và phát triển đất nước.
Điểm nhấn của không gian trưng bày là những hình ảnh về Tổng tuyển cử bầu Quốc hội của nước Việt Nam độc lập, thống nhất diễn ra ngày 25/4/1976 dấu mốc có ý nghĩa quan trọng trong việc xác lập Nhà nước thống nhất sau chiến tranh.
Nội dung triển lãm được cấu trúc thành hai chủ đề chính. Chủ đề "Non sông thống nhất" tái hiện thời khắc lịch sử ngày 30/4/1975 và không khí vỡ òa niềm vui thống nhất trên khắp cả nước.
Những hình ảnh tư liệu ghi lại khoảnh khắc người dân đổ ra đường, cờ hoa rực rỡ thể hiện niềm hân hoan và khát vọng hòa bình sau nhiều năm chiến tranh.
Tiếp nối dòng chảy lịch sử, chủ đề "Âm vang ngày mới" phản ánh quá trình tiếp quản, ổn định bộ máy nhà nước và những nỗ lực đầu tiên trong công cuộc xây dựng đất nước.
Từ hoạt động sản xuất, khôi phục kinh tế đến đời sống sinh hoạt thường nhật của người dân ở cả đô thị và nông thôn, tất cả được khắc họa chân thực cho thấy một Việt Nam kiên cường, vượt qua khó khăn với tinh thần đoàn kết và niềm tin vào tương lai.
Triển lãm được thiết kế theo hình thức pano ngoài trời, kết hợp giữa hình ảnh và các phần thuyết minh ngắn gọn tạo nên không gian trưng bày trang trọng, gần gũi và dễ tiếp cận với công chúng.
Thông qua đó, Ban tổ chức mong muốn lan tỏa thông điệp về giá trị của hòa bình, khơi dậy niềm tự hào dân tộc và củng cố niềm tin vào sự phát triển bền vững của đất nước trong giai đoạn mới.
Tại triển lãm nhiều khách tham quan dành thời gian dừng lại khá lâu trước từng cụm ảnh, đọc kỹ phần thuyết minh để hiểu rõ hơn bối cảnh lịch sử. Không khí theo dõi trầm lắng nhưng giàu cảm xúc cho thấy sức hút của những tư liệu chân thực.
Trong dòng người tham quan, ông Nguyễn Văn Ngọc (phường Hà Đông, Hà Nội) tỏ ra đặc biệt quan tâm đến cách sắp xếp nội dung trưng bày theo mạch thời gian.
Theo dõi kỹ từng bức ảnh, chia sẻ với Người Đưa Tin ông đánh giá cao cách tiếp cận của triển lãm: "Triển lãm có cách tổ chức khá rõ ràng đi từ những dấu mốc lớn đến các chi tiết đời sống, giúp người xem không chỉ nắm được sự kiện mà còn hiểu được bối cảnh của từng giai đoạn".
Là người đã từng trải qua một phần giai đoạn này nên khi xem lại những hình ảnh tư liệu trên ông Ngọc cảm thấy rất xúc động.
"Có những khoảnh khắc tưởng chừng rất bình dị như cảnh lao động sản xuất hay sinh hoạt thường ngày nhưng lại phản ánh rõ nỗ lực của cả một xã hội trong thời kỳ chuyển mình. Những tư liệu này không những có giá trị lịch sử mà còn giúp thế hệ sau hiểu rõ hơn về những gì cha ông đã trải qua", ông Ngọc nói.
Không chỉ dừng lại ở góc nhìn tổng thể, nhiều người xem còn chú ý đến những lát cắt đời sống được phản ánh qua ảnh tư liệu.
Đây cũng là điều khiến bà Phạm Hương Thảo (phường Giảng Võ, Hà Nội) ấn tượng khi tham quan triển lãm.
Trao đổi tại không gian trưng bày, bà Thảo cho biết những hình ảnh trong triển lãm gợi lại cho bà ký ức về một giai đoạn nhiều khó khăn mà bà từng trải qua.
"Những năm đó cuộc sống còn rất thiếu thốn, mọi thứ đều phải chắt chiu từng chút một nhưng ai cũng cố gắng, đồng lòng để vượt qua. Vì thế nhìn lại những hình ảnh này tôi thấy rõ sự nỗ lực của cả một thế hệ trong hoàn cảnh không hề dễ dàng.
Tôi nghĩ với điều kiện thuận lợi hơn hôm nay, các bạn trẻ càng nên trân trọng những gì đang có, sống có trách nhiệm và nỗ lực nhiều hơn để đóng góp cho xã hội", bà Thảo chia sẻ.
Triển lãm cũng thu hút sự quan tâm của nhiều bạn trẻ và du khách trong và ngoài nước, thể hiện sức hấp dẫn của cách tiếp cận lịch sử thông qua hình ảnh trực quan, gần gũi.
Không ít người trẻ dành thời gian đọc kỹ chú thích, trao đổi với bạn bè hoặc ghi lại những khoảnh khắc ấn tượng, qua đó lịch sử không còn là những con số khô khan mà trở thành trải nghiệm có thể cảm nhận và kết nối.
Là một trong những khách tham quan, bạn Minh Anh (sinh viên) cho rằng cách thể hiện bằng hình ảnh giúp lịch sử trở nên gần gũi hơn: "Triển lãm không chỉ cung cấp thông tin mà còn tạo chiều sâu cảm xúc. Nhiều tư liệu, đặc biệt là các bức ảnh về thời khắc lịch sử ngày 30/4/1975 mà trước đây tôi chưa từng tiếp cận mang lại góc nhìn trực quan và cụ thể hơn về lịch sử.
Việc đưa lịch sử ra không gian mở, thể hiện bằng những hình ảnh trực quan không chỉ giúp người xem, đặc biệt là giới trẻ dễ tiếp cận hơn mà còn góp phần nuôi dưỡng ý thức gìn giữ và tiếp nối các giá trị lịch sử trong đời sống hôm nay.
