Quyết định được Ngân hàng United Overseas Bank (UOB) công bố trong báo cáo vừa phát hành, nguyên nhân bởi “cú sốc năng lượng phát sinh từ Trung Đông đang tạo ra áp lực ngắn hạn đối với Việt Nam cũng như nhiều nền kinh tế châu Á khác”.
Theo nhà băng Singapore, trong bối cảnh giá dầu Brent liên tục dao động trong khoảng 100-110 USD mỗi thùng, chi phí năng lượng gia tăng tác động trực tiếp đến các ngành vận tải và logistics.
Bên cạnh yếu tố giá, tắc nghẽn ở eo biển Hormuz còn ảnh hưởng đến nguồn cung nhiều đầu vào quan trọng cho các ngành từ nông nghiệp, xây dựng đến nhựa, bán dẫn và y tế. Do đó, nguy cơ gián đoạn chuỗi cung ứng trên diện rộng gia tăng.
Ngoài ra, chính sách thương mại của Mỹ cũng là yếu tố cần theo dõi, khi Việt Nam cùng nhiều nước khác, có thể phải đối diện với các cuộc điều tra thương mại, chẳng hạn theo Điều khoản 301 và các quy định liên quan.
Ông Suan Teck Kin, Giám đốc Khối Nghiên cứu thị trường và Kinh tế toàn cầu UOB, đánh giá xung đột Trung Đông đang ảnh hưởng đến giá năng lượng và khả năng bảo đảm nguồn cung. “Điều này khiến doanh nghiệp phải chịu chi phí năng lượng và đầu vào khác cao hơn, làm gia tăng chi phí vận hành và đặt hoạt động sản xuất – kinh doanh trước nhiều rủi ro”, ông nói.
UOB đánh giá tăng trưởng GDP quý I của Việt Nam ở mức 7,83% là “vượt kỳ vọng”, cao hơn dự báo của ngân hàng này (7%) và của Bloomberg (7,6%). Ba tháng đầu năm, hoạt động kinh tế tiếp tục được hỗ trợ từ các lĩnh vực sản xuất chế biến, xây dựng và dịch vụ. Nhưng do ảnh hưởng của chiến sự, ngân hàng quyết định giảm dự báo tăng trưởng quý II, III và IV lần lượt còn 6,5%, 6,8% và 7%.
Năm nay, Chính phủ đặt mục tiêu tăng trưởng 10%. Theo UOB, để đạt được, nền kinh tế sẽ phải tăng trưởng tối thiểu 10% trong từng quý còn lại. Ông Suan Teck Kin đánh giá mặt tích cực là Chính phủ đã xác định rõ một trong những “nút thắt” lớn nhất kìm hãm tăng trưởng là hạ tầng.
“Đây là yếu tố then chốt để nâng cao năng suất, hiệu quả và đồng thời thúc đẩy tổng cầu của nền kinh tế. Vì vậy, đầu tư công đang được đẩy mạnh trong nhiều lĩnh vực”, ông nhận định. Hôm 10/4, Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) dự báo GDP Việt Nam 2026 tăng 7,2%.
Với chính sách tiền tệ, UOB kỳ vọng Ngân hàng Nhà nước giữ nguyên lãi suất tái cấp vốn duy trì ở mức 4,5%. Lạm phát được dự báo tiếp tục tăng các tháng tới, nhưng chủ yếu bắt nguồn từ các yếu tố phía cung, nên việc thắt chặt chính sách tiền tệ không được xem là phản ứng phù hợp.
Thay vào đó, các chuyên gia ngân hàng này cho rằng gánh nặng ứng phó sẽ chủ yếu đặt lên vai Chính phủ, thông qua việc triển khai các biện pháp giảm thiểu tác động khi áp lực giá và tình trạng thiếu hụt nguồn cung lan tỏa trong nền kinh tế.
"Trong chưa đầy 5 năm, người châu Âu lần thứ hai phải trả giá cho sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu", Ủy ban châu Âu (EC) viết trong tuyên bố ngày 22/4.
Cơ quan này cho biết Liên minh châu Âu (EU) đã chi thêm 24 tỷ euro (28 tỷ USD), tương đương hơn 587 triệu USD mỗi ngày, để nhập khẩu năng lượng từ khi chiến sự nổ ra.
Để bảo vệ nền kinh tế khi giá năng lượng tăng vọt, EC đề xuất thành lập một cơ quan chung nhằm nhanh chóng xác định nguy cơ thiếu hụt nhiên liệu bay và dầu diesel. Họ cũng sẽ điều phối việc chia sẻ nhiên liệu hoặc xả kho dự trữ khẩn cấp giữa các nước thành viên.
Các đề xuất trên cho thấy mức độ thiệt hại kinh tế mà xung đột Iran đang gây ra cho châu Âu. Khu vực này chỉ vừa mới thoát khỏi cuộc khủng hoảng năng lượng từ chiến sự Nga - Ukraine năm 2022.
Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) và hiệp hội ngành hàng không ACI Europe từng cảnh báo châu Âu có thể đối mặt với tình trạng thiếu hụt nhiên liệu bay trong vài tuần tới. EU hiện phải nhập khẩu khoảng 70% nguồn cung sản phẩm này.
Olivier Jankovec - Tổng giám đốc ACI Europe cho rằng các quốc gia EU cũng nên "khẩn cấp đình chỉ" các loại thuế hàng không nhằm giảm áp lực giá cả. Các biện pháp khác gồm hỗ trợ thu nhập, cấp phiếu trợ cấp năng lượng và giảm thuế điện. Nhóm ngành này cảnh báo việc giảm đi lại bằng đường hàng không sẽ "gây tổn hại đáng kể cho nền kinh tế châu Âu", đặc biệt với các nước phụ thuộc vào du lịch.
Sự sụt giảm nguồn cung dầu và khí đốt do xung đột tại Iran tác động mạnh nhất tới châu Á, nhưng đang lan dần sang phương Tây. Theo EC, ngay cả khi các cuộc đàm phán hòa bình giúp chấm dứt xung đột trong tuần này, kinh tế châu Âu vẫn chịu thiệt hại do sự gián đoạn nguồn cung năng lượng tiếp tục kéo dài.
"Các hộ gia đình và doanh nghiệp ngày càng gặp nhiều khó khăn, từ giá xăng và thực phẩm tăng đến số chuyến bay ít và đắt đỏ hơn", báo cáo của EC nêu.
Tập đoàn Lufthansa (Đức) cho biết sẽ giảm 20.000 chuyến bay cho đến tháng 10 nhằm tiết kiệm nhiên liệu bay. "Giá nhiên liệu tăng gấp đôi từ khi xung đột Iran bùng phát", họ cho biết.
Một số lĩnh vực chịu tác động đặc biệt nghiêm trọng. Ví dụ, nhiều ngư dân châu Âu đã ngừng ra khơi do lợi nhuận bị ảnh hưởng nặng bởi chi phí năng lượng và vật liệu tăng, EC cho biết. Tuần trước, Ủy ban châu Âu đã kích hoạt "cơ chế khủng hoảng", cho phép các nước thành viên hỗ trợ tài chính trực tiếp cho ngư dân và người bán hải sản.
Doanh nghiệp và hộ gia đình cũng có thể chịu tác động khi giá nhựa và chất tẩy rửa tăng mạnh. Tập đoàn hóa chất BASF (Đức) đã tăng giá nhiều sản phẩm, từ axit formic dùng trong thức ăn chăn nuôi đến sản phẩm chăm sóc gia đình. Một số tăng hơn 30%.
Hiệp hội Công nghiệp Hóa chất Đức cho biết xung đột Trung Đông đã giáng "đòn mạnh" vào kỳ vọng phục hồi kinh tế của Đức năm nay. Ngành hóa chất Đức và châu Âu sẽ tiếp tục thiếu đơn hàng và các nhà máy vẫn khó có lãi. "Nhiều khả năng có thêm các đợt đóng cửa sản xuất và cắt giảm việc làm", hiệp hội này cảnh báo.
Neil Shearing - kinh tế trưởng tại Capital Economics cho rằng châu Âu có thể rơi vào suy thoái nếu xung đột Iran kéo dài hết nửa đầu năm và "gián đoạn nguồn cung năng lượng lan rộng hơn". Trong báo cáo tuần trước, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) cũng hạ dự báo tăng trưởng năm nay với 21 quốc gia sử dụng đồng euro về 1,1%, giảm từ 1,3% hồi tháng 1.
Sáng 7-4, ghi nhận của Tuổi Trẻ Online tại các điểm kinh doanh của Công ty TNHH vàng bạc đá quý Bảo Tín Minh Châu ở Hà Nội cho thấy hoạt động mua bán vẫn diễn ra bình thường.
Với giao dịch từ 1 lượng, khách sẽ nhận vàng ngay, thay vì phải chờ theo giấy hẹn khoảng 3 tuần như trước đây. Với các đơn hàng lớn, khoảng 10 lượng, thời gian giao vào ngày 22-4.
Một số khách giao dịch lần đầu hoặc chưa mua vàng tại đây từ năm 2024 được nhân viên hướng dẫn nhập thông tin trước khi giao dịch.
Bà Nguyễn Thị Thu (Cầu Giấy, Hà Nội) cho biết bà đến nhận 1 chỉ vàng nhẫn tròn trơn đã mua từ ngày 20-3, theo đúng lịch hẹn.
"Sau thông tin lãnh đạo doanh nghiệp bị khởi tố vì vi phạm về kế toán, người mua mong cơ quan chức năng kiểm tra, công bố rõ về chất lượng vàng để yên tâm hơn" - bà Thu đề xuất.
Tương tự, ông Phấn (Mỹ Đình) cho rằng cần kiểm tra cả trọng lượng vàng của các thương hiệu trên thị trường nhằm đảm bảo quyền lợi người dân.
Chiều 6-4, tại hội nghị thông tin báo chí quý 1, Công an TP Hà Nội cho biết đã khởi tố 4 bị can về tội vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng tại Công ty Bảo Tín Minh Châu.
Trong số này có ông Vũ Minh Châu - cựu Tổng giám đốc, cùng ông Vũ Minh Tú (con ông Châu) và hai nhân viên kế toán.
Theo cơ quan điều tra, trước năm 2024, các bị can đã chỉ đạo sử dụng song song nhiều hệ thống phần mềm để theo dõi doanh thu thực tế và kê khai thuế.
Dữ liệu bước đầu cho thấy giai đoạn 2020 - 2023, doanh thu thực tế khoảng 13.700 tỉ đồng, nhưng chênh lệch so với báo cáo thuế lên tới khoảng 9.700 tỉ đồng, gây thiệt hại ngân sách khoảng 150 tỉ đồng.
Cơ quan Công an Hà Nội cũng cho biết sẽ tạo điều kiện để doanh nghiệp tiếp tục vận hành, đảm bảo quyền lợi người dân.
Trấn an khách hàng ngay sau khi lãnh đạo bị khởi tố, Bảo Tín Minh Châu khẳng định hoạt động kinh doanh vẫn diễn ra bình thường, thông suốt.
"Mọi nghĩa vụ tài chính, quyền lợi của khách hàng và đối tác vẫn được đảm bảo thực hiện đầy đủ theo quy định", doanh nghiệp cam kết.
Công ty đồng thời khẳng định toàn bộ sản phẩm vàng bạc, đá quý cung cấp ra thị trường đều đáp ứng nghiêm ngặt các tiêu chuẩn về tuổi vàng, khối lượng và chất lượng.
Ghi nhận của Tuổi Trẻ Online tối 2-5, sau cơn mưa lớn kéo dài từ chiều, các chuyến bay từ miền Trung, Hà Nội và các điểm du lịch liên tục hạ cánh xuống sân bay Tân Sơn Nhất.
Khác với cảnh tượng hành khách phải mệt mỏi chờ đợi xe trong các kỳ cao điểm trước đây, khu vực đón taxi và xe công nghệ tại nhà ga quốc nội tối nay khá nhịp nhàng.
Tại làn xe D1, D2 dành cho xe công nghệ, dòng phương tiện ra vào liên tục nhưng không xảy ra tình trạng kẹt cứng. Nhân viên điều phối liên tục nhắc tài xế không dừng quá lâu, hướng dẫn khách di chuyển đúng làn, đồng thời hỗ trợ các trường hợp hành khách có nhiều hành lý hoặc đi cùng trẻ nhỏ.
Một số hành khách cho biết điểm thuận lợi nhất là tài xế dễ tiếp cận khu vực đón. Trước đây, vào một số cao điểm, khách phải gọi điện nhiều lần để xác định vị trí tài xế hoặc chờ xe vòng vào lâu.
Anh Minh - hành khách vừa từ Đà Nẵng về đến Tân Sơn Nhất, chia sẻ cứ ngỡ trời mưa lại đúng dịp sau lễ thì gọi xe sẽ rất cực.
"Tôi vừa đặt ứng dụng xong, ra tới làn đón là tài xế đã tiếp cận được ngay. Việc điều phối tại sảnh khá trật tự nên hành khách không bị bối rối" - anh Minh nói.
Ở khu vực taxi truyền thống, các hãng như Vinasun, G7 Taxi, Xanh SM… cũng chủ động điều tiết lượng xe lớn quay vòng liên tục vào sân bay.
Một tài xế taxi Vinasun cho biết nhu cầu đi lại tăng mạnh sau mưa, tuy vậy lượng xe đổ về sân bay dồi dào và có sự điều phối nhịp nhàng.
Với taxi của Vinasun được điều phối quay đầu xe rất nhanh, khách không phải xếp hàng rồng rắn như trước.
Chị Thu Hằng, một hành khách từ miền Trung vào TP.HCM sớm hơn một ngày, cho biết gia đình chị chọn về sớm từ sáng 2-5 để có thời gian nghỉ ngơi trước khi quay lại làm việc vào thứ Hai. Dù lượng khách vẫn đông nhưng di chuyển trong sân bay khá thông thoáng, cảm giác đi lại sau lễ thoải mái hơn hẳn.
Theo số liệu từ Trung tâm Điều hành sân bay Tân Sơn Nhất, trong ngày 2-5, sân bay phục vụ khoảng 112.780 lượt khách với 709 chuyến bay, tăng khoảng 14.000 lượt so với ngày 1-5. Trong đó, lượng khách đến chiếm hơn 63.600 lượt.
Dù con số này khá cao nhưng áp lực tại các nhà ga không quá căng thẳng. Đại diện sân bay Tân Sơn Nhất nhận định nhiều hành khách đã chủ động thay đổi thói quen di chuyển bằng cách "né" ngày cuối cùng của kỳ nghỉ lễ 3-5.
Việc bay sớm hơn giúp hành khách dễ dàng tìm được các khung giờ bay đẹp và giảm thiểu tình trạng dồn ứ cục bộ tại các khâu soi chiếu, băng chuyền hành lý.
