Trong khi các vận động viên đa môn phối hợp thường đánh giá thể lực qua những bài kiểm tra khắc nghiệt như bơi tính giờ, nâng tạ đến giới hạn hay đo công suất ngưỡng chức năng (FTP), Bryan Johnson, doanh nhân công nghệ 48 tuổi nổi tiếng với nỗi ám ảnh về sự trường thọ, lại đề xuất một phương pháp đơn giản và ít tốn sức hơn để đo lường mức độ lão hóa của cơ thể.
Tại sự kiện The Long Play của Business Insider diễn ra hôm 14/4 ở San Francisco, Johnson đã giới thiệu bài kiểm tra thăng bằng một chân, một chỉ số thay thế cho phép xác định liệu tuổi sinh học của một người có đang tương xứng với tuổi thực hay không.
Người thực hiện chỉ cần một chiếc đồng hồ bấm giờ và một không gian đủ để đứng bằng một chân trong trạng thái nhắm mắt. Cách thực hiện bài kiểm tra: Bắt đầu bấm giờ, nhắm mắt và đứng trên một chân; sau đó đo thời gian có thể duy trì tư thế này trước khi mất thăng bằng. Theo thang đo của Johnson, nếu chỉ duy trì được từ 0 đến 7 giây, cơ thể bạn đang tương đương với độ tuổi 60-80; từ 7 đến 15 giây tương ứng với độ tuổi 40-60 và nếu đạt từ 15 đến 30 giây, cơ thể bạn đang ở trạng thái của tuổi 20-40.
“Khi tuổi tác tăng cao, não bộ có xu hướng teo lại khiến khả năng giữ thăng bằng dần mất đi. Đó là lý do tại sao ở người cao tuổi, các sự cố té ngã thường dẫn đến những hệ lụy sức khỏe rất nghiêm trọng”, doanh nhân giải thích.
Nhận định của Johnson nhận được sự đồng thuận từ giới khoa học. Một nghiên cứu quy mô nhỏ trên những người hơn 50 tuổi của Mayo Clinic, công bố năm 2024, cho thấy trong số các bài kiểm tra chức năng, khả năng giữ thăng bằng trên một chân là chỉ số bị ảnh hưởng mạnh mẽ nhất bởi quá trình lão hóa. Các nhà nghiên cứu tại Mayo Clinic nhận định đây là “thước đo có giá trị về tình trạng suy nhược, mức độ sống độc lập và nguy cơ té ngã của một cá nhân”. Tuy nhiên, nghiên cứu này không tập trung vào nhóm người dưới 50 tuổi và cũng không đưa ra các số liệu cụ thể để đối chiếu trực tiếp thời gian thăng bằng với độ tuổi sinh học như cách Johnson đề xuất.
Bài kiểm tra thăng bằng không phải là khái niệm mới. Hệ thống y tế Cleveland Clinic khuyến cáo đây không phải là một bài đánh giá thăng bằng toàn diện và “còn lâu mới trở thành một chỉ số hoàn hảo để đánh giá tuổi thọ”. Tuy nhiên, xét theo tiêu chuẩn của Johnson, nhiều người có thể tìm thấy sự an tâm khi kết quả kiểm tra, đặc biệt là trên chân thuận, vẫn phản ánh đúng phong độ thể chất cần thiết ở độ tuổi của họ.
Bryan Johnson là một triệu phú công nghệ nổi tiếng, doanh nhân và nhà đầu tư người Mỹ. Bên cạnh đó, ông còn là người đam mê cải thiện sức khỏe và kéo dài tuổi thọ, đầu tư vào các dự án nghiên cứu sinh học để làm chậm quá trình lão hóa, nâng cao chất lượng cuộc sống. Johnson từng gây tranh cãi khi áp dụng các phương pháp cực đoan như uống sinh tố dinh dưỡng liều cao, trị liệu bằng ánh sáng đỏ, thậm chí là tiêmmáu của con trai để trẻ hóa.
Trà, đặc biệt là trà xanh, trà đen, chứa nhiều polyphenol và catechin - những hợp chất có đặc tính chống oxy hóa và chống viêm. Các chất này có thể giúp bảo vệ tế bào gan khỏi tổn thương do stress oxy hóa, đồng thời hỗ trợ duy trì hoạt động ổn định của các enzyme gan.
Liều lượng, thời điểm uống trà ảnh hưởng đến gan
Yếu tố quyết định không phải là có uống trà hay không mà là lượng dùng và tần suất sử dụng.
Đại học Khoa học Y khoa Kermanshah (Iran) thực hiện nghiên cứu tác động của trà với gan trên 2.530 người từ 2015 đến 2023. Kết quả cho thấy những người uống dưới 4 tách trà mỗi ngày có xu hướng có chỉ số gan khỏe mạnh hơn so với nhóm uống quá nhiều hoặc không uống.
Thời điểm uống trà cũng đóng vai trò đáng kể. Uống trà cùng hoặc sau bữa ăn giúp làm chậm quá trình hấp thụ caffeine và các hợp chất hoạt tính, từ đó giảm áp lực lên gan. Ngược lại, uống trà khi bụng đói, đặc biệt là trà đậm, có thể khiến cơ thể hấp thụ nhanh các chất này, gây "quá tải" tạm thời cho hệ chuyển hóa.
Thói quen pha trà quá lâu hoặc sử dụng trà có độ đậm cao cũng làm tăng lượng hợp chất hoạt tính đi vào cơ thể, từ đó gia tăng nguy cơ ảnh hưởng đến gan.
Uống trà quá đậm có thể bất lợi
Lợi ích của trà không kéo dài nếu sử dụng quá mức. Uống quá nhiều hoặc dùng trà quá đậm có thể gây tác dụng ngược. Khi cơ thể hấp thụ lượng lớn catechin và caffeine, gan phải hoạt động nhiều hơn để xử lý, thải độc. Điều này có thể làm gia tăng gánh nặng lên quá trình chuyển hóa, nhất là khi diễn ra thường xuyên.
Chất chống oxy hóa polyphenol khi nạp ở liều cao có thể ảnh hưởng đến hoạt động của một số enzyme gan tham gia quá trình thải độc. Ở một số trường hợp, thói quen uống trà đậm kéo dài còn liên quan tăng men gan nhẹ.
Theo các chuyên gia, trà không gây hại nếu được sử dụng có kiểm soát. Thời điểm lý tưởng để uống trà là sau bữa ăn khoảng 30-45 phút, khi quá trình tiêu hóa đã bắt đầu. Điều này không chỉ giúp giảm kích thích dạ dày mà còn hạn chế ảnh hưởng đến việc hấp thụ dưỡng chất.
Thưởng thức một vài tách trà mỗi ngày (2-3 tách), với độ đậm vừa phải sau bữa ăn, là lựa chọn phù hợp để vừa tận hưởng lợi ích của trà, vừa bảo vệ chức năng gan. Thêm một lượng nhỏ sữa có thể giúp giảm độ axit của trà, nhưng nên hạn chế đường hoặc chất tạo ngọt để tránh tác động tiêu cực đến chuyển hóa.
Các loại trà thảo mộc hoặc trà detox cần được sử dụng thận trọng. Một số thành phần trong các loại trà này có thể tương tác với thuốc hoặc ảnh hưởng đến men gan nếu dùng thường xuyên.
Sáng 28.4, thông tin từ Bệnh viện đa khoa tỉnh Quảng Trị cho biết vừa phẫu thuật nối lại bàn chân trái bị đứt lìa cho một bệnh nhân gặp tai nạn lao động.
Trước đó, vào khoảng 8 giờ sáng 21.4, anh H.V.C (41 tuổi, ở xã A Dơi) đang cắt cỏ thì lưỡi máy cắt bị gãy văng, chém đứt lìa cổ chân trái.
Vết thương nghiêm trọng khiến anh C. mất nhiều máu, bất tỉnh, được người nhà nhanh chóng đưa đến cấp cứu tại Bệnh viện đa khoa khu vực Hướng Hóa.
Trong tình trạng mất máu nhanh, để tránh nguy cơ hoại tử, các bác sĩ vừa hồi sức vừa lập tức kích hoạt quy trình cấp cứu khẩn cấp liên viện với Bệnh viện đa khoa tỉnh Quảng Trị để tiếp nhận hướng dẫn chuyên môn trực tiếp. Phần chi bị đứt lìa được xử lý đúng quy trình để giữ cơ hội nối lại chi.
Ngay sau đó, anh C. được chuyển đi cấp cứu tại Bệnh viện đa khoa tỉnh Quảng Trị, tại đây báo động đỏ được kích hoạt. Đội ngũ y bác sĩ phẫu thuật, phòng mổ, trang thiết bị được chuẩn bị sẵn sàng, chỉ sau 10 phút nhập viện, bệnh nhân được đưa vào phòng mổ.
Ca phẫu thuật kéo dài trong suốt 4 - 5 giờ đồng hồ. Các bác sĩ đã tiến hành xử lý đầu chi đứt lìa, làm sạch và xử lý các mô dập nát; cố định xương tạm thời bằng đinh Kirschner; khâu nối các bó mạch chính bao gồm bó mạch chày trước, chày sau để tái lập tuần hoàn; khâu nối hệ thống gân cơ và thần kinh nhằm duy trì chức năng bàn chân sau này.
Sau khi tái lập dòng máu, bàn chân đã hồng ấm trở lại, dấu hiệu quan trọng cho thấy tuần hoàn đã được phục hồi, ca phẫu thuật đã thành công bước đầu. Một tuần sau phẫu thuật, bàn chân của bệnh nhân phản hồi mao mạch tốt, các ngón chân có thể vận động nhẹ nhàng.
Theo nhận định của các bác sĩ, phẫu thuật nối lại bàn chân đứt lìa là một kỹ thuật vi phẫu đặc biệt phức tạp, được tiến hành theo nhiều bước chặt chẽ và liên hoàn. Thách thức lớn nhất là phải đồng thời tái tạo nhiều thành phần quan trọng như xương, các động mạch chính gân cơ và hệ thống thần kinh, đòi hỏi độ chính xác vi phẫu rất cao.
Ngoài vận động, thói quen ăn uống hằng ngày cũng ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe xương, theo trang sức khỏe Verywell Health.
Trà là thức uống quen thuộc của nhiều người Việt, đặc biệt ở người trung niên và người lớn tuổi. Song, không phải ai cũng biết mỗi loại đồ uống có thể tác động khác nhau đến cơ thể nếu sử dụng thường xuyên trong thời gian dài.
Một nghiên cứu đăng trên tạp chí Nutrients vào năm 2025 cho thấy uống trà có thể mang lại lợi ích cho sức khỏe xương ở phụ nữ lớn tuổi.
Nghiên cứu theo dõi gần 10.000 phụ nữ từ 65 tuổi trở lên trong suốt 10 năm để đánh giá tác động của trà và cà phê đến mật độ xương.
Các nhà khoa học ghi nhận lượng trà, cà phê mà người tham gia sử dụng hằng ngày. Đồng thời, họ thường xuyên kiểm tra mật độ xương ở vùng hông và đùi. Đây là những vị trí dễ gãy khi bị loãng xương.
Kết quả cho thấy người uống trà có mật độ xương vùng hông cao hơn so với người không uống.
Ông Enwu Liu, phó giáo sư thỉnh giảng Trường Y và Sức khỏe cộng đồng thuộc Đại học Flinders (Úc), cho biết chỉ cần cải thiện nhỏ về mật độ xương cũng có thể giúp giảm nguy cơ gãy xương trong cộng đồng.
Theo bà Julie Stefanski, chuyên gia dinh dưỡng thuộc Học viện Dinh dưỡng và ăn kiêng (Mỹ), trà chứa catechin và theaflavin. Đây là các hợp chất tự nhiên hỗ trợ quá trình tạo xương và làm chậm mất xương.
Trà xanh giữ lại nhiều hợp chất này hơn do ít qua chế biến. Trà đen, trà trắng và trà ô long có hàm lượng thấp hơn.
Các nghiên cứu cho thấy người trưởng thành khỏe mạnh có thể uống khoảng 3 đến 4 tách trà không đường mỗi ngày để hỗ trợ sức khỏe.
Tuy nhiên, bà Stefanski lưu ý trà xanh chứa khá nhiều caffeine nên có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ nếu uống quá nhiều.
