Ngày 12.5, dưới sự bảo trợ của Bộ Công an, Bộ Tài chính và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Liên minh Niềm tin số phối hợp các đơn vị liên quan tổ chức diễn đàn “Digital Trust in Finance 2026” với chủ đề “Xây dựng niềm tin số tài chính trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo (AI)”.
Phát biểu khai mạc diễn đàn, thượng tướng Phạm Thế Tùng, Thứ trưởng Bộ Công an, nhấn mạnh, trong bối cảnh AI và công nghệ số phát triển mạnh mẽ, niềm tin số đang trở thành nền tảng cốt lõi cho sự phát triển bền vững của kinh tế số và hệ thống tài chính hiện đại.
Thứ trưởng Phạm Thế Tùng cho rằng, niềm tin trong môi trường số không còn là yếu tố cảm tính mà đã trở thành điều kiện tiên quyết để các giao dịch được thực hiện và các quyết định tài chính được xác lập.
Các phương thức lừa đảo, chiếm đoạt tài sản ngày càng tinh vi, có tổ chức, đặc biệt với sự “hỗ trợ” của công nghệ AI đã tạo nên những “niềm tin giả” rất khó nhận diện. Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải chuyển đổi cách tiếp cận trong bảo đảm an ninh tài chính số, từ phòng thủ thụ động sang chủ động kiến tạo niềm tin.
Theo ông Tùng, một hệ thống tài chính an toàn không chỉ là hệ thống không có rủi ro, mà là hệ thống nơi người dùng thực sự được bảo vệ, được trang bị năng lực nhận diện rõ rủi ro và được hỗ trợ kịp thời khi xảy ra các sự cố.
Thứ trưởng Phạm Thế Tùng cho rằng niềm tin số không thể được xây dựng bởi một cơ quan đơn lẻ mà đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý, tổ chức tài chính, doanh nghiệp công nghệ và toàn xã hội.
Phát biểu tại diễn đàn, Phó thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Tiến Dũng cũng cho rằng trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo, niềm tin phải được xem như một hạ tầng chiến lược của nền kinh tế số, được xây dựng bằng thể chế, công nghệ, quản trị rủi ro và sự phối hợp liên ngành.
Theo ông Dũng, trí tuệ nhân tạo AI mang lại nhiều cơ hội cho ngành ngân hàng như nâng cao hiệu quả vận hành, tự động hóa quy trình, cá nhân hóa dịch vụ, chấm điểm tín dụng, chăm sóc khách hàng, phát hiện giao dịch bất thường, phòng chống gian lận và rửa tiền.
Tuy nhiên, công nghệ này cũng làm phát sinh các rủi ro mới như deepfake, lừa đảo cá nhân hóa, giả mạo danh tính, thiên lệch thuật toán, mô hình “hộp đen” và nguy cơ tự động hóa các quyết định có tác động lớn tới khách hàng nếu thiếu kiểm soát phù hợp.
Trình bày tham luận với chủ đề An ninh tài chính số: Từ bảo vệ hệ thống đến bảo vệ người dùng tại diễn đàn, thượng tá Triệu Mạnh Tùng, Phó cục trưởng Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05 – Bộ Công an), nhấn mạnh bảo vệ tài chính số không chỉ là bảo vệ hệ thống, mà còn là bảo vệ niềm tin của người dùng.
Để bảo vệ người dùng hiệu quả thì xác thực tài khoản là chưa đủ, thậm chí xác thực yếu tố sinh trắc học khi chuyển tiền như hiện nay cũng vẫn không đủ.
Cần chuyển dịch tư duy bảo vệ người dùng, trong đó phải có cơ chế xác thực hành vi người dùng, những vấn đề bất thường… và cần triển khai phòng ngừa chủ động, trong đó tập trung giáo dục nâng cao nhận thức và các kỹ năng tài chính số.
Trong kỷ nguyên AI, việc bảo vệ người dùng không thể chờ tới khi thiệt hại xảy ra mới xử lý mà cần có cơ chế cảnh báo rủi ro ngay trước thời điểm người dùng thực hiện giao dịch.
Muốn làm được điều này, dữ liệu về các mối nguy cơ phải đủ lớn và được cập nhật để chia sẻ. Cạnh đó, cần có sự tham gia của các tổ chức tài chính, doanh nghiệp công nghệ, các nền tảng số và cộng đồng đóng góp vào cơ sở dữ liệu chung, đồng thời sử dụng dữ liệu đó để chủ động cảnh báo cho khách hàng, người dùng của mình.
“Mong rằng trong kỷ nguyên số chúng ta sẽ bảo vệ các hệ thống tốt, đồng thời cũng bảo vệ khách hàng của mình”, thượng tá Triệu Mạnh Tùng nhấn mạnh.
Theo báo cáo nhanh của UBND xã Long Phú Thuận, khoảng 16h30 cùng ngày, mưa dông bất ngờ xuất hiện trên diện rộng, gây hư hỏng nhiều nhà dân tại các ấp Phú Hòa A, Phú Lợi A và Phú Lợi B. Tổng thiệt hại ước tính khoảng 937 triệu đồng.
Trong đó, ấp Phú Lợi A là khu vực thiệt hại nặng nhất với 36 căn nhà bị ảnh hưởng, gồm 3 căn sập hoàn toàn, 27 căn bị tốc mái hoàn toàn và 6 căn tốc mái khoảng 50%. Thiệt hại tại khu vực này ước khoảng 780 triệu đồng.
Tại ấp Phú Hòa A, mưa dông làm 9 căn nhà bị hư hỏng, trong đó 5 căn tốc mái hoàn toàn và 4 căn tốc mái một phần. Riêng ấp Phú Lợi B có 2 căn nhà bị ảnh hưởng, gồm một căn tốc mái khoảng 70% và một căn bị ngã vách nhà bếp.
Theo UBND xã Long Phú Thuận, mưa dông không gây thiệt hại đến sản xuất nông nghiệp và chăn nuôi.
Ngay sau khi xảy ra vụ việc, địa phương đã huy động lực lượng công an, quân sự và các tổ chức tại chỗ hỗ trợ người dân khắc phục hậu quả, gia cố nhà cửa nhằm đảm bảo an toàn tài sản và ổn định cuộc sống.
Hiện địa phương đang tiếp tục rà soát, thống kê mức độ thiệt hại để thực hiện hỗ trợ người dân theo quy định.
Như Báo Thanh Niên thông tin hôm 3.4, Hạt Kiểm lâm rừng đặc dụng Vườn quốc gia Côn Đảo (gọi tắt Hạt Kiểm lâm) xử phạt hành chính đối với ông Đ.V.T (38 tuổi) 3 triệu đồng và tịch thu 42 cây mai vàng.
Lý do ông T. bị phạt là "tàng trữ lâm sản không có hồ sơ hợp pháp" theo điểm c khoản 1 điều 23 Nghị định số 35 năm 2019 của Chính phủ (được sửa đổi, bổ sung tại điểm a khoản 14 điều 1 Nghị định số 07 năm 2022).
Trước đó, ngày 2.4, tổ tuần tra liên ngành (do Hạt Kiểm lâm - chủ trì cùng Công an đặc khu Côn Đảo và Ban Chỉ huy phòng thủ khu vực 6 đặc khu Côn Đảo) thực hiện kế hoạch kiểm tra, truy xuất nguồn gốc lâm sản tại địa chỉ số 36 Tôn Đức Thắng, khu 5, đặc khu Côn Đảo.
Tại đây, tổ tuần tra phát hiện 42 cây mai vàng do ông T. cất giữ, chăm sóc. Ông T. khai nhận đã mua 45 cây từ đất liền vận chuyển ra đảo, trong quá trình chăm sóc có 3 cây bị chết, số còn lại 42 cây có tổng khối lượng 0,38 m³.
Ông T. đề nghị được bổ sung hóa đơn vào ngày hôm sau nhưng đến nay ông T. vẫn chưa chứng minh được xuất xứ, nguồn gốc 42 gốc mai vàng nói trên.
Vậy khi nào người dân phải lập bảng kê lâm sản, quy định pháp luật sao về trường hợp này? Trao đổi với PV Báo Thanh Niên, luật sư Lê Văn Hoan, Công ty luật TNHH Lê Văn, cho biết theo điều 42 luật Lâm nghiệp, hoạt động kiểm tra nguồn gốc lâm sản là cần thiết để đảm bảo tính hợp pháp trong toàn bộ chuỗi từ khai thác đến tiêu thụ.
Theo khoản 16 điều 2 luật Lâm nghiệp: "lâm sản là sản phẩm khai thác từ rừng bao gồm thực vật rừng, động vật rừng và các sinh vật rừng khác gồm cả gỗ, lâm sản ngoài gỗ, sản phẩm gỗ, song, mây, tre, nứa đã chế biến".
"Căn cứ vào quy định trên, một cái cây chỉ được xác định lâm sản khi nó lớn lên từ hệ sinh thái rừng. Ngược lại, những cây xanh trong vườn nhà, trên đất ở do chính tay người dân đầu tư trồng trọt và chăm sóc, về bản chất là tài sản sở hữu tư nhân", luật sư Hoan nói.
Khi một cái cây không bắt nguồn từ rừng và không nằm trong danh mục các loài thực vật nguy cấp, quý hiếm cần bảo tồn đặc biệt, thì nó hoàn toàn đứng ngoài sự điều chỉnh của các quy định về hồ sơ lâm sản thông thường. Điều này có nghĩa là quyền tự định đoạt của người dân đối với cây trồng trong vườn là rất lớn.
Mặc dù trong nội dung của Thông tư 26 năm 2025 của Bộ Nông nghiệp - Môi trường (được sửa đổi, bổ sung bởi Thông tư 84 năm 2025 của bộ này) có nhắc đến thuật ngữ "gỗ vườn nhà" hay "cây vườn nhà", nhưng trên hết đối tượng điều chỉnh vẫn là "lâm sản" và cần phải hiểu cho đúng nghĩa.
Tại điều 6 của Thông tư 26, quy định rằng đối với "gỗ vườn nhà" hay cây trồng phân tán do cá nhân tự đầu tư, chủ sở hữu hoàn toàn có quyền tự xây dựng phương án khai thác cho riêng mình, không cần phải cơ quan chức năng phê duyệt, trừ trường hợp cây này liên quan đến nhóm thực vật quý, hiếm cần bảo tồn.
Về vấn đề hồ sơ nguồn gốc, Thông tư 26 năm 2025 quy định đối với những loài gỗ thông thường được khai thác từ vườn nhà, hồ sơ chỉ đơn giản là một bản chính bảng kê lâm sản do chính chủ lâm sản tự lập.
"Việc xác nhận của cơ quan kiểm lâm lên bảng kê này không phải là một nghĩa vụ bắt buộc trong mọi trường hợp. Nó chỉ trở thành một thủ tục khi chủ lâm sản có nhu cầu tự nguyện đề nghị xác nhận để thuận tiện hơn cho các giao dịch thương mại lớn, hoặc vận chuyển đi xa qua nhiều trạm kiểm soát", luật sư Hoan nhấn mạnh.
Theo luật sư Hoan, tại điều 5 của Thông tư 26, người dân chỉ lập và xin xác nhận bảng kê lâm sản trở thành bắt buộc khi "đối tượng đó liên quan trực tiếp đến những giá trị cần bảo tồn, hoặc có nguồn gốc từ công sản".
Cụ thể, bảng kê bắt buộc phải có xác nhận của kiểm lâm khi đó là gỗ thông thường khai thác từ rừng tự nhiên, là lâm sản sau khi bị tịch thu, hoặc được chuyển giao quyền sở hữu từ Nhà nước, hoặc là các loại gỗ quý hiếm thuộc danh mục đặc biệt và phụ lục CITES. Đối với những loài động vật rừng thông thường hoặc nguy cấp, quý hiếm thì việc xác nhận cũng là yêu cầu không thể thiếu để ngăn chặn các hành vi săn bắt, buôn bán trái phép.
"Như vậy, đối với đại đa số các loại cây ăn quả, cây bóng mát, cây cảnh, hay cây lấy gỗ thông thường mọc trên đất vườn của hộ gia đình không thuộc quy hoạch lâm nghiệp. Chúng ta có thể yên tâm rằng mình không thuộc diện phải làm các thủ tục hồ sơ lâm sản theo quy định của Thông tư 26", luật sư Hoan nhấn mạnh.
Những cây thông thường (không phải loại cần phải bảo tồn) tự trồng trong vườn không hội đủ yếu tố để gọi là "lâm sản" theo định nghĩa pháp lý của ngành lâm nghiệp nên người dân không nhất thiết phải lập bảng kê lâm sản theo quy định của Thông tư 26.
Cũng theo luật sư Hoan, những cây trong vườn của người dân sẽ không cần bảng kê lâm sản theo quy định của Thông tư 26 khi thỏa mãn ba điều kiện: không có nguồn gốc khai thác từ rừng, không thuộc danh mục loài nguy cấp quý hiếm và không nằm trong phụ lục các loài bảo tồn quốc tế CITES.
Phó Chủ tịch UBND TPHCM Bùi Xuân Cường vừa đi kiểm tra thực địa vị trí thi công Metro Thủ Thiêm - Long Thành. Đây là tuyến đường sắt đô thị ngắn nhất kết nối TPHCM với sân bay Long Thành (Đồng Nai).
Tại cuộc làm việc, lãnh đạo thành phố yêu cầu hoàn tất chuẩn bị để khởi công dự án trước ngày 2/7, nhân dịp kỷ niệm 50 năm thành phố mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Cũng theo phương án được cập nhật, toàn tuyến sẽ có 19 nhà ga thay vì 20 ga như kết quả nghiên cứu tiền khả thi của Ban Quản lý dự án Đường sắt (Bộ Xây dựng). Hướng tuyến dự án cơ bản không thay đổi, vẫn đi qua phạm vi quy hoạch thành phố mới Nhơn Trạch (Đồng Nai).
Việc giảm bớt số nhà ga được tư vấn Arup (do Thaco đề xuất) đưa ra để tối ưu hóa hiệu quả vận hành.
Ngoài ra, ga Thủ Thiêm sẽ được xây ngầm, là ga dùng chung của hai tuyến Metro Bến Thành - Thủ Thiêm và Thủ Thiêm - Long Thành. Hai tuyến đường sắt này cũng được thiết kế nối ray để đảm bảo cho tàu chạy suốt tuyến (không cần trung chuyển ke ga).
Trước đó, dự án đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành đã được Ban Quản lý dự án Đường sắt (Bộ Xây dựng) lập báo cáo tiền khả thi. Sau khi dự án được chuyển đổi từ đường sắt quốc gia sang đường sắt đô thị, Sở Xây dựng TPHCM đã tiếp nhận, tham khảo kết quả nghiên cứu từ Ban Quản lý dự án Đường sắt.
Tuy nhiên, theo cơ chế mới (Nghị quyết 188/2025), dự án không cần thực hiện bước phê duyệt chủ trương đầu tư (không phải lập báo cáo tiền khả thi). Do đó, Công ty Đại Quang Minh có thể sử dụng hoặc không sử dụng kết quả nghiên cứu tiền khả thi cũ của Ban Quản lý dự án Đường sắt.
Mới đây, Phó Chủ tịch UBND TPHCM Bùi Xuân Cường đã chỉ đạo Sở Xây dựng phối hợp với Ban Quản lý dự án Đường sắt (Bộ Xây dựng) bàn giao đầy đủ hồ sơ, kết quả nghiên cứu tiền khả thi dự án đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành cho công ty Đại Quang Minh để tổ chức lập báo cáo nghiên cứu khả thi.
Đồng thời, lãnh đạo thành phố cũng đề nghị Công ty Đại Quang Minh chủ động tiếp nhận, sử dụng, kế thừa kết quả nghiên cứu tiền khả thi của dự án, bảo đảm đúng quy định, tránh thất thoát, lãng phí ngân sách.
