Ông Nguyễn Trọng An, chuyên gia thương mại điện tử Công ty HyperCart (xã Tân Vĩnh Lộc, TP.HCM; trước là P.Tân Tạo, Q.Bình Tân, TP.HCM), cho rằng sở dĩ có vấn nạn affiliate marketing biến tướng, nguyên nhân cốt lõi nằm ở cách vận hành của mô hình này hiện nay, là lấy hiệu quả đơn hàng làm thước đo chính.
“Trong phần lớn các hệ thống affiliate, chỉ cần người dùng bấm vào link và phát sinh đơn hàng trong một khoảng thời gian nhất định, hệ thống sẽ ghi nhận và chi trả hoa hồng. Nó gần như không phân biệt người dùng đến từ nội dung nào, đúng hay sai, trung thực hay giật gân”, ông An phân tích.
Theo ông An, chính cơ chế này khiến một thực tế trớ trêu xảy ra, nội dung càng gây tò mò, càng dễ kéo “lượt nhấp chuột” thì càng có cơ hội tạo ra đơn hàng, bất kể tính xác thực.
“Cách vận hành hiện nay vô tình tạo điều kiện để nội dung sai lệch vẫn kiếm được tiền. Khi động lực tài chính không gắn với chất lượng nội dung, mà chỉ gắn với hành vi nhấp chuột và mua hàng, thì việc lệch chuẩn là điều khó tránh khỏi”, ông An nói.
Từ thực tế thị trường, ông An chỉ ra một số lỗ hổng lớn trong hệ thống affiliate hiện nay.
Đầu tiên, theo ông An ai cũng có thể tham gia làm tiếp thị liên kết. Việc đăng ký trở thành publisher (tổ chức, cá nhân sẽ quảng bá, tiếp thị sản phẩm từ nhà quảng cáo) tương đối dễ dàng, không có quy trình kiểm duyệt nội dung đầu vào. Thứ hai, thiếu cơ chế kiểm soát nội dung. Các nền tảng chủ yếu theo dõi hiệu suất (lượt nhấp chuột, đơn hàng), trong khi nội dung dẫn dắt hành vi người dùng lại nằm ngoài vùng kiểm soát trực tiếp. Thứ ba, cơ chế “có đơn là trả tiền”, dù nội dung sai lệch, giật gân hay gây hiểu nhầm, chỉ cần tạo ra giao dịch, hoa hồng vẫn được chi trả. Thứ tư, thiếu hệ thống loại bỏ và blacklist (danh sách khách hàng đen) hiệu quả. Nhiều tài khoản vi phạm có thể tiếp tục hoạt động hoặc dễ dàng tạo tài khoản mới.
“Các hệ thống affiliate gặp khó khăn trong việc kiểm soát chất lượng nguồn traffic (lưu lượng truy cập vào website từ các nguồn khác nhau – PV), đặc biệt là phân biệt giữa nội dung trung thực và nội dung mang tính dẫn dụ. Bởi vì từ góc nhìn kỹ thuật, hệ thống chỉ nhìn thấy dữ liệu hành vi, chứ không “hiểu” được nội dung phía sau”, ông An nói thêm.
Trả lời về nguy cơ dài hạn, chuyên gia thương mại điện tử Đinh Hồng Công, Công ty QuickNest, (P.Khánh Hội; trước là P.8, Q.4, TP.HCM), cho rằng thị trường có thể bị lệch hướng cạnh tranh.
“Người làm nội dung nghiêm túc cần thời gian xây dựng niềm tin, đầu tư trải nghiệm. Trong khi đó, nội dung giật gân có thể đạt hiệu quả chuyển đổi nhanh hơn. Nếu không kiểm soát, thị trường sẽ bị méo mó theo hướng… ai câu được lượt nhấp chuột thì thắng”, ông Công cảnh báo.
Theo ông Công, khi đó, những người làm nội dung tử tế sẽ ngày càng khó cạnh tranh về mức độ chú ý, còn người sử dụng chiêu trò lại có lợi thế ngắn hạn.
Anh Đỗ Huỳnh Việt, nghiên cứu sinh tiến sĩ ngành khoa học máy tính, ĐH Wisconsin-Madison (Mỹ), chuyên gia vận hành nền tảng số, cố vấn chiến lược nội dung cho nhiều doanh nghiệp thương mại điện tử ở Việt Nam, cho rằng các nền tảng cần chủ động siết lại hệ sinh thái affiliate.
“Các sàn thương mại điện tử nên áp dụng cơ chế kiểm duyệt publisher ngay từ đầu, yêu cầu xác minh danh tính, kênh nội dung và lĩnh vực hoạt động. Đồng thời, cần theo dõi nguồn traffic để phát hiện các dấu hiệu bất thường”, anh Việt đề xuất.
Theo anh Việt, ngoài việc đánh giá hiệu suất, nền tảng cần xây dựng hệ thống đánh giá uy tín publisher, dựa trên lịch sử hoạt động và phản hồi người dùng.
“Nguy cơ lớn nhất là mô hình affiliate bị lợi dụng để phát tán “rác nội dung”, làm giảm trải nghiệm người dùng và ảnh hưởng đến uy tín nền tảng. Nếu không kiểm soát, chính nền tảng sẽ bị tổn hại về lâu dài”, anh Việt nói.
Anh Việt cho rằng việc xây dựng hệ thống “blacklist” là khả thi nhưng cần đầu tư bài bản.
“Cần kết hợp giữa công nghệ và chính sách. Về kỹ thuật, phải có hệ thống theo dõi hành vi, phân tích dữ liệu lớn để phát hiện nội dung vi phạm. Về chính sách, phải quy định rõ tiêu chí vi phạm, quy trình xử lý và cơ chế khiếu nại minh bạch”, anh Việt chia sẻ và nói thêm: “Một thách thức lớn là tình trạng “né blacklist” bằng cách tạo tài khoản mới. Vì vậy, cần có cơ chế liên kết dữ liệu và xác thực danh tính chặt chẽ hơn”.
Ông Công đề xuất: “Về dài hạn, các nền tảng cần thay đổi cách chi trả hoa hồng để tránh nuôi nội dung độc hại. Không nên chỉ dựa vào đơn hàng. Cần bổ sung các tiêu chí như chất lượng nội dung, mức độ minh bạch, tỷ lệ hoàn trả, khiếu nại… Thậm chí, có thể ưu tiên hoặc thưởng cao hơn cho những publisher có nội dung uy tín. Điều này không chỉ giúp lọc bớt các nguồn traffic độc hại, mà còn tạo động lực cho những người làm nội dung nghiêm túc. Bên cạnh các biện pháp kiểm soát, điều quan trọng không kém là tạo ra một hướng phát triển lành mạnh để dẫn đường cho affiliate marketing”.
Ông An cho rằng muốn hệ sinh thái affiliate phát triển bền vững, cần chuyển trọng tâm từ “đơn hàng” sang “giá trị nội dung”.
“Hiện nay, phần thưởng chủ yếu dựa trên số đơn hàng, nên người làm nội dung dễ bị cuốn vào cuộc đua câu “lượt nhấp chuột”. Nếu không thay đổi, mô hình này sẽ tự bào mòn chính nó”, ông An nhận định.
Theo ông An, các nền tảng cần khuyến khích người sáng tạo nội dung làm nội dung chất lượng, như đánh giá sâu, trải nghiệm thật, phân tích rõ ưu và nhược điểm sản phẩm.
“Thiết nghĩ, nên có những giải pháp như: xây dựng hệ thống đánh giá uy tín publisher, ưu tiên hiển thị nội dung minh bạch, có kiểm chứng, gắn nhãn “nội dung đã xác minh”, thưởng cao hơn cho nội dung chất lượng thay vì chỉ dựa vào đơn hàng. Và quan trọng hơn, cần xây dựng một hệ sinh thái người sáng tạo nội dung uy tín, nơi người làm nội dung tử tế có lợi thế cạnh tranh thực sự”, ông An nói.
Ông An cũng cho rằng nhằm giải quyết triệt để vấn đề, cần sự phối hợp từ nhiều phía. Chẳng hạn như cơ quan quản lý rà soát quy định về tin giả gắn với mục đích thương mại, tăng chế tài xử phạt, các nền tảng kiểm duyệt publisher, theo dõi nguồn traffic, loại bỏ tài khoản vi phạm. Còn người làm nội dung phải nâng cao đạo đức nghề nghiệp, minh bạch thông tin. Người dùng phải cảnh giác với nội dung giật tít, chủ động báo cáo vi phạm. Qua đó không thể để “rác nội dung” lấn át.
“Nếu không kiểm soát, “rác nội dung” sẽ tiếp tục lan rộng và làm méo mó môi trường thông tin. Khi đó, không chỉ người tiêu dùng bị ảnh hưởng, mà chính hệ sinh thái thương mại điện tử cũng bị tổn hại”, ông An nhấn mạnh
Sau 16 giờ, khi nắng bắt đầu đỡ oi bức, Ngô Đặng Trúc Linh và Phạm Thị Thanh Thùy, hai nữ sinh của Trường CĐ Kinh tế TP.HCM, đã có mặt trước nhà thờ Tân Định (289 Hai Bà Trưng, P.Xuân Hòa, TP.HCM) để chuẩn bị ghi lại khoảnh khắc hoàng hôn ở "nhà thờ hồng" nổi tiếng này. Những ngày qua, hàng loạt clip với chủ đề "Nhà thờ hồng lúc hoàng hôn" được chia sẻ liên tục trên mạng xã hội khiến hai nữ sinh không khỏi xuýt xoa.
"Chúng em trang điểm khoảng gần một tiếng đồng hồ để đến đây chụp ảnh. Nhà thờ Tân Định chúng em biết trước đây rồi nhưng mấy hôm nay thấy bạn bè chia sẻ clip đẹp quá nên tranh thủ học xong buổi sáng, chiều chúng em rủ nhau chạy xe gắn máy qua đây "săn" ảnh hoàng hôn", Trúc Linh nói.
Linh và Thùy thay phiên chụp ảnh cho nhau. Gần đến giờ tan tầm, người xe đi lại liên tục nên thi thoảng cả hai phải dừng máy chờ xe đi qua để ghi được khoảnh khắc đặc biệt bên 'nhà thờ hồng' lúc hoàng hôn.
Thời điểm này, góc đường Hai Bà Trưng giao Đinh Công Tráng, ngay trước nhà thờ rất đông người trẻ đến chụp hình. Không chỉ người trẻ Việt Nam mà có cả những du khách nước ngoài: Hàn Quốc, Trung Quốc, Thái Lan, Philipines, Ấn Độ… cũng đến đây tham quan và "săn" ảnh hoàng hôn.
Yuliu (32 tuổi), du khách đến từ Đài Loan, bày tỏ sự ngỡ ngàng khi được chiêm ngưỡng nhà thờ màu hồng ngoài đời thực. Yuliu nói cô là giáo viên Yoga. Hai điểm tham quan cô sẽ đi trong chuyến du lịch đến Việt Nam lần này là TP.HCM và Mũi Né (Bình Thuận; nay là Lâm Đồng). Khi đến TP.HCM cô đi thuê áo dài để chụp ảnh và được chủ tiệm gợi ý điểm chụp hình này (tức nhà thờ Tân Định).
"Nhà thờ này rất đẹp, giống như một lâu đài vậy. Một lâu đài màu hồng. Nếu quay trở lại TP.HCM, tôi sẽ tiếp tục đến nơi này để chụp ảnh và tham quan", Yuliu nói.
Lỉnh kỉnh với máy ảnh, tấm hắt sáng, nhiếp ảnh gia Đặng Anh Tuấn (32 tuổi, ngụ tại TP.HCM) thoăn thoắt leo lên tầng 3 quán cà phê gần đối diện nhà thờ để chờ khách hàng. Anh nói do ngày thường, khách không quá đông nên anh và bạn mẫu không cần chờ đợi quá lâu để có góc chụp đẹp. Anh nhận lịch đặt trước nửa tháng hoặc vài ngày cũng có, đa phần khách của anh là người nước ngoài.
"Tôi theo nghề hai năm nay. Ở TP.HCM thường khách đặt lịch chụp ở Bảo tàng Mỹ Thuật, Bảo tàng TP.HCM, Hội trường Thống Nhất, nhà thờ Tân Định… Từ tết tới nay, đặc biệt khoảng mấy ngày qua lượng khách đặt chụp ảnh ở Nhà thờ Tân Định tăng nhiều. Thời gian xếp hàng chụp hình ở đây cũng dài hơn, đặc biệt là cuối tuần, nhưng mọi người xếp hàng chờ tới lượt chứ không chen lấn", nhiếp ảnh gia Đặng Anh Tuấn chia sẻ.
Tại vùng biển Cô Lin - Len Đao - Gạc Ma, giữa biển trời mênh mông, hương trầm nghi ngút bay lẫn vào vị mặn của gió. Lời diễn văn của đại tá Phạm Văn Kết (Phó chủ nhiệm Chính trị Vùng 4 Hải quân) như đưa mọi người quay ngược thời gian về sự kiện Gạc Ma (14.3.1988) cách đây 38 năm. Khi đó, 64 cán bộ, chiến sĩ đã ngoan cường chiến đấu đến hơi thở cuối cùng, lấy thân mình làm lá chắn sống bảo vệ biển, đảo quê hương
ẢNH: TUẤN MINH
Trong không khí tĩnh lặng, đại tá Phạm Văn Kết nghẹn giọng khi nhắc về 186 cán bộ, chiến sĩ đã ngã xuống trên quần đảo Trường Sa, trong đó có 118 đồng chí thuộc Lữ đoàn 146. Các anh đã nằm lại nơi này. Dù Đảng, Nhà nước, quân đội và các thế hệ đi sau đã nỗ lực hết sức tìm kiếm, nhưng biển khơi sâu rộng và thời tiết khắc nghiệt đã khiến hình hài nhiều đồng chí đến nay vẫn mãi nằm lại nơi đáy biển lạnh lẽo, chưa thể trở về cùng đất mẹ
Cùng chung dòng cảm xúc ấy, chị Tôn Vũ (Đoàn tình nguyện viên nghệ sĩ TP.HCM) rưng rưng chia sẻ, không gian thiêng liêng của buổi lễ và ý nghĩa của ca khúc đã chạm đến cảm xúc, khiến chị nghẹn ngào lúc cất lên giai điệu "Linh thiêng Việt Nam" giữa biển trời Tổ quốc. Nhắc lại khoảnh khắc người chiến sĩ anh dũng quấn lá cờ trên mình, bơi qua làn đạn để khẳng định chủ quyền, nữ nghệ sĩ đã cúi đầu cầu nguyện cho anh linh các liệt sĩ trong niềm tri ân sâu sắc
Khi từng đóa cúc và những cánh hạc giấy mang theo muôn vàn lời tri ân nhẹ nhàng chạm vào mặt sóng, chiến công của các "anh" đã hòa vào dáng hình xứ sở, để Tổ quốc ngàn khơi mãi mãi gọi tên
Hành trình về nguồn đặc biệt này do Hội Sinh viên TP.HCM tổ chức với nhiều hoạt động ý nghĩa tại 2 tỉnh Nghệ An và Hà Tĩnh từ ngày 2 - 5.4 vừa qua.
Trên fanpage của Hội Sinh viên TP.HCM ghi lại những dòng chia sẻ đầy cảm xúc của sinh viên thành phố mang tên Bác trong hành trình về nguồn đặc biệt này: "Nam Đàn ơi, chúng con đã về! Hành trình chạm vào ký ức thời niên thiếu của Người. Đoàn hành trình đã chính thức đặt chân đến mảnh đất Kim Liên, Nghệ An - nơi lưu giữ những nhịp thở đầu tiên của một nhân cách vĩ đại. Dưới cái nắng miền Trung sắt son, màu áo trắng của chúng con hòa cùng sắc sen ngát hương, tạo nên một khung cảnh thật xúc động và tự hào... Tại Làng Sen - quê nội trang nghiêm, trong không khí thành kính, toàn đoàn đã thực hiện nghi thức dâng hoa, dâng hương Chủ tịch Hồ Chí Minh. Đứng trước ngôi nhà lá năm gian mộc mạc, mỗi sinh viên thành phố Bác đều lặng mình suy ngẫm".
Hành trình cũng đưa các bạn đến với những cuộc gặp đầy xúc động với các mẹ Việt Nam anh hùng tại Nghệ An, Hà Tĩnh; về với quê hương của người đoàn viên Cộng sản đầu tiên Lý Tự Trọng; đến với khu di tích quốc gia đặc biệt Ngã ba Đồng Lộc gắn liền với 10 nữ thanh niên xung phong hy sinh anh dũng…
Trong khuôn khổ chương trình, đoàn hành trình đã trao học bổng cho học sinh nghèo hiếu học tại 2 tỉnh Nghệ An và Hà Tĩnh. Bên cạnh đó, đoàn cũng tặng các bộ đèn năng lượng mặt trời tại Khu di tích lịch sử quốc gia Truông Bồn, tỉnh Nghệ An, thể hiện tinh thần trách nhiệm của sinh viên TP.HCM trong việc đền ơn đáp nghĩa, hỗ trợ cải thiện cơ sở vật chất tại các khu di tích lịch sử, nơi ghi nhớ công ơn to lớn của các anh hùng liệt sĩ đã hy sinh vì sự độc lập, tự do của dân tộc.
Sau hành trình, Võ Nguyễn Hoàng Đa, nguyên Chủ tịch Hội Sinh viên Trường ĐH Sư phạm thể dục thể thao TP.HCM, bày tỏ: "Đặt chân đến các khu di tích lịch sử, mỗi bước đi không còn đơn thuần là tham quan, mà là hành trình trở về với cội nguồn. Những câu chuyện được kể lại - về chiến tranh, về sự hy sinh, về lòng yêu nước - không còn là những dòng chữ trong sách, mà trở nên sống động, chân thực đến nghẹn lòng. Có những khoảnh khắc, chúng tôi lặng đi không phải vì không hiểu, mà vì cảm xúc dâng trào đến mức chỉ có thể trả lời bằng những giọt nước mắt".
"Đây không chỉ là một chuyến đi, mà là một bài học lớn về lịch sử, về lòng biết ơn và về lý tưởng sống. Một hành trình để hiểu, để cảm và để trưởng thành", Hoàng Đa khẳng định.