Quốc vương Campuchia mắc ung thư

Theo Hãng tin AP, công ty dữ liệu hàng hải Lloyd's List Intelligence ngày 7-5 cho biết Iran đã thành lập cơ quan mới mang tên "Cơ quan Quản lý eo biển Vịnh Ba Tư", và tự định vị là đơn vị hợp pháp duy nhất có quyền cấp phép cho tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz.

Lloyd's nói cơ quan này đã gửi cho họ một mẫu đơn đăng ký dành cho các tàu muốn được phép lưu thông qua khu vực.

Iran trên thực tế đã đóng cửa eo biển Hormuz - tuyến đường huyết mạch vận chuyển dầu mỏ, khí đốt, phân bón và các sản phẩm dầu khí khác - trong bối cảnh Mỹ đang phong tỏa các cảng của Iran.

Cơ quan mới này của Iran được cho là chính thức hóa một "hành lang kiểm duyệt" vốn đã tồn tại nhưng chưa rõ ràng, đưa tàu đi qua vùng biển phía bắc của eo biển gần bờ biển Iran.

Tehran kiểm soát việc tàu nào được phép đi qua, đồng thời áp thuế với một số tàu hàng.

Động thái trên làm dấy lên lo ngại về tự do hàng hải quốc tế khi hàng trăm tàu thương mại hiện mắc kẹt trong vịnh Ba Tư, khiến giá nhiên liệu toàn cầu tăng mạnh và gây áp lực lên kinh tế thế giới.

Các chuyên gia luật hàng hải cho rằng việc Iran yêu cầu kiểm duyệt hoặc đánh thuế tàu thuyền là vi phạm Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển, vốn quy định các quốc gia phải bảo đảm quyền đi lại hòa bình qua lãnh hải.

Trong khi đó, Mỹ và các đồng minh vùng Vịnh đang thúc đẩy Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc thông qua nghị quyết lên án việc Iran kiểm soát eo biển Hormuz và đe dọa áp đặt thêm các biện pháp trừng phạt.

Về phía Iran, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Esmail Baghaei cho biết Tehran đang xem xét các đề xuất mới từ Mỹ, thông qua vai trò trung gian của Pakistan, nhằm chấm dứt cuộc chiến hiện nay, nhưng chưa đưa ra phản hồi chính thức.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Cuộc khủng hoảng Iran - Mỹ đang mắc kẹt trong một vòng luẩn quẩn không lối thoát, với áp lực ngày càng đè nặng lên cả hai phía.

Chỉ vài giờ trước khi vòng đàm phán thứ hai tại Islamabad (dự kiến diễn ra vào ngày 22-4), Iran và Mỹ đồng loạt rút lui.

Tổng thống Mỹ Donald Trump lập tức gia hạn vô thời hạn lệnh ngừng bắn theo yêu cầu của Pakistan, trong khi chờ một "đề xuất thống nhất" từ Tehran, nhưng lệnh phong tỏa hải quân vẫn được duy trì.

Đây không chỉ là một bước trì hoãn ngoại giao, mà còn là dấu hiệu của một cuộc khủng hoảng đang leo thang khi cả hai bên đều không sẵn sàng nhượng bộ.

Yêu cầu của ông Trump về một "đề xuất thống nhất" từ Tehran hé lộ những chia rẽ sâu sắc trong nội bộ Iran.

Theo nhà phân tích Shahram Kholdi trên tờ Iran International ngày 21-4, các nhân vật cấp cao trong Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) - bao gồm tân chỉ huy Vahidi và Cố vấn An ninh quốc gia Zolghadr - đã phủ quyết mọi nhượng bộ trong đàm phán.

Ông Kholdi nhận định: "Quyền lực bị chia rẽ, phái đoàn của Chủ tịch Quốc hội Ghalibaf không thể trói buộc Nhà nước". Trang Axios và Đài CNN cũng xác nhận IRGC nhất quyết không tiếp xúc với Mỹ chừng nào lệnh phong tỏa còn hiệu lực.

Hãng tin Bloomberg cho biết Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian và Ngoại trưởng Abbas Araghchi nghiêng về phía đạt thỏa thuận, song tiếng nói của họ chưa đủ trọng lượng.

Về kinh tế, Iran đang chịu sức ép nghiêm trọng. Mức tiêu thụ nhiên liệu trong chiến tranh lên tới 197 triệu lít/ngày, trong khi sản lượng chỉ đạt 120 triệu lít.

Người phát ngôn Chính phủ Iran ước tính tổng thiệt hại chiến tranh tính đến ngày 18-4 vào khoảng 270 tỉ USD - tương đương 57% GDP và gần gấp ba lần ngân sách chính phủ.

Tại Mỹ, áp lực lên Nhà Trắng cũng không kém phần gay gắt. Các báo, tạp chí như New York Times, TIME và Foreign Policy đồng loạt chỉ trích chiến dịch là "ngõ cụt chiến lược": eo biển Hormuz chưa mở, giá xăng tăng cao, và chính quyền thiếu kế hoạch rõ ràng.

Bloomberg dẫn kết quả thăm dò cho thấy hơn 70% người Mỹ phản đối chiến tranh với Iran, trong khi xung đột đã kéo dài vượt khung thời gian bốn đến sáu tuần mà ông Trump ban đầu đặt ra.

Nhà khoa học chính trị Gevorg Mirzayan nhận định trên News.ru: "Ông Trump cần một chiến thắng nhanh chóng, nếu không sẽ đối mặt nguy cơ bị luận tội. Còn Tehran không muốn bị cáo buộc là yếu đuối. Tìm ra thỏa hiệp sẽ rất khó, phần lớn vì Israel sẵn sàng phá hoại bất kỳ thỏa thuận nào".

Hòa đàm đang kẹt trong vòng luẩn quẩn: Iran yêu cầu Mỹ dỡ phong tỏa hải quân trước khi nối lại đàm phán, còn ông Trump tuyên bố việc dỡ phong tỏa sẽ khiến mọi thỏa thuận trở nên bất khả thi.

Hệ quả là IRGC tuyên bố đóng cửa trở lại eo biển Hormuz ngày 18-4, khiến tuyến đường hàng hải chiến lược này thực sự "tê liệt" - theo CNN dẫn nguồn từ trang theo dõi hàng hải MarineTraffic.

Bộ Tư lệnh trung tâm Mỹ cho biết đã ra lệnh cho 28 tàu quay đầu hoặc trở về cảng kể từ khi lệnh phong tỏa có hiệu lực.

Mỹ còn mở rộng phong tỏa ra phạm vi quốc tế. Ngày 21-4, tàu chở dầu Tifani bị lực lượng Mỹ bắt giữ trong vùng trách nhiệm của Bộ Tư lệnh Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.

Trước đó, tàu buôn Touska của Iran cũng bị bắt giữ ở Vịnh Oman ngày 19-4. Tờ New York Times dẫn lời tướng Dan Kaine, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng liên quân, tuyên bố các lực lượng Mỹ bên ngoài Trung Đông sẽ tham gia vào các hoạt động ngăn chặn vận chuyển hàng hóa của Iran - cho thấy phong tỏa đang được triển khai trên quy mô toàn cầu.

Viện RUSSTRAT của Nga cảnh báo: "Nếu Mỹ không phải trả giá trong vấn đề Iran, hành động này sẽ lan sang cả thương mại hàng hải của Trung Quốc và Nga".

Từ châu Âu, Cao ủy Đối ngoại EU Kaja Kallas thông báo sau cuộc họp ngoại trưởng EU ngày 21-4 tại Luxembourg rằng khối này dự kiến thông qua gói trừng phạt mới nhắm vào các đối tượng liên quan đến việc hạn chế hàng hải tại Hormuz vào tháng 5.

Đây là bước leo thang tiếp nối sau khi EU đã thông qua hai gói trừng phạt đối với Iran hồi tháng 1-2026 nhắm vào 19 cá nhân và 12 tổ chức với lý do hỗ trợ quân sự cho Nga và đàn áp biểu tình trong nước.

Tuy nhiên, nhà khoa học chính trị Gevorg Mirzayan nhận định châu Âu khó đóng vai trò quyết định nào trong cuộc đối đầu này.

Năm 2025, 58% khí hóa lỏng của EU có nguồn gốc từ Mỹ - con số dự kiến tăng lên 65% vào cuối năm - khiến Brussels thiếu đòn bẩy chính trị thực chất để tác động lên Washington.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Tính đến ngày 4/5, lực lượng Mỹ và đồng minh vẫn tiếp tục nỗ lực tìm kiếm cứu nạn hai binh sĩ lục quân mất tích ở vùng biển ngoài khơi phía nam Morocco. Các quân nhân nằm trong đội hình tham gia cuộc diễn tập thường niên African Lion, song vụ mất tích được cho là không liên quan hoạt động huấn luyện.

CBS News dẫn báo cáo sơ bộ cho thấy một người đã rơi xuống nước trong lúc nhóm quân nhân Mỹ đi bộ đường dài để ngắm hoàng hôn. Một quan chức quốc phòng Mỹ giấu tên trước đó nói rằng các binh sĩ xuất hiện lần cuối gần vách đá ven biển, cạnh thao trường Cap Draa.

Khi người đầu tiên rơi xuống nước, các quân nhân còn lại đã cố gắng giải cứu bằng cách dùng thắt lưng để tạo thành "chuỗi người", nhưng không thành công. Một lính Mỹ nhảy xuống để cứu đồng đội, người không biết bơi, song lập tức bị sóng đánh trúng.

Cả hai đều không thể về bờ, nên một người nữa tiếp tục nhảy xuống. Quân nhân này không cứu được hai đồng đội và tự quay trở lại.

Bộ Quốc phòng Mỹ chưa bình luận về thông tin này.

Nhiều máy bay, phi cơ không người lái, thợ lặn và tàu thuyền đã quần thảo dọc bờ biển phía nam Morocco trong 3 ngày qua để tìm kiếm quân nhân mất tích.

Africa Lion là cuộc diễn tập thường niên có quy mô lớn nhất của Bộ tư lệnh châu Phi (AFRICOM) thuộc quân đội Mỹ. Hoạt động này có sự tham gia của hàng nghìn binh sĩ đến từ Mỹ, các quốc gia đối tác ở châu Phi và đồng minh NATO nhằm huấn luyện về chiến tranh hiện đại ở trên bộ, trên biển, trên không, trên vũ trụ và không gian mạng.

Năm nay là lần thứ 22 cuộc diễn tập này được tổ chức. Sự kiện diễn ra từ ngày 27/4 đến 8/5 trên lãnh thổ 4 nước gồm Morocco, Ghana, Senegal và Tunisia.

Phần lớn hoạt động diễn tập diễn ra tại Morocco với khoảng 5.000 quân nhân đến từ hơn 40 quốc gia. Nội dung huấn luyện bao trùm nhiều lĩnh vực, từ tác chiến quy mô lớn đến ứng phó khủng hoảng và hỗ trợ nhân đạo.

Hoạt động năm nay cũng có những nội dung như tác chiến đặc biệt, phòng thủ an ninh mạng, tình báo và xử lý vật liệu nổ. Lực lượng các nước tham gia đã hiệp đồng trên không, trên bộ và trên biển, cũng như ứng dụng công nghệ cảm biến và chia sẻ thông tin theo thời gian thực.

Tin Gốc: Vnexpress