TAND tối cao vừa ban hành thông báo kết quả giải đáp trực tuyến một số vướng mắc trong công tác xét xử, để hệ thống các tòa án trên cả nước áp dụng.
Một trong những nội dung được hướng dẫn liên quan đến nhóm hành vi xâm hại tình dục trẻ em.
Tình huống thứ nhất, Nguyễn Văn A đưa bạn gái là Nguyễn Thị B (15 tuổi) về phòng trọ của A. Tại đây, A đã thực hiện hành vi giao cấu với B 2 lần. Vậy A có bị áp dụng tình tiết “phạm tội 2 lần trở lên” hay không?
TAND tối cao viện dẫn khoản 7 điều 4 Nghị quyết số 04/2025 của Hội đồng Thẩm phán TAND tối cao hướng dẫn áp dụng các tình tiết giảm nhẹ, tăng nặng trách nhiệm hình sự.
Theo đó, tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự “phạm tội 2 lần trở lên” quy định tại điểm g khoản 1 điều 52 của bộ luật Hình sự là trường hợp người phạm tội đã thực hiện từ 2 lần phạm tội trở lên đối với một tội phạm mà mỗi lần phạm tội đều có đủ yếu tố cấu thành tội phạm nhưng chưa có lần nào bị truy cứu trách nhiệm hình sự và chưa hết thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự.
Do vậy, trường hợp này, nếu mỗi lần thực hiện hành vi giao cấu của A đã đủ yếu tố cấu thành tội phạm thì A bị áp dụng tình tiết “phạm tội 2 lần trở lên”.
Tình huống thứ hai, Nguyễn Văn A (đủ 18 tuổi) nhiều lần thực hiện hành vi quan hệ tình dục đều có sự đồng ý của Nguyễn Thị B. Trong đó, có lần quan hệ tình dục khi B chưa đủ 13 tuổi và có lần quan hệ tình dục khi B đã đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi.
Vậy A bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội “hiếp dâm người dưới 16 tuổi” hay tội “giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dục khác với người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi”, hay bị truy cứu trách nhiệm hình sự về cả 2 tội trên?
TAND tối cao cho hay, đối với hành vi quan hệ tình dục khi B chưa đủ 13 tuổi thì cấu thành tội hiếp dâm người dưới 16 tuổi, theo quy định tại điều 142 của bộ luật Hình sự.
Đối với hành vi quan hệ tình dục khi B từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi thì cấu thành tội giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dục khác với người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi, theo quy định tại điều 145 của bộ luật Hình sự.
Trường hợp trên, A bị truy cứu trách nhiệm hình sự về cả 2 tội nếu có đủ yếu tố cấu thành tội phạm.
Tuy nhiên, khi quyết định hình phạt, ngoài việc căn cứ quy định tại điều 50 của bộ luật Hình sự, tòa án cần cân nhắc đến hoàn cảnh gia đình, môi trường sống, phong tục, tập quán và tình hình thực tiễn tại địa phương để xem xét, quyết định cho phù hợp.
Một vấn đề khác được đề cập, khoản 4 điều 12 của luật Tư pháp người chưa thành niên quy định tòa án chỉ áp dụng hình phạt tù có thời hạn đối với người chưa thành niên phạm tội khi xét thấy hình phạt và các biện pháp khác không có tác dụng răn đe, phòng ngừa.
Song, trường hợp người chưa thành niên phạm tội chỉ có 1 tình tiết giảm nhẹ “thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải” theo điểm s khoản 1 điều 51 của bộ luật Hình sự thì có bị áp dụng hình phạt và các biện pháp khác ngoài hình phạt tù hay không?
TAND tối cao cho hay, trường hợp này, khi xem xét, quyết định hình phạt đối với người chưa thành niên phạm tội, tòa án cần xem xét, đánh giá tính chất, mức độ nguy hiểm của hành vi phạm tội, các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự cũng như khả năng giáo dục, phục hồi của người chưa thành niên.
Từ đó, tòa án quyết định hình phạt bảo đảm phù hợp với hoàn cảnh, độ tuổi, đặc điểm tâm sinh lý của người chưa thành niên mà không nhất thiết phải căn cứ bị cáo có một tình tiết giảm nhẹ.
Chiều 22.4, UBND phường Xuân Hòa (TP.HCM) tổ chức hội nghị tổng kết phong trào thi đua yêu nước, công tác khen thưởng năm 2025 và phát động phong trào thi đua năm 2026.
Phát biểu tại hội nghị, ông Trần Văn Nam, Bí thư Đảng ủy phường Xuân Hòa, cho biết năm 2026 là năm khởi động cho cả nhiệm kỳ, phải triển khai các nghị quyết, chương trình, kế hoạch quan trọng. Đặc biệt, phường Xuân Hòa là 1 trong 4 phường ở TP.HCM được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm giao xây dựng thành phường kiểu mẫu.
Về thu ngân sách, năm 2025, phường Xuân Hòa được giao khoảng 3.300 tỉ đồng và kết quả thu được khoảng 3.600 tỉ đồng. Năm nay, phường Xuân Hòa được giao thu ngân sách 4.290 tỉ đồng, tăng thêm gần 1.000 tỉ đồng so với năm ngoái. "Nếu không có thi đua, phát huy các nhân tố trong hệ thống chính trị thì sẽ khó đạt được", ông Nam nhận định.
Ông Nam đề nghị trong thời gian tới cần thay đổi tư duy tổ chức phong trào thi đua, chuyển sang giải quyết vấn đề, hoàn thành tốt nhất chứ không chỉ dừng lại ở mức cơ bản hoàn thành.
"Cán bộ, công chức phường cần chủ động giải quyết những vấn đề khó, không chờ cấp trên chỉ đạo, chờ xin ý kiến. Văn bản chỉ cần đá qua đá lại 3 lần thì mất mấy tháng, bỏ lỡ cơ hội", ông Nam nói thêm. Nếu gặp vấn đề khó khăn, công chức báo cáo sớm lãnh đạo, khi đó lãnh đạo phải giải quyết dứt điểm.
Cũng theo Bí thư phường Xuân Hòa, phường sẽ đánh giá cán bộ, công chức theo chỉ số đo lường hiệu quả công việc (KPI), vị trí việc làm và kết quả giải quyết công việc của người dân, doanh nghiệp. Kết quả thực hiện các phong trào thi đua cũng là cơ sở để quy hoạch, đào tạo và bổ nhiệm cán bộ.
Để tạo nguồn lực xây dựng phường kiểu mẫu, ông Nam cho biết địa phương đang vận động thành lập quỹ chung tay phát triển phường Xuân Hòa. Dự kiến trong tháng 5.2026, phường sẽ ra mắt quỹ này và câu lạc bộ doanh nghiệp phường, tạo nguồn lực khen thưởng, đào tạo đội ngũ cán bộ, viên chức, giảng viên…
Về giải pháp thu ngân sách, lãnh đạo Phòng Kinh tế, hạ tầng và đô thị phường Xuân Hòa cho biết sẽ tiếp tục đẩy mạnh số hóa và ứng dụng dữ liệu dân cư trong công tác quản lý thu.
Phối hợp chặt chẽ với Công an phường khai thác hiệu quả Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư nhằm rà soát, xác định chính xác đối tượng nộp thuế, nhất là các hộ kinh doanh mới phát sinh hoặc kinh doanh tại nhà; đồng thời hướng dẫn hộ kinh doanh thực hiện hóa đơn điện tử theo đúng quy định.
Bên cạnh đó, phường cũng sẽ phối hợp Thuế Cơ sở 3 hướng dẫn người dân thực hiện nghĩa vụ tài chính thông qua Cổng dịch vụ công Quốc gia, duy trì đường dây nóng tại phường để kịp thời tiếp nhận, giải đáp các vướng mắc liên quan đến chính sách thuế mới…
Liên quan đến thủ tục hành chính, lãnh đạo Trung tâm phục vụ Hành chính công phường Xuân Hòa cho biết sắp tới sẽ chuyên nghiệp hóa lực lượng hỗ trợ số, xây dựng mạng lưới tình nguyện viên chuyển đổi số nòng cốt, được tập huấn định kỳ về kỹ năng bảo mật dữ liệu và quy trình nghiệp vụ hành chính.
Thay vì "làm thay" hồ sơ, tình nguyện viên sẽ hướng dẫn người dân thao tác trên máy tính, tạo lập thói quen số; đồng thời triển khai các chiến dịch "thứ bảy tình nguyện" đưa máy tính, máy quét di động xuống từng khu phố, để số hóa hồ sơ cho những trường hợp người già yếu, người khuyết tật.
Sáng 4.5, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng các đại biểu Quốc hội thuộc đơn vị bầu cử số 1 (Đoàn đại biểu Quốc hội TP.Hà Nội) đã tiếp xúc với cử tri 10 phường, gồm: Ô Chợ Dừa, Ba Đình, Ngọc Hà, Giảng Võ, Hoàn Kiếm, Đống Đa, Kim Liên, Láng, Cửa Nam, Văn Miếu - Quốc Tử Giám, để thông tin về kết quả kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI.
Trao đổi tại hội nghị, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho biết đã có một vài lần gợi ý với Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội về việc xây dựng xã, phường xã hội chủ nghĩa trên địa bàn.
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, khi đặt mục tiêu đến năm 2045 là đất nước phát triển, người dân có thu nhập cao, tức là khi đó "kết thúc thời kỳ quá độ tiến lên chủ nghĩa xã hội".
"Khi nào đạt được mục tiêu đó, chúng ta sẽ bước vào xây dựng một xã hội mới, đã hình thành được cơ sở của chủ nghĩa xã hội", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói.
Vì vậy, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước gợi mở việc xây dựng thử một phường, một xã xã hội chủ nghĩa để rút kinh nghiệm về mô hình này. Theo đó, Hà Nội có thể cải tạo, xây dựng, phát triển một phường nào đó đang "có sẵn". Với mô hình này, cần tính toán các phương diện liên quan đến chăm lo cuộc sống, chăm sóc sức khỏe cho người dân; việc học tập, đi lại của học sinh; môi trường sống…
Còn nếu không chọn phường, xã có sẵn, theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, Hà Nội cần chọn một địa điểm xây dựng một phường mới từ hạ tầng ngầm cho đến đô thị, với quy mô dân số khoảng 500.000 - 1 triệu người.
Cạnh đó, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng gợi mở Hà Nội cần xây dựng một xã nông thôn xã hội chủ nghĩa, trong đó nghiên cứu các lĩnh vực liên quan sản xuất, tự động hóa và đời sống người dân…
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, việc thí điểm xã, phường xã hội chủ nghĩa sẽ giúp người dân cảm nhận được sự mẫu mực, để từ đó các địa phương nhìn thấy rồi phấn đấu vươn lên. Với tốc độ phát triển như hiện nay thì không khó để Hà Nội thí điểm và làm được mô hình xã, phường xã hội chủ nghĩa.
"Nếu Hà Nội làm được điều đó, thủ đô không chỉ phát triển nhanh hơn, hiện đại hơn mà còn trở thành một đô thị đáng sống hơn, nhân văn hơn, văn minh hơn, xứng đáng với vai trò trái tim của cả nước, nơi hội tụ những niềm tin, trí tuệ, bản lĩnh và khát vọng phát triển của dân tộc Việt Nam trong giai đoạn mới", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu.
Sáng 19/4, kiểm tra dự án nâng cấp, mở rộng đường 70 đoạn từ Trịnh Văn Bô đến hết địa bàn Nam Từ Liêm cũ, ông Thắng yêu cầu các địa phương hoàn tất giải phóng mặt bằng trong quý 2/2026, tạo điều kiện đẩy nhanh thi công.
Dự án dài gần 5 km, tổng mức đầu tư hơn 3.370 tỷ đồng, đi qua các khu vực Xuân Phương, Tây Mỗ và Sơn Đồng, cần giải phóng khoảng 230.000 m2 đất. Theo kế hoạch ban đầu, công tác này hoàn thành cuối năm 2026 và dự án dự kiến xong vào giữa năm 2027.
Chủ tịch thành phố yêu cầu điều chỉnh tiến độ theo hướng "có mặt bằng đến đâu thi công đến đó". Các nhà thầu huy động tối đa nhân lực, thiết bị để hoàn thành toàn bộ các hạng mục ngay trong năm nay.
Nhấn mạnh vai trò của dự án, Chủ tịch Hà Nội cho biết đây là tuyến trục kết nối quan trọng, góp phần thúc đẩy phát triển đô thị, kinh tế - xã hội khu vực. Vì vậy, việc đẩy nhanh tiến độ, hoàn thành sớm dự án có ý nghĩa trực tiếp đối với hiệu quả đầu tư và khai thác tuyến đường.
Theo ông Vũ Đại Thắng, thành phố đã có đầy đủ cơ chế, chính sách về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. Với các trường hợp còn vướng mắc, các sở, ngành phải phối hợp tháo gỡ kịp thời, địa phương được phép áp dụng linh hoạt chính sách đã ban hành. "Không có lý do để kéo dài tiến độ, việc chậm giải phóng mặt bằng sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến giải ngân đầu tư công và phát triển kinh tế - xã hội", ông nói.
Đường 70 hiện không liền mạch, bị chia cắt bởi nhiều trục giao thông, phần lớn chỉ có 2 làn xe và đã xuống cấp, mưa lầy lội, nắng bụi. Theo quy hoạch giao thông Thủ đô, tuyến này sẽ được tách thành 2 trục đô thị, rộng từ 28 đến 50 m, trong đó nhiều đoạn đi trùng với đường 70 hiện hữu. Đến nay đơn vị thi công đã hoàn thành khoảng 4,45 km, các đoạn còn lại đang đầu tư mở rộng, trong đó đoạn dài nhất 7 km đang được đưa vào kế hoạch đầu tư giai đoạn 2024-2026.
Cùng ngày, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng cũng kiểm tra dự án mở rộng Quốc lộ 21B, tuyến dài 41,77 km qua khu vực phía nam thành phố. Hiện tuyến đã thông xe hơn 6 km, khoảng 17 km đang thi công và gần 19 km chưa đầu tư. Thành phố yêu cầu hoàn thành giải phóng mặt bằng các đoạn đang triển khai trong tháng 6, đồng thời kết hợp hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật như vỉa hè, hệ thống điện, viễn thông.
