Lão hóa không diễn ra đồng đều trên toàn cơ thể mà chịu ảnh hưởng mạnh từ lối sống. Không chỉ làn da, nhiều cơ quan trong cơ thể cũng “già đi” nhanh hơn do các thói quen xấu, làm tăng nguy cơ mắc bệnh tật và suy giảm sức khỏe tổng thể.
Bên cạnh yếu tố di truyền, cách bạn ăn uống, nghỉ ngơi, vận động và tương tác với môi trường xung quanh quyết định tốc độ lão hóa của từng cơ quan. Nhiều thói quen tưởng như vô hại lại có thể âm thầm thúc đẩy quá trình này.
Thường xuyên căng thẳng
Căng thẳng kéo dài không chỉ ảnh hưởng tâm lý mà còn tác động trực tiếp đến sinh học cơ thể. Khi stress thường xuyên, cơ thể liên tục sản sinh cortisol – hormone làm tăng viêm và phá vỡ cấu trúc collagen.
Theo thời gian, điều này không chỉ khiến da kém săn chắc mà còn làm suy yếu hệ miễn dịch, tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch, rối loạn chuyển hóa. Không có những khoảng nghỉ thực sự trong ngày khiến cơ thể thiếu thời gian hồi phục.
Mất nước nhẹ nhưng kéo dài
Ngay cả tình trạng thiếu nước nhẹ kéo dài cũng có thể ảnh hưởng đến cơ thể. Não bộ là một trong những cơ quan nhạy cảm nhất với sự thay đổi này.
Khi cơ thể không được cung cấp đủ nước, khả năng tập trung, trí nhớ và tâm trạng đều bị ảnh hưởng. Đồng thời, quá trình thải độc, bôi trơn khớp và duy trì độ đàn hồi của da cũng suy giảm, khiến cơ thể dễ mệt mỏi, trông kém tươi tắn hơn.
Ăn nhiều đường, thực phẩm chế biến sẵn
Những thực phẩm nhiều đường, tinh bột tinh chế và chế biến sẵn có thể kích hoạt tình trạng viêm mạn tính ở mức thấp trong cơ thể. Đây là yếu tố liên quan đến nhiều bệnh lý như tiểu đường, tim mạch và cũng góp phần thúc đẩy lão hóa sớm.
Tình trạng viêm này làm tổn thương tế bào, ảnh hưởng đến collagen và elastin – hai thành phần quan trọng giúp duy trì làn da khỏe mạnh. Ngược lại, chế độ ăn giàu rau xanh, chất béo tốt và chất chống oxy hóa giúp làm chậm quá trình này.
Thiếu kích thích não bộ
Não có khả năng thích nghi và thay đổi, nhưng điều này chỉ xảy ra khi được “thử thách”. Khi thói quen hàng ngày trở nên lặp lại, ít có yếu tố mới, não bộ sẽ dần mất đi sự linh hoạt.
Việc không học hỏi, không trải nghiệm điều mới trong thời gian dài có thể làm tăng nguy cơ suy giảm trí nhớ, chức năng nhận thức. Ngược lại, những hoạt động như đọc sách, học kỹ năng mới hoặc thay đổi thói quen nhỏ trong ngày giúp duy trì sự dẻo dai của não.
Thiếu kết nối xã hội
Sự kết nối đóng vai trò quan trọng với sức khỏe tổng thể. Khi thiếu giao tiếp hoặc cảm thấy cô lập, cơ thể có thể phản ứng như đang ở trong tình trạng căng thẳng kéo dài. Điều này ảnh hưởng đến trí nhớ, tâm trạng và cả hệ miễn dịch. Những mối quan hệ tích cực, dù đơn giản cũng có thể giúp giảm stress đồng thời cải thiện chất lượng cuộc sống.
Một số thói quen chăm sóc da hàng ngày có thể làm tăng tốc độ lão hóa da mà mọi người ít khi nhận ra. Chẳng hạn, không làm sạch da trước khi ngủ có thể cản trở quá trình tái tạo tự nhiên vào ban đêm, chà xát vùng mắt thường xuyên có thể làm tổn thương cấu trúc da mỏng manh, dẫn đến quầng thâm và nếp nhăn sớm.
Quên bôi kem chống nắng cũng là nguyên nhân phổ biến khiến da mất độ đàn hồi, xuất hiện dấu hiệu tuổi tác.
Loại rau xanh phổ biến đầu tiên có thể nhắc đến là nhóm họ cải, chẳng hạn cải thìa, cải thảo, bông cải xanh, cải xoăn và cải bẹ xanh. Ngoài ra, còn có các loại rau lá quen thuộc như rau muống, rau ngót, rau mồng tơi, rau dền và bó xôi. Một số loại ăn sống như xà lách, rau càng cua, hành lá, rau mùi, tía tô hay húng quế, theo chuyên trang Eating Well (Mỹ).
Chế độ ăn nhiều rau giúp sống thọ hơn là nhờ những tác động sau:
Một trong những lợi ích rõ ràng nhất của rau là cung cấp chất xơ. Khi đi vào hệ tiêu hóa, chất xơ giúp làm chậm quá trình hấp thu đường từ thức ăn, nhờ đó hạn chế tình trạng đường huyết tăng cao sau bữa ăn. Điều này đặc biệt quan trọng khi làm giảm nguy cơ kháng insulin và tiểu đường loại 2.
Ngoài ra, chất xơ hòa tan còn có khả năng liên kết với cholesterol trong đường ruột, từ đó làm giảm lượng cholesterol hấp thu vào máu. Nhờ cơ chế này, nồng độ cholesterol "xấu" LDL trong máu giảm, hạn chế nguy cơ xơ vữa động mạch và bệnh tim.
Khi nhắc đến món giàu kali, nhiều người thường nghĩ đến chuối. Nhưng thực tế, các loại rau củ như bó xôi, khoai lang, bí đỏ cũng rất giàu kali.
Muối chứa nhiều natri. Khi nạp quá nhiều natri, huyết áp trong cơ thể sẽ tăng. Trong khi đó, kali giúp tăng đào thải natri qua nước tiểu, nhờ đó ổn định huyết áp. Kiểm soát huyết áp tốt sẽ giúp hạn chế nguy cơ đột quỵ, đặc biệt là đột quỵ xuất huyết và đột quỵ thiếu máu não.
Một yếu tố quan trọng khác là những người ăn nhiều rau thường không chỉ ăn uống lành mạnh mà các khía cạnh khác trong cuộc sống họ cũng lành mạnh. Chẳng hạn, họ sẽ tránh xa rượu bia, thuốc lá, món nhiều đường bột và thường xuyên tập thể dục. Chính những yếu tố này cũng góp phần làm giảm nguy cơ bệnh tật và tử vong sớm.
Để có hiệu quả sức khỏe rõ rệt, một người trưởng thành cần ăn khoảng 400 - 500 gram rau củ, trái cây mỗi ngày. Phần rau củ này cần phân bổ hợp lý trong các bữa trong ngày.
Ngoài ra, điều quan trọng là không phải cố ăn thật nhiều rau trong một ngày mà là duy trì thói quen ăn đa dạng, sử dụng nhiều loại rau củ khác nhau trong thời gian dài. Rau lá xanh, rau họ cải, rau màu đỏ cam, đậu và trái cây nguyên quả đều mang lại những lợi ích sức khỏe riêng, theo Eating Well.
Bệnh viện Tim mạch Lục Thành vừa tiếp nhận một bệnh nhân nữ 23 tuổi trong tình trạng suy nhược nghiêm trọng. Với chiều cao 1,7 m, cô gái này hiện chỉ nặng 44 kg. Trước đó, từ mức cân nặng 55 kg - con số lý tưởng trong mắt nhiều người, cô đã tự ý tiêm các loại "kim giảm cân" (thuốc giảm cân dạng tiêm) đang gây sốt trên mạng xã hội để theo đuổi thân hình "người giấy". Chỉ trong vòng 2 tháng, cô sụt tới 11 kg, khiến cơ thể biến dạng và mất kinh nguyệt.
Bác sĩ Ngô Nghiên, Trưởng khoa Dinh dưỡng lâm sàng của bệnh viện, cho biết kết quả phân tích thành phần cơ thể của bệnh nhân khiến đội ngũ y tế phải giật mình. Tổng lượng mỡ toàn thân của cô gái chỉ còn khoảng 8 kg, trong khi mức trung bình khỏe mạnh ở phụ nữ trưởng thành dao động từ 11 đến 16 kg.
Bên cạnh việc thiếu hụt mỡ trầm trọng, tình trạng mất cơ (muscle wasting) diễn ra nặng nề khiến các chức năng cơ bản của cơ thể gần như sụp đổ. Việc nhịn ăn cực đoan kết hợp với lạm dụng thuốc trong thời gian dài không chỉ khiến cô luôn trong trạng thái kiệt sức mà còn dẫn đến rối loạn nội tiết tố nghiêm trọng, biểu hiện rõ nhất là tình trạng mất kinh kéo dài.
Đáng ngại hơn, bác sĩ Ngô Nghiên chỉ ra rằng ngay cả khi cơ thể đã phát ra những tín hiệu cầu cứu khẩn cấp, cô gái vẫn khăng khăng cho rằng mình "chưa đủ gầy". Đây là dấu hiệu điển hình của việc giảm cân không lành mạnh, thậm chí đã chớm sang hội chứng Mặc cảm ngoại hình (Body Dysmorphic Disorder). Ở trạng thái này, người bệnh có nhận thức sai lệch về ngoại hình của bản thân, không thể đánh giá khách quan về cân nặng và vẻ ngoài.
Bác sĩ Ngô đưa ra lời cảnh báo đanh thép rằng việc giảm cân phải dựa trên cơ sở khoa học. Người dân tuyệt đối không được chạy theo trào lưu, tự ý sử dụng các loại thuốc hoặc tiêm các hoạt chất giảm cân khi chưa có chỉ định của bác sĩ.
"Giảm cân cực đoan không mang lại vẻ đẹp khỏe mạnh mà chỉ dẫn đến những tổn thương không thể đảo ngược như loãng xương, suy giảm chức năng sinh sản và rối loạn chuyển hóa", bác sĩ Ngô nhấn mạnh.
Hiện tại, cô gái phải điều trị cả về dinh dưỡng lẫn tâm lý tại bệnh viện. Tuy nhiên, hành trình hồi phục được dự báo sẽ còn rất gian nan.
Sự việc làm bùng nổ những cuộc thảo luận gay gắt trên các nền tảng mạng xã hội tại Trung Quốc. Nhiều cư dân mạng bày tỏ sự xót xa: "Gầy không đồng nghĩa với đẹp, khỏe mạnh mới là số một", "Gầy mà không do vận động chỉ là một trạng thái bệnh lý", "Xin đừng tạo thêm áp lực về hình thể cho phụ nữ nữa".
Ngày 7.5, Trạm Chăn nuôi và Thú y khu vực U Minh xác nhận trên địa bàn xã Khánh Lâm (Cà Mau) vừa xuất hiện ổ dịch dại sau vụ 1 phụ nữ bị chó dại tấn công ngay trong nhà với 6 vết thương sâu.
Theo đó, khoảng 10 giờ 30 ngày 3.5, khi đang ở trong nhà, chị T.T.H.T (32 tuổi, ở ấp 6, xã Khánh Lâm) bị 1 con chó lạ nặng khoảng 9 kg, chưa rõ chủ nuôi lao vào tấn công từ phía sau.
Bị tấn công bất ngờ, chị T. không kịp phản ứng khiến chị bị cắn 6 vết thương sâu ở chân trái, chảy nhiều máu, được người thân đưa đến cơ sở y tế cấp cứu và điều trị dự phòng theo quy định.
Con chó có các biểu hiện điển hình của bệnh dại như lừ đừ, chảy nhiều nước dãi và mất kiểm soát hành vi. Sau khi tấn công người, con vật bị nhốt trong nhà vệ sinh nhưng vẫn liên tục cắn phá, rồi nhanh chóng suy yếu và chết sau khoảng 30 phút.
Nhận được tin báo, đại diện Trạm Chăn nuôi và Thú y khu vực U Minh nhanh chóng lấy mẫu bệnh phẩm gửi xét nghiệm. Kết quả cho thấy mẫu dương tính với virus dại, xác định đây là ổ dịch dại thứ 2 trên địa bàn tỉnh Cà Mau từ đầu năm 2026 đến nay.
Ngay sau khi có kết quả, lực lượng thú y địa phương đã tiến hành tiêu hủy xác động vật theo đúng quy trình, đồng thời phun thuốc sát trùng toàn bộ khu vực nhà chị T. và các vị trí con vật từng di chuyển qua nhằm triệt tiêu mầm bệnh.
Song song đó, Cục Chăn nuôi và Thú y yêu cầu địa phương khẩn trương làm rõ nguồn gốc con chó dại, rà soát các cá thể động vật có nguy cơ tiếp xúc gần để theo dõi; tiêm phòng diện rộng cũng được triển khai với 1.100 liều vắc xin dại cho tổng đàn chó, mèo tại ấp 6 và các khu vực giáp ranh.
