Hồi tháng 2, S. Jack Hu (tên tiếng Trung là Hu Shixin), nhậm chức Hiệu trưởng Đại học California, Riverside (UCR), thuộc hệ thống trường công danh tiếng nhất nước Mỹ. Ông là cử nhân Trung Quốc đầu tiên làm được điều này.
Ông Hu gia nhập UCR với gần 40 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực giáo dục đại học. Trước đó, ông là phó chủ tịch phụ trách nghiên cứu tại Đại học Michigan và hiệu phó học thuật tại Đại học Georgia.
“Trong suốt sự nghiệp lừng lẫy tại các viện nghiên cứu công lập hàng đầu, TS Hu đã có những đổi mới và sáng kiến học thuật tiên phong. Ông sở hữu năng lực học thuật và tư duy hợp tác để đưa UCR tiến lên phía trước”, Michael V. Drake, Chủ tịch hệ thống UC, chia sẻ trong một bài viết trên trang chủ của trường.
Tại Đại học Georgia, ông Hu giám sát công tác giảng dạy, nghiên cứu, phục vụ cộng đồng, công nghệ thông tin, quản lý 19 trường và khoa trực thuộc đại học. Ngôi trường này đã tổ chức nhiều đợt tuyển dụng, tăng chi tiêu cho nghiên cứu và phát triển. Khoản đầu tư lớn (vượt 620 triệu USD vào năm 2024) đã biến Georgia thành một trong những trường dẫn đầu về chuyển đổi từ nghiên cứu sang thị trường trong suốt thập kỷ qua, đứng thứ nhất ở Mỹ vào năm 2024.
Còn khi ở Đại học Michigan, ông Hu điều hành một hoạt động nghiên cứu với chi phí hàng năm vượt 1,5 tỷ USD.
Sinh ra tại một ngôi làng nhỏ ở tỉnh Hồ Nam (Trung Quốc), ông Hu tốt nghiệp ngành máy móc kỹ thuật tại Đại học Thiên Tân vào năm 1983. Ông sang Mỹ theo học tiến sĩ tại Đại học Michigan, nhận bằng vào năm 1990. Tại đây, ông từng bước trở thành giảng viên, nhận học hàm giáo sư và giữ chức Phó hiệu trưởng phụ trách nghiên cứu từ năm 2015 đến 2019, sau đó tới Đại học Georgia.
Vị tân Hiệu trưởng thừa nhận thách thức lớn nhất trong sự nghiệp không nằm ở chuyên môn mà là kỹ năng giao tiếp. “Cách để trò chuyện với những người khác biệt về nền tảng văn hóa, xây dựng lòng tin và khiến người khác coi mình là một phần của cộng đồng trong một môi trường xa lạ… là những thứ không sách vở nào dạy cả”, ông Hu bộc bạch.
Để vượt qua rào cản này, ông đã phải quan sát tỉ mỉ và “bắt chước” cách ăn mặc, diễn thuyết cho đến cách giao tiếp xã hội của những người xung quanh. Ông chủ động theo dõi các sự kiện thể thao để có chủ đề tán gẫu với đồng nghiệp.
Ông khẳng định nước Mỹ vẫn là điểm đến mơ ước của sinh viên toàn cầu, hy vọng sinh viên quốc tế tiếp tục được chào đón để có cơ hội thay đổi cuộc đời như ông đã từng.
“Tôi đến Mỹ hơn 40 năm trước chỉ với một chiếc vali nhỏ. Các bạn chính là hình ảnh của tôi ngày đó”, ông nói.
Bên cạnh đó, ông lưu ý sinh viên rằng môi trường đại học ở Mỹ đề cao tính tự giác, khác với áp lực khủng khiếp ở bậc phổ thông tại quê nhà.
Hiện, ông Hu là thành viên của Viện Hàn lâm Kỹ thuật Mỹ, Hiệp hội Kỹ sư Cơ khí Mỹ, Viện Hàn lâm Nhà phát minh Mỹ,… Ông từng nhận Giải thưởng Công nghệ Sản xuất William T. Ennor, Huy chương Sản xuất DeVor/Kapoor từ ASME, cùng một số giải thưởng bài báo xuất sắc.
Năm 2021, tạp chí Smart Manufacturing vinh danh ông là một trong 20 học giả có tầm ảnh hưởng nhất thế giới.
Đến dự lễ bế mạc và trao giải (diễn ra tại Trường đại học Việt Đức, phường Thới Hòa, TP.HCM) có bà Nguyễn Trường Nhật Phượng, Phó chủ tịch HĐND TP.HCM; GS-TS René Thiele, Hiệu trưởng Trường đại học Việt Đức; ông Phan Đăng Sơn, Chủ tịch Hội Kiến trúc sư Việt Nam… cùng các chuyên gia, giảng viên và sinh viên đến từ các trường đào tạo kiến trúc trên toàn quốc.
Các tác phẩm đoạt giải tại Liên hoan sinh viên kiến trúc toàn quốc phản ánh năng lực sáng tạo và tinh thần làm việc liên ngành.
Ở hạng mục thiết kế logo, nhiều tác phẩm đã được đánh giá cao nhờ tư duy thị giác hiện đại và khả năng truyền tải thông điệp kiến trúc trong bối cảnh mới.
Giải nhất được trao cho sinh viên Nguyễn Vũ Phú Vinh (Trường đại học Việt Đức); Giải nhì thuộc về Nguyễn Khánh Linh (sinh viên Trường đại học Xây dựng Miền Trung) và giải ba được trao cho các sinh viên Nguyễn Linh Công (Trường đại học Kiến trúc TP. HCM), Lê Văn Lộc (sinh viên Trường đại học Xây dựng Miền Trung), Vũ Chiêu Trân (sinh viên Trường đại học Bách khoa, Đại học Quốc gia TP.HCM).
Hạng mục nghệ thuật sắp đặt, giải nhất được trao cho Trường đại học Việt Đức với tác phẩm nổi bật về ý tưởng và cách thể hiện không gian…
Kết quả chung cuộc, giải nhất được trao cho Trường đại học Việt Đức với tác phẩm nổi bật về ý tưởng và cách thể hiện không gian. Giải nhì thuộc về Trường đại học Bách khoa, Đại học Quốc gia TP.HCM và Trường đại học Kiến trúc TP.HCM.
Có 3 giải ba được trao cho Trường đại học Kiến trúc Hà Nội, Trường đại học Xây dựng Hà Nội và Trường đại học Văn Lang.
Chiều nay, 7.4, tại Trường THPT chuyên Chu Văn An (Hà Nội) đã diễn ra buổi giao lưu giữa PGS Nguyễn Quỳnh Lan, Viện Nghiên cứu tiên tiến, Đại học Phenikaa, với học sinh của trường.
Tại đây, nhà vật lý thiên văn đã chia sẻ những thông tin thú vị nhằm "giải oan" cho ngành học bị mang định kiến "trên trời" này.
PGS Nguyễn Quỳnh Lan cho biết, vật lý thiên văn vẫn bị mang tiếng là ngành học xa vời, viển vông, trong khi thực tế nó xuất phát từ "mặt đất" và đang có nhiều ứng dụng phục vụ cuộc sống ngay trên "mặt đất".
PGS Nguyễn Quỳnh Lan nói: "Thiên văn học là một ngành khoa học có từ thời cổ đại, bắt nguồn từ những trận lũ lụt do dòng sông Nile gây nên. Hồi ấy, các tu sĩ Ai Cập đã phải nhìn lên bầu trời để xác định chu kỳ nước sông Nile lên xuống, từ đó tính toán thời gian gieo trồng và thu hoạch mùa màng trước khi lũ tràn về san phẳng làng mạc. Cách ra đời của ngành thiên văn học tương tự như ngành hình học (Geometry - đo đất), cũng là từ nhu cầu thực tiễn thời Ai Cập cổ đại nhằm đo đạc lại ruộng đồng sau mỗi mùa lũ".
Cũng theo PGS Nguyễn Quỳnh Lan, ngày nay, thiên văn học tiếp tục hiện diện trong nhiều khía cạnh của đời sống con người. Hệ thống định vị GPS chúng ta sử dụng trên điện thoại di động chính là kết quả của việc nghiên cứu các vệ tinh trong thiên văn.
Hoặc điện hạt nhân bắt nguồn từ việc nghiên cứu các phản ứng nhiệt hạt nhân trong lòng mặt trời. Ngay cả những hiện tượng gây nhiễu động từ trường hay làm giảm tuổi thọ vệ tinh thực chất cũng xuất phát từ việc mặt trời hoạt động mạnh, sinh ra các vết đen và phát xạ hạt mang điện tạo thành bão từ.
PGS Nguyễn Quỳnh Lan tiếp tục mang đến cho các học sinh ham thích khám phá tự nhiên của Trường THPT chuyên Chu Văn An một bất ngờ khác khi giới thiệu một tiến bộ mới trong ngành vật lý thiên văn: lắng nghe tiếng vọng của vũ trụ qua sóng hấp dẫn.
PGS Nguyễn Quỳnh Lan cho biết, nhà bác học Albert Einstein là người dự đoán sự tồn tại của sóng hấp dẫn vào năm 1916 trong thuyết tương đối tổng quát. Đây là một khám phá về lý thuyết, sóng hấp dẫn được tạo ra từ các sự kiện vũ trụ năng lượng lớn (như 2 lỗ đen sáp nhập) làm rung chuyển không - thời gian. Nhưng đến năm 2015, các nhà khoa học tại đài quan sát LIGO (Mỹ) mới lần đầu tiên ghi nhận được sự hiện diện của sóng hấp dẫn (phát hiện này được công bố năm 2016, được giải Nobel năm 2017).
Để ghi nhận được sự hiện diện của sóng hấp dẫn, các nhà khoa học đã xây dựng những đài quan sát nằm sâu trong lòng đất hoặc ở những không gian được cách ly đặc biệt trên mặt đất. Từ trái đất, qua những máy "siêu dò", các nhà khoa học "lắng nghe tiếng vọng của vũ trụ", ghi nhận những dao động nhỏ nhất từ vũ trụ xa xôi.
Theo PGS Nguyễn Quỳnh Lan, việc nắm bắt được loại sóng này đòi hỏi hàng chục năm nỗ lực của một mạng lưới hợp tác quốc tế khổng lồ. Hiện tại, những gì con người có thể thấy và nghe được mới chỉ chiếm khoảng 4% vũ trụ, 96% còn lại vẫn là bức màn bí ẩn của vật chất tối và năng lượng tối. Do đó, kiến thức cần được khám phá của ngành vật lý thiên văn là vô cùng mênh mông. Tương lai của ngành vẫn còn nằm ở phía trước và phụ thuộc vào các bạn học sinh yêu vật lý thiên văn.
Ngày 9/5, trường cho biết cơ sở mang tên King’s College Wimbledon TP HCM, giảng dạy từ mầm non đến trung học (2-18 tuổi). Trụ sở rộng 2 ha được đặt tại khu đô thị The Global City, phường Bình Trưng.
TS Anne Cotton, Hiệu trưởng King's College School ở Anh, cho biết chương trình, tiêu chuẩn giáo viên và các điều kiện khác ở khuôn viên TP HCM sẽ được thừa hưởng từ nguyên mẫu.
"Chúng tôi sẽ quản lý và kiểm soát toàn bộ nhằm đảm bảo chất lượng tương tự ở Anh, như thiết kế chương trình, tuyển dụng và đào tạo giáo viên, chăm sóc học sinh...", bà Anne nói.
Cụ thể, với hệ phổ thông, đầu ra là chứng chỉ IGCSE (chứng chỉ Giáo dục Trung học quốc tế cho học sinh 14-16 tuổi) và cao hơn là A level (chứng chỉ giáo dục phổ thông bậc cao của Anh, cho học sinh 16-19 tuổi). Học phí chưa được trường công bố.
Ông Nguyễn Văn Hiếu, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo TP HCM, cho biết thành phố hiện có gần 30 trường phổ thông quốc tế. Ông kỳ vọng trường mới sẽ kế thừa truyền thống học thuật xuất sắc gần 200 năm ở Anh, trở thành nơi ươm mầm cho nhiều tài năng Việt.
King’s College School được thành lập theo Hiến chương Hoàng gia Anh năm 1829, với xuất phát điểm là khối tiểu học của trường Đại học King's College London (KCL).
King's nằm trong top 10 trường phổ thông tư thục ở Anh, theo xếp hạng The Sunday Times Parent Power 2026. Hàng năm, 99% học sinh trúng tuyển vào các đại học lớn trên thế giới, trong đó khoảng 25% nhận thư mời từ Oxford, Cambridge và nhóm Ivy League của Mỹ.
Theo International Schools Database năm 2022, Việt Nam có hơn 120 trường quốc tế, từ bậc mầm non đến trung học phổ thông, chủ yếu ở Hà Nội và TP HCM.
Một báo cáo năm 2024 của ISC Research cho biết tỷ lệ tăng trưởng trường quốc tế ở Việt Nam khoảng 5%. Học phí các trường phổ thông quốc tế ở Việt Nam phổ biến từ 500 đến hơn 900 triệu đồng.