Đầu tháng 5, giữa cái nắng gay gắt miền Trung, anh Cường nhận tin báo từ người làng về ba ngôi mộ vô danh bị mắc kẹt giữa những bức tường rào trong khu nghĩa địa. Phần mộ được phát hiện từ hơn 20 năm trước khi một gia đình đào móng nhà, sau đó chôn cất tạm bợ. Không người thân, không bia, không lối vào, ba ngôi mộ gần như bị quên lãng.
Chọn lúc sáng sớm, anh Hùng mang cuốc xẻng đến cẩn trọng đào bới, cất bốc ba ngôi mộ. Đến trưa, anh dùng xe tang, đưa hài cốt về nghĩa trang do chính mình xây dựng suốt nhiều năm qua.
Anh Cường sinh ra và lớn ở Cảnh Dương – làng biển cổ gần 400 tuổi, rộng chưa đầy 1,5 km2, từng được biết đến là một trong “bát danh hương”, tức là tám địa danh văn vật nổi tiếng của Quảng Bình cũ. Trong kháng chiến chống Pháp, nơi đây được phong danh hiệu “Làng chiến đấu kiểu mẫu”, với hàng nghìn người dân kiên cường bám trụ, chiến đấu qua hàng trăm trận càn lớn nhỏ.
Qua nhiều thế hệ, chiến tranh sơ tán, bom đạn, bão và những chuyến tha hương khiến không ít ngôi mộ thất lạc chủ nhân. Có người ngã xuống trong chiến tranh, có thi thể trôi dạt từ biển vào, được dân làng chôn cất tạm. Nhiều phần mộ vô chủ nằm rải rác dưới đồi cát, mép biển hay trong khu dân cư.
Gia đình làm nghề mai táng, từ năm 17 tuổi, anh Cường đã theo cha cùng người dân di dời 970 ngôi mộ vô chủ để giải phóng mặt bằng xây dựng làng nghề. Sau những cuộc di dời, nhiều ngôi mộ được chôn rải rác trên các đồi cát, ven nghĩa địa, không người chăm sóc. Qua thời gian, cát biển vùi lấp, mưa gió xói mòn, nhiều phần mộ dần biến mất.
“Nếu mình cất bốc, họ sẽ mất dấu”, suy nghĩ ấy thôi thúc anh theo đuổi quy tập mộ vô chủ về nghĩa trang.
Sau ba năm lên ý tưởng, cuối năm 2017, anh Cường phát hiện 5 ngôi mộ vô chủ nằm chênh vênh trên triền cát, phía dưới là ruộng lúa, có nguy cơ bị xóa sổ bởi nạn khai thác cát. Anh bắt đầu xây dựng nghĩa trang, quy tập mộ vô chủ để những người đã khuất có nơi an nghỉ.
Được lời ủng hộ của vợ “việc tâm đức chồng cứ làm”, anh Cường bỏ ra 30 triệu đồng san gạt khu đất cát rộng hơn 1.500 m2, xây dựng nghĩa trang riêng cho những ngôi mộ không người thờ tự.
Từ 5 ngôi mộ ban đầu, sau gần 9 năm, nơi đây trở thành chốn an nghỉ của 259 ngôi mộ vô danh, được quy hoạch ngay hàng thẳng lối. Trong đó, 61 ngôi mộ được một chủ cơ sở lăng mộ hỗ trợ ốp đá, số còn lại được xây bằng xi măng hoặc xây tường xung quanh đắp cát.
Mỗi khi người dân đào móng nhà, dựng hàng rào hay phát hiện hài cốt vô chủ, họ đều gọi anh Cường. Gia chủ có thể hỗ trợ mua tiểu, còn anh tự nguyện lo toàn bộ công cất bốc, di dời. Tổng chi phí xây dựng nghĩa trang đến nay khoảng 150 triệu đồng. Trong đó người dân trong làng, cả những người con xa quê, chung tay hỗ trợ khoảng 100 triệu đồng.
“Làng Cảnh Dương trải qua chiến tranh, biết bao người mất đi, nhiều mộ thất lạc. Tôi làm được gì cho họ thì cố gắng. Người sống cần có nhà, người đã khuất cần nơi yên nghỉ”, anh giải thích.
Có những hôm mưa lớn, nước xói lở làm lộ thiên hài cốt; có những ngôi mộ ven biển bị sóng đánh bật gốc, anh lại tới gom nhặt từng mảnh xương cốt đưa về nghĩa trang. Công việc nặng nhọc, ám mùi tử khí, nhưng anh không e ngại.
Một người dân từng đào móng nhà phát hiện ba ngôi mộ cho biết nếu không có anh Cường, những ngôi mộ ấy có thể tiếp tục bị bỏ quên hoặc chôn cất sơ sài. “Cường làm việc này vì cái tâm, chẳng ai bắt buộc”, người này nói.
259 ngôi mộ không còn cô quạnh vì ngày rằm, mùng một được anh Cường hương khói. “Làng vẫn còn nhiều ngôi mộ vô danh, tôi tiếp tục cất bốc, quy tập cho tới già”, anh chia sẻ.
Bà Nguyễn Thị Thu Hiền, Phó phòng văn hóa xã hội xã Hòa Trạch, cho biết anh Cường là đảng viên, nhiều năm qua đã quy tập mộ vô chủ về thờ cúng tại nghĩa trang. Đây là việc làm nhân văn, quan tâm đến những mộ không có người thân hương khói, đồng thời góp phần chỉnh trang cảnh quan khang trang, sạch đẹp. Phòng tham mưu UBND xã đã hỗ trợ anh Cường một phần kinh phí.
Ngày 7.4, TP.HCM ra quân "Đội chăm sóc sức khỏe liên tục gắn với địa bàn dân cư" tại xã Hiệp Phước, xã Đất Đỏ và xã Bắc Tân Uyên. Đây là mô hình bác sĩ gia đình kiểu mới mà trước đó phường Xuân Hòa là nơi làm điểm đầu tiên.
Trong ngày ra quân, nhân viên y tế của các đội chăm sóc sức khỏe mang túi dụng cụ đến từng nhà dân, đo huyết áp cho người cao tuổi, tư vấn cho người bệnh mạn tính, rà soát nhóm nguy cơ, cập nhật hồ sơ sức khỏe…
Tại các đội chăm sóc sức khỏe liên tục gắn với địa bàn dân cư, đội trưởng chịu trách nhiệm quyết định kế hoạch chăm sóc và kết nối hội chẩn tuyến trên. Điều dưỡng chịu trách nhiệm điều phối lịch chăm sóc tại nhà và quản lý hồ sơ sức khỏe. Dược sĩ đảm bảo cung ứng thuốc thiết yếu và hướng dẫn sử dụng an toàn. Nhân viên y tế công cộng và các cộng tác viên sức khỏe cộng đồng là những "cánh tay nối dài" nắm rõ từng hộ gia đình để sàng lọc nguy cơ kịp thời.
Theo lãnh đạo Sở Y tế, đây chính là tinh thần của một mô hình bác sĩ gia đình kiểu mới. Chuyển từ "nơi khám bệnh" sang "nơi quản lý sức khỏe người dân", từ "thụ động" sang "chủ động", từ "dịch vụ đơn lẻ" sang "chăm sóc liên tục". Đây cũng là bước đi cụ thể để đưa y tế cơ sở trở thành nền tảng thực sự của hệ thống y tế.
Đội chăm sóc sức khỏe liên tục gắn với địa bàn dân cư xã Hiệp Phước và xã Bắc Tân Uyên thăm khám cho người dân cao tuổi ngay tại nhà vào ngày 7.4
ẢNH: S.Y.T
"Thành công bước đầu của mô hình tại 3 địa phương này đến từ sự vận hành nhịp nhàng của 3 trụ cột chiến lược. Đó là sự vào cuộc của chính quyền; tinh thần dấn thân của y tế cơ sở và sự dẫn dắt chuyên nghiệp của ngành y tế", lãnh đạo Sở Y tế nhận định.
Chiều nay 24.4, xác nhận với PV Thanh Niên, ông Nguyễn Tuấn Anh, Bí thư Đảng ủy phường Phong Quảng (thành phố Huế), cho biết cấp có thẩm quyền đã thi hành kỷ luật bằng hình thức cách tất cả chức vụ trong Đảng đối với ông Nguyễn Đình Thông, Phó chủ tịch UBND phường Phong Quảng do có liên quan đến vụ án bán trái phép rừng phòng hộ ven biển trước đó.
Ông Thông cũng bị cách chức Ủy viên Thường vụ Đảng ủy xã và Phó chủ tịch UBND xã Phong Quảng. Hiện ông Thông đảm nhiệm vai trò nhân viên tại UBND phường này.
Việc thi hành kỷ luật căn cứ trên những kết luận về sai phạm của ông Thông liên quan đến vụ bán trái phép rừng phòng hộ ven biển, thời điểm ông Thông giữ chức vụ Chủ tịch UBND xã Quảng Công (xã cũ khi chưa thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp).
Như Thanh Niên đã thông tin, ngày 15.7.2025, UBND thành phố Huế đã có văn bản báo cáo Thủ tướng Chính phủ về vụ hơn 2,5 ha rừng phòng hộ ven biển ở phường Phong Quảng, thành phố Huế bị chặt hạ, đồng thời chỉ đạo Công an thành phố Huế điều tra, xử lý.
Vụ việc xảy ra tại địa bàn xã Quảng Công, huyện Quảng Điền cũ. Sau này, các xã Quảng Công, Quảng Ngạn (huyện Quảng Điền cũ) và phường Phong Hải (thị xã Phong Điền cũ) sáp nhập thành phường Phong Quảng.
Trước đó, ngày 2.7.2025, lực lượng kiểm lâm thành phố Huế phát hiện tại khoảnh 1, tiểu khu 89 ở phường Phong Quảng có hơn 3 ha rừng bị chặt hạ. Trong đó, hơn 2,5 ha là rừng phòng hộ và hơn 0,55 ha rừng sản xuất, với tổng cộng 1.461 cây keo lưỡi liềm bị đốn hạ.
Qua xác minh ban đầu, lực lượng kiểm lâm xác định đây là diện tích rừng thuộc dự án trồng rừng phòng hộ vùng cát (dự án 661), trồng từ năm 2008. Ban đầu, rừng do Ban quản lý dự án trồng rừng phòng hộ vùng cát quản lý và giao cho nhóm hộ dân của ông Lê Nguyễn Sĩ chăm sóc. Từ tháng 9.2020, diện tích này giao cho UBND xã Quảng Công (cũ) tự quản.
Thời điểm rừng phòng hộ bị cưa hạ, ông Nguyễn Đình Thông là người giữ chức vụ Chủ tịch UBND xã Quảng Công cũ (sau sáp nhập ông Thông là Phó chủ tịch UBND phường Phong Quảng).
Qua xác minh, ngày 19.2.2025, UBND xã Quảng Công (cũ) đã thống nhất bán 8 ha rừng trồng cho một người tên N.V.Q (ở thị xã Phong Điền cũ, thành phố Huế) với giá 85 triệu đồng. Theo giải trình của ông Thông, việc bán rừng này được thông qua tại cuộc họp của Đảng ủy xã ngày 18.2.2025 và cuộc họp của UBND xã 1 ngày sau đó.
Sau khi thỏa thuận, ông Q. đã chuyển toàn bộ số tiền mua rừng (85 triệu đồng) vào tài khoản của bà Cao Thị Thủy (cán bộ thủ quỹ xã Quảng Công cũ). Đến tháng 5.2025, khi khai thác chưa hết diện tích như thỏa thuận, xã Quảng Công yêu cầu bà Thủy chuyển trả lại tiền cho ông Q.
Tiếp đó, ông Q. lại tiếp tục chuyển khoản 30 triệu đồng vào số tài khoản của ông Nguyễn Đình Thông (Chủ tịch UBND xã Quảng Công cũ) và đưa 35 triệu đồng tiền mặt cho ông Lê Nguyễn Oai (Phó chủ tịch UBND xã) ngay tại phòng làm việc của ông Oai.
Với hơn 3 ha rừng đã khai thác, ông Q. cho biết, đã thu hoạch được khoảng 10 xe tải gỗ, sau đó chuyển đến bán tại Khu công nghiệp Phú Bài (phường phú Bài, thành phố Huế) với giá 900.000 đồng/tấn.
Với mức độ vi phạm nghiêm trọng của sự việc, UBND thành phố Huế đã chỉ đạo Công an thành phố Huế và các cơ quan liên quan phối hợp điều tra, làm rõ trách nhiệm các cá nhân, tập thể liên quan.
Liên quan đến vụ việc, ngoài ông Thông, một số cán bộ thuộc xã Quảng Công cũ cũng đã bị thi hành kỷ luật tùy theo mức độ vi phạm. Hiện vụ án vẫn đang được cơ quan chức năng tiếp tục điều tra, làm rõ.
Khuya 19/4, xe biển số TP HCM đi trên cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu hướng Phú Mỹ - Long Thành. Khi đến khu vực giáp ranh phường Phú Mỹ và xã Phước Thái (ranh dự án thành phần 2 và 3), ôtô tông vào khối bêtông đặt giữa đường.
Cú va chạm mạnh làm khối bêtông văng xa, đầu xe hư hỏng nặng. Bốn người trên xe, gồm tài xế, một cặp vợ chồng và một trẻ em, bị thương và được đưa đi cấp cứu.
Đại diện Ban Quản lý dự án 85 (chủ đầu tư dự án thành phần 2) cho biết tuyến vẫn đang thi công nên phải mở một số đoạn để xe chở vật tư ra vào, khiến phương tiện bên ngoài đi theo. Khối bêtông do đơn vị thi công dự án bên cạnh đặt nhằm ngăn xe khi tuyến chưa đủ điều kiện khai thác.
"Chúng tôi sẽ tăng biện pháp kiểm soát, không để xe đi vào công trường khi chưa đảm bảo an toàn", đại diện ban nói.
Đây không phải lần đầu xảy ra tai nạn trên cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu khi tuyến chưa hoàn thành. Anh Nguyễn Tấn Phúc, thành viên CLB hỗ trợ sự cố giao thông miễn phí ở phường Bà Rịa, cho biết tháng 4 và 11 năm ngoái, đơn vị từng hỗ trợ hai trường hợp đi xe máy gặp nạn khi vào đoạn dự án thành phần 3.
Cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu dài gần 54 km, quy mô 4-6 làn xe, tổng vốn khoảng 17.800 tỷ đồng. Khi đưa vào khai thác, tuyến sẽ giảm tải cho quốc lộ 51 và cao tốc TP HCM - Long Thành, rút ngắn thời gian đi từ TP HCM đến Vũng Tàu từ khoảng 120 xuống còn 70 phút.
Hiện một số đoạn đã cơ bản hoàn thiện nhưng chưa sử dụng. Gần đây, do quốc lộ 51 thường xuyên ùn ứ, nhiều ôtô tự ý đi vào tuyến này, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn.