Giữa ánh đèn sân khấu, tiếng nhạc, tiếng cười và cả những lúc chạnh lòng, những nghệ sĩ như Cẩm Nhung vẫn ở lại, không phải vì hào quang mà vì một điều giản dị hơn, ấy là được diễn, được sống với nghề và được yêu thương.
Chiều xuống, khi nhiều người vừa tan sở, đường phố bắt đầu ken đặc dòng xe cộ trở về nhà, thì ở phía sau cánh gà, Cẩm Nhung đã ngồi trước gương chuẩn bị cho một đêm lô tô show mới. Hộp phấn mở nắp, ánh đèn bàn hắt lên khuôn mặt còn chưa hoàn thiện lớp trang điểm. Bộ tóc giả được đặt ngay ngắn bên cạnh, chiếc váy sân khấu treo phía sau lưng, chờ chủ nhân khoác vào người.
Chỉ ít giờ nữa thôi, cô sẽ bước ra dưới ánh đèn rực rỡ với nụ cười quen thuộc, tiếng nhạc nổi lên, khán giả vỗ tay, cả sân khấu lại náo nhiệt như chưa từng có những phút lặng lẽ phía sau hậu trường.
Ít ai nhìn thấy quãng đường phía sau nụ cười ấy đã kéo dài hơn 20 năm. Từ những chuyến xe rong ruổi theo các đoàn lô tô miền Tây Nam bộ đến sân khấu Sài Gòn Tân Thời hôm nay, cuộc đời Cẩm Nhung gần như gắn trọn với tiếng nhạc mở màn, tiếng gọi số dồn dập và những đêm diễn nối nhau không dứt. Có người xem lô tô là cuộc vui vài tiếng đồng hồ. Nhưng với những nghệ sĩ như cô, đó là một đời người.
Cẩm Nhung (nghệ danh), 43 tuổi, quê An Giang cho biết cô theo nghề hát lô tô từ khi còn rất trẻ. “Tui đi diễn từ hồi còn ở tỉnh. Ở miền Tây đoàn đi nhiều nơi, chỗ nào đông thì ở lại lâu, vắng thì đoàn dọn đi chỗ khác, cứ vậy mà theo nghề”, cô kể.
Suốt hơn 20 năm qua, hát lô tô gần như là công việc duy nhất của cô. Trước đó, Cẩm Nhung từng làm nhiều nghề khác để trang trải cuộc sống, nhưng rồi cuối cùng vẫn quay về với sân khấu.
Cô nói cơ duyên đến với nghề cũng rất ngẫu nhiên. Ban đầu, cô chỉ theo một người quen đi diễn lễ Kỳ Yên ở miền Tây (lễ cầu an) – lễ hội lớn trong năm tại các đình miếu Nam bộ, thường diễn ra từ tháng giêng đến tháng 3 âm lịch, nhằm thờ cúng Thành hoàng Bổn Cảnh.
Hôm ấy, cô phụ việc các nghệ sĩ chính, “tao đứng nói, mày hát”, người quen bảo vậy. Và từ lần thử đầu tiên ấy, Cẩm Nhung nói mình “dính nghề” luôn. “Ông Tổ chọn rất nhanh”, cô cười và cho rằng mình được Tổ nghề độ nên có duyên và ở lại với nghề đến tận bây giờ.
Theo Cẩm Nhung, việc đến với đoàn lô tô Sài Gòn Tân Thời cũng là một cái duyên đặc biệt. Sau một biến cố cá nhân, cô được một người bạn rủ lên TP.HCM thi tuyển.
“Lúc đó tui cũng không muốn đi thi đâu, tại tui nghĩ ở dưới quê mình đã có nghề rồi. Nhưng bạn tui nói lên Sài Gòn chơi đi, tiện thể đi thi xem đậu thì đậu”. Kết quả, cô trở thành quán quân. Nhắc lại chuyện cũ, ánh mắt Cẩm Nhung ánh lên niềm vui. Từ đó đến nay, cô đã gắn bó với đoàn hơn 6 năm.
Theo cô, chỉ khi lên TP.HCM làm nghề mới thấy lô tô ở tỉnh và lô tô tại Sài Gòn Tân Thời là hai màu sắc hoàn toàn khác nhau. Ở tỉnh, phần lớn là gọi số, phục vụ nhanh để bán vòng. Còn ở đoàn, đó là biểu diễn nghệ thuật, có chủ đề, có tiết mục, có sự dàn dựng.
“Ở đoàn lô tô Sài Gòn Tân Thời, mỗi đêm chúng tôi đi diễn là một chủ đề khác nhau, trang phục cũng phải theo chủ đề. Không chỉ kêu số mà còn phải diễn xuất, phải hóa thân vào nhân vật”. Cẩm Nhung cho biết lô tô ngày xưa vốn cũng có hát, nhưng dần dần vì áp lực kinh tế, nhiều nơi chỉ còn “đọc không” để chạy vòng nhanh.
Ở sân khấu lô tô hiện đại, theo Cẩm Nhung, một nghệ sĩ không thể chỉ biết “kêu số”: “Đứng trên sân khấu mà chỉ có một sở trường thôi là không được. Là nghệ sĩ lô tô thì phải đa năng, cái gì cũng phải biết. Nếu chỉ đứng im kêu số là không ai xem”.
Cô cho biết, có thể hát bolero, nhạc trẻ, diễn xuất, tương tác với bạn diễn… tùy theo từng tiết mục. Theo cô, ngoài việc bắt nhịp tốt với bạn diễn, nghệ sĩ còn phải khiến khán giả nhớ đến mình.
Nói về thu nhập, Cẩm Nhung cho biết nghề này phụ thuộc nhiều vào cách chi tiêu và sự yêu thương của khán giả. Ngoài mức lương cố định, nghệ sĩ còn nhận thêm những món quà đặc biệt gọi là “sash” – băng đeo chéo có in tên danh hiệu, được khán giả mua để tặng trực tiếp trên sân khấu.
Sash có nhiều mức giá, phổ biến từ 500.000 đồng đến 10 triệu đồng. “Có nghệ sĩ một đêm đeo 4 – 5 sash luôn, nhiều khi tiền khán giả tặng còn hơn lương nữa”, cô chia sẻ.
Theo Cẩm Nhung, đây là nguồn thu quan trọng, đặc biệt với những nghệ sĩ được yêu thích.
Cẩm Nhung là con duy nhất trong một gia đình làm nông ở vùng sông nước miền Tây. Cha mẹ không đòi hỏi con cái phải lo cho mình, nhưng hiểu nỗi vất vả, cơ cực của cha mẹ, cô đi hát không chỉ để nuôi sống bản thân mà còn gửi tiền về phụ giúp gia đình.
“Nhà có mình tui thôi, mọi thứ tui phải lo”. Ngay cả khi biết cô có giới tính thứ ba hay theo nghề hát lô tô, gia đình cũng không phản đối nhiều.
“Ngày xưa tui giấu dữ lắm. Đi diễn mà đồ diễn không dám để ở nhà, phải gửi chỗ này chỗ nọ. Đi hát cũng không dám nói cho ai biết vì sợ định kiến”. Nói đến đây, giọng cô chùng lại, Cẩm Nhung cho rằng so với nhiều người cùng hoàn cảnh, bản thân mình đã là người may mắn.
Khi được hỏi về những kỷ niệm trong hơn 20 năm theo nghề, Cẩm Nhung đan đôi bàn tay vào nhau, nói chậm rãi. Một trong những ký ức cô nhớ nhất là thời điểm đoàn lô tô Sài Gòn Tân Thời phải rời điểm diễn ở Rubik (trong khuôn viên Thảo Cầm Viên, đường Nguyễn Bỉnh Khiêm, quận 1 cũ).
“Khi đó mọi người khóc nhiều lắm, tui cũng buồn, nhưng tui sợ mất chỗ làm hơn”, cô nói và cho biết lúc ấy mới lên Sài Gòn được vài tháng. Nỗi lo lớn nhất là phải về quê vì không còn việc làm: “Người ta buồn vì gắn bó, vì có nhiều kỷ niệm. Còn mình buồn vì sợ thất nghiệp”.
Theo Cẩm Nhung, một đêm diễn bắt đầu từ rất sớm. Khoảng 15 giờ, nghệ sĩ đã phải có mặt tại đoàn để trang điểm, chuẩn bị trang phục, tập luyện với vũ đoàn nếu có tiết mục. Đến 19 giờ chương trình bắt đầu và kéo dài đến khuya.
“Mất nhiều thời gian lắm, nhưng mà vui nên ai cũng theo”, Cẩm Nhung nói và cho biết ở đây, tất cả nghệ sĩ đều tự trang điểm, tự chuẩn bị trang phục, tự tập luyện.
Dù chuẩn bị kỹ lưỡng, song sự cố sân khấu vẫn là điều khó tránh khỏi. Có khi đang diễn thì rớt tóc giả, rớt phụ kiện, trục trặc trang phục… Cách xử lý của cô và bạn diễn khá đơn giản, đó là cười với khán giả, chạy vào chỉnh lại rồi bước ra diễn tiếp. “Mình phải biến sự cố thành nét duyên dáng, càng vui thì khán giả càng thích”.
Ở đoàn lô tô Sài Gòn Tân Thời, các nghệ sĩ đều tự trang điểm, chuẩn bị trang phục…
ẢNH: VÕ HÀ LAM
Theo Cẩm Nhung, bên cạnh những thuận lợi và may mắn, nghề này cũng có không ít khó khăn. Nhưng cô khẳng định chưa từng nghĩ sẽ bỏ nghề. “Lên sân khấu vui muốn chết luôn. Bữa nào ở nhà không đi diễn là tui buồn lắm”.
Những ngày không có lịch diễn, cô nói “thấy trống trải”. Thấy người khác đi diễn mà mình ở nhà cũng buồn. Cuộc sống của Cẩm Nhung khá đơn giản, ban ngày nghỉ ngơi để tái tạo năng lượng, tối đi diễn, thi thoảng đi ăn, đi chơi với những khán giả thân quen.
“Tụi tui sống như vậy đó. Yêu đời thì trẻ hoài, buồn là già liền”, cô cười xòa.
Sau hơn 20 năm làm nghề, với Cẩm Nhung, lô tô không chỉ là nghề mà là cuộc sống. Cô nói nếu không có nghề này, chắc cũng không biết mình sẽ làm gì khác.
Giữa ánh đèn sân khấu, tiếng nhạc, tiếng cười và cả những lúc chạnh lòng, những nghệ sĩ như cô vẫn ở lại, không phải vì hào quang mà vì một điều giản dị hơn, ấy là được diễn, được sống với nghề và được khán giả yêu thương.
Chiều 26.4, Công an phường Dĩ An (TP.HCM) đang tiến hành xác minh vụ việc liên quan đến đoạn clip đăng trên mạng xã hội gây xôn xao dư luận. Trong đoạn clip, người đàn ông cầm 1 con dao to liên tục đe dọa yêu cầu người đàn ông khác không được ra khỏi nhà nếu không sửa lại cửa.
Theo nội dung đoạn clip, người đàn ông cầm dao (xưng là chủ nhà) liên tục quát mắng 1 người đàn ông khác, chất vấn người này tại sao lại vào nhà của mình và đe dọa nếu không sửa lại cửa nhà thì sẽ không cho rời đi.
Trong khi đó, người vợ đứng bên cạnh luôn miệng giải thích: "Do thấy anh ở trong phòng lâu quá, em tưởng có chuyện gì nên mới gọi thợ đến mở cửa".
"Anh có biết là ở trong phòng lâu lắm rồi không, gọi mấy chục cuộc anh không nghe. Em với chị Linh gọi suốt từ lúc hai rưỡi đến giờ…" - người vợ liên tục phân trần.
Theo anh L.T.H (31 tuổi, thợ sửa khóa ở phường Dĩ An, TP.HCM), anh H. chính là người trong clip bị chủ nhà cầm dao đe dọa tại 1 căn nhà trên đường Lê Hồng Phong (phường Dĩ An, TP.HCM).
Anh H. cho biết khoảng 16 giờ ngày 25.4, anh được người vợ gọi đến để mở khóa cửa phòng do lo lắng người chồng ngủ bên trong quá lâu, không biết có bị vấn đề gì không. Trong quá trình mở khóa có thanh ốp cửa bằng gỗ bị bung ra do được gắn bằng keo.
Sau khi mở được cửa thì người chồng bất ngờ chửi bới, dùng thanh gỗ đánh vào đầu anh H. và sau đó cầm dao đe dọa buộc phải sửa lại cửa mới cho anh H. ra khỏi nhà.
Sau đó, anh H. nói để đi mua keo gắn lại nhưng người chồng vẫn liên tục đe dọa không cho ra khỏi nhà, mặc cho người vợ can ngăn. Cuối cùng anh H. cũng thoát được sự uy hiếp của người chồng và rời căn nhà nơi xảy ra sự việc.
Sáng 12/5, phát biểu chỉ đạo tại Đại hội đại biểu toàn quốc Mặt trận Tổ quốc Việt Nam lần thứ 11 nhiệm kỳ 2026-2031, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho biết Đại hội diễn ra trong bối cảnh rất đặc biệt khi Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ 14 của Đảng đã thành công tốt đẹp, xác định những định hướng chiến lược đưa đất nước bước vào kỷ nguyên mới - kỷ nguyên phát triển, thịnh vượng, hùng cường. Hệ thống chính trị đang vận hành theo mô hình tổ chức mới, tinh gọn hơn, đòi hỏi hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả cao hơn, phục vụ nhân dân tốt hơn.
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, Đại hội lần này mở đầu chặng đường phát triển mới của Mặt trận với vị thế, mô hình tổ chức và yêu cầu nhiệm vụ mới. Mặt trận phải tiếp tục là nơi hội tụ lòng dân, phản ánh ý dân, bảo vệ lợi ích chính đáng của nhân dân và phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc.
Ông nhấn mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc trong kỷ nguyên mới không chỉ là truyền thống tinh thần mà còn là năng lực phát triển quốc gia, sức mạnh để khơi thông nguồn lực, tạo đồng thuận xã hội và bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa. Đoàn kết giai đoạn mới là tôn trọng khác biệt hợp pháp, hài hòa lợi ích và lấy khát vọng xây dựng đất nước giàu mạnh, hạnh phúc làm điểm quy tụ.
Đánh giá hoạt động thời gian qua, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước ghi nhận Mặt trận các cấp đã nỗ lực kiện toàn tổ chức bộ máy, vận hành theo mô hình mới, bảo đảm ổn định, thông suốt. Các phong trào xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh, xóa nhà tạm, cứu trợ thiên tai đạt nhiều kết quả. Mặt trận đã phối hợp cùng Chính phủ và các cấp xóa hơn 334.000 căn nhà tạm, nhà dột nát; hỗ trợ đồng bào bị thiên tai, bão lũ hơn 4.200 tỷ đồng và quyên góp giúp đỡ nhân dân Cu Ba 315 tỷ đồng.
Bên cạnh kết quả đạt được, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng nội dung, phương thức vận động Nhân dân có lúc chưa theo kịp thay đổi của đời sống xã hội; một số phong trào còn hình thức; công tác giám sát, phản biện và chuyển đổi số chưa thực sự hiệu quả.
"Mặt trận không thể mạnh nếu xa dân; không thể đổi mới nếu chỉ là lời văn trong nghị quyết; không thể đại diện cho nhân dân nếu không nghe được tiếng nói thật của nhân dân và nói dân không hiểu; không thể giám sát, phản biện có chất lượng nếu thiếu bản lĩnh, thiếu dữ liệu, thiếu chuyên gia và thiếu cơ chế theo đến cùng các kiến nghị chính đáng", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh.
Trong nhiệm kỳ 2026-2031, ông yêu cầu Mặt trận quán triệt sâu sắc quan điểm "Dân là gốc", lấy nhân dân làm trung tâm trong mọi hoạt động. Mọi chương trình, phong trào, cuộc vận động phải xuất phát từ nhu cầu, nguyện vọng, quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân; hướng tới nâng cao đời sống vật chất, tinh thần và hạnh phúc của nhân dân.
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, hiệu quả công tác Mặt trận không đo bằng số cuộc họp, số văn bản hay số lễ phát động mà phải đo bằng niềm tin, sự hài lòng, mức độ tham gia của nhân dân và khả năng bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân.
"Mặt trận vừa phải đưa chủ trương đúng của Đảng, chính sách đúng của Nhà nước đến với nhân dân, vừa phải đưa tiếng nói, nguyện vọng, sáng kiến, bức xúc chính đáng của nhân dân đến với Đảng, Nhà nước", ông nói.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng yêu cầu đổi mới phương thức tập hợp, vận động nhân dân trong bối cảnh xã hội thay đổi nhanh, xuất hiện nhiều cộng đồng, nhóm xã hội và không gian kết nối mới. "Không thể chỉ vận động bằng hội nghị, văn bản, khẩu hiệu; phải vận động bằng đối thoại, thuyết phục, lợi ích thiết thực, sự gương mẫu và kết quả cụ thể và khả năng giải quyết những vấn đề nhân dân quan tâm", ông nói.
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, mỗi chương trình, phong trào phải chuyển mạnh từ phát động chung sang tổ chức thực hiện cụ thể; từ khẩu hiệu sang kết quả; từ hình thức sang thực chất; rõ mục tiêu, rõ trách nhiệm, rõ thời hạn và đo được tác động đối với đời sống nhân dân. Mặt trận không làm thay Nhà nước, không làm thay các tổ chức thành viên, càng không được hành chính hóa hoạt động của mình.
"Trong mô hình tổ chức mới, tổ chức có thể tinh gọn hơn, nhưng sức tập hợp phải rộng hơn; bộ máy có thể ít tầng nấc hơn, nhưng hoạt động phải gần dân hơn", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh.
Về công tác giám sát, phản biện xã hội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu Mặt trận tập trung vào các vấn đề nhân dân quan tâm, xã hội bức xúc, chính sách có tác động lớn đến đời sống người dân. Phản biện xã hội phải được thực hiện từ sớm, từ xa, ngay trong quá trình xây dựng chủ trương, chính sách.
"Phải có cơ chế theo dõi đến cùng việc giải quyết kiến nghị sau giám sát, phản biện; không để kiến nghị của Mặt trận chỉ dừng lại ở báo cáo, không để ý kiến chính đáng của nhân dân rơi vào im lặng", ông nói.
Theo người đứng đầu Đảng và Nhà nước, đồng thuận xã hội không phải là sự im lặng hình thức mà phải được xây dựng trên nền tảng dân chủ, lắng nghe, đối thoại, giải quyết hài hòa lợi ích và bảo vệ quyền lợi chính đáng của nhân dân.
Các chương trình an sinh phải công khai, minh bạch, đúng đối tượng; không chỉ hỗ trợ trước mắt mà phải hướng tới sinh kế bền vững, kỹ năng, việc làm, giáo dục, y tế và khả năng tự vươn lên của người dân.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh công tác Mặt trận là công tác với con người, với lòng dân, với niềm tin xã hội. Cán bộ Mặt trận phải có bản lĩnh chính trị, có tâm với dân, có kỹ năng vận động, đối thoại, phản biện, xử lý tình huống; không được xa dân, không thể chỉ làm việc qua báo cáo; phải đi đến nơi, nghe đến cùng, nói đúng sự thật, kiến nghị đúng chỗ và theo đến cùng kết quả.
Ông cũng yêu cầu đẩy mạnh chuyển đổi số để Mặt trận gần dân hơn, nghe dân rộng hơn, phản hồi dân nhanh hơn và giám sát việc giải quyết kiến nghị minh bạch hơn. "Cần vận hành hiệu quả các nền tảng số để nhân dân có thể phản ánh, kiến nghị, góp ý mọi lúc, mọi nơi; phát triển Cổng Mặt trận số 24/7, tổ chức Tháng nghe dân nói, triển khai Bộ chỉ số niềm tin xã hội cấp tỉnh", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước chỉ đạo.
Sáng 15/5, trao đổi với phóng viên Dân trí, đại diện Đội CSGT số 4 (Phòng CSGT Hà Nội) cho biết, khoảng 16h45 ngày 14/5, tại khu vực phố Kim Ngưu (hướng Kim Ngưu đi Minh Khai), đoạn qua phường Bạch Mai, xảy ra vụ va chạm liên hoàn giữa 7 ô tô.
Vào thời gian trên, xe buýt do một tài xế điều khiển di chuyển trên phố Kim Ngưu, do không chú ý quan sát nên đã xảy ra va chạm liên hoàn với 6 ô tô đang di chuyển phía trước, cùng chiều.
"Rất may vụ việc không gây thương vong về người, tuy nhiên một số ô tô bị hư hỏng. Nguyên nhân ban đầu do tài xế xe buýt không chú ý quan sát dẫn tới vụ việc. Sau khi nhận tin báo, đơn vị cử cán bộ tới hiện trường phân luồng, giải quyết vụ tai nạn. Các tài xế sau đó đã tự thoả thuận bồi thường", vị đại diện nói.
Qua vụ việc trên, lực lượng CSGT khuyến cáo, các tài xế khi di chuyển trên đường cần chú ý quan sát, giữ khoảng cách an toàn giữa các xe, để tránh xảy ra sự việc tương tự.
