Phiên tòa xét xử vụ ly hôn, yêu cầu hủy hôn nhân trái pháp luật và tranh chấp tài sản giữa nguyên đơn - nam bác sĩ 54 tuổi, chủ chuỗi phòng khám nha khoa thẩm mỹ, với vợ là bà Ngọc Anh, 48 tuổi, diễn ra trong không khí căng thẳng đến cuối ngày 12/5. Vụ án được tòa thụ lý từ tháng 3/2015 nhưng kéo dài suốt 10 năm do các bên nhiều lần thay đổi yêu cầu khởi kiện, phản tố, thu thập thêm chứng cứ...
Tại phiên xử, hai bên tiếp tục đưa ra quan điểm nhằm bảo vệ quyền lợi của mình, nhiều lúc vượt quá kiểm soát về ngôn từ buộc HĐXX phải nhắc nhở.
Mở đầu phiên xử, phía bà Ngọc Anh nộp thêm nhiều tài liệu mới, cho rằng vừa truy vết được dữ liệu về chênh lệch dòng tiền trong hệ thống quản lý nội bộ cũ của chuỗi nha khoa do hai vợ chồng gây dựng. Ngoài ra, bị đơn còn đề cập thêm 9 bất động sản do người chồng đứng tên hoặc nhờ người khác đứng tên. Tuy nhiên, đây là yêu cầu mới phát sinh nên chưa được tòa thụ lý.
Quá trình xét hỏi và tranh luận sau đó tập trung vào ba vấn đề chính: quan hệ hôn nhân giữa hai người có hợp pháp hay không, thủ tục đăng ký kết hôn có đúng quy định pháp luật và khối tài sản tranh chấp gồm những gì, công sức đóng góp của mỗi bên ra sao.
Nam bác sĩ nói bị lừa kết hôn
Tại tòa, người chồng giữ nguyên yêu cầu hủy "hôn nhân trái pháp luật". Ông cho rằng trước đây tin là vợ mang thai con của mình, nên mới đồng ý kết hôn, nhưng hơn 10 năm sau mới phát hiện đứa trẻ không cùng huyết thống.
Ông cũng cho rằng trong quá trình làm thủ tục ly hôn đã phát hiện nhiều sai sót liên quan giấy đăng ký kết hôn như: thiếu giấy tờ tùy thân, thiếu lời khai của các bên, chữ ký trong sổ bộ đăng ký kết hôn không phải của mình và việc này đã được giám định.
Trong khi đó, người vợ khẳng định không lừa dối chồng và việc kết hôn hoàn toàn tự nguyện. Theo bà, đám cưới được tổ chức công khai với sự chứng kiến của họ hàng, bạn bè hai bên. Bà nói, chồng biết rõ hoàn cảnh của mình, chấp nhận con riêng của bà, đồng ý cho đứa trẻ mang họ của ông, đã chăm sóc và chu cấp suốt nhiều năm.
Để chứng minh cuộc hôn nhân kéo dài hơn 20 năm, đại diện của người vợ xuất trình một bức ảnh cưới trong tập vi bằng (được cho là chụp cùng linh mục và các thành viên ban hành giáo). Tuy nhiên, khi được yêu cầu xác nhận, người chồng trả lời: "Tôi không nhớ bức ảnh này, tôi không rõ bức ảnh này".
Phía bị đơn cũng cung cấp sổ hôn phối của giáo xứ Thánh Mẫu lập năm 2002, có chữ ký của cô dâu, chú rể và người làm chứng để chứng minh quan hệ hôn nhân.
Luật sư của người vợ sau đó liên tục đặt câu hỏi về việc hai người từng chung sống thực tế, thực hiện các giao dịch dân sự với tư cách vợ chồng và việc người chồng có con riêng với người phụ nữ khác trong thời kỳ hôn nhân hay không.
Tuy nhiên, nam bác sĩ nhiều lần phản hồi "tôi từ chối trả lời" hoặc nói "không nhớ".
Chủ tọa phiên tòa sau đó dành nhiều thời gian làm rõ tính pháp lý của giấy đăng ký kết hôn.
Phía người chồng cho rằng ông không trực tiếp đến phường làm thủ tục mà giấy đăng ký kết hôn được phía gia đình người vợ mang về để ký. Sau này, ông phát hiện hai bên ký nhầm vị trí vợ - chồng trên giấy chứng nhận kết hôn. Ông cũng cho biết thời điểm ký kết hôn, cả hai chưa có chứng minh nhân dân.
Chủ tọa công bố kết quả giám định cho thấy chữ ký tại vị trí "người chồng" trong sổ bộ đăng ký kết hôn không phải của ông. Tuy nhiên, HĐXX cũng xác định việc tổ chức đám cưới và quan hệ hôn nhân thực tế là có xảy ra.
Đáp lại, người vợ khẳng định việc đăng ký kết hôn được thực hiện tại UBND phường, không có chuyện gia đình mang giấy về nhà để ký. Bà xuất trình vi bằng ghi nhận lời khai của hai cựu cán bộ tư pháp nhằm xác nhận điều này.
Theo bà, việc ký nhầm vị trí vợ - chồng nếu có chỉ là sai sót kỹ thuật, bởi giấy chứng nhận kết hôn vẫn được hai bên sử dụng suốt nhiều năm để thực hiện các giao dịch, trong đó có mua bán nhà đất. Riêng vấn đề chữ ký trong sổ bộ, bà cho rằng nếu có sai phạm thì thuộc trách nhiệm của cán bộ tư pháp địa phương.
Tranh cãi công sức tạo lập khối tài sản hơn 1.200 tỷ đồng
Phía bà Ngọc Anh đề nghị chia đôi khối tài sản gồm hàng chục bất động sản tại TP HCM và nhiều tỉnh thành; tiền gửi ngân hàng cùng lãi phát sinh từ năm 2014 đến nay; giá trị chuỗi nha khoa thẩm mỹ với 38 cơ sở và lợi nhuận hình thành trong hơn 10 năm qua.
Còn người chồng cho rằng vì hôn nhân trái pháp luật nên không đồng ý chia tài sản chung trong thời kỳ hôn nhân. Tuy nhiên, ông đồng ý chia cho vợ 20% giá trị tài sản do "muốn được yên ổn".
Ông chỉ thừa nhận sở hữu 4 cơ sở nha khoa tại TP HCM, không phải 38 cơ sở như phía vợ nêu. Theo ông, số tiền trong tài khoản đã được sử dụng để sửa chữa nhà cửa, mua sắm và phục vụ việc học trong và ngoài nước.
Người chồng cũng cho rằng hoạt động nha khoa thẩm mỹ là ngành nghề kinh doanh có điều kiện, chỉ bác sĩ chuyên môn mới có thể đứng tên và trực tiếp vận hành. "Bị đơn yêu cầu chia thì phải chứng minh mình có đóng góp tiền", ông nói tại tòa.
Phía bị đơn phản đối, cho rằng yêu cầu hủy hôn nhân trái pháp luật và không chia tài sản của nguyên đơn là nhằm "gạt bỏ" toàn bộ công sức đóng góp của người vợ.
Bà Ngọc Anh trình bày, khi đến với nhau cả hai gần như "tay trắng". Trong giai đoạn người chồng mở phòng khám, bà làm việc cho công ty nước ngoài trong lĩnh vực quảng cáo và marketing online, từ đó học hỏi cách xây dựng, phát triển hệ thống nha khoa thành chuỗi quy mô lớn.
"Chính tôi là người viết phần mềm quản lý nội bộ cho hệ thống nha khoa, lập website và hướng dẫn nhân viên sử dụng. Một bác sĩ nha khoa chỉ biết làm răng thì không thể tự mở rộng và quản lý cả hệ thống này", bà nói.
Bà cũng bức xúc khi người chồng cung cấp nhiều giấy tờ cho thấy các bất động sản giá trị lớn đang được cho mượn với giá "0 đồng". Theo bà, có những căn nhà từng cho ngân hàng thuê với giá 5.000 USD mỗi tháng nhưng hiện không ghi nhận nguồn thu, trong khi toàn bộ lợi tức từ tài sản do người chồng quản lý từ khi đưa đơn ly hôn đến nay.
Hiện, bà chỉ được sử dụng một căn nhà duy nhất - cũng là căn nhà đầu tiên hai vợ chồng mua sau khi chuyển từ Đà Lạt xuống TP HCM sinh sống và làm việc.
Bác sĩ đòi tách vụ án, người vợ đòi dừng tòa để thu thập thêm chứng cứ
Trong phần tranh luận, phía người chồng tập trung vào tính hợp pháp của giấy đăng ký kết hôn.
Theo luật sư, giấy chứng nhận kết hôn có chữ ký của người chồng nhưng hồ sơ lưu tại cơ quan tư pháp không đầy đủ, thiếu bản sao chứng minh nhân dân của hai bên. Trong khi đó, giấy đăng ký kết hôn được cấp năm 2003 nhưng số chứng minh nhân dân trên giấy lại được cấp sau đó từ vài tháng đến gần một năm.
Luật sư cũng nêu việc dù đến tháng 7/2003 hai người mới đăng ký kết hôn nhưng trên giấy khai sinh của đứa trẻ từ năm 2002 đã ghi tên người chồng là cha.
Theo hồ sơ sổ bộ tại UBND phường, phần giấy tờ tùy thân bị để trống và kết luận giám định xác định chữ ký trong sổ bộ không phải của người chồng. Từ đó, luật sư cho rằng hai bên không cùng có mặt khi đăng ký kết hôn theo quy định của Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2000, nên thủ tục chưa phát sinh hiệu lực pháp luật.
Luật sư còn nêu tình tiết năm 2004 người chồng từng đăng ký kết hôn với một phụ nữ khác rồi hủy vào năm 2005. Theo luật sư, các văn bản trích lục thời điểm đó đều xác nhận người chồng đang độc thân, cho thấy việc đăng ký kết hôn trước đó với bà Ngọc Anh chưa hợp pháp.
Cho rằng vụ án còn nhiều tình tiết phức tạp, đặc biệt liên quan khối tài sản lớn chưa được thẩm định giá đầy đủ và xuất hiện nhiều chứng cứ mới, luật sư đề nghị tòa tách yêu cầu hủy hôn nhân trái pháp luật thành vụ án riêng, còn tranh chấp tài sản sẽ giải quyết sau.
Trong khi đó, luật sư Nguyễn Đình Hải và các đồng nghiệp bảo vệ người vợ cho rằng, các sai phạm nguyên đơn đưa ra có hay không thuộc các trường hợp phải hủy hôn theo quy định pháp luật.
Theo các luật sư, dù đã có kết quả ADN xác định đứa trẻ không cùng huyết thống, nhưng trong suốt nhiều năm giải quyết vụ án, người chồng vẫn liên tục xác nhận với tòa việc kết hôn là tự nguyện. Phía bị đơn cho rằng những sai sót liên quan giấy chứng nhận kết hôn nếu có chỉ là lỗi thủ tục hành chính và trách nhiệm của cán bộ tư pháp, không thể phủ nhận cuộc hôn nhân đã tồn tại thực tế suốt hơn 20 năm.
"Nếu xác định có việc ai đó ký chữ ký giả trong hồ sơ, nếu có dấu hiệu sai phạm các cơ quan chức năng cứ đi điều tra xác minh, xử lý", luật sư Hải nói, nhấn mạnh hai người đã chung sống công khai, cùng chăm sóc con cái, tạo lập tài sản và được xã hội thừa nhận là vợ chồng. Việc đứa trẻ có cùng huyết thống với người chồng hay không không làm thay đổi bản chất quan hệ hôn nhân giữa hai bên.
Phía bị đơn cũng cho rằng thời điểm kết hôn, nam bác sĩ chưa có tài sản đáng kể, toàn bộ cơ nghiệp hiện nay được hình thành trong quá trình chung sống. Luật sư đề nghị HĐXX tạm dừng phiên tòa để xác minh thêm một số bất động sản giá trị lớn đang được cho mượn hoặc sử dụng không thu tiền; triệu tập thêm người liên quan để làm rõ có hay không dấu hiệu tẩu tán tài sản.
Sau nhiều giờ xét xử và tranh cãi gay gắt, phiên tòa kết thúc phần tranh luận. Đại diện VKS chưa nêu quan điểm giải quyết vụ án do phiên làm việc đã kéo dài đến tối, với nhiều yêu cầu và tình tiết phức tạp...
HĐXX cho biết sẽ tuyên án vào 15/5, sau khi đại diện VKS phát biểu quan điểm vụ án.
Tin Gốc: Vnexpress
