“Chúng tôi cảnh báo mọi tàu thuyền, bất kể loại nào, không nên rời vị trí neo đậu tại vịnh Ba Tư và biển Oman. Mọi nỗ lực tiếp cận eo biển Hormuz sẽ bị xem là hành động hợp tác với kẻ thù, và tàu vi phạm sẽ bị tấn công”, Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) ngày 18/4 cho biết trong tuyên bố đăng trên trang tin Sepah News của lực lượng này.
IRGC lưu ý các tàu thuyền chỉ nên theo dõi thông báo từ lực lượng này qua liên lạc vô tuyến trên Kênh 16. “Các tuyên bố của Tổng thống Mỹ về eo biển Hormuz và vịnh Ba Tư không có bất kỳ độ tin cậy nào”, lực lượng này cho hay.
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi ngày 17/4 đăng trên mạng xã hội X rằng eo biển Hormuz đã “mở cửa hoàn toàn” cho tàu thương mại. Tuy nhiên, quân đội Iran sau đó tuyên bố tái áp đặt hạn chế với eo biển, do Mỹ vẫn duy trì lệnh phong tỏa cảng biển của nước này.
Vài giờ sau, xuồng vũ trang của IRGC đã tiếp cận và nổ súng vào tàu chở dầu ở eo biển Hormuz. Bộ Ngoại giao Iran cho biết nước này có quyền ngăn việc sử dụng Hormuz cho các hành động tấn công quân sự nhằm vào Iran, đồng thời khẳng định luật pháp quốc tế không cấm Tehran áp dụng các biện pháp để ngăn chặn những cuộc tấn công như vậy.
Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran tuyên bố nước này “quyết tâm áp đặt giám sát và kiểm soát lưu thông qua eo biển Hormuz cho đến khi chiến sự chấm dứt hoàn toàn”. Cơ quan này nhấn mạnh rằng lệnh phong tỏa của Mỹ khiến Iran không thể mở lại tuyến đường, dù chỉ ở mức hạn chế hay có điều kiện.
Trong trường hợp Hormuz được mở lại, Iran sẽ yêu cầu tàu thuyền phải xin giấy phép đi qua và trả các khoản phí liên quan đến an ninh, an toàn và bảo vệ môi trường.
Một quan chức cấp cao của Iran nói với CNN rằng Iran sẽ ưu tiên cho những tàu thuyền chấp nhận trả phí khi đi qua eo biển Hormuz.
“Do số lượng được phép đi qua bị hạn chế, Iran quyết định ưu tiên những tàu phản hồi nhanh hơn với các quy định mới của eo biển Hormuz và thanh toán chi phí cho dịch vụ an ninh và an toàn”, quan chức này cho biết. Đây là một phần trong nỗ lực của Iran nhằm quản lý lưu lượng tàu “trong bối cảnh trật tự mới”.
Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran ngày 18/4 cho biết nước này đang xem xét “những đề xuất mới” từ phía Mỹ những ngày gần đây, nhưng chưa đưa ra phản hồi. Cơ quan này tuyên bố phái đoàn đàm phán của Tehran “sẽ không đưa ra bất kỳ nhượng bộ nào, dù là nhỏ nhất, và nỗ lực hết sức để bảo vệ lợi ích của quốc gia Iran”.
Trong khi đó, trang tin Axios dẫn nguồn thạo tin cho biết Tổng thống Donald Trump đã triệu tập một cuộc họp cùng các quan chức nội các, tình báo và quân sự để bàn về cuộc khủng hoảng ở Hormuz cùng tiến trình đàm phán với Iran.
Trả lời báo giới tại Nhà Trắng, Tổng thống Trump nói rằng Iran không được “tống tiền” Mỹ bằng cách liên tục thay đổi lập trường về eo biển Hormuz, nhưng thêm rằng hai bên đang đối thoại.
Các lãnh đạo từ 40 quốc gia và Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) dự kiến họp trực tuyến trong ngày 17/4 để bàn về hỗ trợ lệnh ngừng bắn giữa Iran với Mỹ, cũng như đưa ra kế hoạch đảm bảo eo biển Hormuz mở cửa trở lại cho hoạt động vận tải biển sau khi chiến sự Trung Đông kết thúc.
Thủ tướng Anh Keir Starmer dự kiến đến Paris vào sáng nay để đồng chủ trì hội nghị cùng Tổng thống Pháp Emmanuel Macron. Thủ tướng Đức Friedrich Merz cũng sẽ tới Paris tham dự, theo một quan chức chính phủ Đức.
Văn phòng Thủ tướng Anh hôm 16/4 cho biết các lãnh đạo sẽ thiết lập một sứ mệnh quốc tế nhằm mở lại tuyến hàng hải này, khẳng định đây sẽ là nhiệm vụ mang tính phòng thủ thuần túy và các quốc gia sẽ triển khai lực lượng quân sự phối hợp ngay khi điều kiện cho phép.
Hội nghị cũng sẽ thảo luận về hỗ trợ công việc của IMO nhằm đảm bảo an toàn cho tàu thuyền và thủy thủ đoàn.
"Mở lại eo biển Hormuz vô điều kiện và lập tức là trách nhiệm toàn cầu. Chúng ta cần hành động để khôi phục dòng chảy tự do của năng lượng và thương mại", CNN dẫn dự thảo phát biểu của ông Starmer tại hội nghị.
Lãnh đạo Anh cũng sẽ đề cập yêu cầu trấn an các tàu thương mại, hỗ trợ hoạt động rà phá thủy lôi "để đảm bảo sự ổn định và an ninh toàn cầu được khôi phục".
Quan chức Đức cho biết nước này sẵn sàng đóng góp nhằm đảm bảo lưu thông an toàn qua eo biển, với điều kiện phải có cơ sở pháp lý rõ ràng. Đóng góp này có thể bao gồm triển khai tàu rà phá thủy lôi hoặc hoạt động giám sát hàng hải, lĩnh vực mà quân đội Đức có nhiều kinh nghiệm.
Trước khi chiến sự Trung Đông bùng phát hôm 28/2, eo biển Hormuz là huyết mạch lưu thông của khoảng 20% nguồn cung dầu thô và khí đốt thế giới, cùng với 1/3 nguyên liệu sản xuất phân bón cho ngành nông nghiệp toàn cầu. Iran đồng ý mở lại eo biển Hormuz theo thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần đạt được với Mỹ ngày 8/4, nhưng lưu lượng tàu thuyền qua lại vẫn hạn chế.
Lực lượng Mỹ bắt đầu thực thi lệnh phong tỏa các cảng Iran từ 13/4, một ngày sau khi cuộc đàm phán hòa bình ở Pakistan kết thúc mà không đạt được thỏa thuận nào. Theo đó, Mỹ sẽ chặn bắt mọi tàu đến hoặc đi từ các cảng Iran ở khu vực vịnh Ba Tư và vịnh Oman, cũng như những tàu đã nộp phí cho Iran để được đi qua eo biển Hormuz.
Tehran tuyên bố Washington đang "gây mất an ninh cho các tàu thương mại và tàu chở dầu của Iran", coi đây là động thái "vi phạm lệnh ngừng bắn". Iran cảnh báo nếu tình trạng này còn tiếp diễn, họ sẽ chặn hoạt động thương mại qua vịnh Ba Tư, biển Đỏ và vịnh Oman để đáp trả.
"Nếu mọi người muốn biết sự thật, toàn bộ mọi thứ bắt đầu từ Greenland. Chúng tôi muốn có Greenland, nhưng họ không muốn giao hòn đảo đó cho chúng tôi. Thế là tôi nói 'tạm biệt'", Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết hôm 6/4.
Đảo Greenland là lãnh thổ tự trị thuộc Đan Mạch, quốc gia thành viên NATO. Ông Trump từ lâu đã bày tỏ tham vọng sáp nhập Greenland vào lãnh thổ Mỹ, động thái vấp phải sự phản đối mạnh mẽ từ liên minh.
Lãnh đạo Mỹ tiếp tục công kích NATO "chỉ là con hổ giấy", nhấn mạnh Tổng thống Nga Vladimir Putin "không e ngại" liên minh này. Ông cũng lặp lại chỉ trích các đồng minh NATO vì không hỗ trợ Mỹ trong xung đột đang diễn ra ở Trung Đông.
"Chúng tôi đã tìm đến NATO. Tôi không yêu cầu quá quyết liệt, chỉ nói rằng 'nếu các ngài muốn giúp thì thật tốt', nhưng họ nói 'không, không, chúng tôi sẽ không hỗ trợ'", Tổng thống Trump nói, song không nêu rõ đó là câu trả lời từ ai.
Tổng thống Mỹ cũng chỉ trích các đối tác truyền thống ngoài NATO như Hàn Quốc, Nhật Bản và Australia vì không giúp Mỹ trong cuộc chiến với Iran. Ông ca ngợi những quốc gia vùng Vịnh như Arab Saudi, Kuwait, Bahrain, Qatar và Các tiểu vương quốc Arab Thống nhất vì đã ủng hộ Mỹ.
Tổng thư ký NATO Mark Rutte dự kiến tới Washington trong tuần này và sẽ hội đàm với Tổng thống Trump, Ngoại trưởng Marco Rubio và Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth. Chuyến thăm diễn ra giữa thời điểm căng thẳng giữa Mỹ và NATO liên tục gia tăng trong thời gian qua, khi Tổng thống Mỹ liên tục chỉ trích bằng những lời lẽ nặng nề và dọa rút Mỹ khỏi liên minh.
Hôm 20/3, ông Trump cho rằng NATO "hèn nhát" khi không muốn giúp Mỹ mở lại eo biển Hormuz và tuyên bố Washington "sẽ ghi nhớ" việc này. Các đồng minh của Mỹ trong NATO trước đó tỏ ra miễn cưỡng trong việc hỗ trợ mở lại eo biển Hormuz, tuyến hàng hải huyết mạch mà Iran đã gần như đã phong tỏa kể từ khi chiến sự bùng phát ngày 28/2.
Đến ngày 1/4, lãnh đạo Mỹ nói NATO "chỉ là hổ giấy". Ngoài không tham gia hỗ trợ Washington để mở lại eo biển Hormuz, một số quốc gia thành viên NATO như Pháp, Italy và Tây Ban Nha còn cấm máy bay quân sự Mỹ sử dụng không phận và căn cứ của họ để tấn công Iran.
Khi con người nhìn Trái đất từ không gian, hành tinh hiện lên vừa đẹp vừa mong manh. Và chính trong bối cảnh đó, Ngày Trái đất 2026 (ngày 22-4) với thông điệp "Our Power, Our Planet" trở thành lời nhắc nhở mạnh mẽ về trách nhiệm của mỗi người.
Hạn hán không đơn giản là "trời không mưa", mà là kết quả của cả một hệ thống khí hậu bị lệch nhịp. Khi nhiệt độ toàn cầu tăng lên, nước bốc hơi nhanh hơn từ đất, sông hồ và cả cây trồng. Điều này khiến đất khô kiệt ngay cả khi lượng mưa không giảm quá nhiều.
Nhiều khu vực trên thế giới đang đối mặt với tình trạng hạn hán kéo dài. Hệ quả không chỉ dừng lại ở thiếu nước sinh hoạt mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến sản xuất nông nghiệp, nguồn cung thực phẩm và giá cả. Một số nơi cần lượng mưa lớn trong thời gian dài mới có thể phục hồi, nhưng dấu hiệu cải thiện vẫn chưa rõ ràng.
Trước đây, cháy rừng thường giảm cường độ hoặc gần như tắt vào ban đêm vì nhiệt độ thấp hơn, độ ẩm cao hơn và gió yếu đi. Điều này giúp lực lượng chữa cháy có “thời gian nghỉ” hoặc kiểm soát đám cháy tốt hơn.
Các nghiên cứu mới công bố trên Science Advances cho thấy cháy rừng ngày càng kéo dài suốt cả ngày lẫn đêm. Biến đổi khí hậu làm tăng số giờ có thể cháy trong ngày, đặc biệt tại các khu vực rừng núi và rừng phương bắc. Điều này khiến việc kiểm soát cháy rừng trở nên khó khăn hơn đáng kể.
Hệ thống tuần hoàn nhiệt muối, còn gọi là "băng chuyền đại dương", đóng vai trò điều hòa khí hậu toàn cầu. Các nhà khoa học cảnh báo hệ thống này, đặc biệt là Atlantic Meridional Overturning Circulation, có thể suy yếu mạnh vào cuối thế kỷ. Nguyên nhân chủ yếu đến từ nước ngọt do băng tan làm thay đổi độ mặn và nhiệt độ đại dương.
Các tảng băng khổng lồ tại Greenland và Nam Cực đang mất khối lượng với tốc độ nhanh hơn dự đoán. Nước ngọt từ băng tan làm “loãng” đại dương, ảnh hưởng đến các dòng hải lưu.
Ngoài ra, băng trắng có khả năng phản xạ ánh sáng Mặt trời, khi mất đi, Trái đất hấp thụ nhiệt nhiều hơn, khiến quá trình nóng lên càng tăng tốc. Đây là một vòng lặp nguy hiểm.
