Hôm nay 23.4, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) tổ chức tọa đàm công bố kết quả điều tra hộ kinh doanh năm 2026. Cuộc điều tra được tiến hành từ tháng 2 – tháng 4, với phản hồi từ hơn 1.000 hộ kinh doanh đang hoạt động tại 34 tỉnh, thành phố.
“Bức tranh nhìn thấy không mấy lạc quan, nhưng rất thật”, ông Đậu Anh Tuấn, Phó tổng thư ký VCCI, nhấn mạnh tại sự kiện.
Cụ thể, 73,7% hộ kinh doanh cho biết chỉ lãi ít trong năm 2025; chỉ 1,9% đạt mức lãi như kỳ vọng. Cạnh đó, hơn 81% hộ bị giảm doanh thu, 75% bị giảm lượng khách hàng.
Phần lớn hộ kinh doanh đang vận hành ở ngưỡng lợi nhuận rất mỏng, dễ tồn tại những khó khăn dù chỉ ở mức nhẹ, không đủ sức chống chịu trước bất kỳ cú sốc nào tiếp theo.
“Sức khỏe” kinh doanh yếu đi đã khiến hộ kinh doanh chuyển hóa thành tâm lý phòng thủ: 60,8% hộ dự kiến chỉ duy trì quy mô hiện tại trong 2 năm tới, 33% có xu hướng thu hẹp và chỉ 1,8% có ý định mở rộng.
“Trạng thái chủ đạo của khu vực hộ kinh doanh hiện nay không còn là tìm kiếm tăng trưởng, mà chủ yếu là cố gắng duy trì sự tồn tại”, ông Tuấn nhấn mạnh.
Điều đáng lưu tâm hơn nữa là khó khăn về pháp lý được đánh giá là nhóm áp lực lớn nhất, với 73,3% hộ kinh doanh cho biết đây là vấn đề ảnh hưởng lớn hoặc nghiêm trọng, cao hơn cả khó khăn về đầu vào, thị trường hay nguồn vốn.
Cụ thể, 71,2% gặp khó khăn trong việc thu thập thông tin khách hàng để xuất hóa đơn điện tử; 67,6% khó khăn trong hạch toán chi phí được trừ; 66,8% khó theo dõi cập nhật chính sách.
Phát hiện được ông Tuấn nhìn nhận rất quan trọng là, gánh nặng tuân thủ không giảm đi khi hộ kinh doanh lớn hơn. Khi chủ hộ cân nhắc mở rộng quy mô, họ phải đối mặt với một hệ thống kế toán phức tạp hơn, thủ tục thuế nặng hơn, chi phí nhân sự và công nghệ tăng lên, thậm chí có thể trở nên dễ bị siết tuân thủ hơn.
Ông Phạm Ngọc Thạch, Phó trưởng ban Pháp chế của VCCI, phân tích, về bản chất, điểm nghẽn của khu vực hộ kinh doanh hiện nay không chỉ nằm ở sức cầu yếu hay chi phí đầu vào tăng, mà còn nằm ở sự thiếu tương thích giữa yêu cầu quản lý ngày càng phức tạp với năng lực tuân thủ của một khu vực chủ yếu gồm các đơn vị siêu nhỏ và nhỏ.
VCCI khuyến nghị, thời gian tới, cần ưu tiên giảm độ phức tạp của các quy định thuế, kế toán và hóa đơn điện tử theo hướng phù hợp hơn với năng lực thực tế của hộ kinh doanh, đặc biệt là nhóm siêu nhỏ, nhóm học vấn thấp và nhóm lớn tuổi.
Đối với chính sách chuyển đổi lên doanh nghiệp, trọng tâm cần chuyển sang giảm chi phí chuyển đổi thực tế.
Điều này có thể bao gồm: các gói ưu đãi tài chính có điều kiện trong giai đoạn đầu; đơn giản hóa thủ tục hành chính hậu chuyển đổi; hỗ trợ kế toán, thuế trong những năm đầu vận hành; tạo ra một lộ trình nghĩa vụ tăng dần thay vì áp lực tuân thủ tăng đột ngột ngay sau khi chuyển đổi.
“Nếu không xử lý bài toán chi phí và rủi ro cảm nhận sau chuyển đổi, tỷ lệ sẵn sàng lên doanh nghiệp của hộ kinh doanh sẽ còn tiếp tục ở mức thấp”, ông Thạch nhấn mạnh.
Phó chủ tịch Hội Tư vấn thuế Việt Nam Lê Thị Duyên Hải cho rằng, cần có thêm những khảo sát chuyên sâu hơn để phân loại hộ kinh doanh theo quy mô, hành vi, mục tiêu phát triển, từ đó thiết kế chính sách cho phù hợp.
Chính sách cần phản ánh sự đa dạng này thay vì áp dụng chung một cách tiếp cận. Cốt lõi là giúp hộ kinh doanh quản lý tốt đầu vào, xác định rõ lãi – lỗ và lựa chọn con đường phát triển phù hợp.
Từ góc độ cơ quan quản lý, bà Nguyễn Thị Thu Hà, chuyên viên chính Ban Chính sách, thuế quốc tế (Cục Thuế, Bộ Tài chính), cho biết, từ năm 2026 bỏ thuế khoán, ngưỡng doanh thu miễn thuế của hộ kinh doanh được nâng lên 500 triệu đồng/năm.
Hiện nay, ngưỡng này đang được đề xuất nâng lên 1 tỉ đồng/năm. Nếu nâng lên mức 1 tỉ đồng/năm, dự kiến sẽ có 2,5 triệu hộ kinh doanh được miễn thuế.
“Chúng tôi đã thiết kế chính sách là hộ kinh doanh thuộc diện miễn thuế (doanh thu từ 500 triệu đồng/năm trở xuống ở hiện tại và sắp tới là từ 1 tỉ đồng/năm trở xuống – PV) chỉ phải thông báo doanh thu với cơ quan thuế 1 năm 1 lần vào ngày 31.12 của năm sau, rất đơn giản, dễ thực hiện”, bà Hà nói.
Năm 2026 được dự báo là giai đoạn phục hồi mạnh mẽ của ngành xây dựng. Thị trường đang đón nhận nhiều động lực tăng trưởng từ làn sóng đầu tư công quy mô lớn với tổng vốn đầu tư công dự kiến vượt 1,1 triệu tỷ đồng, cùng hàng loạt dự án hạ tầng trọng điểm như: sân bay, đường sắt và giao thông liên vùng, nhu cầu về nguồn lực tài chính cho các chủ đầu tư và nhà thầu sẽ tăng mạnh. Tuy nhiên, song hành với cơ hội là những thách thức về chi phí nguyên vật liệu, áp lực chuyển đổi xanh và yêu cầu quản trị tài chính ngày càng chặt chẽ.
Trong bối cảnh đó, các giải pháp tài chính đồng bộ từ ngân hàng trở thành yếu tố quan trọng giúp doanh nghiệp xây dựng tối ưu dòng vốn và nâng cao năng lực triển khai dự án. Nắm bắt xu hướng này, VietinBank đã triển khai gói giải pháp SMART PACK nhằm hỗ trợ chủ đầu tư và nhà thầu xây lắp tiếp cận nguồn vốn hiệu quả, giảm chi phí và tăng tốc thực hiện các dự án lớn.
SMART PACK tập trung vào hai giá trị cốt lõi: tối ưu dòng vốn và ưu đãi phí toàn diện, mang đến một hệ sinh thái sản phẩm, dịch vụ tài chính đồng bộ cho doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xây dựng.
Cụ thể, để nhỗ trợ doanh nghiệp tối ưu dòng vốn, SMART PACK cung cấp các sản phẩm tài trợ và bảo lãnh chuyên biệt, phù hợp với đặc thù của ngành xây lắp – nơi các dự án thường có chu kỳ vốn dài và yêu cầu nhiều hình thức bảo đảm tài chính khác nhau. Doanh nghiệp được tiếp cận các giải pháp như thanh toán trước hạn BCT, bảo lãnh vay vốn, bảo lãnh thanh toán, UPAS L/C, Standby L/C… Những công cụ này giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong quản lý dòng tiền, tăng khả năng thanh toán cho đối tác, đồng thời cải thiện uy tín tài chính trong quá trình triển khai dự án.
Bên cạnh đó, khách hàng doanh nghiệp tham gia gói SMART PACK còn có cơ hội tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi, tạo điều kiện thuận lợi để doanh nghiệp bổ sung nguồn lực tài chính phục vụ thi công, mua sắm vật tư, thiết bị hoặc mở rộng quy mô dự án. Việc tối ưu cấu trúc vốn không chỉ giúp doanh nghiệp giảm áp lực dòng tiền ngắn hạn mà còn tăng khả năng tận dụng các cơ hội đầu tư mới.
Song song với đó, SMART PACK còn mang đến hệ thống ưu đãi phí toàn diện, giúp doanh nghiệp tiết giảm đáng kể chi phí tài chính trong quá trình hoạt động. Đơn cử, doanh nghiệp sẽ được miễn 100% phí bảo lãnh dự thầu, đồng thời hưởng ưu đãi phí đối với nhiều dịch vụ quan trọng như bảo lãnh bậc thang, chuyển tiền ngoại tệ, định danh tài khoản, dịch vụ chi lương, và nền tảng ngân hàng số VietinBank eFAST.
Đặc biệt, chương trình còn dành tặng 200 gói thuê bao bảo lãnh và thuê bao L/C, giúp doanh nghiệp linh hoạt hơn trong việc sử dụng các dịch vụ tài trợ thương mại và bảo lãnh ngân hàng – những công cụ không thể thiếu trong hoạt động đấu thầu và triển khai dự án xây dựng.
Hơn thế nữa, SMART PACK còn mang lại ưu đãi tỷ giá lên tới 250 điểm, giúp doanh nghiệp tiết kiệm chi phí khi thực hiện các giao dịch mua bán ngoại tệ, đặc biệt trong bối cảnh nhiều dự án xây dựng có liên quan đến nhập khẩu máy móc, thiết bị hoặc thanh toán với đối tác quốc tế.
Ông Trần Thanh Dương, đại diện một doanh nghiệp quan tâm đến chương trình cho biết: "Năm nay chúng tôi có trúng thầu cung cấp vật tư cho một số dự án hạ tầng lớn, nhưng có tiến độ triển khai rất sát sao. Các chính sách ưu đãi để tối ưu dòng vốn và phí trong gói SMART PACK thực sự giúp ích chúng tôi rất nhiều, giúp doanh nghiệp dễ dàng đáp ứng nguồn vật tư theo tiến độ dự án khi giá cả liên tục theo thang".
Với sự kết hợp giữa các giải pháp tối ưu dòng vốn, dịch vụ bảo lãnh, ưu đãi phí và nền tảng ngân hàng số hiện đại, SMART PACK được kỳ vọng trở thành trợ lực tài chính hiệu quả cho các chủ đầu tư và nhà thầu xây lắp. Từ đó, không chỉ giúp doanh nghiệp tối ưu chi phí và dòng tiền, mà còn nâng cao năng lực cạnh tranh, tăng tốc triển khai dự án và phát triển bền vững trong môi trường kinh doanh ngày càng nhiều biến động.
Sáng sớm 19.4, bầu trời TP.HCM xuất hiện mây giông khá dày. Khoảng 5 giờ 40 phút ở khu vực phường An Lạc xuất hiện mưa rào nhẹ trên diện hẹp. Hiện tại, mây giông vẫn tiếp tục mở rộng sang một số khu vực lân cận. Theo Đài Khí tượng thủy văn Nam bộ, hôm nay nhiều khu vực trên địa bàn TP.HCM có khả năng xuất hiện mưa trái mùa. Ở khu vực trung tâm thành phố như Sài Gòn, Chợ Lớn, Bình Thạnh, Thủ Đức, Gò Vấp, Tân Bình… xác suất mưa khoảng 60%.
Những khu vực ở phía đông như Cần Giờ, Xuyên Mộc, Vũng Tàu, Côn Đảo… xác suất từ 65 - 70%; các khu vực ở phía bắc thành phố khả năng mưa thấp hơn, phổ biến trên 50%. Mưa giông phổ biến xuất hiện vào chiều tối, cần đề phòng các hiện tượng nguy hiểm như giông, sét, gió giật mạnh và mưa đá.
Do mây giông phát triển và áp thấp nóng phía tây còn yếu nên thời tiết ở TP.HCM phổ biến nhiều mây, nắng gián đoạn; buổi trưa có nắng nóng với nhiệt độ cao nhất trong ngày phổ biến 33 - 34 độ C. Do độ ẩm trong không khí cao nên nhiệt độ cảm nhận có thể cao hơn từ 2 - 4 độ C, mức độ oi bức càng gia tăng tạo cảm giác rất khó chịu.
Từ ngày mai (20.4), mưa rào nhẹ vẫn có khả năng xuất hiện rải rác ở một vài nơi. Đáng chú ý, áp thấp nóng phía tây có khả năng hoạt động mạnh trở lại và mở rộng về phía đông khiến nắng nóng quay trở lại. Tiếp đó khoảng ngày 22.4, trên cao áp thấp nóng qua khu vực Trung bộ cũng hoạt động mạnh trở lại. Thời tiết TP.HCM và Nam bộ có nắng nóng gay gắt với mức nhiệt tăng thêm từ 1 - 2 độ C; nhiệt độ cao nhất có thể lên tới 36 - 37 độ C. Đợt nắng nóng này có thể kéo dài đến hết tuần sau.
Theo đó, để có cơ sở xem xét tháo gỡ, vướng mắc đối với dự án để tránh lãng phí tài nguyên, nguồn lực, trên nguyên tắc đảm bảo không làm thiệt hại, thất thoát ngân sách nhà nước, lãnh đạo TP.HCM đã chỉ đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường kiểm tra, rà soát.
Sau quá trình kiểm tra, Sở Nông nghiệp và Môi trường nhận định dự án trên đã thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính về đất đai theo quy định tại luật Đất đai 2003. Do đó không có sự chênh lệch về nghĩa vụ tài chính giữa hai hình thức phải thu hồi đất, giao đất hay chuyển mục đích sử dụng đất đối với dự án trên. Vì vậy, nghĩa vụ tài chính theo hình thức chuyển mục đích sử dụng đất là đầy đủ, không gây thất thoát. Đồng thời khu đất đã thực hiện việc chuyển nhượng quyền sử dụng đất theo quy định pháp luật.
Tuy nhiên, để tiếp tục khắc phục việc thực hiện trình tự, thủ tục pháp lý đất đai chưa đảm bảo các quy định pháp luật về đất đai, nhà ở, ngày 20.3.2026, Công ty TNHH Gotec Việt Nam có văn bản thể hiện quyết tâm thực hiện nghĩa vụ thuế. Chủ đầu tư cam kết thực hiện đóng bổ sung thuế và toàn bộ các khoản thu phát sinh ngay sau khi Cục Thuế phối hợp với Sở Tài chính xác định được số tiền chênh lệch tài chính liên quan đến khu đất. Doanh nghiệp cam kết tuân thủ tuyệt đối, không để thất thoát tài sản nhà nước. Đây cũng được xem là một sự khắc phục phù hợp và có cơ sở để xem xét việc được tiếp tục thực hiện các thủ tục đầu tư để triển khai dự án.
Từ kết quả rà soát nêu trên, Sở Nông nghiệp và Môi trường cho rằng, kiến nghị của Công ty TNHH Gotec Việt Nam tiếp tục được thực hiện các thủ tục đầu tư để triển khai dự án, nhằm giải phóng các nguồn lực, đưa dự án tiếp tục vận hành khai thác, tránh lãng phí đất đai (dự án đã kéo dài trên 10 năm), hạn chế tình trạng khiếu kiện tại dự án là có cơ sở để xem xét, giải quyết.
Do vậy, Sở Nông nghiệp và Môi trường kiến nghị Thanh tra Thành phố tổng hợp, báo cáo UBND TP.HCM chỉ đạo giao các đơn vị có liên quan xử lý song song, để tháo gỡ dự án.
Trước đó hồi tháng 1.2023, doanh nghiệp này đã có đơn cầu cứu gửi Thủ tướng, Bộ Xây dựng và các cơ quan chức năng liên quan đến dự án khu trung tâm thương mại và căn hộ cao cấp tại đường Bến Nghé (phường Tân Thuận Đông, quận 7 cũ).
Nguyên nhân dự án đã hoàn thành phần móng, hầm và tầng 1, đang xây các tầng tiếp theo và đã đủ điều kiện được bán, cho thuê mua đối với nhà ở thương mại nhưng không được Sở Xây dựng không cấp thông báo nhà ở đủ điều kiện được bán, cho thuê mua đối với nhà ở thương mại trong tương lai. Chính điều này đã khiến doanh nghiệp bị thiệt hại hàng ngàn tỉ đồng. Từ đó đến nay dự án cũng đã phải tạm dừng thi công.
Liên quan đến dự án này, từ năm 2023, UBND TP.HCM cũng đã có nhiều cuộc họp và có chủ trương tháo gỡ các vướng mắc, khó khăn cho dự án, cho doanh nghiệp.
