GS. TS Chử Đức Trình, Hiệu trưởng trường Đại học Công nghệ, Đại học Quốc gia Hà Nội, đưa ra nhận định trên, bên lề hội thảo “Thúc đẩy phát triển thế hệ tương lai: Hợp tác bán dẫn Hà Lan – Việt Nam”, ngày 15/4.
Ông Trình cho biết bán dẫn là lĩnh vực khó. Như tại trường Đại học Công nghệ, có sinh viên giỏi phải học đi học lại ba lần mới có thể nắm vững, hoàn thành một môn liên quan.
Để học được, sinh viên phải giỏi kiến thức cơ bản từ thời phổ thông như Toán, Vật lý, các môn tự nhiên, tiếng Anh, thậm chí cả Văn để có thể trình bày những hiểu biết của mình.
Theo ông Trình, cũng vì yêu cầu cao, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã đưa ra chuẩn chương trình đào tạo về vi mạch, bán dẫn. Thí sinh đăng ký các ngành ở lĩnh vực này phải có điểm thi tốt nghiệp THPT môn Toán trong top 20% cao nhất cả nước, đồng thời tổng điểm ba môn theo tổ hợp trong nhóm 25%.
Sau khi đỗ đại học, ông Trình cho rằng sinh viên phải chăm chỉ, có đam mê theo đuổi lĩnh vực này, đồng thời chú trọng củng cố và nâng cao nền tảng bằng cách học tập thật tốt các kiến thức, kỹ năng ở trường.
Ông Trình nhấn mạnh sinh viên cần tránh bẫy đi làm sớm từ năm 2-3 đại học, bỏ bê chương trình học những năm cuối, dẫn đến tuột kiến thức nền tảng, không thể ra trường đúng hạn.
Nói thêm, ông Phùng Việt Thắng, Giám đốc Intel Việt Nam, cho rằng điều quan trọng với nhân lực ngành bán dẫn là sự sẵn sàng. Theo ông, về cơ bản, sinh viên mới tốt nghiệp đại học không thể phù hợp hoàn toàn với vị trí nào ở doanh nghiệp mà cần được đào tạo thêm, thậm chí đào tạo lại.
“Tuy nhiên, việc đó nhanh hay lâu, nhiều hay ít là phụ thuộc vào sự sẵn sàng của các bạn”, ông Thắng nói, cho hay sự sẵn sàng ở đây là việc tận dụng các cơ hội tiếp cận với doanh nghiệp trong ngành bán dẫn để học hỏi, chủ động tham gia nghiên cứu, thực hành ở phòng thí nghiệm và dành thời gian ở đó nhiều hơn những gì đang làm.
Ông đánh giá các phòng thí nghiệm trong trường đại học hiện tốt hơn rất nhiều so với trước đây, với nhiều trang thiết bị hiện đại. Việc sinh viên đặt trí tò mò vào đó sẽ giúp có những trải nghiệm, nền tảng hữu ích cho công việc thực tế trong tương lai.
Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, năm học 2024-2025, gần 19.000 sinh viên nhập học các ngành phù hợp lĩnh vực bán dẫn, chiếm khoảng 10% số theo học khối ngành STEM.
Ông Chử Đức Trình nói đây là số sinh viên của 38 ngành, trong đó có cả Khoa học máy tính, Kỹ thuật máy tính, Cơ điện tử, Kỹ thuật Điện tử – Viễn thông, chứ không riêng của chương trình đào tạo mang tên Vi mạch, bán dẫn.
Trong khi đó, theo chương trình “Phát triển nguồn nhân lực ngành công nghiệp bán dẫn đến năm 2030, định hướng đến năm 2050”, Việt Nam đặt mục tiêu đào tạo ít nhất 50.000 kỹ sư ngành bán dẫn, trong đó có 15.000 kỹ sư thiết kế vi mạch, 35.000 kỹ sư trong các công đoạn sản xuất, đóng gói.
Để thu hút sinh viên các ngành gần làm việc trong lĩnh vực bán dẫn, ông Trình cho rằng rất cần sự định hướng của các trường đại học. Một trong các cách tốt nhất là liên kết với các doanh nghiệp nhằm gửi sinh viên đi thực tập, phối hợp hoàn thiện chương trình đào tạo sao cho phù hợp với thực tiễn, từ đó sinh viên hình dung tốt hơn và yêu thích hơn.
Hội đồng giảng viên tại Harvard tuần này sẽ bỏ phiếu về đề xuất giới hạn số điểm A không quá 20% mỗi khóa học, nhằm kiềm chế "lạm phát điểm". Họ cũng xem xét xếp hạng sinh viên theo bách phân vị với các danh hiệu như cum laude (tốt nghiệp loại ưu), thay cho điểm GPA.
Việc này ngay lập tức tạo một cuộc tranh luận nảy lửa khắp khuôn viên trường. Theo khảo sát hơn 800 người của Hội đồng sinh viên Harvard, tới 94% phản đối. Nhiều sinh viên lo sợ môi trường vốn đã khắc nghiệt tại Harvard sẽ càng trở nên độc hại, khi mọi người phải tính toán chi li từng môn để tranh suất điểm A ít ỏi.
Giáo sư Ngôn ngữ Anh Martin Puchner ủng hộ việc áp trần, cho rằng hệ thống hiện tại đang thiếu công bằng với những sinh viên thực sự xuất sắc. Giáo sư tâm lý học Joshua Greene thì so sánh việc học hiện nay giống như cầm lái một chiếc xe mới cứng và cố gắng không để lại một vết xước nào trong suốt 4 năm.
"Bạn sẽ không dám thử thách bản thân ở những địa hình khó hay làm bất cứ điều gì thú vị vì quá sợ mất điểm A", ông nói.
Đề xuất này chỉ áp dụng với điểm A, không hạn chế điểm A-. Ban soạn thảo hy vọng điểm A- trở nên phổ biến hơn và bớt bị "kỳ thị". Giáo sư Sean Eddy cho biết sẽ chuyển phần lớn những sinh viên đạt mức "thành thạo" từ điểm A sang A-, chỉ dành điểm A cho những cá nhân "xuất chúng".
Ở góc độ sinh viên, Anthony Wang, chuyên ngành Hóa học, cho rằng cách làm này là "bình mới rượu cũ", không giải quyết được gốc rễ vấn đề. Hyunsoo Lee, đại diện hội đồng sinh viên, bổ sung rằng họ không ngại học khó hay bị điểm B, mà lo ngại về tính công bằng và chất lượng giảng dạy.
Trước những phản hồi gay gắt, Đại học Harvard quyết định lùi thời hạn áp dụng sang mùa thu năm 2027 thay vì năm nay để giảng viên có thời gian điều chỉnh chương trình học. Bà Claybaugh, Trưởng ban đào tạo đại học, cũng cho rằng con số 94% phản đối chỉ là phản ứng tức thời.
Các nhà quản lý và một số giảng viên khẳng định mục tiêu của họ là chấn chỉnh văn hóa học đường, thúc đẩy sinh viên học nghiêm túc hơn.
Thực tế, Harvard đã có những bước tiến đầu tiên. Tỷ lệ điểm A đã giảm xuống còn 53,4% trong học kỳ thu vừa qua. Trường quyết tâm thực hiện kế hoạch này, sau khi nhiều giảng viên phản ánh bị sinh viên chấm điểm đánh giá thấp, hoặc không đăng ký học chỉ vì chấm điểm khắt khe hơn đồng nghiệp.
"Thật kỳ lạ khi ở Harvard, có thể dễ dàng nhận ra ai là cầu thủ bóng rổ hay nghệ sĩ violin giỏi nhất, nhưng lại chẳng thể phân biệt được ai là người học giỏi nhất trong một lớp học", bà Claybaugh nói. "Chúng tôi phải làm những gì tốt nhất để giữ gìn danh tiếng của Harvard. Chính sinh viên là những người hưởng lợi từ nó".
Năm học trước, điểm A chiếm tới 60% tổng số điểm ở Harvard, tăng vọt so với mức 25% của khóa 2005-2006. Dù điểm ngày càng cao, trên thực tế, sinh viên học bài ít hơn. Nhiều sinh viên trốn tiết hoặc chăm chăm nhìn vào thiết bị điện tử, giả vờ đã đọc bài và không phát biểu.
Ngày 29-4, Nhà xuất bản Giáo Dục Việt Nam cho biết giá sách giáo khoa năm học 2026 - 2027 từ lớp 1 đến lớp 12 được điều chỉnh, giảm bình quân 13,3% so với năm học trước.
Về việc sử dụng sách giáo khoa, ngoài các sách giáo khoa được in mới trong năm 2026, toàn bộ sách giáo khoa, sách bài tập đã được in từ năm 2025 trở về trước (trừ các tên sách thuộc danh mục sách giáo khoa đã được chỉnh sửa, phê duyệt năm 2026) hiện đang lưu hành trong các nhà trường, thư viện, đơn vị phát hành, gia đình học sinh… tiếp tục được sử dụng và tái sử dụng bình thường để phục vụ công tác giảng dạy và học tập của giáo viên, học sinh.
Đối với một số sách giáo khoa có nội dung cập nhật, điều chỉnh theo địa giới hành chính mới và số liệu thống kê kinh tế - xã hội... Nhà xuất bản Giáo Dục Việt Nam đã tổ chức rà soát, hoàn thiện và công bố bản cập nhật dưới dạng PDF trên hệ thống trực tuyến. Bạn đọc, giáo viên, học sinh và các cơ sở giáo dục có thể truy cập, tra cứu và sử dụng miễn phí các bản sách giáo khoa đã được cập nhật tại địa chỉ: https://taphuan.nxbgd.vn.
Năm 2026, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã phê duyệt 11 sách giáo khoa được chỉnh sửa theo Thông tư số 17/2025/TT-BGDĐT ngày 12-9-2025, gồm: Lịch sử và Địa lý 4, Lịch sử và Địa lý 5, Lịch sử và Địa lý 6, Lịch sử và Địa lý 7, Lịch sử và Địa lý 8, Lịch sử và Địa lý 9, Lịch sử 10, Chuyên đề học tập Lịch sử 10, Giáo dục Kinh tế và Pháp luật 10, Địa lý 12, Chuyên đề học tập Địa lý 12.
Nhà xuất bản Giáo Dục Việt Nam sẽ tổ chức in và phát hành các sách giáo khoa trong danh mục nêu trên trong năm 2026. Đối với các sách cùng tên đã in từ năm 2025 trở về trước, Nhà xuất bản Giáo Dục Việt Nam không tiếp tục phát hành. Tuy nhiên, giáo viên và học sinh vẫn có thể sử dụng các bản sách này làm tài liệu tham khảo.
Thông tin được ông Nguyễn Nhựt Hưng, Quản lý đối tác tuyển sinh khu vực Đông Nam Á của UTS, xác nhận với Thanh Niên chiều 24.4. Ông Hưng chia sẻ chính sách mới này có hiệu lực ngay lập tức, áp dụng với tất cả kỳ nhập học tương lai. Việc tuyển thẳng học sinh Việt Nam là kết quả của một chiến lược triển khai theo từng giai đoạn vốn "đã được hoạch định cẩn thận từ gần một thập kỷ trước", ông nói thêm.
Cụ thể, UTS bắt đầu công nhận kết quả từ 24 trường chuyên vào 2018 và mở rộng danh sách lên 39 trường sau 4 năm, trước khi công nhận toàn bộ hệ thống trường chuyên như hiện tại. Quyết định đưa ra dựa trên dữ liệu thực tế nhiều năm qua, từ việc đáp ứng tiêu chuẩn của Bộ GD-ĐT tới thành tích của học sinh nhóm trường này trong các kỳ thi quốc gia và quốc tế.
"Việc công nhận toàn bộ khối trường chuyên không chỉ mang lại sự rõ ràng cho các đối tác tuyển sinh mà còn đảm bảo quy trình minh bạch, tinh gọn cho các tài năng sáng giá của Việt Nam", ông Hưng nói, ví dụ thêm trường hợp Phạm Nguyễn Minh Tuấn (Trường THPT chuyên Khoa học tự nhiên, Hà Nội) cùng Ngô Xuân Nam (Trường THPT chuyên Chu Văn An, Hà Nội) từng giành học bổng 100% học phí của trường các năm gần đây.
Các trường chuyên mở mới trong tương lai, nếu có, cũng sẽ tự động được vào danh sách tuyển thẳng.
Song song đó, số ít trường THPT không chuyên nhưng có thành tích học thuật xuất sắc, đầu ra sinh viên ổn định - xác nhận thông qua dữ liệu nội bộ của UTS và tham chiếu từ các cơ quan chính phủ liên quan - cũng được ĐH này xét tuyển thẳng. Danh sách những trường không chuyên này có thể được xem xét mở rộng trong tương lai, nếu có đủ minh chứng về chất lượng đào tạo bền vững từ các đơn vị giáo dục.
Dưới đây là danh sách các trường THPT được UTS công nhận. Bạn đọc có thể gõ tên trường vào ô tìm kiếm để tra cứu nhanh chóng.
Nếu học tại trường thuộc diện tuyển thẳng, ứng viên cần có điểm học bạ lớp 12 tối thiểu là 8,0 và có thể cao hơn tùy ngành học. Điểm này sẽ được UTS quy đổi sang mức ATAR tương đương của Úc. Ngoài ra, để đủ điều kiện xét tuyển thẳng, ứng viên buộc phải đáp ứng các điều kiện của từng ngành (nếu có) và yêu cầu về trình độ tiếng Anh học thuật.
Còn nếu nằm ngoài danh sách tuyển thẳng, ứng viên có thể nộp kết quả các bài thi chuẩn hóa như SAT, A-Levels hay đăng ký học các khóa dự bị (foundation) hoặc cấp chứng chỉ (diploma) ở UTS College - đơn vị cung cấp các chương trình chuyển tiếp của UTS - để được vào trực tiếp năm nhất.
Theo bảng xếp hạng ĐH toàn cầu năm 2026 của tổ chức QS (Anh), UTS đứng thứ 9 tại Úc và xếp thứ 96 thế giới. Đây cũng là trường Úc duy nhất ngoài liên minh 8 ĐH nghiên cứu Úc (Go8) lọt vào top 100 toàn cầu.
Ông Hưng cho biết thêm, UTS hiện có các suất học bổng dao động từ 20-100% học phí. Ngoài ra, Việt Nam cũng là nước đầu tiên ngoài lãnh thổ Úc giảng dạy chương trình của UTS, với hai ngành đào tạo trí tuệ nhân tạo và công nghệ thông tin tại Trường ĐH Bách khoa (ĐH Quốc gia TP.HCM). Đây cũng là trường nước ngoài hiếm hoi trong top 100 thế giới liên kết đào tạo với trường Việt.
Ngoài UTS, nhóm Go8 và nhiều trường ĐH khác tại Úc cũng có chính sách tuyển thẳng học sinh Việt Nam, mỗi trường có một tiêu chí khác biệt. Và song song với Úc, số lượng lớn cơ sở giáo dục ĐH ở các nước nói tiếng Anh khác là Mỹ, Canada, Anh, New Zealand và Ireland cũng có chính sách tuyển thẳng học sinh Việt Nam, thông thường sẽ dựa trên điểm học bạ.
Theo thống kê từ Bộ Giáo dục Úc, tính đến tháng 1.2026, có 551.717 sinh viên quốc tế theo học các khóa ở Úc. Trong đó Việt Nam có 24.789 người, xếp thứ 4 sau Trung Quốc, Ấn Độ và Nepal.
