“Đến vị trí đó còn bị từ chối thì cơ hội có việc làm sau tốt nghiệp là rất mong manh. Tôi thực sự cần một chiếc CV ấn tượng hơn”, Weston-Edwards nói.
Cựu sinh viên Đại học Leeds, Anh, nằm trong hàng nghìn người trẻ ở châu Âu và Mỹ đang đặt cược vào tấm bằng thạc sĩ để vượt qua thị trường việc làm khắc nghiệt nhất trong nhiều thập kỷ.
Dữ liệu cho thấy lượng đơn đăng ký vào các trường luật tại Mỹ năm nay đã tăng 32% so với mức trung bình 4 năm qua. Còn tại châu Âu, khảo sát của Hội đồng Tuyển sinh Quản lý Sau đại học (GMAC) chỉ ra rằng 3/4 chương trình thạc sĩ kinh doanh có lượng thí sinh tăng vọt so với năm ngoái.
Các chuyên gia chỉ ra nhiều nguyên nhân. Tại Anh, thuế quỹ lương tăng và mức lương tối thiểu cao khiến doanh nghiệp ngại tuyển người mới. Trong khi đó, nhóm cử nhân ra trường lại đối mặt với nguy cơ bị AI thay thế dần.
Tỷ lệ thất nghiệp ở thanh niên Anh đang ở mức cao nhất kể từ năm 2015. Hơn nửa triệu người muốn làm việc đã rời bỏ thị trường lao động để đi học; sinh viên hiện chiếm hơn 1/4 số người không có việc làm, đang khao khát tìm cơ hội.
Kết quả là số lượng ghi danh các khóa học thạc sĩ tại Anh đã tăng 8% trong niên khóa 2024-2025. Các chuyên ngành mang tính thực tiễn cao như tài chính thu hút nhất. Như ở trường Kinh doanh Bayes (London), lượng hồ sơ tăng gần 10% và dự kiến còn tiếp tục tăng mạnh.
Quy mô các lớp học tăng còn kéo theo nhu cầu tuyển dụng giảng viên. Trên LinkedIn, “giảng viên đại học” là công việc tăng trưởng nhanh thứ ba năm nay, vượt qua cả các vị trí như nhà nghiên cứu học máy hay môi giới đầu tư.
Tình hình tại lục địa già cũng không khác biệt. Lauren Amdor, 23 tuổi, chuẩn bị học thạc sĩ ngoại giao tại trường Sciences Po (Paris) vào tháng 8. Cô mong được hưởng lợi từ chương trình thực tập 6 tháng và mạng lưới cố vấn nghề nghiệp của trường, gồm các giảng viên đang là chuyên gia làm việc thực tế.
“Làm sinh viên thì dễ được hỗ trợ nghề nghiệp hơn nhiều so với việc tự bơi bên ngoài”, cô nói.
Tuy nhiên, giới chuyên gia cảnh báo các tân thạc sĩ sẽ bước ra một thế giới rất khác so với lúc nhập học, đặc biệt với sự bùng nổ của AI. Chẳng hạn, tại Mỹ, bằng luật vốn là “tem bảo đảm” cho sự nghiệp cũng đang lung lay. Các hiệu trưởng trường luật thừa nhận thị trường việc làm cho khóa tốt nghiệp năm 2029 có thể sẽ thay đổi hoàn toàn.
“Không gì khiến sinh viên thất vọng nhanh hơn việc cảm thấy mình bị lừa về triển vọng nghề nghiệp”, theo James Leipold, cố vấn cấp cao tại Hội đồng Tuyển sinh Trường Luật (LSAC).
Trong khi đó, Sean Fitzpatrick, CEO của LexisNexis, cảnh báo Mỹ đã đạt đến mức “bão hòa” trong tuyển dụng ngành luật. Quản lý tại những hãng luật lớn dự báo dù khối lượng công việc tăng, họ vẫn giữ nguyên hoặc giảm quy mô nhân sự nhờ tận dụng AI.
Tuy thị trường việc làm ảm đạm, Weston-Edwards vẫn thấy được an ủi vì ở thế “người chọn trường”, nộp đâu trúng đó. Khi chọn nơi nhập học, cậu không còn quá bận tâm đến nội dung học thuật hay cấu trúc khóa học. Câu hỏi duy nhất cậu quan tâm là liệu học xong có việc không.
“Khả năng tìm được việc làm là yếu tố số một. Rất nhiều người học thạc sĩ bây giờ vì tình hình thị trường quá tệ, chứ không hẳn vì đam mê nghiên cứu sâu hơn”, Weston-Edwards nhận định.
Bà Lê Thị Hồng Thủy, Hiệu trưởng trường THCS Thanh Đa, phường Bình Quới, chiều 13/4 cho biết dừng tổ chức bán trú cho đến khi có kết luận của cơ quan chức năng.
Quyết định được đưa ra trong bối cảnh nhiều phụ huynh lo ngại, chủ động rút suất ăn, sau vụ gần 200 học sinh trường Tiểu học Bình Quới Tây ngộ độc thực phẩm giữa tuần trước.
Hiện, phụ huynh đón con về buổi trưa hoặc chuẩn bị cơm cho con mang theo. Tiền suất ăn 37.000 đồng một ngày sẽ được trường hoàn trả.
"Việc này gây bất tiện cho phụ huynh nhưng họ yên tâm hơn. Hôm nay có gần 200 bé được chuẩn bị cơm, ở lại trường nghỉ trưa", bà Thủy nói, cho biết trường có 950 học sinh, hơn 520 em ăn bán trú trước đó.
Trường THCS Lam Sơn và THCS Bình Quới Tây cũng ra quyết định tương tự. Trong đó, trường Lam Sơn có khoảng 300/1.000 học sinh đăng ký bán trú.
Ba trường này và Tiểu học Bình Quới Tây vốn cùng dùng suất ăn chế biến sẵn từ một công ty ở phường Thạnh Mỹ Tây.
Trường Tiểu học Bình Quới Tây với 900 học sinh đã dừng tổ chức ăn bán trú từ ngày 9/4. Sở Y tế xác định vi khuẩn Salmonella là tác nhân khiến học sinh ngộ độc thực phẩm.
Sở An toàn Thực phẩm nghi ngờ bữa ăn ngày 7/4 của trường này "có vấn đề". Hôm đó, học sinh ăn gà kho gừng, canh bắp cải nấu thịt, dưa leo xào; bữa xế có bánh flan.
Theo Cục Quản lý chất lượng (Bộ Giáo dục và Đào tạo), tính đến 8h ngày 28-4, cả nước có 1.017.482 thí sinh đăng ký dự thi. Trong đó, thí sinh là học sinh lớp 12 năm học 2025-2026 là 969.141 (chiếm 95,25%). Thí sinh tự do có 48.341 (chiếm 4,75%). Số thí sinh được miễn thi ngoại ngữ là 6.331 (chiếm 0,62%).
Kỳ thi năm nay thí sinh tiếp tục được hướng dẫn đăng ký dự thi trực tuyến, có 1.004.398 thí sinh đã đăng ký dự thi trực tuyến (chiếm 98,71%), chỉ còn 13.084 thí sinh đăng ký dự thi trực tiếp (chiếm 1,29%).
Theo Cục Quản lý chất lượng giáo dục, thí sinh có quyền điều chỉnh thông tin đăng ký dự thi đến 17h ngày 5-5.
Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 cơ bản giữ ổn định như năm 2025. Nhưng có một số điểm mới, cụ thể:
Mở rộng danh mục chứng chỉ ngoại ngữ được miễn thi môn này trong xét tốt nghiệp THPT. Trong đó bổ sung chứng chỉ tiếng Hàn TOPIK cấp độ 3 trở lên. Các năm trước, danh mục này chỉ gồm các loại chứng chỉ tiếng Anh, Nga, Pháp, Trung Quốc, Đức, Nhật, dù tiếng Hàn cũng là một trong các môn thi.
Với nhóm chứng chỉ tiếng Anh, Bộ chấp nhận thêm Versant English Placement Test (VEPT) với yêu cầu tối thiểu 43 điểm.
Kỳ thi năm nay, Bộ Giáo dục và Đào tạo tích hợp giấy báo dự thi và thẻ dự thi thành một loại là "Giấy báo dự thi", tích hợp giấy chứng nhận tốt nghiệp tạm thời và giấy chứng nhận kết quả thi thành "Giấy chứng nhận kết quả thi". Các giấy này do trường phổ thông nơi thí sinh đăng ký cấp.
Kỳ thi năm nay cũng có điều chỉnh về thời gian thu nhận đơn phúc khảo. Theo đó, chỉ còn 5 ngày thay vì 10 ngày như trước. Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, việc này nhằm thông báo kết quả sớm hơn, thuận tiện cho công tác tuyển sinh đại học, cao đẳng.
Quy trình chấm phúc khảo cũng có điều chỉnh, bổ sung quy định. Cụ thể, nếu bài thi bị thay đổi điểm từ 0,25 trở lên, người chấm phúc khảo và người chấm ban đầu phải đối thoại trực tiếp. Trước đây, bài thi lệch 0,5 điểm mới cần đối thoại.
Về quy định ưu tiên cũng được điều chỉnh để phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp và đồng nhất với nhóm được ưu tiên trong tuyển sinh đại học, cao đẳng.
Bộ Giáo dục và Đào tạo tiếp tục tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong tổ chức thi. Theo đó sẽ tối ưu hóa việc truyền dữ liệu giữa các hội đồng thi và Bộ thông qua hệ thống quản lý thi, giảm bớt các công việc thủ công như gửi đĩa CD qua đường bưu điện, tăng tốc độ xử lý.
Kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026 dự kiến diễn ra trong hai ngày 11và 12-6, sớm hai tuần so với các năm trước.
Mỗi thí sinh chưa tốt nghiệp THPT sẽ bắt buộc dự thi 4 môn gồm toán, ngữ văn và 2 môn thi tự chọn trong các môn thi: vật lý, hóa học, sinh học, tin học, công nghệ, lịch sử, địa lý, giáo dục kinh tế và pháp luật.
Tại hội nghị đối thoại giữa công nhân lao động với lãnh đạo Đà Nẵng năm 2026, anh Lê Bản Thiện, đại diện Công ty giày Rieker Việt Nam thuộc Khu công nghiệp Điện Nam - Điện Ngọc, cho biết doanh nghiệp hiện có hơn 13.000 lao động, trong đó hơn 90% là nữ và phần lớn đang trong độ tuổi nuôi con nhỏ.
Theo anh Thiện, quanh khu công nghiệp hiện vẫn thiếu nhà trẻ, trường học và khu vui chơi cho trẻ em. Nhiều công nhân phải gửi con tại các điểm giữ trẻ tự phát, vừa tốn kém vừa thấp thỏm lo lắng.
"Điều khiến nhiều công nhân áp lực mỗi ngày không chỉ là công việc mà còn là tìm nơi gửi con. Nhiều anh chị em gửi con ở các điểm tự phát, ảnh hưởng rất lớn đến tâm lý làm việc", anh Thiện nói.
Từ thực tế đó, công nhân kiến nghị thành phố sớm xây dựng thêm nhà trẻ và các khu sinh hoạt văn hóa ngay tại khu công nghiệp để người lao động có nơi gửi con an toàn, chi phí phù hợp.
Trước đó, tại một hội thảo về giáo dục mầm non, bà Helle Buchhave, trưởng nhóm toàn cầu về giới của Ngân hàng Thế giới, dẫn nghiên cứu tại các khu công nghiệp ở Đà Nẵng cho thấy 42% hộ thu nhập thấp không sử dụng dịch vụ giữ trẻ vì chi phí quá cao. Nhiều gia đình phải gửi con về quê cho ông bà chăm sóc hoặc buộc một trong hai vợ hoặc chồng phải nghỉ việc để ở nhà trông con.
Ông Nguyễn Minh Huy, Phó giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Đà Nẵng, cho biết hiện Đà Nẵng có 4 nghị quyết liên quan đến chính sách hỗ trợ phát triển giáo dục mầm non và các cơ sở mầm non tư thục tại khu công nghiệp.
Hiện sở được giao gộp 4 nghị quyết trên thành nghị quyết quy định chính sách phát triển giáo dục mầm non tại địa bàn có khu công nghiệp.
Theo đó, con công nhân lao động sẽ được hỗ trợ 200.000 đồng/trẻ/tháng, thời gian hỗ trợ không quá 9 tháng/năm học. Các cơ sở giáo dục mầm non tư thục được hỗ trợ một lần 30 triệu đồng/cơ sở, để sửa chữa, mua sắm trang thiết bị, đồ dùng phục vụ chương trình giáo dục mầm non theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo.
Ngoài ra, 760 giáo viên đang giảng dạy tại các cơ sở giáo dục mầm non tư thục sẽ được hỗ trợ 800.000 đồng/người/tháng.
"Toàn thành phố hiện có 12.316 trẻ là con công nhân thuộc diện được hỗ trợ. Kinh phí dự kiến cho năm học 2026-2027 khoảng 51 tỉ đồng, và sẽ được trình HĐND thành phố Đà Nẵng xem xét trong tháng 5", ông Huy cho hay.
Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng Nguyễn Mạnh Hùng cho biết thành phố chia sẻ áp lực với các gia đình công nhân làm việc theo ca kíp, tăng ca về muộn nhưng khó tìm nơi trông trẻ phù hợp giờ giấc.
Hiện phần lớn trường mầm non công lập vẫn hoạt động theo giờ hành chính. Một số trường gần khu công nghiệp đã linh hoạt nhận trẻ sớm từ 6h15 - 17h30 để hỗ trợ phụ huynh công nhân.
Từ năm 2018, Đà Nẵng cũng đã triển khai mô hình trường mầm non nhận trẻ từ 6-18 tháng tuổi. Đến cuối năm học 2025-2026, toàn thành phố có 31 trường mầm non công lập nhận trẻ dưới 18 tháng tuổi.