Thời tiết nhiều tỉnh, thành phố ở Việt Nam đang bắt đầu chuyển sang mùa mưa. Đây cũng là thời điểm nhiều chủ ô tô cần kiểm tra lại các chi tiết quan trọng nhằm đảm bảo xe vận hành ổn định, an toàn khi di chuyển dưới trời mưa lớn, đường trơn trượt. Trong đó, gạt mưa ô tô là bộ phận quan trọng góp phần đảm bảo tầm nhìn cho người lái khi lưu thông dưới trời mưa, nhưng thường bị bỏ quên trong quá trình bảo dưỡng xe.
Thực tế, không ít người dùng ô tô, đặc biệt là tài mới vẫn chưa biết gạt mưa ô tô có tuổi thọ bao lâu, khi nào cần thay mới hay dấu hiệu nhận biết lưỡi gạt đã xuống cấp. Nếu sử dụng gạt mưa quá cũ, khả năng làm sạch nước trên kính chắn gió sẽ giảm, ảnh hưởng trực tiếp đến tầm nhìn và độ an toàn khi lái xe trong mùa mưa.
Trên ô tô, hệ thống gạt mưa kính lái thường gồm phần khung và lưỡi cao su tiếp xúc trực tiếp với kính chắn gió. Trong quá trình sử dụng, phần cao su liên tục chịu tác động của nắng nóng, bụi bẩn, tia UV, nước mưa, hóa chất rửa xe… nên sẽ dần lão hóa theo thời gian.
Theo khuyến cáo từ nhiều hãng sản xuất phụ tùng ô tô, tùy theo điều kiện sử dụng tuổi thọ trung bình của lưỡi gạt mưa thường dao động khoảng 1 – 2 năm sử dụng. Với những xe thường xuyên hoạt động ngoài trời, di chuyển nhiều trong điều kiện nắng nóng hoặc ít được vệ sinh kính lái, tuổi thọ gạt mưa có thể thay thế sớm hơn.
Ngoài thời gian sử dụng, chất lượng gạt mưa còn phụ thuộc vào thói quen của người dùng. Việc bật gạt mưa khi kính quá khô, để bụi cát bám nhiều trên kính hoặc không vệ sinh định kỳ dễ khiến lưỡi cao su nhanh chai cứng, nứt hoặc rách.
Theo khuyến cáo của nhà sản xuất cũng như các kỹ thuật viên chuyên sửa chữa, bảo dưỡng ô tô, người dùng nên kiểm tra gạt mưa định kỳ trước mùa mưa thay vì chờ đến khi hoạt động kém mới thay thế. Chi phí thay lưỡi gạt mưa hiện không quá cao nhưng lại ảnh hưởng lớn đến khả năng quan sát khi lái xe.
Để lại vệt hoặc vết nước trên kính lái: Đây là dấu hiệu phổ biến nhất cho thấy gạt mưa đã xuống cấp. Khi hoạt động, lưỡi gạt không thể làm sạch hoàn toàn nước trên kính chắn gió mà để lại các vệt mờ, đọng nước hoặc vùng kính chưa được lau sạch. Nguyên nhân thường do phần cao su bị chai cứng, biến dạng hoặc mất độ đàn hồi sau thời gian dài sử dụng. Nếu tình trạng này xuất hiện liên tục, đặc biệt khi trời mưa lớn vào ban đêm, người dùng nên thay gạt mưa mới để đảm bảo tầm nhìn.
Có tiếng ồn lớn khi gạt mưa: Gạt mưa phát ra tiếng kêu “két két”, rung hoặc ma sát mạnh với mặt kính cũng là dấu hiệu cho thấy lưỡi gạt đã bị lão hóa. Thông thường, gạt mưa hoạt động tốt sẽ di chuyển êm và ít tạo tiếng động. Nếu xuất hiện tiếng ồn bất thường, nguyên nhân có thể đến từ phần cao su bị cứng, mép gạt mòn không đều hoặc khung gạt bị cong vênh. Ngoài gây khó chịu, hiện tượng này còn có thể làm trầy xước kính chắn gió nếu tiếp tục sử dụng lâu dài.
Lưỡi gạt cao su bị nứt hoặc rách: Sau thời gian dài tiếp xúc với nắng nóng và thời tiết khắc nghiệt, phần cao su trên lưỡi gạt dễ bị nứt, bong tróc hoặc rách mép. Người dùng có thể quan sát bằng mắt thường khi vệ sinh xe hoặc kiểm tra định kỳ. Nếu phát hiện cao su bị hư hỏng, nên thay mới ngay vì khả năng làm sạch nước gần như không còn hiệu quả.
Gạt không đều, bị giật: Một số trường hợp gạt mưa hoạt động không trơn tru, bị giật cục hoặc bỏ sót từng vùng trên kính chắn gió. Hiện tượng này thường xuất phát từ việc lưỡi gạt bị mòn không đều hoặc cần gạt mất cân bằng. Khi gặp tình trạng này, tài xế không nên cố tiếp tục sử dụng vì hiệu quả làm sạch sẽ giảm đáng kể, nhất là khi di chuyển dưới mưa lớn hoặc tốc độ cao.
Kính chắn gió bị mờ sau khi gạt: Nếu sau khi gạt mưa, kính lái vẫn xuất hiện lớp mờ hoặc loang nước, nguyên nhân có thể đến từ lưỡi gạt đã bám nhiều bụi bẩn, dầu mỡ hoặc cao su bị xuống cấp. Trong một số trường hợp, vệ sinh kính và lưỡi gạt có thể cải thiện tình trạng. Tuy nhiên, nếu hiện tượng vẫn tiếp diễn, thay mới gạt mưa là giải pháp cần thiết trước khi bước vào mùa mưa.
Theo các kỹ thuật viên chuyên sửa chữa, bảo dưỡng ô tô, bên cạnh việc thay gạt mưa đúng thời điểm, người dùng ô tô cũng nên thường xuyên vệ sinh kính chắn gió, tránh đỗ xe lâu dưới nắng gắt và kiểm tra nước rửa kính định kỳ. Đây là những yếu tố góp phần giúp hệ thống gạt mưa hoạt động hiệu quả hơn, đồng thời nâng cao độ an toàn khi lái xe trong điều kiện thời tiết xấu.
Trung tâm Quản lý giao thông công cộng thuộc Sở Xây dựng TP.HCM cho biết trong thời gian tới sẽ xây mới các nhà chờ, trụ dừng xe buýt hiện đại, tích hợp nhiều tiện ích.
Đây là một trong những công việc giúp nâng cao chất lượng phục vụ người dân và xây dựng hình ảnh giao thông công cộng văn minh, hiện đại.
Trung tâm mong người dân thành phố cũng góp ý kiến về các mẫu thiết kế nhà chờ và trụ dừng xe buýt dự kiến triển khai.
Mẫu nhà chờ N01 (dài 6m) phù hợp với các khu vực có vỉa hè hạn chế, xen kẽ cây xanh đô thị.
Mẫu nhà chờ N02 (dài 12m), phù hợp tại các khu vực trung tâm, nhà ga, metro, khu thương mại, du lịch, quảng trường và các khu vực tập trung đông hành khách.
Mẫu nhà chờ N03 (dưới 5m), phù hợp với các vị trí có không gian hẹp, chiều ngang hạn chế.
Các mẫu nhà chờ được nghiên cứu theo hướng hiện đại, sử dụng vật liệu có độ bền cao, phù hợp khí hậu ngoài trời.
Đặc biệt các nhà chờ đều tích hợp các tiện ích hiện đại phục vụ hành khách tham gia giao thông bằng xe buýt như màn hình LCD hiển thị thông tin tuyến xe buýt; hệ thống chiếu sáng LED; mã định danh điểm dừng; bảng hiệu nhận trạm dừng diện dễ quan sát vào ban đêm; cổng sạc điện thoại USB, type C; camera an ninh.
Theo nhận định của trung tâm, các mẫu thiết kế đều mang tính hiện đại, kết cấu tinh gọn, sang trọng, tiện ích, an toàn, an ninh, tính thẩm mỹ cao.
Bên cạnh các mẫu nhà chờ, trung tâm cũng nghiên cứu và đề xuất 5 mẫu trụ dừng xe buýt mới với thiết kế tăng tính nhận diện. Các trụ chờ sẽ ứng dụng năng lượng mặt trời, tích hợp chiếu sáng LED và camera an ninh tại một số phương án nhằm tăng cường an toàn cho hành khách khi sử dụng xe buýt vào ban đêm.
Trung tâm mong muốn tiếp nhận nhiều ý kiến đóng góp từ người dân, hành khách thường xuyên sử dụng xe buýt, các chuyên gia, nhà thiết kế, kiến trúc sư và các tổ chức có liên quan nhằm hoàn thiện phương án phù hợp nhất với điều kiện thực tế của thành phố.
Mẫu trụ dừng số 5, lắp đặt trạm chờ xe buýt trong nhà ga sân bay
Ngày 16/3, một chiếc Toyota Corolla Cross đang lưu thông trên cao tốc Bắc Giang - Hà Nội với tốc độ khoảng 55-60 km/h thì bất ngờ bung túi khí rèm và túi khí bên ghế phụ. Sự việc xảy ra trong lúc xe vượt một xe tải, không xảy ra va chạm. Sự cố khiến xe chao đảo, chủ xe lo ngại vấn đề này tiềm ẩn nguy cơ gây mất an toàn cho người trên xe.
Những ngày qua, khách hàng và đại lý, hãng xe đã làm việc để xác định nguyên nhân. Sau buổi làm việc gần nhất ngày 7/4 Toyota Việt Nam có phản hồi chính thức về vấn đề này. Theo đó, hãng xe Nhật cho rằng, sau khi kiểm tra theo quy trình kỹ thuật tiêu chuẩn, với sự chứng kiến và thống nhất của khách hàng, bao gồm kiểm tra hiện trường, đọc dữ liệu từ hệ thống cảm biến, camera hành trình và camera 360 trên xe.
Toyota Việt Nam cho biết dữ liệu ghi nhận thời điểm xảy ra sự cố trùng với lúc xe tải chạy bên cạnh bị nổ lốp, tạo ra sóng xung kích mạnh tác động từ phải sang trái. Xung lực này khiến cảm biến áp suất và gia tốc bên hông xe ghi nhận sự thay đổi đột ngột, từ đó kích hoạt túi khí rèm và túi khí bên ghế phụ theo đúng logic an toàn đã được lập trình. Hãng nhấn mạnh cơ chế cảm biến áp suất trong cánh cửa được thiết kế để phát hiện va chạm trong thời gian rất ngắn, nên có thể phản ứng với các biến động áp suất mạnh tương tự.
Hãng kết luận hệ thống túi khí trên xe hoạt động bình thường, không ghi nhận lỗi kỹ thuật, và việc kích hoạt trong trường hợp này là phù hợp với thiết kế của nhà sản xuất.
Trong tài liệu hướng dẫn sử dụng, Toyota cũng từng lưu ý rằng túi khí rèm có thể được kích hoạt trong một số tình huống đặc biệt không phải va chạm trực tiếp. Cụ thể, các biến động áp suất mạnh hoặc xung lực từ môi trường bên ngoài, chẳng hạn như sóng xung kích phát sinh từ vụ nổ lốp, nổ bình khí nén gần xe, có thể đủ để hệ thống nhận diện là va chạm bên và kích hoạt túi khí.
Những trường hợp túi khí bung do xung lực
Trên các diễn đàn ôtô quốc tế, người dùng từng ghi nhận những tình huống tương tự khi không có va chạm trực tiếp nhưng hệ thống túi khí vẫn được kích hoạt.
Năm 2025, một chủ xe BMW X3 đời 2019 tại Ấn Độ chia sẻ trên diễn đàn Team-BHP về sự cố xảy ra tại khu vực Gurugram. Theo người này, khi xe đang di chuyển gần trạm metro Sikanderpur, một xe trộn bê tông chạy sát bên trái bất ngờ nổ lốp. Thời điểm đó, khoảng cách giữa hai xe chỉ khoảng 1-1,2 m, và ngay sau tiếng nổ, toàn bộ túi khí rèm cùng túi khí bên ghế phụ trên xe đã bung dù xe không hề có va chạm hay trầy xước.
Tài xế cho biết cú kích hoạt bất ngờ khiến tay trái của hành khách bị thương do va đập với túi khí.
Một trong những lý giải kỹ thuật được đưa ra là cơ chế kích hoạt của túi khí bên và túi khí rèm trên nhiều dòng xe hiện đại khác với túi khí phía trước. Thay vì chủ yếu dựa vào cảm biến gia tốc (G-force) như túi khí thông thường, hệ thống túi khí bên thường sử dụng cảm biến áp suất đặt trong cánh cửa. Khi xảy ra va chạm hông, cấu trúc cửa bị ép lại sẽ làm thay đổi áp suất không khí bên trong rất nhanh, từ đó kích hoạt túi khí chỉ trong vài mili giây.
Chính đặc điểm này khiến hệ thống có độ nhạy cao với các biến động áp suất đột ngột. Trong một số tình huống đặc biệt, như nổ lốp ở khoảng cách rất gần, sóng xung kích có thể tạo ra sự thay đổi áp suất tương tự va chạm bên, khiến cảm biến hiểu nhầm và kích hoạt túi khí dù không có va chạm trực tiếp.
Tình huống giao thông: Tại đường Nguyễn Văn Trỗi, đoạn giao với đường Đồng Văn (phường Đồng Văn), người lái xe máy đi ngược chiều với tốc độ cao, không mũ bảo hiểm, không làm chủ tay lái đã tông trực diện vào xe máy khác, hôm 21/4. Cú va chạm mạnh tạo tiếng động lớn, khiến cả hai phương tiện hư hỏng nặng. Hiện chưa rõ tình trạng thương vong.
Kỹ năng lái xe: Tài xế cần tuân thủ tuyệt đối luật giao thông khi điều khiển phương tiện, nhằm bảo vệ bản thân và những người xung quanh. Theo Nghị định 168 về xử phạt giao thông đường bộ, hành vi xe máy đi ngược chiều gây tai nạn giao thông phạt 10-14 triệu đồng, trừ 10 điểm giấy phép lái xe.