Một đại biểu Quốc hội cho biết Việt Nam đang đối mặt với già hóa dân số nhanh và mức sinh giảm dưới ngưỡng thay thế. Bà đề xuất đẩy mạnh chính sách khuyến sinh, khuyến khích các cặp vợ chồng sinh đủ hai con như một trách nhiệm xã hội, đồng thời cần đi kèm các hỗ trợ thiết thực về tài chính, nhà ở, việc làm và dịch vụ chăm sóc trẻ để người trẻ yên tâm lập gia đình và sinh con.
Nhiều độc giả nêu ý kiến cho rằng muốn khuyến sinh hiệu quả thì phải giải quyết trúng nút thắt lớn nhất là chỗ ở, chẳng hạn như được ưu tiên mua nhà ở xã hội.
Theo bạn, nếu được ưu tiên mua nhà ở xã hội, bạn có sẵn sàng sinh đủ hai con không?
Tin Gốc: Vnexpress

"Dưới góc độ từng là người đi làm thuê, tôi rất bị động mỗi khi đặt vé xe về nhà (sống xa nhà) hoặc lên kế hoạch đi chơi xa dịp nghỉ lễ vì lịch hoán đổi công bố sát ngày. Trong khi đó, tôi không biết doanh nghiệp của mình có cho nghỉ như lịch nhà nước không? Doanh nghiệp tư nhân về bản chất không muốn nghỉ nhiều vì đứt nhịp làm việc. Người làm thuê như chúng tôi ở thế kẹp giữa, nghỉ cũng khổ vì phải làm bù trước, bù sau, trong khi không có kế hoạch sớm nên cứ vội vàng.
Dưới góc độ người tự kinh doanh, tôi cũng bị ảnh hưởng nhiều vì không lường trước được lịch nghỉ dài tới đâu để điều chỉnh lại kế hoạch phù hợp. Trừ ngành du lịch và các ngành liên quan, còn lại đa số thời điểm này khách hàng giảm nhu cầu mua hơn, tập trung đi chơi, shopping TTTM. Trước và sau lễ, sức mua yếu do người ta dồn tiền đi chơi hoặc bận làm bù (khách hàng của tôi chủ yếu ở thành phố lớn). Cộng thêm các công ty logistic nghỉ lễ nên tâm lý ngại đặt hàng tăng. Nếu có lịch cố định, chúng tôi sẽ lường trước được tốt hơn và có kế hoạch dàn mục tiêu doanh thu hiệu quả".
Đó là chia sẻ của độc giả Shinichic trước thông tin Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam đang đề xuất kế hoạch hoán đổi để có kỳ nghỉ liền bốn ngày dịp Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11 để có thêm thời gian cho người lao động, kích cầu du lịch, thúc đẩy tiêu dùng. Đây không phải lần đầu những đề xuất hoán đổi nghỉ lễ kiểu này được đưa ra. Chỉ vài tuần trước, Bộ Nội vụ vừa quyết định không hoán đổi nghỉ lễ dịp 30/4-1/5. Thực tế, lịch nghỉ ở ta thường được điều chỉnh theo hướng làm bù vào một ngày cuối tuần để có chuỗi nghỉ liền mạch. Cách làm này tạo cảm giác hợp lý trong ngắn hạn nhưng cũng bộc lộ những bất cập dài hạn.
>> Hoán đổi để có kỳ nghỉ 9 ngày liên tục từ giỗ Tổ Hùng Vương đến 30/4-1/5
Nói về những bất cập khi lịch hoán đổi được công bố muộn và thay đổi theo từng năm, bạn đọc GT phân tích: "Nhiều doanh nghiệp Việt Nam, thậm chí cả một số cơ quan, ban ngành, vẫn đang xử lý lịch nghỉ và hoán đổi nghỉ bù theo kiểu sự vụ: gần đến dịp nghỉ mới thông báo, phát sinh rồi mới điều chỉnh. Cách làm này khiến kế hoạch sản xuất, công việc và đời sống cá nhân của người lao động luôn bị động, thiếu ổn định.
Trong khi đó, ở nhiều doanh nghiệp Nhật Bản, lịch làm việc, nghỉ ngơi được xây dựng cho cả năm ngay từ cuối năm trước, với các ngày nghỉ, ngày làm bù được quy định rõ ràng và hiển thị trực quan bằng mã màu. Người lao động chỉ cần nhìn vào là biết chính xác kế hoạch của mình, còn doanh nghiệp thì chủ động trong sản xuất và giao hàng.
Việc hoán đổi ngày nghỉ nếu không được hoạch định từ sớm sẽ kéo theo nhiều hệ lụy: gián đoạn công việc, khó phối hợp giữa các đơn vị, ảnh hưởng đến đối tác và làm giảm tính chuyên nghiệp của tổ chức. Đặc biệt, khi các cơ quan quản lý cũng điều chỉnh mang tính ngắn hạn, doanh nghiệp càng khó xây dựng kế hoạch dài hơi.
Đã đến lúc chúng ta cần thay đổi tư duy từ 'ứng phó' sang 'chủ động' sắp xếp ngày nghỉ. Việc xây dựng lịch nghỉ cả năm một cách minh bạch, ổn định và thống nhất không chỉ giúp nâng cao hiệu quả quản lý mà còn tạo sự tin tưởng, chủ động cho người lao động và toàn xã hội".
Đề xuất giải pháp thiết kế lịch nghỉ lễ cố định hằng năm thay vì hoán đổi, nghỉ bù liên tục, độc giả Khuongna bình luận: "Những ngày lễ rơi vào thứ 2, thứ 6, mặc nhiên là nghỉ liền với cuối tuần (ba ngày nghỉ). Còn với kỳ nghỉ lễ đơn lẻ như giỗ Tổ, Quốc khánh hay 24/11, nếu rơi vào thứ 3 và thứ 5 thì nên mặc nhiên hoán đổi để nghỉ liền bốn ngày (thứ 7 tuần trước hay sau ngày lễ nên quy định là ngày làm bù luôn cho dễ thực hiện).
Mỗi năm chỉ có dịp 30/4-1/5 là ngày nghỉ lễ kép duy nhất, nên mặc nhiên được kéo dài nhất có thể. Ví dụ, hai ngày này rơi vào thứ 7, chủ nhật thì bù sang đầu tuần (tổng bốn ngày nghỉ); nếu rơi vào các ngày thứ 3, thứ 4 thì nghỉ hoán đổi để nghỉ thêm thứ 2 (kỳ nghỉ dài năm ngày); còn nếu là thứ 4, thứ 5 thì hoán đổi nghỉ thêm thứ 6 (tổng năm ngày nghỉ).
Nếu quy định rõ ràng từ đầu như vậy thì gần như kỳ nghỉ năm nào cũng luôn cố định, rõ ràng, không cần thay đổi, hoán đổi gì nhiều gây phiền toái cho doanh nghiệp và người lao động khi mỗi năm mỗi đều phải chờ quyết định sát ngày nghỉ. Tất nhiên, không thể đáp ứng hết tất cả nhưng lịch nghỉ cố định vẫn dễ sắp xếp hơn. Mong cơ quan chức năng sắp xếp ổn định và cố định nghỉ nghỉ theo luật để áp dụng hằng năm".
Tin Gốc: Vnexpress

Sau khi đọc bài viết "Nhiều lao động bị vắt kiệt vì ‘KPI, deadline’", tôi như thấy chính mình trong đó. Tôi năm nay đã ngoài 40 tuổi, làm việc ở một công ty suốt 13 năm nay. Từng ấy thời gian đủ để tôi chứng kiến sự thay đổi của môi trường công sở, của áp lực công việc và cả cách con người dần bị biến thành những cỗ máy chạy theo năng suất.
Ngày mới đi làm, tôi từng chăm chỉ hết mình vì niềm tin sẽ có một cuộc sống ổn định. Tôi từng tự hào vì mình là người chịu khó, có trách nhiệm và luôn hoàn thành công việc đúng hạn.
Nhưng càng về sau, tôi càng nhận ra sự chăm chỉ của mình đang bị khai thác đến mức kiệt quệ. Chúng tôi không chỉ làm việc ở công ty tám tiếng mỗi ngày, mà còn mang việc về nhà, thức khuya trả lời email, giải quyết tin nhắn nhóm, hoàn thành báo cáo, chạy KPI và sống trong cảm giác lúc nào cũng sợ chậm deadline.
Ranh giới giữa công việc và cuộc sống cá nhân của tôi ngày càng biến mất. Có những tối tôi vừa ăn cơm vừa nhìn điện thoại vì sợ sếp nhắn. Có những ngày cuối tuần đáng lẽ được nghỉ ngơi thì laptop lại sáng đèn từ sáng đến khuya. Tôi từng đưa con đi chơi nhưng đầu óc vẫn nghĩ về bảng số liệu chưa làm xong. Thậm chí, ngay cả lúc nằm ngủ, tôi vẫn giật mình vì nhớ ra một email chưa trả lời. Cứ thế, tôi sống trong trạng thái căng thẳng kéo dài suốt nhiều năm mà không hề hay biết.
Áp lực công việc ngày nay không còn đơn thuần là "làm nhiều", mà là cảm giác không bao giờ được nghỉ ngơi thật sự. Công nghệ giúp chúng ta kết nối nhanh hơn, nhưng cũng khiến công việc bám theo con người mọi lúc mọi nơi. Chỉ cần điện thoại còn kết nối internet, người lao động như tôi gần như không thể thoát khỏi công việc.
>> Tôi 10 năm cống hiến nhưng công ty xem là điều hiển nhiên
Nhiều người nói rằng áp lực là điều bình thường khi đi làm, ai cũng phải chịu. Tôi không phủ nhận doanh nghiệp cần doanh thu, cần hiệu suất để tồn tại. Nhưng vấn đề nằm ở chỗ nhiều công ty đang đẩy áp lực vượt quá giới hạn chịu đựng của người lao động.
Có giai đoạn tôi phải làm việc liên tục từ sáng đến hơn 10 giờ đêm trong nhiều tuần. Hết báo cáo tháng lại đến kế hoạch quý, hết chỉ tiêu doanh số lại đến đánh giá hiệu suất. Mỗi năm KPI lại tăng, nhưng thời gian nghỉ ngơi của tôi thì ngày càng ít đi. Chúng tôi luôn được yêu cầu phải "cố thêm chút nữa", "nỗ lực thêm chút nữa", nhưng không ai hỏi chúng tôi đã mệt đến mức nào?
Tôi từng chứng kiến đồng nghiệp bật khóc trong nhà vệ sinh vì áp lực công việc. Có người phải uống thuốc ngủ vì mất ngủ kéo dài. Có người mới ngoài 30 tuổi đã mắc bệnh dạ dày, rối loạn lo âu, huyết áp cao. Nhưng sáng hôm sau, tất cả vẫn phải mặc đồng phục, cười nói bình thường và tiếp tục chạy deadline như chưa có chuyện gì xảy ra.
Phải chăng xã hội đang dần xem sự kiệt sức như một biểu hiện của chăm chỉ? Người ta tung hô những ai làm việc xuyên đêm, trả lời email ngoài giờ hay không nghỉ phép suốt nhiều năm. Nhưng ít ai tự hỏi liệu đó có phải là một cuộc sống lành mạnh hay không? Tôi từng tự hào vì mình "cày việc" giỏi, nhưng giờ đây không còn thấy điều đó đáng tự hào nữa.
Đổi lại cho những năm tháng lao lực tuổi trẻ là sức khỏe giảm sút rõ rệt. Tôi thường xuyên đau đầu, mất ngủ và lúc nào cũng cảm thấy mệt mỏi. Có những ngày tan làm về nhà, tôi không còn đủ năng lượng để trò chuyện với vợ con. Con tôi nhiều lần muốn bố chơi cùng nhưng tôi chỉ muốn nằm im vì quá kiệt sức. Tôi nhận ra mình đang dành phần lớn năng lượng cho công ty, còn gia đình lại chỉ nhận được phần mệt mỏi còn sót lại. Đó là điều khiến tôi day dứt nhất.
Khi kinh tế khó khăn, ai cũng lo mình tụt lại phía sau. Vì sợ mất việc, nhiều người như tôi vẫn chấp nhận làm thêm ngoài giờ, chấp nhận bị giao việc cả cuối tuần, chấp nhận sống trong trạng thái căng thẳng kéo dài. Chúng tôi không dám từ chối vì còn gánh nặng gia đình, tiền nhà, tiền học cho con và vô số áp lực cơm áo khác.
Nhưng con người không phải cỗ máy. Tôi nghĩ nhiều doanh nghiệp đang nhầm lẫn giữa hiệu suất và sự cống hiến mù quáng. Một nhân viên làm việc 14 tiếng mỗi ngày chưa chắc hiệu quả hơn một người được nghỉ ngơi đầy đủ và làm việc trong trạng thái cân bằng. Khi con người quá mệt mỏi, họ dễ mất sáng tạo, giảm năng suất và dần mất động lực với công việc.
Tôi vẫn đang phải tiếp tục làm việc, vẫn cố gắng hoàn thành trách nhiệm của mình. Nhưng càng lớn tuổi, tôi càng mong các doanh nghiệp nhìn người lao động bằng sự thấu hiểu hơn. Bởi phía sau những bảng KPI và deadline là những con người bằng xương bằng thịt, cũng biết mệt, biết áp lực và cũng cần được sống chứ không chỉ tồn tại để làm việc.
Tin Gốc: Vnexpress

Tôi đã nhiều lần dự tiệc ở nhà hàng đến những buổi đãi khách tại tư gia. Gần như mặc định, trong thực đơn luôn có một hai món liên quan đến tôm. Nhưng thay vì là điểm nhấn tinh tế, những con tôm còn nguyên vỏ, nguyên chân, chưa rút chỉ... lại khiến không ít người rơi vào tình huống khó xử.
Tội nghiệp con tôm - một thực phẩm không rẻ tiền nhưng khi xuất hiện trên bàn tiệc mà chưa được sơ chế kỹ, nó vô tình trở thành phép thử sự khéo léo tinh tế và đôi khi là nguồn cơn của sự kém duyên.
Hãy thử nhìn quanh một bàn tiệc bất kỳ, chúng ta sẽ thấy những cô gái làm tóc cầu kỳ, sơn móng tay cẩn thận. Những người mặc áo dài sáng màu, váy trắng. Khi món tôm được dọn ra, họ lúng túng: Dùng tay thì sợ mất vệ sinh, dùng dao nĩa thì bất tiện.
Còn lại phần đông thực khách cả nam lẫn nữ vẫn chọn cách đơn giản nhất: Dùng tay không bóc vỏ. Những ngón tay dính nước gia vị, mùi tanh, được lau tay vội vã bằng khăn giấy ướt, tất cả làm mất đi sự thanh lịch vốn có.
Không ít bữa tiệc còn xuất hiện những món ăn tưởng như hấp dẫn nhưng lại thiếu sự chuẩn bị tinh tế. Món cá hấp nguyên con còn nhiều xương nhỏ, thực khách vừa ăn vừa dè chừng. Chưa kể món gà luộc khi chặt đi kèm là những mảnh xương bị vỡ sắc nhọn.
Sẵn tiện, tôi muốn nói thêm về việc ăn uống vội vàng, thiếu ý tứ. Nhai phát ra tiếng lớn, nói chuyện khi đang nhai. Những điều tưởng nhỏ nhặt nhưng lại phản ánh rõ cách một người ứng xử nơi công cộng.
Tôi nghĩ đây là những câu chuyện về văn hóa. Khi chúng ta bắt đầu quan tâm đến cảm nhận của người khác trong từng chi tiết nhỏ, từ món ăn đến hành vi của người dùng bữa, thì bàn tiệc không chỉ là nơi ăn uống, mà còn là nơi thể hiện một xã hội văn minh hơn.
Tin Gốc: Vnexpress

