Đôi khi các hãng hàng không thường bán nhiều vé hơn số ghế thực tế. Đây là một phần trong quy trình vận hành của các hãng hàng không, nhất là vào mùa cao điểm. Khi đó, những hành khách kém may mắn sẽ không có chỗ trên chuyến bay. Tình trạng này thường được gọi là “bumping” (ép khách rời chuyến).
Hành khách sẽ phải làm gì khi rơi vào tình huống này? Dưới đây là những điều cần biết, những việc cần làm nếu rơi vào hoàn cảnh đó.
Hãng hàng không có được bán quá số ghế không?
Việc các hãng hàng không bán quá số ghế (overbook) của máy bay hoàn toàn hợp pháp. Theo Jesse Neugarten, người sáng lập Dollar Flight Club, dịch vụ thông báo vé máy bay giá rẻ, họ làm việc này “mọi lúc”.
“Các hãng hàng không được phép bán nhiều vé hơn số ghế vì dựa trên dữ liệu lịch sử về tỷ lệ người bỏ vé, không đến làm thủ tục. Hãy coi đó là một bài toán xác suất. Phần lớn các trường hợp đều ổn, nhưng thỉnh thoảng việc bỏ chuyến không xảy ra, dẫn tới có hành khách không được bay”, ông nói.
Ai là người dễ bị “mời” xuống máy bay nhất?
Nếu không có ai tự nguyện nhường chỗ, hãng hàng không sẽ tuân theo các tiêu chí cụ thể để quyết định ai phải ở lại. Việc này không ngẫu nhiên.
“Những người check in muộn, đặt vé hạng phổ thông cơ bản (basic economy) hoặc chưa có số ghế thường bị đưa vào danh sách “bumping”. Những người đi du lịch một mình cũng dễ bị chọn vì hãng dễ sắp xếp chuyến bay khác cho họ”, ông Neugarten giải thích. Ngược lại, ông nói nếu bạn có thẻ thành viên hạng cao, mua vé giá cao hoặc check in sớm, khả năng bị bỏ lại rất thấp.
Làm gì nếu bị từ chối lên máy bay?
Nếu rơi vào tình huống này, đừng quá lo lắng. Hãy giữ bình tĩnh và ở lại khu vực cửa khởi hành. Neugarten khuyên hành khách yêu cầu nhân viên cung cấp văn bản (hoặc bất kỳ giấy tờ nào) giải thích vì hãng có nghĩa vụ làm việc này. Sau đó, hãy kiểm tra ứng dụng của hãng hàng không để tìm các chuyến bay thay thế.
“Trong nhiều trường hợp, hành khách có thể tự đặt lại vé trên ứng dụng nhanh hơn là chờ đợi xếp hàng”, ông nói.
Hành khách cũng nên hỏi nhân viên về các khoản bồi thường và những gì họ có thể hỗ trợ để đưa mình tới điểm đến, chẳng hạn một ghế trên chuyến bay kế tiếp, voucher ăn uống hay chỗ ở khách sạn nếu bị hoãn chuyến qua đêm.
Neugarten khuyên bất kỳ ai bị “bumping” hãy lên tiếng. “Bạn có nhiều quyền lực hơn bạn nghĩ. Hãy nhớ việc bị đẩy lại không có nghĩa phải tiếp tục bay với cùng hãng hàng không đó. Nên hỏi liệu họ có thể sắp xếp cho bạn bay hãng khác không. Nhiều nhân viên mặt đất có thể làm điều đó, nhưng họ sẽ không làm trừ khi bạn yêu cầu”, ông nói.
Ngoài ra, nếu chuyến bay mới đến nơi muộn hơn chuyến ban đầu hơn một tiếng, hành khách có thể được bồi thường bằng tiền mặt. Cụ thể, chuyến bay chậm từ 1 đến 2 tiếng (nội địa) hoặc 1-4 tiếng (quốc tế), hành khách có quyền nhận 200% giá vé một chiều. Nếu chuyến bay chậm trên 2 tiếng (nội địa) hoặc 4 tiếng (quốc tế), hành khách có quyền nhận 400% giá vé một chiều.
Cần lưu ý khoản bồi thường này chỉ áp dụng cho những hành khách bị từ chối lên máy bay không tự nguyện. Nếu bạn được yêu cầu tự nguyện nhường chỗ, bạn có thể (và nên) thương lượng. Hãy yêu cầu tiền mặt thay vì phiếu giảm giá và đừng ngại xin hỗ trợ ăn uống hoặc khách sạn.
Tại sao nên đòi tiền mặt? Lý do voucher có thể hết hạn, có các ngày bị hạn chế sử dụng hoặc đi kèm với nhiều điều kiện rắc rối. Và cuối cùng, Neugarten nhấn mạnh, hãy yêu cầu xác nhận thỏa thuận bằng văn bản.
Làm gì để tránh bị “mời” xuống máy bay
– Check in sớm: Đây là cách đơn giản nhất. Bạn làm thủ tục càng sớm, khả năng mất chỗ càng thấp.
– Chọn ghế trước: Có một số ghế cụ thể trên vé giúp hãng nhận diện chỗ của bạn đã được “chốt”. Tuy nhiên, điều này không bảo đảm 100%.
– Bay vào giờ thấp điểm: Các ngày lễ hoặc cuối tuần thường dễ bị đông. Nếu lịch trình cho phép, hãy chọn bay giữa tuần hoặc sáng sớm.
– Trung thành với một hãng hàng không: Những hành khách bay thường xuyên và có thẻ thành viên hạng cao hiếm khi bị “mời” ở lại.
– Đặt hạng vé cao hơn: Vé phổ thông cơ bản luôn đứng cuối danh sách ưu tiên. Nếu cần đảm bảo đến nơi đúng giờ, hãy trả thêm một chút phí cho vé phổ thông tiêu chuẩn.
Theo thông tin từ Cảng Hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất, dịp cao điểm lễ năm nay, trung bình một ngày sân bay này khai thác 750 chuyến bay, tăng khoảng 12% so với lịch bay hiện tại (670 chuyến bay/ngày).
Trong đó, số chuyến bay quốc nội chiếm ưu thế với 450 chuyến, bay quốc tế cũng "bám sát" với 300 chuyến/ngày. Dự kiến 3 ngày cao điểm nhất là hôm nay (24.4), 29.4 (cao điểm quốc nội đi) và ngày 3.5 (cao điểm quốc nội đến) khi số chuyến bay khai thác có thể đạt tới 770 chuyến. Tổng số khách trung bình trong 3 ngày trên cũng đạt khoảng 125.000 hành khách/ngày, tăng khoảng 14% so với lượng khách hiện tại (110.000 khách/ngày)
Với số lượng chuyến bay và hành khách tăng cao, Cảng Tân Sơn Nhất đã phối hợp với các đơn vị xây dựng kế hoạch, phương án phục vụ hành khách, bảo đảm an ninh trật tự, an toàn và phân bổ đảm bảo nguồn lực, phục vụ khai thác trong các khung giờ cao điểm.
Cùng với đó, Cục Quản lý xuất nhập cảnh - Bộ Công an đã ban hành quyết định áp dụng biện pháp kiểm soát an ninh hàng không tăng cường cấp độ 1 từ 29.4 (thứ tư) đến hết 4.5 (thứ hai). Đoàn thanh niên Cảng HKQT Tân Sơn Nhất cũng đã ra quân hỗ trợ hành khách trong khung giờ từ 5 - 10 giờ trong 9 ngày liên tiếp (từ 28.4 - 3.5).
Hiện nay, Cảng Tân Sơn Nhất đã triển khai ứng dụng định danh, nhận diện sinh trắc học phục vụ làm thủ tục lên tàu bay, bố trí lại và lắp đặt bảng đầu cọc nhận biết line Boarding Bio tại gate nhà ga T3, mang lại sự tiện lợi tối đa cho hành khách.
Để nhanh chóng hoàn thiện thủ tục hàng không, đảm bảo thực hiện chuyến bay an toàn và đúng giờ, đại diện Cảng Tân Sơn Nhất khuyến cáo hành khách chuẩn bị đầy đủ giấy tờ tùy thân; đọc kỹ các quy định của hãng hàng không về các yêu cầu vận chuyển; không mang các vật cấm theo quy định của ngành hàng không.
Những ngày cao điểm, hành khách nên chủ động lên sân bay sớm trước giờ bay (có mặt trước giờ bay 2 tiếng đối với chuyến bay nội địa, 3 tiếng đối với chuyến bay quốc tế) để tránh nguy cơ chậm chuyến do ách tắc giao thông trên đường di chuyển đến sân bay hoặc ùn ứ cục bộ tại nhà ga trong một số khung giờ "vàng".
Các hãng hàng không và cảng cũng khuyến khích hành khách làm thủ tục web check-in hoặc tự làm check-in tại các kiosk của hãng hàng không tại nhà ga để giảm thời gian phải xếp hàng vào quầy check-in. Làm thủ tục check-in xong, hành khách và đặc biệt là khách đi theo đoàn, nhóm đông cần khẩn trương xếp hàng vào cửa kiểm soát an ninh.
Năm nay, hành khách được khuyến khích trải nghiệm các phương tiện vận tải công cộng thay vì sử dụng phương tiện cá nhân đưa đón để giảm áp lực lên sân đỗ ô tô tại các Cảng hàng không. Đồng thời, hạn chế người thân đưa tiễn để giảm áp lực tại nhà ga, tạo luồng đi lại thông thoáng cho hành khách...
Bangkok Post hôm nay (6.4) đưa tin: Bộ Y tế Công cộng Thái Lan ước tính các hóa đơn y tế chưa thanh toán từ bệnh nhân nước ngoài lên tới ít nhất 100 triệu baht mỗi năm (khoảng 70 tỉ đồng).
Tiến sĩ Somruk Jungsaman, Thư ký thường trực của Bộ, cho biết các quan chức đang thu thập dữ liệu chi tiết để hiểu rõ hơn về quy mô của vấn đề. Xuất phát từ các quy tắc đạo đức nghề nghiệp, dịch vụ chăm sóc cấp cứu không thể bị trì hoãn. Điều này đồng nghĩa với việc các bệnh viện thường phải điều trị cho bệnh nhân bất kể họ có khả năng chi trả hay không khiến các cơ sở y tế phải tự gánh chịu chi phí tài chính.
Các trung tâm du lịch lớn như Phuket và Chiang Mai là những nơi chịu ảnh hưởng nặng nề nhất. Giám đốc bệnh viện Vachira Phuket - ông Weerasak Lorthongkham cho biết: "Mỗi năm, chúng tôi phải bù đắp khoảng 10 triệu baht (tương đương 8 tỉ đồng) chi phí điều trị cho những bệnh nhân nước ngoài không có bảo hiểm".
Ông Weerasak Lorthongkham chỉ ra nguyên nhân chính đến từ việc du khách thiếu kinh nghiệm khi lái xe máy hoặc sử dụng rượu bia và chất kích thích, đồng thời dẫn ví dụ một ca nghiêm trọng liên quan đến du khách Nga bị chấn thương cột sống nặng, chi phí điều trị vượt 1 triệu baht (khoảng 800 triệu đồng) nhưng không ai thanh toán. Gia đình không liên lạc được, còn đại sứ quán chỉ có thể hỗ trợ về mặt thủ tục hành chính. Cuối cùng, bệnh viện phải tự lo liệu và chi trả toàn bộ chi phí đưa bệnh nhân hồi hương.
"Nhiều du khách đến Phuket và lần đầu tiên thử lái xe máy, điều này làm tăng đáng kể rủi ro tai nạn", vị giám đốc này nói.
Trong khi đó, dữ liệu ngành bảo hiểm Thái Lan cho thấy một gói bảo hiểm du lịch cho kỳ lưu trú 2 tuần chỉ tốn khoảng 1.100 baht (khoảng 770.000 đồng) nhưng thường cung cấp mức chi trả y tế từ 3,6 - 9 triệu baht.
Thái Lan không phải quốc gia duy nhất thực hiện điều này. Bảo hiểm du lịch bắt buộc hiện đã được áp dụng tại nhiều khu vực và quốc gia như khối Schengen, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE), Nga và Cuba.
Chị Nguyễn Thị Khánh Linh, đại diện BiBi Ha Giang Loop Tours, cho biết kỳ nghỉ bốn ngày dịp 30/4 phù hợp để du khách khám phá Hà Giang. Nếu phân bổ lịch trình hợp lý, khách có thể tham quan gần hết các điểm du lịch nổi tiếng. Theo chị Linh, lượng khách dịp này có thể không đông bằng Tết Nguyên đán, song tình trạng ùn tắc cục bộ tại một số điểm chính vẫn có khả năng xảy ra.
Lịch trình do VnExpress và đơn vị lữ hành gợi ý dựa trên tiêu chí đi đường vòng hoặc lệch giờ so với thói quen của số đông du khách. Phương án này ưu tiên trải nghiệm văn hóa, thiên nhiên bản địa và chọn tham quan các điểm nổi tiếng vào ngày cuối nhằm đảm bảo sức khỏe, chất lượng dịch vụ cho khách.
Ngày 1: Hà Giang - Thuận Hòa - Lùng Tám - Đường Thượng - Du Già (ngủ đêm)
Hầu hết khách du lịch tới Hà Giang thường đi thẳng đến cổng trời Quản Bạ, cửa ngõ vào Công viên địa chất toàn cầu Cao nguyên đá Đồng Văn. Do khu vực này nhỏ, du khách thường phải chờ chụp ảnh lâu và để xe tràn ra đường, gây ùn tắc kéo dài.
Chị Linh gợi ý khách đi theo hướng Thuận Hòa tới hợp tác xã Lùng Tám để xem phụ nữ Mông dệt vải lanh và mua đồ lưu niệm. Sau khoảng 30 phút dừng chân, khách đi đến Du Già qua đường Thượng. Tại đây, du khách nên tắm thác vào buổi chiều, hoạt động được nhiều khách nước ngoài yêu thích.
Khu vực Du Già hiện không có khách sạn, chỉ có các cơ sở lưu trú dạng nhà dân. Khách có thể liên hệ trực tiếp với người địa phương để thuê phòng nghỉ.
Ngày 2: Du Già - Mèo Vạc - Nho Quế - Đồng Văn - Mèo Vạc (ngủ đêm)
Sáng ngày thứ hai, du khách di chuyển từ Du Già tới Mèo Vạc và ăn trưa tại đây. Điểm chính tiếp theo của hành trình là sông Nho Quế, nơi thường xuyên xảy ra tình trạng quá tải khiến khách phải xếp hàng 2-3 giờ chờ mua vé và lên xe trung chuyển xuống bến thuyền.
Chị Linh cho biết khu vực sông Nho Quế thường đông đúc nhất vào hai khung giờ là 8-9h hoặc 15-16h. Theo thói quen, hầu hết khách Việt chọn nghỉ đêm tại Đồng Văn trong ngày đầu, sau đó tham quan Cột cờ Lũng Cú sau đó tới sông Nho Quế ngày tiếp theo. Trên lộ trình này, nhiều người dừng lại chụp ảnh tại đèo Mã Pì Lèng nên mất nhiều thời gian.
Việc điều chỉnh lịch trình ngày thứ hai theo gợi ý của chị Linh, khách có thể tránh được cảnh ùn tắc khi tiếp cận sông Nho Quế vào khung giờ trưa.
Rời sông Nho Quế, du khách có thể ghé thăm Đồng Văn nếu muốn trải nghiệm không khí buổi tối tại đây.
Các hoạt động tại Đồng Văn về đêm không quá đa dạng, nổi bật nhất là chương trình giao lưu văn nghệ do anh Sùng Mạnh Hùng tổ chức. Nếu không, khách có thể bỏ qua điểm dừng này bởi lịch trình ngày thứ ba vẫn quay lại Đồng Văn.
Ngày 3: Mèo Vạc - Đồng Văn - Lũng Cú - Lô Lô Chải (ngủ đêm)
Vào ngày thứ ba, áp lực tại các điểm đến thường giảm rõ rệt do nhiều du khách kết thúc hành trình theo lịch trình 3 ngày 2 đêm hoặc 4 ngày 3 đêm phổ biến. Khách có thể thong thả tham quan phố cổ Đồng Văn, di chuyển sang Cột cờ Lũng Cú.
Điểm kết thúc của ngày là làng Lô Lô Chải, địa danh thu hút đông đảo du khách trong khoảng ba năm trở lại đây. "Việc lựa chọn thời điểm này giúp người đi tận hưởng không gian yên bình hơn", chị Linh nói, đồng thời gợi ý du khách nên nghỉ đêm tại đây để trải nghiệm trọn vẹn văn hóa bản địa.
Ngày 4: Lô Lô Chải - Dinh Nhà Vương - Nhà Pao - Dốc Thẩm Mã - Yên Minh - Cổng trời Quản Bạ - Hà Giang
Vào ngày cuối, khách tham quan Dinh Nhà Vương, nhà của Pao, dốc Thẩm Mã rồi qua Yên Minh về lại cổng trời Quản Bạ.
Thông thường, du khách hay chọn ghé các điểm này ngay ngày đầu tiên nên áp lực tại đây vào chiều về sẽ giảm đáng kể.
Nhờ đó, người đi theo lịch trình này có thể thoải mái trải nghiệm và chụp ảnh mà không phải chịu cảnh chen chúc.
"Việc phân bổ ngược lại so với thói quen của số đông giúp khách tận hưởng không gian thoáng đãng hơn", chị Linh nói.
Một số lời khuyên:
Khách đi hành trình 3 ngày 2 đêm nên dậy từ 5h30 và bắt đầu di chuyển lúc 6h để tránh ùn tắc, đảm bảo kịp kế hoạch. Riêng những người theo lịch trình bốn ngày ba đêm có thể thư thả hơn về mặt thời gian.
Vào dịp lễ, du khách không nên ăn tại các khu trung tâm như Đồng Văn vì lượng người đông, chất lượng dịch vụ khó đảm bảo. Thay vào đó, khách có thể chọn các quán cơm dọc đường tới những điểm du lịch để tránh cảnh chen chúc. Nếu đã xác định trước địa điểm, người đi nên đặt bàn sớm và thường xuyên kiểm tra bản đồ để ước tính quãng đường, giúp việc phục vụ nhanh hơn.
Ngoài ra, du khách cần gọi điện kiểm tra lại với phía khách sạn hoặc homestay để chắc chắn không có phát sinh về phòng nghỉ. Trong bối cảnh tình trạng lừa đảo đặt phòng từng xuất hiện tại Hà Giang, việc cẩn trọng khi thực hiện các giao dịch là cần thiết để bảo vệ quyền lợi cá nhân.
"Du khách nên tìm hiểu kỹ thông tin trước khi chuyển tiền đặt cọc", chị Linh nói.
