Yu Yangxian – một nhân viên kinh doanh tại Trung Quốc cho biết cô không mấy quan tâm đến chuyến thăm của Tổng thống Donald Trump đến Bắc Kinh tháng này, dù phần lớn tủ khóa điện tử và máy bán hàng tự động của công ty cô bán sang Mỹ.
“Miễn là Mỹ vẫn giao thương quốc tế, họ sẽ phải làm ăn với chúng tôi. Chuỗi cung ứng và chất lượng sản phẩm của Trung Quốc rất tốt”, Yu giải thích. Sau khi Mỹ nâng thuế nhập khẩu với các nước vào năm ngoái, công ty của Yu chọn cách chuyển một phần chi phí xuống khách hàng.
Dù thuế nhập khẩu là vấn đề cần quan tâm, Yu cho biết công ty đã phục hồi từ biến động năm ngoái, khi có thời điểm thuế nhập khẩu Mỹ áp với hàng Trung Quốc lên tới 3 chữ số. Tuy nhiên, cũng như nhiều hãng xuất khẩu, lượng khách của họ tại Mỹ gần như không ảnh hưởng, thậm chí có thêm nhiều đối tác mới.
Yu lý giải việc này cho thấy ngành sản xuất Trung Quốc cạnh tranh và vững vàng hơn. Việc này là nhờ chiến lược tự chủ kéo dài nhiều năm, xây dựng chuỗi cung ứng nội địa gần như hoàn chỉnh trong nhiều lĩnh vực. “Dù Tổng thống Trump tuyên bố điều gì, việc đó cũng không phải mối đe dọa lớn với chúng tôi”, cô nói.
Yu cho biết công ty đã mở rộng sang châu Âu, Nam Mỹ, Đông Nam Á và châu Phi để đối phó với thuế nhập khẩu của ông Trump và giá nguyên liệu thô tăng vì xung đột Iran.
Đây cũng là chiến lược của Bắc Kinh. Năm 2025, Trung Quốc thặng dư thương mại kỷ lục 1.200 tỷ USD – tương đương quy mô nền kinh tế Hà Lan – nhờ thâm nhập các thị trường mới bằng mức giá thấp hơn đối thủ.
Kim ngạch xuất khẩu sang Mỹ năm 2025 giảm 20%, nhưng thị trường châu Phi lại ghi nhận mức tăng 25,8%. Tương tự, xuất khẩu sang Liên minh châu Âu (EU) và Đông Nam Á cũng tăng 8-13%.
Năm ngoái, Trung Quốc đã dùng đất hiếm như đòn bẩy để buộc ông Trump giảm thuế nhập khẩu. Vật liệu này đóng vai trò quan trọng trong một số lĩnh vực như bán dẫn và quốc phòng. Bắc Kinh gần như độc quyền sản xuất đất hiếm, trong khi nhiều ngành công nghiệp trên thế giới, gồm doanh nghiệp Mỹ, không thể hoạt động nếu thiếu nguồn cung này.
“Đất hiếm thực sự là lá bài mạnh nhất”, Cameron Johnson – nhà phân tích tại hãng tư vấn chuỗi cung ứng Tidalwave Solutions cho biết. Ngoài ra, Trung Quốc còn có thể hạn chế nguồn cung dược phẩm, máy móc công nghiệp hoặc biến áp mà Mỹ cần để mở rộng lưới điện.
Trong ngắn hạn, chiến sự tại Iran giúp Mỹ có thêm lợi thế, vì Washington có dư nguồn cung năng lượng mà Bắc Kinh và các nước khác cần. Tuy nhiên về dài hạn, quy mô công nghiệp lớn của Bắc Kinh sẽ giúp họ chiếm ưu thế nếu xung đột leo thang. “Đó là lý do Washington đang tỏ ra mềm mỏng”, Johnson nói.
Khi thuế nhập khẩu không còn gây sức ép lớn như năm ngoái, các nhà sản xuất tại Trung Quốc cũng chịu ít áp lực hơn trong đa dạng hóa sản xuất. Jonathan Chitayat phụ trách khu vực châu Á tại Genimex Group, một hãng sản xuất theo hợp đồng có 70% doanh thu đến từ Mỹ. Ông cho biết công ty đã tìm nhà cung cấp mới tại Việt Nam và Thái Lan trong nhiệm kỳ đầu của ông Trump, sau đó gần đây mở rộng sang Ấn Độ và Indonesia.
Tuy nhiên, 75% trong số 500 nhà cung cấp của công ty vẫn ở Trung Quốc. Nhiều doanh nghiệp đã bỏ kế hoạch chuyển nhà máy sau khi Mỹ giảm thuế với Trung Quốc nhưng lại tăng với các nước khác. “Chúng tôi đều học được rằng không nên hành động cực đoan. Những ai chờ đợi giờ đều thấy quyết định đó là đúng”, ông nói.
Mike Sagan là Phó chủ tịch phụ trách nguồn cung tại Pride Mobility Products, hãng sản xuất xe lăn, xe scooter và các thiết bị hỗ trợ người khó khăn trong di chuyển. Ông cho biết chuỗi cung ứng khoảng 100 doanh nghiệp của mình hiện phụ thuộc 70-80% vào Trung Quốc.
“Chúng tôi phải giảm phụ thuộc và đa dạng hóa sản xuất, nhưng không còn quá gấp gáp nữa. Sự hoảng loạn đã qua và mọi người dần trở nên cứng rắn hơn trước những tuyên bố của ông Trump”, Sagan nói.
Ren Yanlin – lãnh đạo tại một công ty Trung Quốc chuyên hỗ trợ xây nhà máy ở nước ngoài – cho biết doanh nghiệp hiện không còn phản ứng thái quá trước các động thái của ông Trump. Họ trở nên “chai lì” với những lời đe dọa. “Tâm lý hiện tại là điều đó không còn quan trọng nữa”, ông nói.
Eric Zheng – Chủ tịch Phòng Thương mại Mỹ tại Thượng Hải – cho biết gần 3.000 thành viên của hiệp hội không kỳ vọng nhiều, nhưng họ vẫn coi đối thoại là tín hiệu tích cực.
Các doanh nghiệp hy vọng hai nước kéo dài thời gian giảm thuế nhập khẩu và nới lỏng hạn chế xuất khẩu. Họ dự báo điều này có thể đi kèm cam kết Trung Quốc mua hàng trong các lĩnh vực như máy bay, đậu tương hoặc năng lượng.
Tuy nhiên, rất ít doanh nghiệp tin rằng tình hình hiện tại sẽ kéo dài. “Đình chiến tốt hơn chiến tranh thương mại, nhưng chỉ mang tính tạm thời”, Zheng nói.
“Chúng tôi cần sự chắc chắn. Doanh nghiệp cần lập kế hoạch dài hạn, không phải cho 90 ngày hay 6 tháng tới, mà là vài năm”, ông kết luận.
Báo cáo kết quả kinh doanh quý 1 của Hòa Phát (mã: HPG) tới cổ đông tại đại hội cổ đông sáng 21-4, Chủ tịch Trần Đình Long đánh giá đây là kết quả tốt với doanh thu 53.300 tỉ đồng, lãi sau thuế hơn 9.085 tỉ đồng. Năm 2026, kế hoạch doanh thu 210.000 tỉ đồng và lợi nhuận sau thuế 22.000 tỉ đồng, lãnh đạo HPG tương đối tự tin đạt và vượt, song vẫn dự phòng kế hoạch rủi ro.
Nhiều cổ đông quan tâm tới dự án thép ray phục vụ cho các dự án đường sắt (như tuyến Hà Nội - Quảng Ninh), ông Long cho rằng dự án này bắt đầu khởi động và Hòa Phát cũng đang bám sát, tích cực chuẩn bị, chào bán sản phẩm và hoàn toàn có khả năng cạnh tranh với hàng nhập khẩu.
“Tôi vừa ở trong nhà máy ray, toàn bộ công nhân đang tập trung cao độ, phấn đấu đúng năm 2027 ra sản phẩm đầu tiên” - ông Long khẳng định.
Trước những ý kiến lo lắng Hòa Phát không bán được sản phẩm ray, ông Long cho hay chính sách Hòa Phát là bán sản phẩm đa dạng. Mặc dù ray là sản phẩm chủ lực, nhưng còn có 500.000 tấn thép hình, thép góc. Vì vậy ông trấn an mọi người yên tâm nếu không bán được thép ray thì sẽ bán thép hình, thép góc.
Trước áp lực thép giá rẻ của Trung Quốc, chủ tịch HPG cho rằng từ nền tảng kết quả kinh doanh tốt 3 tháng, quý 2 và 3 sẽ có kết quả tốt hơn.
Đặc biệt, đây là thời gian thuận lợi cho sản xuất thép nên dù có áp lực, ông khẳng định đang "sống chung" trong môi trường cạnh tranh và "đã mất dây thần kinh sợ từ lâu rồi".
Chủ tịch Hòa Phát cũng nhấn mạnh không có chuyện ông không làm thép. Tuy nhiên nếu con cháu không làm thép, đó sẽ là câu chuyện sau này. Tập đoàn hiện vẫn đang dành nguồn lực cực kỳ lớn vào chiều sâu cho ngành thép, nâng cấp tạo ra sản phẩm chất lượng cao, chi phí tối ưu.
Về một số dự án mà Hòa Phát tham gia, ông Long đặc biệt quan tâm tới dự án trục đại lộ cảnh quan sông Hồng. Theo ông, nếu nhìn vào sông Hàn của Seoul (Hàn Quốc) hay sông Hoàng Phố của Thượng Hải (Trung Quốc) cách đây vài chục năm, cảnh quan của họ cũng hoang sơ và phức tạp như sông Hồng hiện nay.
Do đó việc tham gia dự án mang tầm nhìn 100 năm này không chỉ mang ý nghĩa kinh doanh mà còn là khát vọng đóng góp một phần nhỏ bé để thay đổi hoàn toàn diện mạo thủ đô. "Chúng tôi có ước mơ biến khu vực này thành điểm đến thu hút hàng chục triệu du khách với các công viên chuyên đề và quy hoạch cảnh quan đẳng cấp quốc tế" - ông nói.
Tại dự án này, tập đoàn không làm một mình mà liên doanh cùng một số đối tác. Theo ông, nếu không làm dự án bây giờ thì sẽ rất khó khăn, nhưng đây sẽ là động lực. Do đó, với quan điểm đầu tư bất động sản luôn cực kỳ thận trọng, ông khẳng định chỉ chọn những vị trí đắc địa, có tiềm năng thay đổi cục diện hạ tầng đô thị và mang lại giá trị thực sự bền vững.
Đối với một số ngành khác như việc sản xuất thép đặc thù cho ngành hàng không vũ trụ, ông Long nói tập trung sản xuất nguyên vật liệu (thép chế tạo, thép đặc chủng), chứ không trực tiếp sản xuất các sản phẩm đặc thù như tàu thủy, xe tăng hay tàu vũ trụ.
Hòa Phát cũng không tham gia vào đóng tàu, mà là nhà cung cấp vật liệu cơ bản nên có thể cung cấp thép cuộn cán nóng (HRC), thép tấm đặc chủng (thép tấm cán nóng chuyên dụng). Tập đoàn cũng không tham gia M&A các doanh nghiệp xây dựng do đề cao sự thận trọng.
Đối với việc khai thác mỏ quặng nội địa (như mỏ Thạch Khê, Quý Xa hay các mỏ tại Thanh Hóa), tập đoàn luôn tích cực tìm kiếm cơ hội. Song quản trị rủi ro nhất quán của HPG là đa dạng hóa nguồn cung và “không bao giờ để phụ thuộc hoàn toàn vào một nguồn duy nhất” khi hiện đang nhập khẩu tới 90%.
Ngày 12/5, Trung Quốc xác nhận Tổng thống Mỹ Trump sẽ thăm nước này từ ngày 13/5 đến 15/5. Đây là chuyến thăm Trung Quốc đầu tiên của ông Trump trong nhiệm kỳ thứ hai.
Theo kế hoạch, Tổng thống Trump sẽ hội đàm với Chủ tịch Tập Cận Bình vào sáng 14/5. Trong ngày 15/5, ông Trump và ông Tập sẽ dự tiệc trà và cùng ăn trưa làm việc trước khi lãnh đạo Mỹ trở về Washington.
Nhiều lãnh đạo doanh nghiệp Mỹ dự kiến tham dự, dấy lên hy vọng về các thỏa thuận lĩnh vực tài chính, nông nghiệp, năng lượng và hàng không. Nhưng giới quan sát cho rằng không có nhiều khả năng về một thỏa thuận lớn. Thay vào đó, thị trường tập trung vào các động thái liên quan làn sóng trí tuệ nhân tạo (AI).
Zeng Wanping, nhà quản lý quỹ của Beijing Monolith Fund Management tại Bắc Kinh, quan tâm nhất việc Mỹ có cho phép các dòng chip tiên tiến hơn của Nvidia được bán tại Trung Quốc hay không. Bởi điều này sẽ tạo áp lực lên các nhà sản xuất nội địa nước này.
"Điều duy nhất đáng theo dõi là diễn biến quanh AI. Đây là tâm điểm lớn nhất của thị trường, không có yếu tố nào khác", ông tuyên bố. Chỉ số Shanghai Composite chuẩn của Trung Quốc đang giao dịch ở mức cao nhất 11 năm, trong khi xuất khẩu nước này tiếp tục tăng mạnh nhờ làn sóng đơn hàng liên quan đến AI.
Cuối năm ngoái, Mỹ - Trung đạt được thỏa thuận đình chiến thương mại kéo dài một năm, sau cuộc gặp giữa hai lãnh đạo tại Hàn Quốc. Các vấn đề liên quan đến thương mại và kiểm soát xuất khẩu, bao gồm cả đất hiếm và các hạn chế công nghệ của Mỹ với Trung Quốc, cũng có thể nằm trong chương trình nghị sự.
Nhưng các nhà kinh tế HSBC cho rằng khó có đột phá lớn về kiểm soát xuất khẩu. Theo đó, cuộc gặp của hai nhà lãnh đạo có thể mang lại những bước đi "từng bước" để giải quyết ma sát thương mại giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới.
Trong khi đó, bốn tháng đầu năm, thặng dư thương mại của Trung Quốc với Mỹ mở rộng lên 87,7 tỷ USD. Song, các nhà quản lý quỹ không lo ngại ông Trump sẽ tung ra một vòng áp thuế mới lên Bắc Kinh.
Theo bà Leah Fahy, nhà kinh tế cấp cao về Trung Quốc của Capital Economics, nhìn chung Trung Quốc có nhiều đòn bẩy hơn. "Thuế quan cao hơn không ngăn cản được đà xuất khẩu tiếp tục tăng mạnh của Trung Quốc năm qua và Bắc Kinh đã cho thấy họ sẵn sàng chờ đợi áp lực từ Mỹ giảm bớt", bà nhận định.
Căng thẳng thương mại thời gian qua đã trở thành động lực cho Bắc Kinh đầu tư phát triển công nghệ nội địa. Gần đây, chiến sự Iran bổ sung thêm chất xúc tác, thúc đẩy nước này nỗ lực củng cố chuỗi cung ứng.
"Trung Quốc đã đạt nhiều bước tiến lớn về công nghệ, phát triển nền kinh tế mới, mở rộng ảnh hưởng toàn cầu và gia tăng vị thế trong cạnh tranh quyền lực toàn cầu", Wen Xunneng, Nhà sáng lập kiêm CEO Zhu Liu Asset Management, nói.
Nhận thấy cơ hội, các quỹ nước ngoài thậm chí đang chuyển danh mục đầu tư sang những doanh nghiệp hưởng lợi từ chiến lược tự chủ AI của Trung Quốc. "Cục diện đã đảo chiều. Trung Quốc hiện không có nhiều điều cần bàn với ông Trump", Yang Tingwu, Phó tổng giám đốc Tongheng Investment, nhận định. Ông cho rằng cuộc chiến chưa có hồi kết tại Trung Đông đã làm suy yếu vị thế của Tổng thống Mỹ.
Ông Wen Xunneng tại Zhu Liu Asset Management dự báo quan hệ Mỹ - Trung sẽ ổn định, ít nhất cho tới khi ông Tập có chuyến thăm đáp lễ Mỹ như dự kiến. "Sau chuyến thăm Mỹ của ông Tập, hai nước có thể bước sang giai đoạn cạnh tranh tiếp theo nhưng hiện tại vẫn là giai đoạn tương đối yên bình", ông nói.
Ngoài ra, một số nhà đầu tư trông chờ Trung Quốc có thể thúc đẩy vai trò hòa giải tại Trung Đông, điều có thể tác động tích cực đến kinh tế toàn cầu. "Tôi hy vọng ông Trump có thể thuyết phục ông Tập gây áp lực với Iran để eo biển Hormuz mở cửa trở lại và dòng chảy dầu mỏ được nối lại", Jack Ablin, Giám đốc chiến lược đầu tư của Cresset Wealth Advisors, nói.
Nhận định đầu tháng này, Tổng thống Donald Trump nói xung đột Trung Đông "sẽ là một chủ đề được bàn tới" và bày tỏ tin tưởng rằng ông và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình có đủ quan hệ và lợi ích chung để phối hợp xử lý.
"Ông ấy đã rất thiện chí về vấn đề này. Thành thật mà nói, Trung Quốc nhập khoảng 60% lượng dầu qua eo biển Hormuz. Tôi nghĩ ông ấy đã thể hiện sự tôn trọng. Chúng tôi chưa gặp thách thức nào từ Trung Quốc", ông Trump nói.
Theo phóng viên TTXVN tại Sydney, tình trạng nguồn cung khan hiếm - yếu tố từng kìm hãm thị trường nhà ở của Úc trong những năm gần đây - đang bắt đầu đảo chiều.
Tuy nhiên thực tế này khi kết hợp với sụt giảm nhu cầu về nhà ở, lãi suất tăng, áp lực về khả năng chi trả và khả năng trả nợ ngày càng tăng đang đẩy thị trường bất động sản Úc rơi vào suy thoái.
Giám đốc nghiên cứu của Công ty dữ liệu bất động sản Cotality, ông Tim Lawless, cho biết thành phố Sydney và Melbourne đã bước vào giai đoạn đầu suy thoái được 5 tháng, trong khi các thành phố nhỏ hơn đang chứng kiến tốc độ tăng trưởng chậm lại.
Trong tháng 4 vừa qua, giá nhà ở thủ đô Canberra chỉ tăng 0,2% và đang giảm dần. Giá nhà tại Sydney giảm 0,6% và hiện thấp hơn 1% so với mức đỉnh vào tháng 11 năm ngoái. Tại Melbourne, giá bất động sản cũng giảm 0,6% và đã thấp hơn 2,3% so với đỉnh lập hồi tháng 3-2022.
Theo nghiên cứu của Cotality, nguyên nhân suy giảm của thị trường bất động sản thường bao gồm các cú sốc toàn cầu, lãi suất tăng cao và các giai đoạn thắt chặt tín dụng, thay đổi trong chính sách tài khóa và các yếu tố khác như khả năng chi trả, tâm lý thị trường…
Nhà kinh tế độc lập Saul Eslake cũng cho rằng mức lãi suất cao hơn, cùng thái độ thận trọng hơn từ phía những người có dự định mua nhà do lo ngại hậu quả kinh tế từ cuộc xung đột ở Trung Đông dẫn đến giá bất động sản giảm.
Theo chuyên gia này, không phải tăng trưởng dân số hay tỉ lệ hình thành hộ gia đình, mà chính số tiền người dân sẵn sàng và có khả năng chi trả mới là yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến biến động giá cả bất động sản trong thời gian ngắn.
Hiện ngày càng có nhiều nhà được rao bán trên các sàn giao dịch bất động sản của Úc, với 39.319 căn được niêm yết trong 4 tuần tính đến đầu tháng 5 này, cao hơn 4,7% so với mức trung bình 5 năm.
Mặc dù vậy, Công ty Cotality lưu ý rằng số lượng nhà rao bán tăng là do nhu cầu của người mua giảm, chứ không phải do sự gia tăng nguồn cung mới trên thị trường.
Công ty này cũng nhấn mạnh những người mua nhà gần đây có khả năng phải đối mặt với rủi ro vốn chủ sở hữu âm do giá nhà giảm, hiện tượng xảy ra khi số dư nợ còn lại của một khoản vay (như thế chấp nhà hoặc vay mua ô tô) cao hơn giá trị thị trường hiện tại của tài sản thế chấp.
