Trong dự thảo tờ trình đề nghị ban hành nghị quyết thông qua đề án “Vùng phát thải thấp trong vành đai 1”, UBND TP.Hà Nội đề xuất ở giai đoạn 1 (từ 1.7 – 31.12) sẽ triển khai thí điểm cấm xe máy xăng đi vào vùng lõi P.Hoàn Kiếm, gồm 11 tuyến phố: Tràng Tiền, Hàng Khay, Lê Thái Tổ, Hàng Đào, Hàng Ngang, Hàng Buồm, Mã Mây, Hàng Bạc, Hàng Mắm, Nguyễn Hữu Huân, Lý Thái Tổ.
Trong vùng phát thải thấp, xe máy xăng bị cấm lưu thông từ 18 – 24 giờ thứ sáu, từ 6 – 24 giờ thứ bảy và chủ nhật.
Ở vùng đệm, gồm các phố bao quanh như Hàng Đậu, Phùng Hưng, Tràng Thi, Hàng Khay, Tràng Tiền, Trần Quang Khải, Trần Nhật Duật trở vào trong khu vực phố cổ, các loại ô tô tải dưới 2 tấn, ô tô từ 16 chỗ trở lên… phải đạt quy chuẩn tương ứng với từng loại; đồng thời chỉ cho phép chạy trong những khung giờ nhất định.
Để đề án được thực hiện hiệu quả, bên cạnh các giải pháp hỗ trợ về chính sách chuyển đổi, bổ sung hạ tầng giao thông, Sở NN-MT Hà Nội còn đề xuất thiết lập hệ thống hạ tầng kỹ thuật bảo đảm khả năng nhận diện, giám sát và kiểm soát phương tiện giao thông đường bộ ra – vào vùng phát thải thấp; trong đó có công nghệ nhận diện biển số xe tự động (ANPR).
Sở NN-MT Hà Nội lưu ý, hệ thống giám sát cần cho phép xác định và xử lý vi phạm tự động, kịp thời. Đối với các trường hợp phương tiện không đáp ứng tiêu chuẩn khí thải hoặc không thuộc diện được phép lưu thông trong vùng phát thải thấp, hệ thống hỗ trợ tự động ghi nhận đầy đủ thông tin vi phạm, bao gồm hình ảnh phương tiện, biển số, thời gian và vị trí.
Sau đó, dữ liệu này sẽ được chuyển đến cơ quan có thẩm quyền để xử lý theo quy định, đồng thời gửi thông báo tới chủ phương tiện thông qua các nền tảng kết nối số như VNeTraffic, VNeID, góp phần nâng cao tính minh bạch và hiệu quả thực thi.
Vì vậy, theo Sở NN-MT, hệ thống camera ANPR cần được lắp đặt đồng bộ tại toàn bộ các điểm vào và điểm ra của vùng phát thải thấp, bảo đảm kiểm soát các phương tiện lưu thông trong khu vực.
Dữ liệu nhận diện phương tiện cũng được kết nối và tích hợp với các cơ sở dữ liệu liên quan, bao gồm cơ sở dữ liệu của Công an thành phố, Sở Xây dựng và Sở NN-MT, qua đó hình thành hệ thống quản lý tập trung, thống nhất và liên thông.
Trên cơ sở đó, thông tin phương tiện sẽ được đối chiếu tự động với các cơ sở dữ liệu chuyên ngành như: cơ sở dữ liệu đăng kiểm phương tiện, cơ sở dữ liệu về mức phát thải, cơ sở dữ liệu phương tiện được cấp phép lưu thông trong vùng phát thải thấp (bao gồm phương tiện của cư dân nội vùng, phương tiện sử dụng năng lượng sạch, phương tiện được miễn trừ), cũng như cơ sở dữ liệu dân cư.
Để bảo đảm hệ thống vận hành hiệu quả, theo Sở NN-MT, cần hoàn thiện đồng bộ các điều kiện hạ tầng kỹ thuật đi kèm, bao gồm hệ thống biển báo, tín hiệu giao thông và tổ chức phân luồng phương tiện phù hợp trước khi đưa vùng phát thải thấp vào vận hành chính thức.
Đặc biệt, việc xây dựng và vận hành hệ thống hạ tầng kỹ thuật giám sát là điều kiện tiên quyết để bảo đảm tính khả thi và hiệu quả của vùng phát thải thấp.
Quá trình thực hiện, Công an TP.Hà Nội cần đẩy mạnh tuần tra, kiểm soát xử lý vi phạm, trong đó chú trọng xử lý qua camera giám sát (phạt nguội); đồng thời phối hợp với các cơ quan liên quan nghiên cứu điều chỉnh mức xử lý vi phạm giao thông theo các cơ chế đặc thù của luật Thủ đô, đảm bảo đủ sức răn đe nhằm nâng cao ý thức, tạo sự chuyển biến rõ rệt của người tham gia giao thông.
Ngoài ra, Sở NN-MT cũng đề xuất Công an TP.Hà Nội cần hoàn thiện quy định cơ chế đặc thù về màu biển kiểm soát phương tiện để nhận diện các phương tiện sử dụng năng lượng sạch, năng lượng xanh; xây dựng và ban hành quy định về chế tài xử phạt vi phạm quy định vùng phát thải thấp… trước ngày 1.7.
Sáng 9.4, các đại biểu Quốc hội đã thảo luận tại tổ về 4 dự án luật, trong đó có luật Hộ tịch (sửa đổi). Đại biểu Nguyễn Thị Thu Dung (đoàn Hà Nội) cho rằng đang có một khoảng trống pháp luật đối với vấn đề con cái của người chuyển giới và đồng tính.
"Điều 15 của dự thảo luật chỉ có một nội dung về trẻ em được khai sinh là đối tượng trẻ em sinh ra ở nước ngoài chưa được đăng ký khai sinh hoặc có cha hoặc mẹ là công dân Việt Nam còn người kia là người nước ngoài", bà Dung phân tích và chỉ ra ở đây sẽ có một khoảng trống pháp luật vì hiện trên thế giới có khoảng 40 nước đã công nhận hôn nhân đồng tính và khoảng 30 nước vừa công nhận hôn nhân đồng giới, vừa cho phép người chuyển giới thay đổi giới tính hợp pháp mà không yêu cầu phẫu thuật thực tế.
Với quy định này, theo bà Dung, những người đã được công nhận hôn nhân đồng giới ở nước ngoài về Việt Nam sinh con và đi khai sinh sẽ gặp khoảng trống pháp luật. Bà đề nghị ban soạn thảo nghiên cứu kỹ hơn để đảm bảo quyền của trẻ em và quyền của công dân.
"Theo số liệu tôi được biết, ở Việt Nam, cộng đồng LGBT chiếm khoảng 2% dân số. Vấn đề hôn nhân đồng giới cũng như khai sinh cho con cái của người kết hôn đồng giới sẽ là vấn đề cần nghiên cứu", bà Dung nêu ý kiến.
Cùng quan điểm, đại biểu Trần Thị Nhị Hà (đoàn Hà Nội) cho rằng dự thảo luật Hộ tịch (sửa đổi) chưa có quy định mang tính nguyên tắc để giải quyết khi luật pháp Việt Nam và luật pháp nước ngoài có khác biệt về cùng một sự kiện hộ tịch, ví dụ như hôn nhân đồng giới.
Hôn nhân đồng giới được công nhận ở một số nước sở tại nhưng chưa được công nhận theo pháp luật Việt Nam. Khi công dân yêu cầu ghi vào sổ hộ tịch Việt Nam, theo bà Hà, chúng ta cần phải có quan điểm, quy định rõ ràng.
Nhấn mạnh luật Hộ tịch là "đạo luật của đời người", đại biểu Trần Thị Nhị Hà tán thành việc phân quyền triệt để cho cấp xã thực hiện tất cả các sự kiện hộ tịch. Bà kiến nghị luật cần có chế độ đãi ngộ phù hợp và chính sách bồi dưỡng nghiệp vụ cho cán bộ hộ tịch cấp xã.
Đại biểu Nguyễn Ngọc Việt (đoàn Hà Nội) lưu ý ban soạn thảo cần có giải pháp hỗ trợ cho các vùng sâu, vùng xa, nơi hạ tầng công nghệ và trình độ dân trí chưa đồng đều để người dân không bị hạn chế quyền lợi khi chuyển sang hồ sơ điện tử. Ông Việt ủng hộ sáng kiến thực hiện các đội đăng ký hộ tịch lưu động để tiếp cận nhân dân chủ động nhất.
Liên quan tới thủ tục đăng ký hộ tịch, đại biểu Nguyễn Thanh Phong (đoàn Vĩnh Long) đề nghị bổ sung thêm quy định "xác định lại dân tộc", vì trong thực tế, việc "xác định lại dân tộc" được thay đổi theo việc xác định theo cha, theo mẹ hoặc trong trường hợp con nuôi xác định được cha mẹ ruột thì lúc đó xác định lại dân tộc theo cha, mẹ ruột.
Ông Phong cũng đề xuất ban soạn thảo bổ sung nguyên tắc trong khai thác dữ liệu, chia sẻ dữ liệu về hộ tịch, đó là nguyên tắc "ưu tiên cho những dân tộc ít người, dân tộc yếu thế". Đồng thời, đề xuất cần có thêm điều cấm ký hộ tịch cho người thân của mình để tránh xảy ra sai phạm.
Từng được kỳ vọng là lời giải cho bài toán tận dụng bùn nạo vét kênh mương thay thế cát, nhưng ngân hàng đất tại Cà Mau đang rơi vào trạng thái "đứng hình". Sau 8 năm hình thành, khu đất rộng 11 ha tại xã Cái Nước vẫn chỉ là đầm nước bỏ hoang, chưa tiếp nhận bất kỳ khối lượng đất nào, trong khi tổng vốn đầu tư đã vượt 26,6 tỉ đồng.
Trong văn bản của Sở Nông nghiệp - Môi trường Cà Mau trả lời PV Thanh Niên, điểm nghẽn lớn nhất không nằm ở hạ tầng hay nhu cầu sử dụng, mà ở việc mô hình ngân hàng đất chưa có quy định cụ thể trong hệ thống pháp luật hiện hành. Đây là mô hình mới, mang tính thí điểm, chưa từng có tiền lệ trên cả nước, khiến quá trình xây dựng đề án rơi vào tình trạng vừa làm vừa dò đường nên ngân hàng đất chưa thể vận hành.
Từ khi được bàn giao năm 2018, đơn vị quản lý đã nhiều lần xây dựng đề án để đưa ngân hàng đất vào khai thác. Tuy nhiên, mỗi lần trình đều gặp vướng mắc về cơ chế, phải điều chỉnh, bổ sung và làm lại từ đầu. Có thời điểm, phương án vận hành theo hình thức đối tác công - tư được đề xuất, nhưng không thể triển khai do không đáp ứng điều kiện tổng mức đầu tư tối thiểu theo quy định.
Không dừng lại ở đó, phương án đấu thầu lựa chọn đơn vị khai thác cũng rơi vào tình trạng "bế tắc" khi các bộ, ngành Trung ương chưa có hướng dẫn cụ thể. Dù tỉnh đã chủ động xin ý kiến nhiều bộ liên quan, nhưng các phản hồi vẫn mang tính chung chung, chưa đủ cơ sở để triển khai thực tế.
Để "mở đường" pháp lý, ngân hàng đất đã phải đổi tên thành "bãi vật tư" từ cuối năm 2023. Tuy nhiên, việc đổi tên không giải quyết được cốt lõi khi đề án vẫn phải chỉnh sửa nhiều lần do thiếu cơ sở định giá và chưa có chứng thư giá cho thuê.
Không chỉ vướng cơ chế, ngân hàng đất còn thiếu nguồn đất. Nguồn phù sa từ thượng nguồn hạn chế, trong khi địa phương ưu tiên đất cho xây dựng nông thôn mới, khiến ngân hàng đất không tiếp nhận được bất kỳ khối lượng đất nào.
Phía cơ quan quản lý cho rằng, ngân hàng đất là dự án thí điểm nên chậm do yếu tố khách quan. Khi hành lang pháp lý chưa rõ, ngân hàng đất vẫn chưa thể "về đích".
Trước đó, xuất phát từ nhu cầu tìm nguồn vật liệu san lấp thay thế cát ngày càng khan hiếm và đắt đỏ, tỉnh Cà Mau đã học tập mô hình ngân hàng đất từ Hà Lan. Ngân hàng đất được định hướng là nơi tiếp nhận, lưu trữ đất bùn nạo vét từ hệ thống kênh cấp 1, cấp 2 thuộc tiểu vùng 10 - nam Cà Mau, sau đó xử lý để phục vụ xây dựng và san lấp.
Sau chuyến khảo sát tại Hà Lan cùng đại diện Ngân hàng Thế giới - đơn vị tài trợ vốn, ý tưởng ngân hàng đất được hình thành. Cuối năm 2017, khu vực ngân hàng đất hoàn tất thu hồi, giải phóng mặt bằng và bàn giao cho Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (nay là Sở Nông nghiệp - Môi trường) quản lý. Đến tháng 8.2018, ngân hàng đất hoàn thành các hạng mục với tổng kinh phí hơn 26,6 tỉ đồng, sau đó được giao cho Trung tâm Quản lý, khai thác công trình thủy lợi tỉnh Cà Mau vận hành.
Hiện đề án "bãi vật tư", tức ngân hàng đất, vẫn đang được thẩm định, dự kiến triển khai theo hình thức liên doanh 60% nhà nước, 40% tư nhân nếu được phê duyệt. Ngân hàng đất vì vậy vẫn tiếp tục "treo" cho đến khi tháo gỡ được cơ chế.
Sáng 7.4, Trạm Chăn nuôi và Thú y khu vực 2 (thuộc Chi cục Chăn nuôi và Thú y TP.HCM) phối hợp Công an phường Tân Thới Hiệp cùng các đơn vị liên quan tiến hành kiểm tra đột xuất 2 cơ sở giết mổ heo không phép nằm sâu trong hẻm đường Hương lộ 80.
Trước đó, qua công tác nắm địa bàn, lực lượng chức năng phát hiện một lô heo được vận chuyển từ tỉnh khác vào TP.HCM, đưa về tiêu thụ tại 2 điểm giết mổ không phép trong khu dân cư. Đây là khu vực hẻm nhỏ, sâu, dân cư chủ yếu là người nhập cư. Cơ sở có tính cảnh giác cao, chỉ cần xuất hiện người lạ, thông tin nhanh chóng lan ra khiến việc tiếp cận, kiểm tra gặp nhiều khó khăn.
Khoảng 7 giờ cùng ngày, tổ công tác quyết định ập vào kiểm tra đột xuất cả 2 điểm. Tại hiện trường, lực lượng chức năng bắt quả tang hoạt động giết mổ heo đang diễn ra. Cụ thể, tại lò thứ nhất có tổng cộng 14 con heo, trong đó 1 con đang bị giết mổ, xẻ thịt. Tại lò thứ hai, lực lượng ghi nhận 10 con heo, gồm 2 con đang bị giết mổ và 8 con còn sống.
Ghi nhận tại hiện trường cho thấy điều kiện chăn nuôi và giết mổ tại 2 cơ sở đều ở mức báo động. Khu vực nuôi nhốt heo được dựng tạm bợ bằng các tấm tôn cũ và khung sắt hoen gỉ, tạo thành những ô chuồng chật hẹp, ẩm thấp. Nền xi măng phủ đầy chất bẩn, nước thải đọng lại, bốc mùi hôi nồng nặc.
Nhiều con heo bị nhốt chen chúc trong không gian kín, một số được đánh dấu bằng sơn trên thân nhưng không có bất kỳ dấu hiệu nhận diện kiểm dịch nào. Điều này cho thấy nguồn gốc đàn heo chưa được xác minh rõ ràng, tiềm ẩn nguy cơ cao về dịch bệnh.
Không chỉ dừng lại ở khâu nuôi nhốt, toàn bộ hoạt động giết mổ heo cũng diễn ra trong môi trường không đảm bảo vệ sinh. Heo bị xử lý ngay trong khu chuồng, không có khu giết mổ riêng biệt, không tuân thủ quy trình kiểm soát thú y. Người thực hiện chủ yếu thao tác thủ công, thiếu trang bị bảo hộ như găng tay, khẩu trang, làm gia tăng nguy cơ lây nhiễm chéo và mất an toàn lao động.
Sau khi giết mổ, thịt heo được chuyển sang khu sơ chế trong điều kiện hết sức sơ sài. Các tảng thịt được đặt trực tiếp trên bàn kim loại giữa không gian hở, không có che chắn, dễ bị ruồi nhặng và côn trùng xâm nhập. Dưới nền nhà, máu và nước thải chảy tràn, đọng thành vũng, trong khi hệ thống thoát nước gần như không được đầu tư.
Đáng chú ý, khu vực sản xuất không được tách biệt với không gian sinh hoạt. Trong cùng một khuôn viên, xe máy và các vật dụng cá nhân được bố trí lộn xộn. Sự thiếu phân tách giữa khu sạch – bẩn, khu sản xuất – sinh hoạt cho thấy hoạt động mang tính tự phát, không tuân thủ bất kỳ quy chuẩn an toàn nào.
Làm việc với cơ quan chức năng, các chủ cơ sở khai nhận toàn bộ số heo được thu mua từ tỉnh Tây Ninh. Tuy nhiên, tại thời điểm kiểm tra, các chủ lò không xuất trình được giấy tờ chứng minh nguồn gốc xuất xứ cũng như giấy chứng nhận kiểm dịch động vật theo quy định. Ngoài ra, cả 2 cơ sở đều không có giấy đăng ký kinh doanh, hoạt động giết mổ diễn ra tại địa điểm chưa được cơ quan có thẩm quyền cấp phép, không đảm bảo điều kiện vệ sinh thú y.
Theo ghi nhận, các hành vi vi phạm bao gồm: không đăng ký thành lập hộ kinh doanh; giết mổ động vật tại địa điểm không được phép; không đảm bảo điều kiện vệ sinh thú y đối với trang thiết bị, dụng cụ và nguồn nước; không có giấy chứng nhận kiểm dịch động vật và sản phẩm động vật; chưa chứng minh được nguồn gốc xuất xứ đàn heo.
Đối với số heo đã giết mổ, đoàn kiểm tra lập biên bản và tiến hành tiêu hủy theo quy định. Số heo còn sống được lập biên bản, chuyển về Trạm kiểm dịch động vật Hóc Môn để lưu giữ, chờ kết quả xét nghiệm.
Trường hợp kết quả cho thấy đàn heo không nhiễm bệnh, cơ quan chức năng sẽ hoàn trả cho chủ và đưa vào cơ sở giết mổ hợp pháp để xử lý. Nếu phát hiện dịch bệnh, các cá nhân liên quan sẽ tiếp tục bị xử lý nghiêm theo quy định pháp luật.
