Đà giảm ngày càng mạnh, giá vàng thế giới rơi khỏi ngưỡng 4.600 USD/ounce

Buổi thảo luận thuộc khuôn khổ tọa đàm Sử dụng năng lượng tiết kiệm do báo Tuổi Trẻ tổ chức, cùng tham gia có đại diện Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), Tổng công ty Điện lực TP.HCM (EVNHCMC), Tổng công ty Điện lực miền Nam (EVNSPC) cùng nhiều chuyên gia ngành điện.

Câu chuyện sử và tiết kiệm điện, đặc biệt trong các giai đoạn cao điểm, không chỉ là vấn đề của riêng ngành điện, mà còn gắn liền với thói quen tiêu dùng của mỗi hộ gia đình, cũng như chiến lược vận hành của từng doanh nghiệp.

Chia sẻ về công tác vận động tiết kiệm điện, sử dụng điện hiệu quả trên địa bàn, ông Bùi Trung Kiên - Phó Tổng Giám đốc Tổng công ty Điện lực TP.HCM (EVNHCMC),cho hay vấn đề tiết kiệm điện không chỉ trong năm nay, nhưng đã được thực hiện xuyên suốt trong nhiều năm trước đây.

Theo ông Kiên, các Chỉ thị 9, Chỉ thị 10 của Thủ tướng Chính Phủ đều cụ thể hơn, chỉ đạo triệt để hơn trong công tác tiết kiệm điện trong toàn xã hội.

Trong đó, Chỉ thị 10 đặt ra yêu cầu tiết kiệm điện 3%, yêu cầu cao hơn so với mức trước đây là 2%, nhất là trong cao điểm nắng nóng từ tháng 4 đến tháng 7 kéo dài từ miền Nam ra miền Bắc.

Ngoài tiết kiệm, việc sử dụng điện hiệu quả, hợp lý chia phụ tải cũng được nhấn mạnh, với việc cung - cầu điện cần được quản lý chặt chẽ hơn, quản lý phụ tải và điều chỉnh việc sử dụng các thiết bị có công suất lớn ra khỏi giờ cao điểm. Các nguồn điện tại chỗ và dự phòng cũng được yêu cầu huy động tối đa, các doanh nghiệp sẽ cần có máy móc hoặc nguồn phát dự phòng trong trường hợp nguồn cung bị gián đoạn bất khả kháng.

Bên cạnh đó, để tăng tỉ lệ năng lượng tái tạo và giảm nhu cầu điện từ lưới, khu vực dân sinh, sản xuất và khu vực công cũng được khuyến khích, yêu cầu lắp đặt điện mặt trời mái nhà.

Theo ông Kiên, với khí hậu nắng nóng khó lường và kéo dài, việc sử dụng điện được chỉ đạo tiết kiệm triệt để hơn trong năm nay, như việc các hệ thống chiếu sáng quảng cáo không chỉ được yêu cầu giảm giờ chiếu sáng, nhưng có thể sẽ phải tắt toàn bộ hệ thống quảng cáo, bảng hiệu. "Tiết kiệm điện là tiết kiệm cho bản thân, gia đình và xã hội", ông Kiên nhấn mạnh.

Trong bối cảnh nhu cầu điện tăng cao vào mùa nắng nóng, các doanh nghiệp sản xuất quy mô lớn, đặc biệt khối FDI trong lĩnh vực xuất khẩu, đang đứng trước sức ép kép: vừa bảo đảm tiến độ đơn hàng quốc tế, vừa đáp ứng những tiêu chuẩn ngày càng khắt khe về sử dụng năng lượng.

Ông Phan Tấn Học - Giám đốc kỹ thuật Công ty cổ phần TKG TaeKwang Vina cho biết với đặc thù là doanh nghiệp gia công giày xuất khẩu, bài toán điện năng hiện không chỉ dừng ở chi phí vận hành mà đã trở thành một chỉ số cạnh tranh trực tiếp. Quy mô sản xuất lớn, mức tiêu thụ điện "khổng lồ", "áp lực xanh" từ đối tác quốc tế.

Theo ông Học, sức ép hiện nay không chỉ đến từ tiến độ đơn hàng mà còn đến từ hệ thống đánh giá nhà máy của đối tác quốc tế.

Các đối tác lớn như Nike không chỉ dựa trên báo cáo giấy tờ mà tiến hành kiểm tra, đo đạc thực tế ngay tại nhà máy. Điều này buộc doanh nghiệp phải triển khai các giải pháp tiết kiệm điện một cách thực chất, liên tục và có thể kiểm chứng.

"Đây không còn là câu chuyện tiết giảm chi phí nội bộ, mà gắn trực tiếp với năng lực cạnh tranh và khả năng giữ đơn hàng", ông Học nhấn mạnh.

Trước các áp lực đó, trong 5 năm gần đây, doanh nghiệp đã đầu tư hệ thống điện mặt trời áp mái nhằm bổ sung nguồn điện phục vụ sản xuất và giảm phụ thuộc vào lưới điện trong giờ cao điểm. Song song đó, nhiều giải pháp tiết kiệm điện được triển khai đồng bộ trong toàn hệ thống nhà máy.

Toàn bộ hệ thống chiếu sáng đã được thay thế bằng đèn LED từ nhiều năm trước. Thiết kế nhà xưởng cũng được tối ưu để tận dụng tối đa ánh sáng tự nhiên, qua đó giảm mức tiêu thụ điện cho chiếu sáng ban ngày.

Bên cạnh đầu tư công nghệ, ông Học đặc biệt nhấn mạnh vai trò của ý thức người lao động trong bài toán tiết kiệm năng lượng. Việc xây dựng văn hóa tiết kiệm điện được xem là nền tảng để các giải pháp kỹ thuật phát huy hiệu quả.

Ở cấp độ vận hành, việc điều chỉnh thời gian sản xuất, chuyển một phần hoạt động sang giờ thấp điểm nhằm giảm tải cho hệ thống điện quốc gia là rất quan trọng. Ngoài ra, việc tối ưu bố trí dây chuyền sản xuất cũng góp phần giảm tình trạng vận hành không tải, từ đó tiết kiệm điện năng đáng kể.

Ông Lê Đình Kính, Công ty cổ phần thương mại dịch vụ giấy Thuận An chia sẻ đối với doanh nghiệp sản xuất thì đơn vị nhận thức rõ áp lực chi phí mua điện để phục vụ sản xuất.

Để tiết kiệm điện và chi phí doanh nghiệp đã áp dụng hai nhóm giải pháp chính: Giải pháp vận hành và nhân sự, nhà máy đã áp dụng dịch chuyển phụ tải (DR), chuyển các công đoạn tiêu thụ điện năng lớn sang khung giờ thấp điểm (từ 22h đêm đến 4h sáng) để tận dụng giá điện rẻ.

Điều tiết sản xuất giờ cao điểm, trong các khung giờ cao điểm, nhà máy giảm công suất vận hành tối đa, chuyển sang làm các khâu phụ trợ ít tiêu tốn điện hoặc thực hiện bảo trì, bảo dưỡng máy móc.

Đối với giải pháp kỹ thuật và thiết bị, chúng tôi lắp đặt hệ thống biến tần giúp động cơ khởi động êm hơn, tránh tình trạng dòng điện tăng vọt gây quá tải cục bộ. Cải thiện hệ thống chiếu sáng bằng cách thay thế toàn bộ bằng đèn LED tiết kiệm năng lượng.

Tối ưu hệ thống làm mát qua việc sử dụng thông gió tự nhiên và các quạt hút năng lượng gió để thoát hơi nóng trong nhà xưởng mà không tốn điện. "Việc triển khai của chúng tôi cũng gặp phải những khó khăn và thách thức về nhân sự và chi phí. Việc chuyển ca làm việc sang ban đêm gây ảnh hưởng đến sức khỏe và sinh hoạt của công nhân. Để khắc phục, nhà máy đã có các chính sách tăng phụ cấp ca đêm để khuyến khích người lao động.

Về chi phí đầu tư ban đầu cho các thiết bị hiện đại như hệ thống biến tần rất lớn. Tuy nhiên, doanh nghiệp xác định đây là khoản đầu tư cần thiết cho mục tiêu tiết kiệm lâu dài và giảm phát thải", ông Kính đánh giá.

Dưới góc độ người tiêu dùng hộ gia đình, chị Trần Thị Thùy Vân (ngụ phường Phú Thọ Hoà) cho biết hóa đơn điện của gia đình vào khoảng 1 triệu đồng/tháng, với 4 người sử dụng. Chị cho biết mỗi thành viên luôn có ý thức tự tiết kiệm bằng việc tắt các thiết bị điện khi không có nhu cầu sử dụng và sử dụng các thiết bị có tiêu chuẩn tiết kiệm điện. Tuy vậy, dù tiết kiệm, vào cao điểm nắng nóng như hiện nay, hóa đơn điện nhà chị vẫn tăng 20%.

Cùng là hộ gia đình 4 người, anh Lê Hoàng Minh (phường Nhiêu Lộc) cho biết tiền điện của gia đình trước tháng nóng cao điểm khoảng từ 1,6 triệu đồng/tháng, nhưng thời điểm này tăng mạnh, vượt 2,3 triệu đồng. Gia đình anh tiết kiệm triệt để bằng cách rút hẳn các phích cắm đối với các thiết bị không sử dụng. Gia đình cũng tận dụng thêm ánh sáng tự nhiên, tắt bớt đèn đóm.

Theo anh Minh, gia đình có lượng tiêu thụ điện lớn, nên đã đầu tư lắp đặt hệ thống điện mặt trời áp mái hệ 3kWh, với lượng tiêu thụ từ hệ thống này từ 12-15kWh mỗi ngày, giúp tiết kiệm gần 1 nửa tiền điện hằng tháng.

"Tôi thấy đây là mức tiết kiệm đáng kể. Các ban, ngành có thể vận động người dân lắp đặt thêm hệ thống điện mặt trời áp mái", anh Minh nêu.

Ông Phạm Viết Thạch, Phó Trưởng ban Môi trường và phát triển bền vững, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) cho biết đang tập trung nâng cao độ sẵn sàng của các nhà máy điện thuộc tập đoàn và các tổng công ty. Quán triệt các đơn vị phát điện tuyệt đối không để xảy ra tình trạng thiếu nhiên liệu (đặc biệt là than, dầu, khí) phục vụ sản xuất điện trong các tháng cao điểm mùa khô.

Kết quả quý 1, EVN và các đơn vị đã khởi công 46 công trình và đóng điện 36 công trình lưới điện (từ 110kV đến 500kV). Các dự án tiêu biểu như nâng công suất trạm biến áp 500kV Nho Quan, đường dây 220kV Dốc Sỏi - Dung Quất (đoạn đấu nối), trạm biến áp 500kV Vĩnh Yên.

Về tháo gỡ vướng mắc, EVN đã có nhiều văn bản kiến nghị các bộ, ngành và địa phương hỗ trợ tháo gỡ khó khăn về cơ chế chính sách, thủ tục đầu tư và giải phóng mặt bằng cho các dự án nguồn điện. Đồng thời cũng đề nghị các bộ ngành có giải pháp đảm bảo cung ứng nhiên liệu ổn định không chỉ cho EVN mà cho cả các đơn vị phát điện ngoài tập đoàn.

Về công tác phối hợp với khách hàng sử dụng điện, EVN mong muốn nhận được sự phối hợp của khách hàng, đặc biệt là các khách hàng lớn, trong việc điều chỉnh phụ tải điện. Ngành điện cũng khuyến khích sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả để giảm áp lực cho hệ thống điện quốc gia trong các khung giờ cao điểm.

Trao đổi về bài toán sử dụng điện trong bối cảnh nhu cầu tiêu thụ ngày càng gia tăng, ông Ngô Trọng Hiền, Trưởng ban Kinh doanh Tổng công ty Điện lực miền Nam (EVNSPC), đánh giá đây không chỉ là thách thức đối với công tác vận hành hệ thống điện mà còn là cơ hội để tái định hình thói quen tiêu dùng năng lượng của toàn xã hội theo hướng bền vững hơn.

"Từ góc độ quản lý, chủ trương tiết kiệm điện đã được quán triệt từ trung ương đến các địa phương. Các chương trình hành động đang được triển khai đồng bộ, hướng tới mục tiêu chung là giảm áp lực lên hệ thống điện quốc gia, đặc biệt trong những thời điểm cao điểm phụ tải", ông Hiền cho hay.

Đại diện Tổng Công ty Điện lực miền Nam (EVNSPC) cho biết xác định tháng 4 - 7 là thời điểm nắng nóng. Đơn vị đã chủ động lên phương án và làm việc với các địa phương từ cuối năm 2025 để đảm bảo cân đối cung cầu và quản lý cung ứng điện.

Cụ thể, EVNSPC đã đạt được thỏa thuận với hơn 7.675 khách hàng có sản lượng sử dụng lớn từ 50.000kWh trở lên về các phương án tiết giảm khi khó khăn. Hiện có 4.572 khách hàng đang phối hợp rất tốt trong việc dịch chuyển phụ tải, giúp biểu đồ phụ tải công nghiệp duy trì ổn định.

Cùng đó, EVNSPC xác định có sự thay đổi về khung giờ cao điểm, bên cạnh khung giờ 14 - 16h30, gần đây xuất hiện thêm đỉnh phụ tải mới vào khoảng 9h30 - 10h30 sáng do nhu cầu sử dụng điện sinh hoạt tăng cao trong mùa nắng nóng.

Tại tọa đàm, đại diện Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) cam kết tạo điều kiện thuận lợi nhất cho phát triển điện mặt trời mái nhà, nhằm đảm bảo an ninh năng lượng và tuân thủ các quy định pháp luật.

Mọi quy trình, hồ sơ đấu nối và thủ tục lắp đặt công tơ hai chiều hiện được công khai minh bạch trên website solar.evn.com.vn, để khách hàng dễ dàng tra cứu. Đây được xác định là nguồn điện phân tán tại chỗ quan trọng, giúp giảm chi phí cho người dùng và hỗ trợ hệ thống trong những thời điểm bức xạ tốt.

EVN đặc biệt khuyến khích mô hình "tự sản tự tiêu" cho các cơ quan công sở, cơ sở sản xuất và hộ gia đình, nhất là khi kết hợp với hệ thống lưu trữ năng lượng.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, các đơn vị điện lực chủ động phối hợp với địa phương để ban hành chỉ tiêu cụ thể.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Trong các cuộc họp công bố kết quả kinh doanh quý I năm nay, lãnh đạo Saudi Aramco và Shell đồng loạt xác nhận thị trường toàn cầu đã mất gần 1 tỷ thùng dầu sau 10 tuần eo biển Hormuz gần như bị phong tỏa.

Morgan Stanley thậm chí cảnh báo thế giới có thể hụt thêm 1 tỷ thùng dầu nữa trong phần còn lại của năm 2026 do các mỏ khai thác, nhà máy lọc dầu và hệ thống vận tải cần nhiều thời gian để phục hồi. Chiến lược gia hàng hóa Martijn Rats gọi đây là “cú sốc nguồn cung lớn nhất lịch sử”, nhận định cũng được người đứng đầu International Energy Agency Fatih Birol đồng tình.

Thế nhưng trái ngược với mức độ nghiêm trọng của cuộc khủng hoảng, giá dầu hiện vẫn chưa vượt xa vùng từng xuất hiện trong giai đoạn 2011-2014, thậm chí còn thấp hơn đỉnh 130 USD/thùng ghi nhận năm 2022. Điều đó đang khiến giới phân tích đặt câu hỏi: Điều gì thực sự đang ghìm giá dầu?

Lực đỡ từ những "vùng đệm" chiến lược

Theo phân tích từ Morgan Stanley và JPMorgan Chase, sự điềm tĩnh của thị trường bắt nguồn từ trạng thái cung cầu trước khi biến cố xảy ra. Đầu năm 2026, thị trường dầu mỏ toàn cầu ghi nhận mức dư thừa khoảng 2 triệu thùng mỗi ngày. Lượng tồn kho trên bờ, ngoài khơi và các kho dự trữ chiến lược đều ở mức cao bất thường, tạo ra một tấm nệm giảm xóc hoàn hảo cho giá dầu.

Yếu tố then chốt thứ hai đến từ động thái điều tiết của các nền kinh tế lớn. Dữ liệu từ Vortexa cho thấy xuất khẩu ròng đường biển từ bảy nhà sản xuất lớn tại Trung Đông đã giảm 12,3 triệu thùng mỗi ngày trong giai đoạn từ đầu tháng 4 đến đầu tháng 5. Để lấp đầy khoảng trống này, các quốc gia ngoài khu vực đã nhanh chóng bơm thêm 5,5 triệu thùng mỗi ngày.

Mỹ trở thành trụ cột chính khi đóng góp tới 3,8 triệu thùng mỗi ngày. Xuất khẩu ròng qua đường biển của nền kinh tế lớn nhất thế giới tăng vọt từ 5,2 triệu thùng lên 8,9 triệu thùng mỗi ngày. Morgan Stanley đánh giá đây là mức tăng khó có thể tưởng tượng nổi, biến Mỹ thành điểm tựa duy nhất giúp bù đắp cú sốc xuất khẩu toàn cầu. Các quốc gia khác như Canada chỉ tăng 400.000 thùng mỗi ngày, trong khi Nga thậm chí giảm 200.000 thùng.

Ở chiều ngược lại, lực cầu toàn cầu cũng sụt giảm mạnh. Nhập khẩu dầu thô đường biển toàn cầu giảm gần 10,9 triệu thùng mỗi ngày trong tháng qua. Đóng vai trò quyết định trong xu hướng này là Trung Quốc khi nước này giảm lượng nhập từ 14 triệu thùng xuống còn 8,5 triệu thùng mỗi ngày.

Các doanh nghiệp thương mại nhà nước Trung Quốc áp dụng chiến thuật linh hoạt khi vẫn nhận phân bổ hợp đồng dài hạn nhưng lập tức bán lại trên thị trường giao ngay. Thay vì tích trữ thêm, Bắc Kinh đang âm thầm xả kho lượng dự trữ khổng lồ ước tính lên tới 1,5 tỷ thùng. Lượng dầu dồi dào này đủ sức giúp họ duy trì hoạt động trong nhiều tháng tới.

Áp lực dịch chuyển và rủi ro chực chờ

Một lý do quan trọng khác giữ giá dầu thô không tăng sốc là sự phân bổ rủi ro trong chuỗi giá trị. Giám đốc chiến lược hàng hóa toàn cầu của JPMorgan, bà Natasha Kaneva, nhận định cú sốc nguồn cung hiện nay chủ yếu phản ánh vào giá các sản phẩm lọc dầu thay vì dầu thô nguyên bản.

Thống kê từ tháng 1 đến tháng 4 cho thấy giá dầu thô tăng khoảng 40%. Trong khi đó, giá xăng dầu thành phẩm tại châu Á vọt lên 60-120%. Việc giá thành phẩm tăng nhanh gấp rưỡi đến ba lần so với dầu thô giúp tín hiệu giá được phân bổ lại, giảm tải áp lực trực tiếp lên thị trường dầu thô.

Bên cạnh đó, thị trường hợp đồng tương lai luôn phản ánh kỳ vọng về tương lai. Giới đầu tư đang đặt cược lớn vào khả năng tuyến vận tải huyết mạch Hormuz sẽ sớm hoạt động trở lại thông qua các nỗ lực đàm phán hòa bình và các chiến dịch hộ tống tàu hàng.

Dù vậy, giới phân tích vẫn cảnh báo về một kịch bản rủi ro khi các vùng đệm cạn kiệt. Nguồn cung bổ sung từ Mỹ hiện nay không đến từ việc tăng sản lượng khai thác nội địa mà chủ yếu rút từ kho dự trữ chiến lược. Dữ liệu từ Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ cho thấy tồn kho dầu diesel đang ở mức thấp nhất kể từ năm 2005, trong khi tồn kho xăng và dầu thô cũng suy giảm mạnh.

Khả năng duy trì nhịp độ xuất khẩu cao của Mỹ đang chịu áp lực rất lớn. Nếu kho dự trữ của Mỹ và Trung Quốc chạm đáy trước khi eo biển Hormuz mở cửa, dòng chảy thương mại sẽ đảo chiều. Dầu của Mỹ sẽ phải giữ lại phục vụ thị trường nội địa, trong khi châu Á buộc phải quay lại tranh mua trên thị trường giao ngay.

Khi kịch bản này xảy ra, thị trường sẽ phải thiết lập lại trạng thái cân bằng thông qua việc triệt tiêu nhu cầu bằng một mức giá cực cao. Morgan Stanley cảnh báo giá dầu Brent có thể bị đẩy lên vùng 130-150 USD mỗi thùng và duy trì ở mức này trong thời gian dài thay vì nhanh chóng hạ nhiệt như trước đây.

Tính đến chiều 13/5 theo giờ Việt Nam, giá dầu Brent quốc tế vẫn duy trì nhịp dao động quanh ngưỡng 107 USD mỗi thùng. Dầu WTI của Mỹ hiện ở mức hơn 101 USD mỗi thùng.

Dù JPMorgan dự báo giá dầu có thể ổn định quanh mốc 100 USD trong phần còn lại của năm nhờ nhu cầu tiêu thụ suy yếu, thị trường vẫn đang đứng trước một ngã rẽ khó đoán. Nếu các vùng đệm chiến lược cạn kiệt trước khi chuỗi cung ứng phục hồi, bức tranh năng lượng toàn cầu có thể sẽ bước sang một giai đoạn hoàn toàn khác.

Tin Gốc: Dân Trí

0h30 ngày 14-5, giá bạc chạm mốc 88,93 USD/ounce, tăng 2,52 USD/ounce, tương đương gần 3% so với phiên trước.

Tính trong vòng 5 ngày qua giá bạc thế giới đã tăng hơn 11%, còn nếu tính trong vòng 1 tháng qua thì giá bạc đã tăng 23,5% so với mức đáy.

Đáng chú ý, những ngày gần đây giá bạc có xu hướng bật lên bất chấp giá vàng thế giới liên tục giằng co quanh ngưỡng 4.700 USD/ounce.

Quy đổi theo tỉ giá niêm yết tại ngân hàng, giá bạc tương đương 2,83 triệu đồng/lượng.

Đà tăng mạnh của giá bạc trong những ngày gần đây thu hút sự chú ý trở lại của nhà đầu tư. Trên các diễn đàn, chủ đề về giá bạc đã nóng trở lại.

Phản ứng của nhà đầu tư lúc này cũng trái ngược khi một số tranh thủ đi bán, trong khi số khác lại mua vào chờ giá về lại mức đỉnh.

Cuối ngày 13-5, Công ty Ancarat niêm yết giá bạc bán ra ở mức 3,281 triệu đồng/lượng và mua vào ở mức 3,199 triệu đồng/lượng.

Công ty SBJ niêm yết giá bán ra cuối ngày ở mức 3,282 triệu đồng/lượng, giá mua vào còn 3,186 triệu đồng/lượng.

Công ty Phú Quý niêm yết giá bạc bán ra ở mức 3,299 triệu đồng/lượng, mua vào ở mức 3,217 triệu đồng/lượng.

Trong khi đó giá vàng thế giới ở mức 4.699 USD/ounce, quy đổi tương đương 149,5 triệu đồng/lượng.

Tại Công ty SJC, giá vàng miếng bán ra còn 165 triệu đồng/lượng, mua vào còn 162 triệu đồng/lượng, giảm 500.000 đồng/lượng so với ngày 12-5.

Giá vàng nhẫn 9999 bán ra còn 164,8 triệu đồng/lượng, mua vào còn 161,8 triệu đồng/lượng.

Mời độc giả theo dõi diễn biến giá vàng và giá bạc TẠI ĐÂY.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ