Ngày 6-5, Viện Kiểm sát nhân dân tối cao đã ban hành cáo trạng truy tố ông Nguyễn Bá Hoan, cựu Thứ trưởng Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội (cũ).
Ông bị cáo buộc nhận hối lộ của nhóm doanh nghiệp đưa người đi xuất khẩu lao động ở nước ngoài, tổng số tiền 16,3 tỉ đồng.
11 người bị truy tố tội vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng, trong đó có các ông Nghiêm Quốc Hưng, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc Công ty Hoàng Long; Nguyễn Đức Nam, Chủ tịch HĐQT Công ty Sona; Nghiêm Văn Định, Giám đốc Công ty Incoop3.
Riêng ông Nguyễn Lâm Sơn, Giám đốc Công ty luật TNHH Thành Đô, bị cáo buộc phạm tội môi giới hối lộ.
Ông Nguyễn Bá Hoan giữ chức Thứ trưởng Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội từ năm 2020 – 2025, phụ trách chỉ đạo Cục Quản lý lao động ngoài nước.
Theo cáo trạng, nhóm cán bộ thuộc Cục Quản lý lao động ngoài nước đã kéo dài thời gian thẩm định hồ sơ, yêu cầu bổ sung tài liệu nhiều lần, gây khó dễ cho các doanh nghiệp đưa người đi xuất khẩu lao động, để buộc họ chi tiền “bôi trơn” khi xin cấp, cấp đổi giấy phép.
Cáo trạng thể hiện, trong giai đoạn 2017 – 2025, với vai trò cục trưởng, ông Tống Hải Nam đã chỉ đạo cấp dưới là Nguyễn Thành Hưng và Phan Thị Thu Trang (chuyên viên Phòng Pháp chế) gây khó khăn cho doanh nghiệp khi nộp hồ sơ đề nghị cấp mới hoặc cấp đổi giấy phép hoạt động dịch vụ đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài.
Các doanh nghiệp này khi nộp hồ sơ thường bị kéo dài thời gian thẩm định, bị trả lại hồ sơ nhiều lần với yêu cầu bổ sung giấy tờ, qua đó bị “gợi ý” phải chi tiền để được giải quyết nhanh.
Sau khi tiếp nhận hồ sơ, Nguyễn Thành Hưng chủ động đưa ra mức “chi phí” từ 250 đến 400 triệu đồng mỗi hồ sơ cấp mới. Với hồ sơ cấp đổi, mức tiền thấp hơn.
Đối với các hồ sơ thông qua Nguyễn Lâm Sơn – giám đốc một công ty luật làm trung gian – mức chi được ấn định 400 triệu đồng cho cấp mới và 100 triệu đồng cho cấp đổi.
Tiền sau đó được Hưng và Trang phân chia, chuyển cho Tống Hải Nam theo “định mức” từ 150 đến 250 triệu đồng mỗi hồ sơ.
Từ số tiền nhận của doanh nghiệp, ông Nam tiếp tục chuyển khoảng 100 triệu đồng/hồ sơ cho ông Hoan để được ký duyệt giấy phép.
Viện kiểm sát cáo buộc, khi được giao phụ trách Cục Quản lý lao động ngoài nước, Thứ trưởng Nguyễn Bá Hoan biết tình trạng cán bộ kéo dài thời gian thẩm định để vòi tiền doanh nghiệp. Tuy nhiên thay vì chấn chỉnh, ông lại nhiều lần nhận tiền do Tống Hải Nam đưa để ký cấp phép.
Kết quả điều tra cho thấy trong suốt 8 năm, nhóm bị can đã nhận tổng cộng hơn 9 tỉ đồng để xử lý 29 giấy phép cho 28 doanh nghiệp.
Trong đó, Nguyễn Thành Hưng là người nhận nhiều nhất với hơn 7,7 tỉ đồng, Phan Thị Thu Trang nhận 1,2 tỉ đồng.
Sau khi nhận tiền từ doanh nghiệp, Hưng đã 41 lần đưa tổng cộng 4,55 tỉ đồng cho ông Nam, Trang cũng 6 lần đưa khoảng 846 triệu đồng cho cục trưởng.
Từ nguồn tiền này, ông Tống Hải Nam đưa cho ông Nguyễn Bá Hoan tổng cộng 1,4 tỉ đồng cùng quà tặng là hai chiếc đồng hồ trị giá khoảng 450 triệu đồng để được ký nhanh 14 giấy phép.
Không chỉ dừng ở việc gây khó dễ trong cấp phép, viện kiểm sát xác định một “quy trình riêng” đã được cựu thứ trưởng và cấp dưới dựng lên trong khâu đăng ký hợp đồng cung ứng lao động đi Hàn Quốc theo diện visa E7, qua đó biến thủ tục hành chính thành công cụ buộc doanh nghiệp chi tiền.
Theo cáo trạng, nhằm tạo rào cản đối với doanh nghiệp, ông Tống Hải Nam đã báo cáo ông Hoan và được đồng ý cho xây dựng quy trình thẩm định hồ sơ đăng ký hợp đồng. Từ đó, ông Nam chỉ đạo cấp dưới xây dựng quy trình này.
Ông Nam chỉ đạo Phòng Hàn Quốc yêu cầu doanh nghiệp phải có tài liệu chứng minh về hạn mức tuyển dụng lao động của chủ sử dụng lao động tại nước ngoài. Tài liệu này buộc phải có xác nhận của cơ quan thẩm quyền Hàn Quốc.
Tuy nhiên thực tế các doanh nghiệp không thể thu thập, cung cấp được tài liệu này nên đặt vấn đề “đưa tiền cảm ơn” nhờ ông Nam giúp đỡ, tạo điều kiện bỏ qua lỗi và phê duyệt nhanh hồ sơ.
Kết quả điều tra xác định, từ năm 2021 – 2025, khi làm thủ tục xin cấp phiếu trả lời để xuất khẩu lao động, các ông Hưng, Nam và Định đã nhiều lần trực tiếp đưa tiền cho lãnh đạo, cán bộ cục. Tổng số tiền nhóm doanh nghiệp này hối lộ hơn 281.800 USD và 190 triệu đồng (tương đương hơn 6,8 tỉ đồng).
Nhóm doanh nghiệp hối lộ số tiền trên để được tạo điều kiện cấp phiếu thực hiện đơn hàng cho 548 lao động, với “định mức” khoảng 500 USD mỗi lao động, cáo trạng nêu.
Trong đó, riêng tổng giám đốc Nghiêm Quốc Hưng bị cáo buộc chi hơn 239.800 USD để được giải quyết hồ sơ cho 129 lao động.
Ông Nguyễn Bá Hoan bị xác định đã 3 lần nhận tổng cộng 170.000 USD và 50 triệu đồng (tương đương hơn 4 tỉ). Tống Hải Nam nhận 11 lần với tổng số hơn 74.000 USD và 100 triệu đồng.
Một số cán bộ, lãnh đạo khác cũng nhận tiền với các mức khác nhau để “tạo điều kiện”, trả lời nhanh hồ sơ.
Không chỉ trong quá trình xử lý hồ sơ, vào các dịp lễ, Tết, các doanh nghiệp còn tiếp tục chi tiền “cảm ơn”. Ông Nguyễn Bá Hoan bị xác định nhận tổng cộng hơn 450.000 USD và 310 triệu đồng, ông Tống Hải Nam nhận hơn 105.000 USD và hơn 1 tỉ đồng.
Viện kiểm sát cáo buộc số tiền cựu thứ trưởng Nguyễn Bá Hoan cùng cấp dưới nhận vào các dịp lễ Tết được xác định là tiền hối lộ để tạo điều kiện cho doanh nghiệp.
Các sai phạm được VKSND Tối cao nêu trong cáo trạng mới ban hành, truy tố hai "ông trùm" sữa giả là Hoàng Mạnh Hà và Vũ Mạnh Cường về tội Sản xuất, buôn bán hàng giả là thực phẩm, Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng và Đưa hối lộ.
Trong 27 bị can còn lại của vụ án, ông Bùi Quốc Hưng, cựu Phó phòng cảnh sát hình sự Công an tỉnh Vĩnh Phúc (cũ) bị truy tố về tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Theo cáo trạng, nhận thấy việc kinh doanh sữa có lợi nhuận cao nên năm 2021, Hà và Cường thành lập Công ty Rance Pharma do Hoàng Mạnh Hà làm giám đốc, người đại diện theo pháp luật. Sau đó, hai người mở thêm Hacofood cho Vũ Mạnh Cường làm giám đốc.
Nhóm này thống nhất xây dựng một nhà máy sản xuất đặt tại cụm công nghiệp Phú Nghĩa, xã Phú Nghĩa, huyện Chương Mỹ (cũ), Hà Nội. Nhà máy được giao cho Hồ Sỹ Ý điều hành, hoạt động dưới danh nghĩa pháp nhân của Công ty Rance Pharma và Hacofood Group.
Trước khi sản xuất các sản phẩm sữa bột giả, Cường và Hà còn liên kết thành lập ra 9 công ty khác tạo nên một hệ sinh thái. Các công ty này sẽ đứng tên hồ sơ công bố nhãn thương hiệu sản phẩm và trực tiếp kinh doanh, phân phối tiêu thụ sữa được sản xuất tại nhà máy.
Khi hành vi sản xuất sữa giả bị phát hiện, Cường cùng đồng phạm đã tìm cách kết nối với các đầu mối để nhờ giúp đỡ, tạo điều kiện cho Rance Pharma và Hacofood không bị xử lý hình sự. Do đang bị Cục cảnh sát môi trường (C05 Bộ Công an) thu giữ sữa, nhóm này tìm đến Nguyễn Văn Hòa, cựu giám đốc một chi nhánh ngân hàng và Nguyễn Văn Quân, Chủ tịch Công ty Đầu tư xây dựng Bắc Á, nhờ hỗ trợ.
Việc "chạy án" sau đó được ông Hòa và Quân đem đến nhờ ông Bùi Quốc Hưng, khi đó là Phó phòng cảnh sát hình sự Công an tỉnh Vĩnh Phúc (cũ). Ông Hưng nhận lời và nhiều lần gặp gỡ nhóm ông Hòa, Quân "bàn công việc".
VKS cáo buộc, ông Hưng đã nhận 100 triệu đồng từ ông Hòa và 140.000 USD (khoảng 3,4 tỷ đồng) từ ông Quân, cùng vào tháng 1/2025. Sau đó, Hưng cùng Hòa đã đến gặp người có thẩm quyền tại C05 Bộ Công an để hỏi thông tin và nhờ giúp đỡ.
Mặc dù Hưng chỉ khai đã nhận 100 triệu đồng từ ông Hòa, nhưng kết quả điều tra có đủ căn cứ xác định vị cựu Phó phòng hình sự đã nhận 140.000 USD và 100 triệu đồng, cáo trạng nêu.
Sữa giả chủ yếu dành cho người bị tiểu đường, suy thận
Theo cáo buộc, sản phẩm do nhóm Cường sản xuất chủ yếu là các loại sữa dành cho người bị tiểu đường, suy thận, trẻ sinh non, thiếu tháng và phụ nữ có thai. Trong thành phần công bố sản phẩm có chiết xuất tổ yến, đông trùng hạ thảo, bột macca, bột óc chó. Thế nhưng thực tế hoàn toàn không có những chất này. Nhóm Cường và Hà đã bỏ một số nguyên liệu đầu vào và thay thế, bổ sung thêm một số chất phụ gia.
Các sản phẩm được Cường và Hà cho nhân viên thực hiện thủ tục công bố sản phẩm tại Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm thành phố Hà Nội và tỉnh Vĩnh Phúc, tỉnh Hòa Bình (cũ). Tùy từng giai đoạn, việc lập hồ sơ công bố được thực hiện thông qua các nhóm khác nhau. Hồ sơ sau đó được một số cán bộ Chi cục vệ sinh an toàn thực phẩm giúp đỡ chỉnh sửa.
Từ khoảng tháng 11/2021, nhằm giảm chi phí và tăng lợi nhuận, nhóm lãnh đạo công ty đã thống nhất thay đổi công thức sản phẩm so với hồ sơ đã công bố. Họ cho thay thế một số thành phần quan trọng như chất MCT bằng Non Dairy Creamer, thay axit béo bằng Omega 369, thay vitamin và khoáng chất riêng lẻ bằng hỗn hợp tổng hợp và cắt giảm hàm lượng nhiều nguyên liệu khác.
Công an kết luận, bằng thủ đoạn thay thế và cắt giảm nguyên liệu, Công ty Rance Pharma và Hacofood Group đã sản xuất tổng cộng hơn 187.000 hộp sữa giả. Sau đó, đã tiêu thụ gần 170.300 hộp, thu về gần 18 tỷ đồng. Sau khi trừ chi phí, nhóm này thu lợi bất chính hơn 11 tỷ đồng.
Ở khâu phân phối, các công ty thương mại đã bán ra thị trường gần 160.000 hộp, thu về hơn 44 tỷ đồng và hưởng lợi bất chính 28 tỷ đồng. Tổng giá trị hàng hóa tính theo giá thị trường là hơn 54 tỷ đồng, với tổng tiền thu lợi bất chính hơn 39,5 tỷ đồng.
Quá trình điều tra, công an đã tạm giữ 27.100 hộp thuộc 426 sản phẩm sữa dạng bột. Kết quả giám định cho thấy toàn bộ số sản phẩm này đều là hàng giả, do hàm lượng các chất không đạt 70% so với công bố trên nhãn.
Tối 1/5, nhà chức trách xã Đức Thọ cho biết nghi phạm đã bị Công an xã Đức Thọ phối hợp với các đơn vị nghiệp vụ Công an tỉnh Hà Tĩnh bắt giữ khi đang lẩn trốn trên địa bàn lúc đầu giờ tối, cách địa điểm gây án hơn một km.
Người phụ nữ này quê Sóc Trăng (cũ), nay là TP Cần Thơ, song danh tính cũng như số vàng bị cướp chưa được công bố để phục vụ điều tra. Hiện toàn bộ tang vật đã được thu giữ.
Nghi phạm đang đối mặt với cáo buộc Cướp giật tài sản theo Điều 171 Bộ luật Hình sự.
Khoảng 13h cùng ngày, người phụ nữ bịt khẩu trang, vào tiệm vàng Huế Thương trên đường Nguyễn Thị Minh Khai, thuộc thôn 4, xã Đức Thọ, giả vờ hỏi mua rồi cướp giật một số trang sức.
Bà chủ tiệm hô hoán, nhảy qua tủ kính đuổi theo, nhưng người phụ nữ đã lên xe máy do đồng phạm nam chờ sẵn bên ngoài để tẩu thoát. Một số người dân sống gần đó cũng truy đuổi song không kịp.
Hiện công an truy tìm nghi phạm còn lại, nhận định người này có thể đã di chuyển đến xã Thiên Nhẫn (trước đây thuộc huyện Nam Đàn). Người đàn ông này được mô tả cao khoảng 1,7 m, nặng 65-70 kg, mặc áo phông cộc tay màu xám lông chuột, quần dài màu đen, đi giày.
Ngày 13/5, Công an phường Thủ Đức đang tạm giữ Nguyễn Trường Sơn (SN 2009, ngụ tỉnh Lâm Đồng) để điều tra về hành vi trộm cắp tài sản.
Trước đó, khoảng 5h30 ngày 11/5, anh Đ.L.D.A. (SN 1992) chạy xe máy đến trước số 152 đường Hoàng Diệu 2 (phường Thủ Đức). Tại đây, anh A. để lại xe máy, rồi đi sang đối diện bên đường để bán cà phê mang đi.
Đến 9h, anh nhìn qua đường thì phát hiện xe đã mất, trong cốp có ví tiền và các giấy tờ tuỳ thân.
Chiều cùng ngày, tiếp nhận trình báo, Công an phường Thủ Đức phối hợp Phòng Cảnh sát hình sự Công an TPHCM triển khai truy xét. Chỉ sau 3 giờ, cảnh sát đã nhanh chóng xác định Sơn là người liên quan nên mời về trụ sở làm việc.
Tại trụ sở công an, Sơn khai nhận hành vi của mình. Anh ta cho biết, đã bán xe trộm được cho một cửa hàng mua bán xe mô tô, xe máy đã qua sử dụng ở phường Chánh Hưng với giá 8,5 triệu đồng. Công an phường Thủ Đức đã thu hồi xe máy là tang vật vụ án ngay sau đó.
Cơ quan công an khuyến cáo, người dân nâng cao cảnh giác, không để xe máy ở khu vực vắng người trông coi hoặc cắm sẵn chìa khóa trên xe. Khi dựng xe trên đường, người dân nên khóa cổ, lắp thêm thiết bị chống trộm và gửi xe tại những nơi có người trông giữ để hạn chế nguy cơ bị kẻ gian lợi dụng trộm cắp tài sản.