Trong văn bản gửi Bộ Xây dựng mới đây, Cục Hàng không Việt Nam đã phân tích, làm rõ ưu, nhược điểm của hai phương án tăng giá trần vé máy bay nội địa và phụ thu nhiên liệu, nhằm gỡ khó khăn cho các hãng hàng không trong bối cảnh giá nhiên liệu bay tăng cao do xung đột ở Trung Đông.
Về ưu điểm, việc phụ thu nhiên liệu sẽ linh hoạt, có thể áp dụng nhanh chóng khi được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận và phù hợp với tính chất biến động ngắn hạn. Phụ thu là biện pháp tình thế, giảm áp lực của dư luận so với điều chỉnh tăng giá trần vé máy bay.
Bên cạnh đó, phụ thu nhiên liệu được đề xuất áp dụng trong thời gian ngắn (3 tháng), giảm thiểu tác động đến CPI bình quân năm. Trường hợp điều chỉnh tăng mức tối đa giá dịch vụ vận chuyển hành khách nội địa với hiệu lực trong trung và dài hạn sẽ tác động rõ ràng hơn đến chỉ số CPI.
Tuy nhiên, phương án phụ thu nhiên liệu có hạn chế là chưa có quy định pháp lý cụ thể trong hệ thống văn bản hiện hành. Để triển khai, Chính phủ cần có Nghị quyết theo hướng xử lý tình huống cấp bách.
Với phương án tăng giá trần vé máy bay nội địa, ưu điểm là thuộc thẩm quyền ban hành của Bộ Xây dựng và có hành lang pháp lý đầy đủ.
Tuy nhiên, hạn chế của phương án này là quy trình lập phương án giá, thẩm định phương án giá và ban hành văn bản điều chỉnh giá cần nhiều thời gian để tổng hợp, đánh giá thông tin, số liệu nên quy trình này có thể kéo dài, khó phản ứng kịp thời với biến động nhanh của giá nhiên liệu bay.
Việc điều chỉnh tăng giá trần có hiệu lực trong trung và dài hạn, có tác động rõ ràng hơn đến chỉ số CPI so với phương án áp dụng phụ thu nhiên liệu trong ngắn hạn và dễ tạo tác động tâm lý, phản ứng tiêu cực của dư luận, do đây là quyết định điều chỉnh chính sách giá chính thức.
Trong bối cảnh đó, Cục Hàng không Việt Nam tiếp tục bảo lưu đề xuất áp dụng phụ thu nhiên liệu như một cơ chế tạm thời, ngoài khung giá trần hiện hành.
Theo đề xuất, phụ thu sẽ được kích hoạt khi giá Jet A-1 vượt 100 USD/thùng, với bước điều chỉnh 10 USD. Mức thu được tính toán dựa trên chi phí nhiên liệu tăng thêm so với mức cơ sở 90 USD/thùng – ngưỡng mà các hãng có thể cân đối hoạt động.
Phụ thu dự kiến áp dụng trong 3 tháng và theo nguyên tắc chia sẻ chi phí 50-50 giữa doanh nghiệp và hành khách.
So với quốc tế, mô hình này tương đồng với Nhật Bản, nơi phụ thu được điều chỉnh định kỳ theo giá nhiên liệu. Tuy nhiên, mức đề xuất tại Việt Nam được đánh giá là thấp hơn. Ví dụ, chặng bay tương đương Hà Nội – TP HCM chỉ dự kiến phụ thu khoảng 311.000 đồng, trong khi tuyến Nhật – Hàn có thể lên tới hơn một triệu đồng.
Theo báo cáo từ các hãng hàng không, chi phí nhiên liệu tăng cao đang tạo áp lực lớn lên hoạt động kinh doanh, trong khi các chính sách hỗ trợ hiện hành chỉ bù đắp được một phần.
Vietnam Airlines cho biết chi phí phát sinh thêm trong năm 2026 ước tính từ 11.000 đến 27.000 tỷ đồng. Các chính sách miễn thuế bảo vệ môi trường và thuế nhập khẩu trong tháng 3 và 4 giúp hãng giảm khoảng 105 tỷ đồng. Nếu cho phép áp dụng phụ thu nhiên liệu đến hết năm 2026, tổng mức hỗ trợ dự kiến bù đắp khoảng 10% chi phí tăng thêm do giá nhiên liệu.
Với Vietjet, trong tháng 4/2026, khi giá nhiên liệu bay khoảng 195 USD/thùng, chi phí của hãng tăng thêm khoảng 24 triệu USD.
Cuối tháng 3, Cục Hàng không Việt Nam đã đề xuất Bộ Xây dựng áp dụng phụ thu nhiên liệu bay nội địa từ 1/4 đến 30/6, mức cao nhất 680.000 đồng/vé, trong bối cảnh giá Jet A1 tăng mạnh do căng thẳng Trung Đông.
Theo đó, với đường bay 500-850 km, tương đương chặng Hà Nội – Đà Nẵng, phụ thu dự kiến 297.000 đồng/vé khi giá Jet A1 ở mức 220 USD/thùng, nâng giá vé tối đa từ 2,89 triệu đồng lên 3,16 triệu đồng. Nếu giá nhiên liệu từ 250 USD/thùng trở lên, phụ thu tăng lên 365.000 đồng, giá vé tối đa khoảng 3,255 triệu đồng.
Với chặng 1.000-1.280 km như Hà Nội – TP HCM, phụ thu là 450.000 đồng/vé ở mức giá 220 USD/thùng và 553.000 đồng nếu trên 250 USD/thùng. Giá vé trần 3,4 triệu đồng có thể tăng lên gần 4 triệu đồng.
Chặng trên 1.280 km như Hà Nội – Phú Quốc có mức phụ thu 553.000-680.000 đồng/vé. Giá vé tối đa từ 4 triệu đồng có thể tăng lên 4,55-4,68 triệu đồng.
Sau khi đề xuất, Bộ Xây dựng đã yêu cầu Cục Hàng không làm rõ các phương án tăng giá trần vé máy bay nội địa và phụ thu nhiên liệu.
Tại họp báo sau kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XVI trưa 24.4, trả lời câu hỏi liên quan đến việc một luật sửa 4 luật về thuế, bà Phạm Thị Hồng Yến, đại biểu chuyên trách tại Ủy ban Kinh tế và Tài chính, đã thông tin cụ thể về ngưỡng doanh thu chịu thuế với hộ kinh doanh.
Theo bà Yến, Quốc hội đã giao cho Chính phủ căn cứ vào các chỉ số kinh tế vĩ mô, khả năng cân đối ngân sách và bối cảnh kinh tế - xã hội trong từng thời kỳ để quyết định cụ thể các mức doanh thu chịu thuế.
Cụ thể, Chính phủ sẽ quyết định mức doanh thu không phải nộp thuế thu nhập cá nhân của cá nhân và hộ kinh doanh trong luật Thuế thu nhập cá nhân.
Hai là mức doanh thu không chịu thuế giá trị gia tăng của hộ và cá nhân kinh doanh trong luật Thuế giá trị gia tăng.
Ba là mức doanh thu được miễn thuế thu nhập doanh nghiệp của doanh nghiệp hợp tác xã khi thành lập theo pháp luật về doanh nghiệp và pháp luật về hợp tác xã trong luật Thuế thu nhập doanh nghiệp.
Theo bà Yến, luật Thuế thu nhập cá nhân cũng như luật Thuế giá trị gia tăng hiện hành quy định mức doanh thu không nộp thuế của cá nhân và hộ kinh doanh là 500 triệu đồng/năm, cũng như mức doanh thu của hộ và cá nhân kinh doanh thuộc đối tượng không chịu thuế giá trị gia tăng là 500 triệu đồng.
Tuy nhiên, thời gian vừa qua, do bối cảnh tình hình kinh tế thế giới và trong nước có nhiều thách thức, các hoạt động sản xuất kinh doanh của cá nhân và hộ kinh doanh gặp nhiều khó khăn. Do vậy, yêu cầu đặt ra là phải kịp thời có chính sách để ứng phó với diễn biến của thực tiễn, trong đó có ưu đãi về thuế để hỗ trợ cho cá nhân, hộ kinh doanh cũng như các doanh nghiệp nhỏ.
Về việc tại sao nghị quyết không quy định ngưỡng chịu thuế cụ thể, bà Yến cho biết, Chính phủ trong quá trình rà soát, báo cáo, tiếp thu, chỉnh lý dự án luật cũng đã dự kiến quy định theo hướng nâng ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế thu nhập cá nhân của cá nhân, hộ kinh doanh lên mức 1 tỉ đồng.
"Dự án luật giúp gần 5 triệu hộ kinh doanh cũng như các doanh nghiệp hợp tác xã giảm bớt gánh nặng về thuế, tạo điều kiện tích lũy, mở rộng sản xuất kinh doanh", bà Yến nói. Chính sách này cũng đảm bảo sinh kế của người dân, an sinh xã hội và công bằng trong thực thi.
Về câu hỏi có nên quy định chi tiết cho từng ngành, lĩnh vực, bà Yến lý giải, luật sửa đổi mới đang dừng lại ở việc thống nhất các mức doanh thu không phải nộp thuế của ba loại thuế.
Trước đó, với đa số đại biểu tán thành, sáng 24.4, Quốc hội đã biểu quyết thông qua sửa đổi, bổ sung 4 luật thuế. Đáng chú ý, với luật Thuế thu nhập cá nhân, Quốc hội chính thức bỏ ngưỡng chịu thuế từ 500 triệu đồng với hộ kinh doanh.
Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia cho biết một bộ phận không khí lạnh ở phía bắc đang nén, đẩy rãnh áp thấp có trục khoảng 26-29 độ vĩ bắc dịch chuyển xuống phía nam.
Dự báo đêm 7/5, không khí lạnh ảnh hưởng Đông Bắc Bộ, sau đó lan xuống Bắc Trung Bộ và một số nơi ở Tây Bắc Bộ. Gió trên đất liền chuyển hướng đông bắc cấp 2-3, vùng ven biển cấp 3-4. Cùng thời điểm này, Đông Bắc Bộ và Thanh Hóa trời chuyển mát, nhiệt độ thấp nhất phổ biến 21-24 độ, vùng núi có nơi dưới 21 độ C.
Tại Hà Nội, từ chiều tối 7/5 đến ngày 8/5 có mưa, mưa vừa và rải rác có giông, cục bộ có nơi mưa rất to; từ ngày 8/5 trời chuyển mát, nhiệt độ thấp nhất 22-24 độ C.
Ở Bắc Bộ, Thanh Hóa và Nghệ An từ chiều 7/5 đến ngày 8/5 có mưa giông, lượng mưa phổ biến 20-40 mm, có nơi trên 100 mm. Từ Hà Tĩnh đến TP Huế có mưa rào và giông rải rác, lượng mưa 10-30 mm, có nơi trên 70 mm.
Trên biển, từ gần sáng 8/5, bắc Vịnh Bắc Bộ có gió đông bắc mạnh cấp 4-5, giật cấp 6, sóng cao 1-2 m, biển động. Từ chiều tối và đêm 8/5, vùng biển phía đông bắc Bắc Biển Đông có gió mạnh cấp 6, giật cấp 7-8, sóng cao 2-3 m.
Cơ quan khí tượng cảnh báo trong mưa giông có nguy cơ xảy ra lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh. Mưa lớn cục bộ có thể gây lũ quét trên các sông, suối nhỏ, sạt lở đất ở vùng núi và ngập úng tại vùng trũng thấp. Gió giật mạnh có thể làm gãy đổ cây cối, hư hại nhà cửa và công trình hạ tầng. Trên biển, gió mạnh và sóng lớn ảnh hưởng hoạt động tàu thuyền.
Từ tháng 4 đến nay, miền Bắc liên tiếp xảy ra giông lốc, mưa đá gây thiệt hại. Đợt từ ngày 2 đến 4/5 tại nhiều địa phương đã làm 12 người bị thương, hơn 3.100 ngôi nhà hư hỏng.
Hơn 15.700 ha lúa và hoa màu bị ảnh hưởng, nặng nhất tại Nghệ An và Hà Tĩnh. Ngoài ra, 25 trường học và 12 nhà văn hóa bị tốc mái, hư hỏng; hơn 100 cột điện bị gãy, đổ, một số đoạn kè bị sạt lở.
Ngày 7.5, ông Ngô Chí Cường, Bí thư Tỉnh ủy Đồng Tháp, cùng lãnh đạo UBND tỉnh và các sở, ngành đã khảo sát thực tế dự án ngọt hóa Gò Công nhằm tìm giải pháp bảo đảm nguồn nước ngọt lâu dài và ngăn xâm nhập mặn cho khu vực phía đông của tỉnh.
Theo báo cáo của Ban Thường vụ Đảng ủy UBND tỉnh Đồng Tháp, vùng ngọt hóa Gò Công rộng khoảng 54.400 héc ta, dân số gần 500.000 người, được bao bọc bởi sông Cửa Tiểu, sông Vàm Cỏ và kênh Chợ Gạo. Sau hơn nửa thế kỷ đầu tư, nơi đây đã hình thành hệ thống thủy lợi khép kín gồm đê biển, đê sông, cống điều tiết và các tuyến kênh dẫn phục vụ sản xuất cho khoảng 44.000 ha đất nông nghiệp.
Tuy nhiên, nguồn nước ngọt của khu vực hiện phụ thuộc lớn vào cống Xuân Hòa. Khi xâm nhập mặn lấn sâu từ 60 - 70 km vào nội đồng. Toàn vùng có nguy cơ bị nước mặn bao vây trong thời gian dài, đe dọa nghiêm trọng đến sinh hoạt và sản xuất.
Thực tế cho thấy, thiệt hại do hạn mặn ngày càng gia tăng. Mùa khô 2015 - 2016, có gần 18.000 hộ dân thiếu nước sinh hoạt, hơn 3.700 héc ta lúa và hàng trăm héc ta rau màu bị ảnh hưởng. Đến mùa khô 2019 - 2020, thiệt hại tăng mạnh với hơn 8.500 héc ta lúa, gần 4.500 héc ta cây ăn trái bị tác động và khoảng 92.000 hộ dân gặp khó khăn về nước ngọt. Ngay cả mùa khô 2023 - 2024, hơn 17.650 hộ dân vẫn thiếu nước sinh hoạt dù tình hình hạn mặn chỉ ở mức trung bình nhiều năm.
Trong khi đó, nhu cầu nước tại khu vực này đang tăng nhanh. Theo quy hoạch đến năm 2030, vùng phía đông tỉnh Đồng Tháp không chỉ phục vụ sản xuất nông nghiệp mà còn cung cấp nước cho 9 khu, cụm công nghiệp cùng các đô thị, dịch vụ và du lịch ven biển. Tổng nhu cầu nước dự kiến lên tới khoảng 300.000 m3/ngày đêm, nhưng hệ thống hiện nay mới chỉ đáp ứng được khoảng 100.000 m3, tương đương 1/3 nhu cầu thực tế.
Để giải bài toán thiếu nước, tỉnh Đồng Tháp đang nghiên cứu phương án dẫn nước ngọt từ thượng nguồn sông Tiền thông qua hệ thống Bảo Định và các tuyến kênh trục về vùng Gò Công.
Theo đề xuất, nước được đưa băng qua kênh Chợ Gạo bằng hệ thống xi phông đường kính từ 2,5 - 3 mét kết hợp trạm bơm tăng áp. Phương án tận dụng hệ thống kênh hiện hữu, nạo vét khoảng 40 km tuyến dẫn nước có tổng vốn dự kiến khoảng 2.600 tỉ đồng được đánh giá khả thi và bền vững hơn. Ngoài ra, tỉnh cũng tính đến phương án xây thêm tuyến kênh mới dọc tỉnh lộ 877C với tổng vốn khoảng 3.400 tỉ đồng.
Lãnh đạo tỉnh Đồng Tháp cho biết sẽ tiếp tục khảo sát, đánh giá tác động dự án; đồng thời kiến nghị đưa công trình vào kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030 nhằm sớm triển khai, bảo đảm an ninh nguồn nước cho toàn vùng ngọt hóa Gò Công.
