Bệnh viện Nhi đồng TP.Cần Thơ: Điểm tựa tin cậy cho trẻ em miền Tây

Trải nghiệm như “địa ngục trần gian”

Lorne Warburton, một người đàn ông Canada, cho biết ông chưa từng nghe tới virus Hanta cho đến 3 năm trước, khi phải nhập viện trong tình trạng nguy kịch.

Chia sẻ với chương trình “Outside Source” của BBC, ông kể rằng vào tháng 3/2023, ông bắt đầu thấy không khỏe với “các triệu chứng giống Covid, đau nhức cơ thể, đau đầu mãn tính và mệt mỏi”.

Các triệu chứng sau đó diễn tiến rất nhanh. Ông nói mình “đổ mồ hôi đầm đìa và không thể thở được”, trước khi được đưa vào bệnh viện, phải thở máy và được chẩn đoán mắc virus Hanta.

Lorne nằm viện khoảng 3 tuần. Nhìn lại quãng thời gian đó, ông mô tả căn bệnh là trải nghiệm khắc nghiệt cả về thể chất lẫn tinh thần.

“Mức độ bệnh tật mà tôi phải trải qua thật kinh khủng, như địa ngục trần gian, thật là tra tấn, vậy mà vẫn có thể hồi phục được”, ông nói.

Tại Đức, Christian Ege cũng từng rơi vào tình trạng nguy hiểm sau khi mắc virus Hanta vào tháng 5/2019. Ban đầu, ông có biểu hiện giống cúm hoặc Covid 19, kèm nôn mửa, chóng mặt và cảm giác như mắc một căn bệnh “cúm lạ”.

Sau khi xét nghiệm máu, Christian được chuyển tới bệnh viện. Các bác sĩ xác định ông bị suy thận và nhiễm trùng huyết, buộc phải điều trị tại khoa hồi sức tích cực trong vài ngày, đồng thời được đặt ống thông ở cổ để lọc máu.

Christian chia sẻ nhiễm trùng huyết là điều khiến ông lo lắng nhất.

“Thận đã hồi phục bình thường nhưng sự bùng phát cùng lúc của cả vi khuẩn và virus thực sự là điều khiến tôi lo sợ trong vài ngày đó”, ông nhớ lại.

Lorne và Christian từng trải qua những ngày cận kề cái chết vì virus Hanta, căn bệnh mà một số chủng nguy hiểm có thể khiến 20%-40% người mắc tử vong.

Câu chuyện của họ được chú ý trở lại khi một biến thể virus Hanta hiếm gặp được phát hiện trong ổ dịch chết người liên quan đến tàu du lịch MV Hondius.

Công ty điều hành du thuyền xác nhận 3 hành khách, trong đó có một người Anh, đã được sơ tán tới Hà Lan để điều trị. Người đàn ông Anh này được một số phương tiện truyền thông xác định là cựu cảnh sát Martin Anstee, 56 tuổi, hiện trong tình trạng ổn định.

Vợ ông, bà Nicola, nói với Daily Telegraph rằng chồng mình đã trải qua “một vài ngày rất kịch tính” khi tình trạng sức khỏe liên tục biến động.

Cơ quan An ninh Y tế Anh cũng xác nhận hai công dân Anh đang tự cách ly tại nhà sau khi có khả năng tiếp xúc với virus Hanta. Trong khi đó, tàu MV Hondius đang di chuyển về phía quần đảo Canary của Tây Ban Nha, sau 3 ngày neo đậu gần Cape Verde, quốc đảo ngoài khơi Tây Phi.

Hành trình biết ơn cuộc sống

Virus Hanta là tên gọi chung của một họ virus, không phải một bệnh duy nhất. Tên gọi này xuất phát từ một con sông ở Hàn Quốc. Theo Tổ chức Y tế Thế giới, nhóm virus này có hơn 20 loài khác nhau.

Nguồn lây thường gặp là động vật gặm nhấm. Virus có thể tồn tại trong nước tiểu, phân khô hoặc nước bọt của chúng. Con người thường nhiễm bệnh khi hít phải các hạt bụi có chứa virus trong không khí. Một số trường hợp cũng có thể mắc bệnh sau khi bị động vật gặm nhấm cắn.

Lorne tin rằng ông nhiễm virus từ phân chuột sau khi giũ một tấm thảm trên gác mái. Với Christian, nguồn lây được nghi ngờ ở ngay trong khu vườn nhà ông.

Trước khi ông mắc bệnh, con trai ông từng tìm thấy một con chuột chết trong vườn. Sau đó, một nhà sinh vật học được chính quyền ủy nhiệm đã phát hiện mẫu dương tính với virus Hanta tại khu vực này.

Hiện chưa có vaccine hoặc thuốc kháng virus đặc hiệu cho bệnh nhân nhiễm virus Hanta. Việc điều trị chủ yếu là chăm sóc hỗ trợ, giúp người bệnh vượt qua giai đoạn nguy hiểm. Tùy mức độ nặng, bệnh nhân có thể cần thở máy, lọc máu, truyền dịch hoặc điều trị tại khoa hồi sức tích cực.

Sau khi xuất viện, Lorne phải mất khoảng một năm rưỡi để hồi phục và lấy lại sức khỏe.

Ngoài ảnh hưởng về hô hấp, ông còn bị cứng khớp vai sau thời gian điều trị. Tình trạng này gây đau, khiến việc phục hồi thể lực khó khăn hơn. Lorne cũng mắc chứng rối loạn nhịp tim (rung nhĩ) và phải dùng thuốc tim hằng ngày.

“Tim tôi không hoạt động đồng bộ, các buồng tim không phối hợp nhịp nhàng. Vì vậy, khi họ làm cho tim tôi đập trở lại, tôi có một trái tim khỏe nhưng nhịp điệu không bình thường”, ông giải thích.

Christian hồi phục nhanh hơn. Ông cho biết sau khoảng 4 tháng, sức khỏe đã trở lại bình thường và không có tổn thương đáng kể. Tuy nhiên, ông thừa nhận thời gian điều trị và lọc máu là gánh nặng lớn với cơ thể.

Sau khi sống sót, Lorne và Christian đều nhìn cuộc sống khác đi. Lorne biết ơn đội ngũ y tế đã cứu mình và tham gia gây quỹ hỗ trợ cơ sở y tế địa phương. Christian xem biến cố là bài học khiến ông khiêm nhường hơn.

Với Lorne, những ngày hồi sức vẫn là ký ức khó quên. “Bạn sẽ không còn coi mọi thứ là điều hiển nhiên nữa”, ông nói. Điều ông nhớ nhất là ngụm nước đầu tiên sau hai tuần không được uống chất lỏng, thứ ông gọi là “ngon nhất” từng nếm.

Tin Gốc: Dân Trí

TS.BS.CK2 Trà Anh Duy, Trung tâm Sức khỏe Nam giới Men's Health, nói xuất tinh ngoài là cách tránh thai không tốn chi phí và tạo cảm giác chủ động. Tuy nhiên, cơ thể con người không vận hành như một chiếc đồng hồ. Khi bị lạm dụng như biện pháp chính, rủi ro không chỉ dừng lại ở một lần chậm kinh khiến cả hai lo lắng.

Bản chất của phương pháp này là cho xuất tinh ở ngoài. Sự đơn giản khiến nhiều người tin tưởng, thậm chí xem là "tự nhiên" hơn so với bao cao su hay thuốc tránh thai. Nhưng chính điều đó dễ tạo ảo giác an toàn, khi nhiều người dựa vào kinh nghiệm "trước giờ vẫn ổn" thay vì đánh giá hiệu quả thực sự.

Trên thực tế, hiệu quả của xuất tinh ngoài thấp hơn nhiều người nghĩ. Theo American College of Obstetricians and Gynecologists, trong điều kiện thực tế, khoảng 22 trên 100 người sẽ có thai trong một năm. Ngay cả khi dùng đúng cách, vẫn có khoảng 4 trên 100 trường hợp mang thai.

Nghiên cứu của James Trussell cũng cho thấy tỷ lệ mang thai khoảng 20% trong năm đầu, cho thấy phương pháp này có độ rủi ro đáng kể.

"Một hiểu lầm phổ biến là chưa xuất tinh thì không có tinh trùng", bác sĩ Duy nói. Thực tế, dịch trước xuất tinh vẫn có thể chứa tinh trùng. Nghiên cứu của Stephen Killick ghi nhận điều này, cho thấy rủi ro không chỉ nằm ở việc "rút ra kịp hay không", mà còn ở yếu tố khó kiểm soát từ cơ thể.

Hệ lụy không chỉ là mang thai ngoài ý muốn mà còn kéo theo lo lắng, căng thẳng, mâu thuẫn và những quyết định khó khăn. Về lâu dài, phương pháp này tạo áp lực tâm lý cho cả hai, khiến trải nghiệm tình dục kém thoải mái, biến thành một cuộc "đánh cược".

Xuất tinh ngoài không bảo vệ bạn khỏi các bệnh lây truyền qua đường tình dục như HIV hay HPV. Nếu không dùng bao cao su, nguy cơ lây nhiễm vẫn tồn tại đầy đủ.

Phương pháp này trở nên nguy hiểm khi bị sử dụng lặp lại như lựa chọn chính, đặc biệt trong những tình huống khó kiểm soát. Chỉ một lần sai lệch cũng có thể khiến kế hoạch tránh thai thất bại, trong khi người dùng dễ hình thành cảm giác "an toàn" sau nhiều lần may mắn.

Ở góc nhìn y học, xuất tinh ngoài không phải hoàn toàn vô dụng, nhưng không đủ đáng tin để lạm dụng nếu chưa sẵn sàng có thai. Nó dễ thất bại, gây lo lắng kéo dài và không phòng được bệnh lây truyền. Trong mục tiêu tránh thai, cảm giác "chắc kịp" không thể thay thế một biện pháp an toàn hơn.

Tin Gốc: Vnexpress

Bác sĩ Lương Cảnh Trung (Liang Jing-zhong), Phó Giám đốc Khoa Phụ sản, Bệnh viện Trường Canh Lâm Khẩu (Đài Loan), nhận định ung thư đại trực tràng có mối liên hệ mật thiết với thói quen ăn uống và lối sống. Đáng chú ý, không chỉ trẻ nhỏ mà ngay cả những phụ nữ có sở thích ăn đồ ăn vặt cũng đang tự đẩy mình vào vòng nguy hiểm.

Bác sĩ Lương Cảnh Trung chỉ ra rằng, ung thư đại trực tràng từ lâu đã luôn nằm trong nhóm 3 nguyên nhân gây tử vong do ung thư hàng đầu. Trong đó, có tới 90% số ca ung thư đại trực tràng khởi phát từ các polyp. Những khối polyp này thường cần từ 5 đến 10 năm để tiến triển thành ung thư, đặc biệt các polyp tuyến (adenomatous polyp) có nguy cơ hóa ác cao nhất.

Đáng lo ngại hơn, cùng với sự gia tăng tiêu thụ thực phẩm siêu chế biến (UPF) trên toàn cầu, tỷ lệ mắc ung thư đại trực tràng khởi phát sớm ở những người trẻ dưới 50 tuổi cũng đang liên tục gia tăng.

Bác sĩ Trung nhấn mạnh, việc xét nghiệm tìm máu ẩn trong phân định kỳ kết hợp nội soi đại tràng có thể giúp phát hiện sớm và cắt bỏ các polyp tiền ung thư. Tuy nhiên, thay đổi thói quen ăn uống mới là phương pháp hữu hiệu nhất để ngăn chặn sự hình thành của các polyp này ngay từ đầu, từ đó giảm đáng kể nguy cơ ung thư. Đối với những bệnh nhân có tiền sử cắt bỏ polyp, việc tái khám định kỳ theo chỉ định của bác sĩ sau phẫu thuật là bắt buộc để đảm bảo sức khỏe đường ruột.

Theo một nghiên cứu quy mô lớn được công bố trên tạp chí y khoa danh tiếng JAMA Oncology, các nhà khoa học đã theo dõi 29.000 nữ nhân viên điều dưỡng trong giai đoạn từ năm 1991 đến 2015, với thời gian theo dõi trung bình lên tới 13 năm. Nghiên cứu tập trung đánh giá mối tương quan giữa lượng thực phẩm siêu chế biến nạp vào cơ thể và nguy cơ xuất hiện polyp tiền ung thư đại trực tràng. Kết quả khẳng định việc thay đổi chế độ ăn uống là một biện pháp can thiệp cực kỳ hiệu quả để phòng ngừa căn bệnh này.

Cụ thể, nghiên cứu chỉ ra rằng nhóm tiêu thụ thực phẩm siêu chế biến nhiều nhất (khoảng 10 phần mỗi ngày) có nguy cơ xuất hiện polyp tuyến cao hơn rõ rệt so với nhóm tiêu thụ ít nhất (khoảng 3 phần mỗi ngày).

Tuy nhiên, nghiên cứu cũng ghi nhận nguy cơ phát triển các tổn thương răng cưa (serrated lesions) không có sự khác biệt đáng kể giữa hai nhóm này. Những số liệu thực tế này là lời cảnh báo đanh thép gửi tới các chị em phụ nữ: Việc tiêu thụ quá mức thực phẩm chế biến sẵn đang âm thầm đe dọa nghiêm trọng đến sức khỏe đường ruột.

Thực phẩm siêu chế biến (UPF) là những sản phẩm thường chứa từ 5 thành phần trở lên, đi kèm một lượng lớn các chất phụ gia không được sử dụng trong nấu ăn gia đình thông thường (như chất tạo màu, hương liệu nhân tạo, chất tạo ngọt, chất bảo quản...). Những công nghệ chế biến này khiến người tiêu dùng hầu như không thể nhận ra hình dáng nguyên bản của nguyên liệu ban đầu.

Bác sĩ Lương Cảnh Trung đã chỉ ra 5 nhóm thực phẩm siêu chế biến cực kỳ quen thuộc mà chúng ta thường vô tình tiêu thụ mỗi ngày.

Đầu tiên là nhóm đồ ăn vặt đóng gói bao gồm khoai tây chiên, socola, bánh quy và kẹo. Tiếp theo là nhóm đồ uống có đường vô cùng phổ biến như nước ngọt có ga, nước tăng lực, nước trái cây đóng hộp và trà sữa đóng chai. Thứ ba là nhóm đồ ăn nhanh tiện lợi được nhiều người bận rộn ưa chuộng như mì ăn liền, pizza đông lạnh hay các hộp cơm ăn liền dùng cho lò vi sóng.

Thứ tư là nhóm thịt chế biến sẵn tiềm ẩn nhiều nguy cơ như xúc xích, thịt nguội, thịt ba chỉ xông khói và thịt hộp. Cuối cùng là nhóm các thực phẩm ăn liền khác như nước sốt pha sẵn, sữa chua có hương liệu và bánh mì đóng gói.

Bác sĩ Trung lưu ý, rất nhiều người đang vô tư sử dụng các món ăn nhanh như mì gói, pizza đông lạnh hay cơm hộp vi sóng làm bữa ăn chính hàng ngày. Thậm chí, những sản phẩm tưởng chừng như rất tốt cho sức khỏe vì có chứa lợi khuẩn như "sữa chua có hương liệu" (sữa chua vị trái cây...), hoặc bánh mì đóng gói, nước sốt chế biến sẵn cũng là thực phẩm siêu chế biến. Chúng chứa rất nhiều chất phụ gia, vô tình tạo áp lực và gánh nặng cực lớn cho cơ thể mà người tiêu dùng không hề hay biết.

Để chủ động phòng ngừa hiểm họa ung thư đại trực tràng, bác sĩ Lương Cảnh Trung đưa ra những lời khuyên thực tế:

Về tầm soát y tế: Khuyến nghị người dân nên bắt đầu thực hiện nội soi đại trực tràng định kỳ từ độ tuổi 45 đến 50 để phát hiện và cắt bỏ sớm các polyp. Việc chủ động tầm soát giúp chúng ta nắm rõ tình trạng đường ruột, từ đó chặn đứng mầm mống ung thư trước khi nó kịp phát triển, giúp nâng cao tỷ lệ sống sót của bệnh nhân lên tối đa.

Về thay đổi thói quen ăn uống: Nên hạn chế tối đa việc tiêu thụ các loại thịt đỏ, thực phẩm chế biến sẵn và đồ nướng. Thay vào đó, hãy bổ sung nhiều chất xơ vào thực đơn hàng ngày, tăng tỷ lệ rau củ quả và ưu tiên sử dụng các loại thực phẩm nguyên bản (chưa qua chế biến).

Bác sĩ Trung đặc biệt nhấn mạnh, dù bạn là người đã nghỉ hưu, dân văn phòng bận rộn hay các bạn trẻ tự lập, hãy bắt đầu bảo vệ bản thân ngay hôm nay bằng việc cắt giảm các thực phẩm siêu chế biến. Hãy biến thói quen ăn uống lành mạnh trở thành lá chắn kiên cố đầu tiên giúp cơ thể đẩy lùi căn bệnh ung thư quái ác này.

Tin Gốc: Vnexpress