Sáng 9/4, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến dự án Nghị quyết của Quốc hội về thuế bảo vệ môi trường, giá trị gia tăng (VAT), thuế tiêu thụ đặc biệt với xăng, dầu và nhiên liệu bay.
Trình bày tờ trình, Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết Chính phủ đề xuất giảm thuế bảo vệ môi trường với xăng (trừ ethanol), dầu diesel, nhiên liệu bay, dầu hỏa và dầu mazut về 0 đồng.
Cùng với đó, xăng, dầu diesel và nhiên liệu bay thuộc đối tượng không phải kê khai, tính nộp thuế giá trị gia tăng nhưng vẫn được khấu trừ đầu vào. Thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt với xăng các loại cũng được đề xuất áp dụng mức 0%.
Việc này được Chính phủ đưa ra trong bối cảnh xung đột Trung Đông khiến thị trường năng lượng toàn cầu, trong đó có Việt Nam chịu tác động lớn, giá nhiên liệu tăng vọt.
Theo số liệu của Bộ Công Thương, trong cơ cấu giá cơ sở xăng dầu, thuế VAT chiếm khoảng 7,4% trong cơ cấu giá cơ sở xăng dầu; thuế bảo vệ môi trường 2,7-6%, và tiêu thụ đặc biệt 6,7%. Do đó, việc giảm tất cả các loại thuế này về 0 đến hết tháng 6 là giải pháp để đảm bảo các mục tiêu phát triển kinh tế – xã hội năm nay, kiểm soát lạm phát.
Hiện thuế bảo vệ môi trường, VAT, tiêu thụ đặc biệt với các loại thuế với xăng (trừ ethanol), dầu diesel và nhiên liệu bay là 0, theo Quyết định 482 của Thủ tướng áp dụng đến hết 15/4. Quyết định này đưa ra và áp dụng trong trường hợp cấp bách. Trong khi đó, dầu hỏa, mazut vẫn chịu thuế bảo vệ môi trường lần lượt 600 đồng và 1.000 đồng một lít, kg; còn thuế VAT là 10%.
Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng cho biết, Ủy ban Thường vụ Quốc hội thống nhất trình Quốc hội xem xét, quyết định về mức thuế bảo vệ môi trường, VAT, tiêu thụ đặc biệt đối với xăng dầu và nhiên liệu bay.
Theo bà, việc này nhằm kịp thời bổ sung các giải pháp góp phần giảm thiểu tác động tiêu cực do khan hiếm nhiên liệu, ổn định kinh tế vĩ mô, duy trì mục tiêu tăng trưởng.
Cơ quan này cũng đề nghị cân nhắc bổ sung quy định trong trường hợp khẩn cấp, giao Chính phủ điều chỉnh mức thuế và báo cáo lại Quốc hội tại kỳ họp gần nhất.
Nếu được Quốc hội thông qua tại kỳ họp thứ nhất, chính sách này sẽ áp dụng từ ngày 16/4 đến hết 30/6.
Thảo luận tại phiên họp, một số ý kiến đề nghị Chính phủ có các giải pháp tổng thể, đồng bộ từ điều hành giá, minh bạch hóa các thành phần trong cơ cấu giá cơ sở xăng dầu đến bảo đảm chuỗi cung ứng.
Đồng thời, các bộ ngành cần tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi đầu cơ, găm hàng; kiểm soát hóa đơn điện tử để xác nhận tính thực tế chi phí đầu vào của các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu, tránh trục lợi chính sách.
Từ cuối tháng 2 đến nay, giá bán lẻ xăng dầu trong nước đã có 14 kỳ điều hành, hiện mỗi lít xăng RON 95-III là 26.530 đồng, dầu diesel 42.840 đồng. Trước đó, có thời điểm giá hai loại nhiên liệu này lên lần lượt gần 34.000 đồng và 45.000 đồng một lít.
Tại họp báo Chính phủ cuối tuần trước, Thứ trưởng Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân cho biết hai nhà máy lọc dầu trong nước là Dung Quất và Nghi Sơn đảm bảo đủ nguyên liệu để sản xuất đến hết tháng 4. Trong tháng 3, các thương nhân đầu mối cũng nhập khẩu 3,2 triệu m3 xăng dầu. Cùng với hàng tồn kho hiện tại (2,6-2,8 triệu m3), nguồn cung xăng dầu trong nước có thể đảm bảo cho sản xuất và tiêu dùng hết tháng này.
Theo Hiệp hội Hồ tiêu và Cây gia vị Việt Nam (VPSA), từ tháng 3 đến tháng 5/2025, một doanh nghiệp trong nước đã ký hợp đồng xuất khẩu 21 container hồ tiêu sang Karachi (Pakistan) cho đối tác nước ngoài, song không yêu cầu đặt cọc.
Đối tác sử dụng nhiều pháp nhân trung gian để tạo dựng uy tín ban đầu, khiến phía Việt Nam tin tưởng giao hàng. Từ cuối tháng 5 đến giữa tháng 7/2025, 20 container đã cập cảng Karachi.
Tuy nhiên, sau khi hàng đến nơi, đối tác liên tục trì hoãn thanh toán với các lý do không rõ ràng, đồng thời đưa ra các cam kết mang tính hình thức như đang xử lý chuyển tiền hoặc chờ xác nhận từ ngân hàng. Trong quá trình này, đối tác nhiều lần cung cấp chứng từ chuyển tiền giả và yêu cầu bổ sung các bộ hồ sơ không cần thiết nhằm kéo dài thời gian.
Việc chậm thanh toán kéo dài từ tháng 5 đến tháng 9/2025 khiến hàng hóa bị lưu tại cảng, phát sinh chi phí lưu container và lưu bãi lớn, đồng thời gây áp lực nghiêm trọng lên dòng tiền của doanh nghiệp xuất khẩu.
Lợi dụng tình trạng này, đối tác tiếp tục gây sức ép, yêu cầu giảm giá sâu khoảng 25% so với hợp đồng ban đầu, thấp hơn đáng kể giá thị trường, kèm theo cam kết thanh toán nhanh nhưng không thực hiện.
Trong bối cảnh chi phí phát sinh ngày càng tăng và rủi ro hàng hóa có thể bị xử lý theo quy định tại nước sở tại, doanh nghiệp buộc phải chấp nhận điều chỉnh giá để giảm thiểu thiệt hại. Tuy nhiên, sau khi đạt thỏa thuận, đối tác vẫn tiếp tục trì hoãn thanh toán đến cuối năm 2025, nhiều lần gửi chứng từ giả và không thực hiện nghĩa vụ.
Kết thúc vụ việc, dù đã xử lý được một phần hàng hóa, tổng thiệt hại của doanh nghiệp ước tính gần 600.000 USD (khoảng 15 tỷ đồng), bao gồm phần giảm giá bán, chi phí lưu bãi và logistics. Sự cố cũng ảnh hưởng tiêu cực đến dòng tiền và uy tín của doanh nghiệp với đối tác vận tải, ngân hàng.
Theo VPSA, vụ việc cho thấy một phương thức lừa đảo có chủ đích: đối tác đặt hàng số lượng lớn nhưng không đặt cọc, kéo dài thời gian thanh toán để phát sinh chi phí lưu cảng, từ đó gây sức ép buộc bên bán giảm giá, rồi tiếp tục chây ì nhằm chiếm dụng lợi ích.
Từ thực tế này, Hiệp hội khuyến nghị doanh nghiệp xuất khẩu hồ tiêu và gia vị cần đặc biệt thận trọng khi giao dịch với đối tác mới, nhất là tại các thị trường rủi ro cao. Doanh nghiệp không nên giao hàng khi chưa có đảm bảo thanh toán như đặt cọc, thư tín dụng (L/C) hoặc bảo lãnh ngân hàng; đồng thời cần xác minh đối tác qua nhiều kênh và chủ động phối hợp với Thương vụ Việt Nam tại nước sở tại. Các điều khoản hợp đồng cũng cần được xây dựng chặt chẽ, đặc biệt là quy định xử lý hàng hóa tại cảng khi phát sinh tranh chấp.
Những năm gần đây, nhiều doanh nghiệp Việt Nam đã gặp rủi ro khi xuất khẩu hồ tiêu, điều, quế và các mặt hàng gia vị sang một số thị trường, với kịch bản phổ biến là đối tác đặt hàng lớn để tạo niềm tin nhưng không đặt cọc, sau đó kéo dài thanh toán và sử dụng chứng từ ngân hàng giả.
Trước đó, năm 2024, một số doanh nghiệp thành viên VPSA cũng gặp sự cố khi xuất khẩu hồ tiêu sang Malaysia cho khách hàng Mafipro SDN BHD. Khi hàng đến cảng, lô hàng bị lấy ra dù phía Việt Nam vẫn giữ vận đơn đường biển gốc.
Trong bối cảnh xuất khẩu hồ tiêu vẫn tăng trưởng, VPSA nhấn mạnh việc kiểm soát rủi ro thương mại cần được đặt lên hàng đầu để bảo vệ doanh nghiệp. Năm 2025, xuất khẩu hồ tiêu Việt Nam đạt kim ngạch kỷ lục 1,66 tỷ USD, dù sản lượng giảm còn 246.132 tấn, nhờ giá xuất khẩu bình quân tăng mạnh.
Tập đoàn VNG (mã chứng khoán: VNZ) ghi nhận doanh thu thuần quý đầu năm tăng 32% so với cùng kỳ, lên gần 2.800 tỷ đồng.
Trò chơi trực tuyến vẫn chiếm tỷ trọng áp đảo trong cơ cấu doanh thu với gần 69%, tương đương khoảng 1.940 tỷ đồng. Ứng dụng nhắn tin Zalo và các nền tảng AI đứng thứ hai với tổng cộng 506 tỷ đồng. Ứng dụng thanh toán Zalopay và mảng kinh doanh giải pháp AI cho doanh nghiệp lần lượt xếp sau, đạt 216 tỷ đồng và 170 tỷ đồng.
CEO VNG Kelly Wong cho biết bốn mảng kinh doanh chủ lực của doanh nghiệp đều tăng trưởng hai chữ số trong quý đầu năm. Trong đó, Zalopay biến động mạnh nhất với 117%, một phần nhờ cung cấp thêm giải pháp thanh toán "tap to pay" (chạm để thanh toán) và mở rộng mạng lưới chấp nhận QR quốc tế tại 5 quốc gia châu Á.
VNG lãi gộp 1.110 tỷ đồng trong quý đầu năm. Tỷ suất sinh lời đạt khoảng 40%, tức cứ 100 đồng doanh thu có lãi 40 đồng sau khi trừ giá vốn. Con số này cải thiện đáng kể so với mức 37,5% của cùng kỳ năm ngoái.
Trừ hết chi phí, VNG lãi sau thuế 125 tỷ đồng. Kết quả này cắt chuỗi lỗ hai quý trước đó, đồng thời là mức cao nhất từ khi doanh nghiệp đăng ký giao dịch trên sàn chứng khoán vào cuối 2022. Theo ông Kelly Wong, bên cạnh hiệu quả kinh doanh của 4 mảng chủ lực tăng lên, khoản lãi đậm còn đến từ kỷ luật vận hành và kiểm soát chi phí.
Sức khỏe tài chính của VNG gần đây liên tục khởi sắc. Năm ngoái, doanh nghiệp lỗ hợp nhất 263 tỷ đồng, nối dài chuỗi lỗ 5 năm liên tiếp, nhưng con số này chỉ bằng một phần tư so với 2024 và chưa đến phân nửa so với kế hoạch ban lãnh đạo dự tính trước đó.
VNG thành lập năm 2004 tại một tiệm cà phê internet với tên gọi ban đầu là VinaGame. Từ mảng kinh doanh ban đầu là phát hành game nhập vai, VNG dần mở rộng sang dịch vụ nhắn tin, thanh toán điện tử, quảng cáo trực tuyến và trí tuệ nhân tạo.
Tập đoàn hiện có 37 công ty con trực tiếp và gián tiếp, với tổng số hơn 3.300 nhân sự. Tổng tài sản tính đến cuối quý I hơn 10.730 tỷ đồng, còn lợi nhuận chưa phân phối đạt 740 tỷ đồng.
Cụ thể, cua gạch được thương lái thu mua ở mức 700.000 đồng/kg; cua y nhất (từ 300 gram/con trở lên) giá 300.000 đồng/kg; cua y tứ (dưới 300 gram/con) giá 200.000 đồng/kg. So với trước đó, giá cua tăng từ 30.000 đến 120.000 đồng/kg tùy loại.
Theo nhiều thương lái, nguyên nhân chủ yếu do nhu cầu tiêu dùng tăng cao trong dịp lễ.
Ông Huỳnh Tấn Hội, ngụ xã Thới Bình, cho biết giá cua tăng nhưng nguồn cung khan hiếm, nhất là cua gạch. "Thời điểm này nắng nóng, cua thường ẩn nấp nên khó bắt. Sản lượng giảm do hao hụt cũng làm giá tăng", ông Hội nói.
Cũng theo ông Hội, khác với mọi năm, giá cua thường tăng trước lễ 1-2 ngày, nhưng năm nay tăng chậm và đến đúng dịp lễ mới tăng mạnh. "Giá có thể giữ ở mức cao vài ngày rồi sẽ giảm", ông nhận định.
Cua biển là một trong những sản phẩm có giá trị kinh tế cao tại Cà Mau, được người dân nuôi xen canh với tôm, cá. Nhờ điều kiện tự nhiên thuận lợi, cua có thịt chắc, vị ngọt, được thị trường ưa chuộng.