Đây là yêu cầu được Ủy viên T.Ư Đảng, Phó trưởng Ban Tuyên giáo – Dân vận Trung ương Trần Thanh Lâm nêu rõ tại Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng cho các cơ quan báo chí, xuất bản và đại biểu văn nghệ sĩ, trí thức, sáng 8.4.
Hội nghị diễn ra theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến, kết nối hơn 40 điểm cầu trên toàn quốc với khoảng 7.000 đại biểu tham dự.
Phát biểu tại hội nghị, Phó trưởng ban Tuyên giáo – Dân vận Trung ương Trần Thanh Lâm nhấn mạnh, để triển khai hiệu quả Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng trong lĩnh vực báo chí, xuất bản, văn hóa, ông Lâm đề nghị cần tránh hình thức, coi việc học tập nghị quyết không chỉ là nhiệm vụ của riêng năm 2026 mà là xuyên suốt cả nhiệm kỳ.
“Không đơn thuần là ban hành hướng dẫn, kế hoạch, xây dựng chương trình hành động, mà mỗi cấp ủy viên, mỗi lãnh đạo cần thấm nhuần tư tưởng, tinh thần đổi mới, mục tiêu chiến lược, nhiệm vụ trọng tâm, giải pháp đột phá trong các nghị quyết để từ đó tổ chức triển khai quyết liệt, sáng tạo, hiệu quả vào đặc thù của từng lĩnh vực”, ông Lâm nhấn mạnh.
Theo ông Trần Thanh Lâm, Nghị quyết Đại hội XIV đã xác định rõ các nhiệm vụ trọng tâm đối với báo chí, xuất bản, văn hóa văn nghệ và khoa học công nghệ. Trong đó, lực lượng báo chí, xuất bản cần quyết tâm xây dựng nền báo chí chuyên nghiệp, nhân văn và hiện đại.
Với lĩnh vực văn hóa, Nghị quyết 80 của Bộ Chính trị khẳng định văn hóa phải đặt ngang tầm với kinh tế và chính trị, con người là trung tâm. Đội ngũ văn nghệ sĩ được xác định là lực lượng xây dựng, bồi đắp tâm hồn dân tộc, thắp lửa khát vọng cho nhân dân, cần có cơ chế phát huy mạnh mẽ hơn nữa vai trò này.
Đối với trí thức và nhà khoa học, Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị nhấn mạnh khoa học công nghệ là động lực chủ yếu của tăng trưởng, trong đó đội ngũ trí thức là nhân tố quan trọng nhất. Vì vậy, cần tháo gỡ các nút thắt về cơ chế, đầu tư, tự chủ để tạo môi trường sáng tạo và cống hiến.
Đặc biệt, yếu tố con người được xác định là khâu đột phá. Theo ông Lâm, mọi mục tiêu sẽ khó trở thành hiện thực nếu không có đội ngũ cán bộ báo chí, trí thức, nghệ sĩ đủ tâm và đủ tầm.
Ông cũng lưu ý, các nghị quyết chỉ thực sự đi vào cuộc sống khi được cụ thể hóa bằng chương trình hành động, dự án, đề án với địa chỉ rõ ràng, có thời hạn và thước đo hiệu quả cụ thể. Kết quả thực hiện chính là thước đo năng lực lãnh đạo, điều hành và trách nhiệm của mỗi tổ chức, cá nhân.
Làm rõ hơn quan điểm về báo chí, xuất bản trong văn kiện Đại hội XIV, Phó trưởng ban Tuyên giáo Trung ương, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam, Tổng biên tập Báo Nhân Dân Lê Quốc Minh cho rằng trong kỷ nguyên mới, báo chí, truyền thông phải đóng vai trò tiên phong trong định hướng, phản ánh và thúc đẩy hành động xã hội.
Theo Tổng biên tập Báo Nhân Dân, báo chí không chỉ là “người thư ký trung thành của thời đại” mà còn phải là lực lượng định hướng tư tưởng, cổ vũ tinh thần yêu nước, khơi dậy khát vọng xây dựng xã hội Việt Nam phát triển, văn minh và an toàn.
“Trong kỷ nguyên mới, yêu cầu “chuyên nghiệp” với báo chí, xuất bản, truyền thông không chỉ ở vai trò là “người thư ký trung thành của thời đại” mà đề cao tính định hướng tư tưởng, là “ngọn đuốc soi đường” cổ vũ tinh thần yêu nước, khơi dậy khát vọng xây dựng xã hội Việt Nam lành mạnh, kỷ cương, văn minh, an toàn và phát triển”, ông Minh lưu ý.
Cũng theo ông Minh, đội ngũ báo chí phải thực sự là những chiến sĩ tinh nhuệ trên mặt trận văn hóa, vững vàng bản lĩnh chính trị, tinh thông nghiệp vụ để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của công chúng.
Các cơ quan báo chí cần xây dựng thương hiệu mạnh, đủ sức cạnh tranh với các nền tảng xuyên biên giới, giữ vững chủ quyền thông tin quốc gia và định hướng dòng chảy thông tin tích cực trong xã hội.
Trong bối cảnh chuyển đổi số mạnh mẽ, báo chí cần liên tục đổi mới cách thức truyền tải thông tin, thu hút công chúng nhưng vẫn đảm bảo vai trò dẫn dắt dư luận, phản biện xã hội và không để các nền tảng không chính thống chiếm lĩnh vị trí này.
Nhấn mạnh báo chí Việt Nam đang đứng trước bước ngoặt quan trọng, ông Minh cho rằng nếu tận dụng tốt cơ hội và đổi mới kịp thời, có thể xây dựng nền báo chí hiện đại, cạnh tranh cao, đóng góp tích cực cho sự phát triển đất nước. Ngược lại, nếu chậm đổi mới sẽ đối mặt nguy cơ tụt hậu và mất vai trò dẫn dắt.
“Việc quán triệt và triển khai hiệu quả các quan điểm của Đại hội XIV về báo chí, xuất bản là yêu cầu sống còn đối với mỗi cơ quan báo chí, xuất bản”, Tổng biên tập Báo Nhân Dân nêu rõ.
Đại biểu (ĐB) Trần Văn Khải (Ninh Bình) chỉ ra 3 "điểm nghẽn" đang cản trở phát triển văn hóa cần tháo gỡ ngay, gồm tỷ lệ chi ngân sách cho hạ tầng công nghệ ngành văn hóa còn khiêm tốn, thiếu hụt nhân lực số, nguồn lực đầu tư từ ngân sách còn hạn chế.
Trong các đề nghị của ĐB, đáng chú ý là nội dung sửa điều 3 của dự thảo nghị quyết theo hướng ngoài việc bảo đảm mức sàn 2% tổng chi ngân sách nhà nước cho văn hóa, cần quy định rõ ưu tiên bố trí kế hoạch đầu tư công trung hạn và dự toán ngân sách hằng năm cho chuyển đổi số văn hóa, hạ tầng dữ liệu văn hóa quốc gia, số hóa di sản đã xếp hạng, bảo quản số lâu dài và an ninh văn hóa số.
Cạnh đó, cần thiết kế Quỹ văn hóa, nghệ thuật thực sự trở thành công cụ dẫn dắt đổi mới sáng tạo, có thể đầu tư cho startup công nghệ văn hóa, nền tảng nội dung số, mô hình bảo tồn số, nhưng phải có cơ chế quản trị quỹ hết sức chặt chẽ, minh bạch, không để "biến một chủ trương đúng thành một thiết chế rủi ro".
Dự thảo nghị quyết của Quốc hội, theo ĐB Khải, phải "thiết kế cơ chế thực thi"; trong đó 3 trọng tâm bắt buộc là nguồn lực tài chính đủ mạnh, nhân lực số đủ sâu và hạ tầng dữ liệu - nền tảng - an ninh văn hóa số đủ đồng bộ.
ĐB Cà Thị Thắm (Lai Châu) đề nghị bổ sung tại điều 7 cơ chế phụ cấp nghề nghiệp đặc thù hằng tháng đối với các danh hiệu nghệ sĩ ưu tú, nghệ sĩ nhân dân được hưởng ổn định độc lập kể cả khi đã nghỉ hưu. Cạnh đó, cần có nguyên tắc bình đẳng trong đánh giá và sử dụng tài năng tại các đơn vị sự nghiệp công lập trong lĩnh vực văn hóa, thể thao, lấy thành tích giải thưởng và năng lực chuyên môn làm thước đo chủ yếu để tuyển dụng và sử dụng nhân lực.
ĐB Đỗ Đức Hồng Hà (Hà Nội) đồng ý việc đưa ngày 24.11 là ngày Văn hóa VN hằng năm trở thành ngày nghỉ lễ hưởng nguyên lương. Ông cũng đề xuất thay vì chỉ giới hạn việc miễn giảm phí ở các cơ sở công lập, nghị quyết nên bổ sung cơ chế khuyến khích các cơ sở văn hóa, giải trí thuộc khu vực tư nhân cùng tham gia chiến dịch giảm giá, từ đó tạo thành một ngày hội kích cầu công nghiệp văn hóa trên toàn quốc.
Giải trình một số vấn đề ĐB nêu, Bộ trưởng Bộ VH-TT-DL Lâm Thị Phương Thanh nhấn mạnh, dự thảo nghị quyết của Quốc hội nhằm tập trung giải quyết 2 vấn đề lớn: tháo gỡ các điểm nghẽn, khó khăn, vướng mắc trong phát triển văn hóa; huy động, sử dụng hiệu quả mọi nguồn lực để phát triển văn hóa. Chính sách nào đã rõ, đã "chín", bảo đảm khả thi, có sự đồng thuận cao thì quy định ngay; đồng thời đề xuất giao Chính phủ quy định chi tiết những vấn đề cần có sự linh hoạt, vấn đề mới cần được thí điểm bằng chính sách đặc thù.
Đặc biệt, dự thảo xác định rõ nguồn lực phát triển văn hóa gồm nguồn ngân sách nhà nước hằng năm bảo đảm tối thiểu 2% trong tổng chi ngân sách và huy động các nguồn lực xã hội. Bộ VH-TT-DL đang phối hợp với Bộ Tài chính và các cơ quan, địa phương xác định rõ cơ cấu của 2% nêu trên, đảm bảo việc chi cho văn hóa đúng mục tiêu và đúng ưu tiên trọng tâm.
Về ngày Văn hóa VN, Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh cho biết, mục đích của quy định này nhằm chăm lo, bảo đảm cho nhân dân được tiếp cận, tham gia thụ hưởng văn hóa; đồng thời nâng cao khả năng cảm thụ văn hóa của người dân, đặc biệt là thanh thiếu niên.
Ngoài quy định các đơn vị văn hóa, giải trí công lập sẽ miễn, giảm phí, lệ phí cho nhân dân trong ngày Văn hóa VN, có đại biểu đề xuất thêm cơ chế để khuyến khích các cơ sở tư nhân tham gia. Bộ trưởng cho biết sẽ ghi nhận để tiếp thu nội dung này. Liên quan đến Quỹ văn hóa nghệ thuật, bà Thanh cho hay, việc thành lập quỹ chủ yếu để huy động các nguồn lực xã hội. Ngân sách nhà nước chủ yếu đóng vai trò là "vốn mồi" để khuyến khích việc đóng góp của tư nhân. Chính phủ đã bổ sung vào dự thảo theo hướng thí điểm thành lập quỹ này dưới mô hình hợp tác công tư, là quỹ đầu tư mạo hiểm hoạt động theo nguyên tắc thị trường, chấp nhận khả năng rủi ro, bảo đảm công khai, minh bạch.
Chiều 13/5, Văn phòng Chủ tịch nước họp báo công bố lệnh của Chủ tịch nước về các luật được Quốc hội thông qua tại kỳ họp thứ nhất, trong đó có Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân, Luật Thuế giá trị gia tăng, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp và Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt.
Luật này có hiệu lực thi hành ngay từ 24/4, sau khi được Quốc hội thông qua.
Thông tin về nội dung chính của Luật, Thứ trưởng Bộ Tài chính Cao Anh Tuấn nêu bối cảnh tình hình kinh tế thế giới diễn biến phức tạp, giá nhiên liệu tăng cao làm chi phí đầu vào gia tăng, sức mua suy giảm, hoạt động sản xuất kinh doanh của hộ, cá nhân kinh doanh gặp nhiều khó khăn.
Trong khi đó, chi phí nhiên liệu và logistics tăng cao, nhiều doanh nghiệp quy mô nhỏ rơi vào trạng thái khó khăn.
Điều đó đặt ra yêu cầu cần thiết phải sửa đổi một số quy định về thuế thu nhập cá nhân, thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp và thuế tiêu thụ đặc biệt.
Để hỗ trợ hộ, cá nhân kinh doanh, doanh nghiệp phát triển sản xuất kinh doanh, Luật đã sửa đổi theo hướng không quy định cụ thể ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế thu nhập cá nhân, mức doanh thu không chịu thuế giá trị gia tăng của hộ, cá nhân kinh doanh, bổ sung mức doanh thu được miễn thuế thu nhập doanh nghiệp.
Luật giao Chính phủ quy định mức doanh thu năm phù hợp với bối cảnh kinh tế - xã hội trong từng thời kỳ, căn cứ các chỉ số kinh tế vĩ mô, khả năng cân đối ngân sách để
Quy định này sẽ dựa trên cơ sở đánh giá tác động, cụ thể là cân đối giữa tác động giảm thu ngân sách với việc tạo điều kiện để hộ kinh doanh có nguồn lực để phát triển sản xuất kinh doanh, ổn định tâm lý xã hội.
Việc phân quyền cho Chính phủ, theo Thứ trưởng Bộ Tài chính, sẽ tạo cơ sở pháp lý để Chính phủ có thể điều hành linh hoạt chính sách tài khóa, trong đó có chính sách thuế.
Ông Tuấn cho biết sau ngày 29/4, Chính phủ đã ban hành Nghị định 141, quyết định nâng ngưỡng doanh thu chịu thuế với hộ kinh doanh lên 1 tỷ đồng một năm - gấp đôi mức hiện hành.
Trả lời câu hỏi của báo chí về những nội dung này, Thứ trưởng Bộ Tài chính Cao Anh Tuấn cho biết chính sách mới về thuế nhận được sự phản hồi rất tích cực của các hộ kinh doanh và doanh nghiệp.
Ông cho biết khi trình Quốc hội, cơ quan chủ trì soạn thảo đã đánh giá tác động và thấy rằng có khoảng hơn 2,5 triệu hộ kinh doanh thuộc diện không phải nộp thuế khi ngưỡng doanh thu được nâng lên 1 tỷ đồng. Ngoài ra, còn có khoảng 235.800 doanh nghiệp cũng được hưởng lợi.
So với năm 2025, tổng số thuế các hộ và cá nhân kinh doanh không phải nộp là trên 16.000 tỷ đồng, còn đối với doanh nghiệp là trên 2.000 tỷ đồng. “Số tiền này sẽ được để lại cho cá nhân và doanh nghiệp đầu tư sản xuất kinh doanh, tạo công ăn việc làm nên dư luận rất ủng hộ”, ông Tuấn nhấn mạnh.
Về yêu cầu với sổ sách kế toán, thông báo doanh thu của hộ kinh doanh có doanh thu dưới 1 tỷ đồng/năm, Thứ trưởng Bộ Tài chính cho biết đã rà soát để giảm tối đa thủ tục hành chính cho các đối tượng này.
Hộ kinh doanh có doanh thu dưới 1 tỷ đồng cũng chỉ cần thực hiện một sổ ghi chép doanh thu của cả năm để tự theo dõi. Nếu doanh thu trên 1 tỷ đồng, năm tiếp theo mới phải kê khai thuế. Thứ trưởng Bộ Tài chính nhấn mạnh các thủ tục này đã được đơn giản hóa rất nhiều.
Sáng 16.5, ông Đỗ Tâm Hiển, Phó chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi, cho biết sau khi nhận được thông tin Báo Thanh Niên phản ánh về vấn đề "Bất thường hoạt động khai thác cát cạnh công trình thủy điện Trà Khúc 2", Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi đã giao Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh chủ trì, phối hợp với UBND xã Sơn Hạ theo chức năng nhiệm vụ, tổ chức kiểm tra, xử lý các hành vi vi phạm (nếu có) theo thẩm quyền hoặc báo cáo cơ quan có thẩm quyền xem xét theo quy định của pháp luật. Qua đó, báo cáo UBND tỉnh kết quả thực hiện trước ngày 18.5.
Tối 15.5, lãnh đạo xã Sơn Hạ cho biết sau khi tiếp nhận phản ánh của Báo Thanh Niên cùng văn bản của Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Quảng Ngãi yêu cầu rà soát, làm rõ nội dung báo chí phản ánh, UBND xã đã tổ chức kiểm tra thực tế hiện trường và làm việc với các tổ chức, cá nhân liên quan.
"Ngay khi nhận văn bản của Báo Thanh Niên về việc phản ánh tình trạng khai thác, vận chuyển cát cạnh công trình thủy điện Trà Khúc 2, UBND xã Sơn Hạ đã tổ chức kiểm tra, khảo sát thực tế và làm việc với các tổ chức, đơn vị, cá nhân có liên quan. Sau đó, UBND xã đã gửi văn bản phản hồi lại, nhưng có thể quá trình vận chuyển có vấn đề nên công văn chưa đến Báo Thanh Niên", vị này giải thích.
Trước đó, ngày 22.4, bà Võ Thị Xuân Liễu, Chủ tịch UBND xã Sơn Hạ đã ký báo cáo xác minh việc khai thác, vận chuyển khoáng sản ra khỏi khu vực dự án thủy điện Trà Khúc 2.
Theo báo cáo của UBND xã Sơn Hạ, trong quá trình thi công dự án, Công ty cổ phần thủy điện Trà Khúc 2 được UBND tỉnh Quảng Ngãi cấp bản xác nhận cho phép khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường trong phạm vi dự án vào ngày 14.3.2025, thời hạn đến hết tháng 12.2025.
Hết tháng 12.2025, công ty đã có văn bản xin gia hạn tiếp thực hiện khai thác khoáng sản trong khu vực thực 2 hiện dự án. Tuy nhiên, theo quy định hiện hành, việc thu hồi khoáng sản của công ty thuộc trường hợp không phải đăng ký hoạt động thu hồi khoáng sản với cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền về khoáng sản, được quy định tại điểm a khoản 4 và khoản 5 điều 75 luật Địa chất và khoáng sản năm 2024. Theo đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh đã có văn bản hướng dẫn thủ tục về khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường tại công trình thủy điện Trà Khúc 2.
Liên quan vụ việc, ngày 17.4, đoàn kiểm tra của UBND xã Sơn Hạ đã kiểm tra hiện trường. Đến ngày 20.4, Công ty cổ phần thủy điện Trà Khúc 2 có báo cáo giải trình.
Theo doanh nghiệp, trong quá trình thi công, công ty có khai thác khoáng sản trong khu vực dự án để phục vụ xây dựng công trình theo chủ trương đầu tư. Tuy nhiên, do mặt bằng tập kết vật tư nhỏ hẹp, cùng với ảnh hưởng của nhiều đợt lũ lớn trong năm 2025 khiến hai bên bờ sông bị bồi lấp, khối lượng cát thu hồi phát sinh lớn nên không thể tập kết hết trong khu vực công trình.
Do đó, doanh nghiệp đã tập kết tạm tại nhiều vị trí trong vùng dự án và thuê thêm đất của người dân lân cận để làm bãi chứa tạm, gồm khoảng 4.000 m³ cát ở bờ trái công trình và khoảng 250 m³ đá ở bờ phải.
Chủ đầu tư khẳng định, đã yêu cầu các nhà thầu chỉ được thu hồi khoáng sản để phục vụ thi công công trình, nghiêm cấm vận chuyển, mua bán khoáng sản ra ngoài dự án. Đồng thời, cam kết sẽ tăng cường kiểm tra, giám sát hoạt động khai thác, xử lý nghiêm nếu phát hiện vi phạm.
