Không ít người có thói quen chỉnh nhiệt độ máy lạnh xuống rất thấp để “mát nhanh”. Tuy nhiên, Cơ quan Bảo vệ Môi trường Mỹ khuyến nghị mức nhiệt lý tưởng khi ngủ nên ở khoảng 25 – 27°C. Đây là ngưỡng giúp cơ thể duy trì thân nhiệt ổn định, tránh chênh lệch quá lớn với môi trường bên ngoài.
Bác sĩ Neha Pathania, chuyên gia da liễu ở Ấn Độ, cho biết việc ngủ trong môi trường quá lạnh có thể làm khô da, mất nước qua niêm mạc, dẫn đến tình trạng khô họng, nghẹt mũi hoặc thậm chí đau đầu sau khi thức dậy.
Ban đêm, thân nhiệt cơ thể tự nhiên giảm xuống để chuẩn bị cho giấc ngủ sâu. Nếu máy lạnh duy trì nhiệt độ thấp liên tục, cơ thể có thể bị “lạnh quá mức” về gần sáng.
Theo Bộ Năng lượng Mỹ, chế độ “sleep” giúp tăng nhiệt độ dần theo thời gian, vừa phù hợp sinh lý cơ thể vừa tiết kiệm điện đáng kể. Các chuyên gia cũng cho biết, chỉ cần tăng 1°C có thể giúp giảm khoảng 3 – 5% điện năng tiêu thụ so với việc duy trì nhiệt độ thấp liên tục.
Máy lạnh hoạt động bằng cách loại bỏ độ ẩm trong không khí, khiến môi trường trở nên khô hơn bình thường. Điều này có thể ảnh hưởng đến đường hô hấp và làn da.
Không khí khô có thể làm kích ứng niêm mạc mũi, họng, khiến bạn dễ bị ho khan hoặc viêm họng nhẹ, theo Cleveland Clinic.
Bác sĩ Rajeev Jayadevan, chuyên gia y tế công cộng Ấn Độ, cũng cảnh báo môi trường điều hòa kín, ít độ ẩm có thể làm tăng nguy cơ khó chịu đường hô hấp nếu sử dụng kéo dài mà không bổ sung độ ẩm.
Giải pháp đơn giản: Uống đủ nước trong ngày, có thể đặt một chậu nước nhỏ hoặc dùng máy tạo ẩm trong phòng ngủ.
Ngủ dưới luồng gió thổi trực tiếp từ máy lạnh có thể gây co cơ, đau cổ vai gáy hoặc cảm lạnh. Các chuyên gia khuyến nghị nên chỉnh hướng gió lên trần hoặc sang 2 bên để không khí phân tán đều.
Ngoài ra, nên đắp chăn mỏng để giữ ấm cơ thể, đặc biệt là vùng bụng và cổ.
Để tiết kiệm điện, việc đóng kín cửa phòng khi bật máy lạnh là cần thiết. Tuy nhiên, nếu phòng quá kín trong thời gian dài, không khí sẽ trở nên ngột ngạt.
Các chuyên gia khuyên nên mở cửa phòng vào ban ngày hoặc sau khi tắt máy để trao đổi không khí, giúp môi trường sống trong lành hơn.
Sử dụng thêm quạt khi bật máy lạnh giúp luồng khí lạnh lan tỏa nhanh và đều hơn. Nhờ đó, bạn có thể đặt nhiệt độ cao hơn mà vẫn cảm thấy mát, giảm đáng kể điện năng tiêu thụ.
Theo các chuyên gia, duy trì nhiệt độ máy lạnh hợp lý, dùng chế độ tiết kiệm điện, giữ độ ẩm và vệ sinh máy thường xuyên giúp bạn ngủ ngon, bảo vệ sức khỏe và tiết kiệm điện mùa nắng nóng, theo Cleveland Clinic.
Xôi là lựa chọn quen thuộc của nhiều người nhờ tiện lợi và tạo cảm giác no lâu. Tuy nhiên, thành phần chính là gạo nếp - loại tinh bột có chỉ số đường huyết cao - khiến món ăn này cần được tiêu thụ hợp lý.
Gạo nếp chứa nhiều amylopectin - loại tinh bột dễ tiêu hóa nhanh. Điều này khiến đường huyết tăng sau ăn.
Ông Hiroyasu Iso, giáo sư y tế công cộng tại Đại học Osaka (Nhật Bản), cho biết chế độ ăn giàu tinh bột tinh chế có liên quan đến nguy cơ cao hơn của bệnh tim mạch và tiểu đường.
Ngoài ra, xôi thường ăn kèm mỡ, thịt, đậu… làm tăng lượng calo đáng kể.
Các chuyên gia cho rằng xôi không chỉ có “mặt trái” về đường huyết mà nếu ăn đúng cách, đây vẫn là món có nhiều điểm tích cực, đặc biệt trong bữa sáng.
Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), điều quan trọng không nằm ở một thực phẩm riêng lẻ mà ở tổng thể khẩu phần và cách kết hợp thực phẩm.
Cung cấp năng lượng nhanh và “bền”. Xôi từ gạo nếp giàu carbohydrate, giúp bổ sung năng lượng nhanh cho buổi sáng. Nhờ kết cấu dẻo và đặc, xôi cũng giúp duy trì cảm giác no lâu hơn một số món tinh bột khác, phù hợp với người làm việc nặng hoặc cần di chuyển nhiều.
Ít qua chế biến công nghiệp. So với nhiều món ăn sáng hiện đại (đồ chiên, đồ đóng gói), xôi truyền thống thường ít phụ gia hơn, chủ yếu là gạo nếp và nguyên liệu tự nhiên.
Dễ kết hợp thành bữa ăn cân bằng. Xôi có thể “linh hoạt” khi kết hợp với đạm (trứng, thịt, đậu) và rau, từ đó tạo thành bữa sáng đủ chất nếu biết điều chỉnh hợp lý.
Phù hợp với người cần tăng cân hoặc năng lượng cao. Với người gầy, người lao động nặng hoặc vận động nhiều, xôi có thể là nguồn năng lượng tiện lợi và hiệu quả.
Để phát huy mặt tích cực của xôi và hạn chế rủi ro, các chuyên gia khuyến nghị:
Theo Liên đoàn Tiểu đường thế giới (IDF), việc kết hợp tinh bột với protein và chất xơ giúp giảm tốc độ tăng đường huyết sau ăn và cải thiện kiểm soát chuyển hóa.
Như vậy, khi kiểm soát khẩu phần và kết hợp hợp lý, xôi vẫn có thể là một lựa chọn bữa sáng tiện lợi, đủ năng lượng và phù hợp với nhiều đối tượng. Tuy nhiên, người thừa cân, tiểu đường hoặc ít vận động nên hạn chế ăn xôi thường xuyên. Nếu ăn, nên coi đây là bữa phụ thay vì bữa chính lớn.
Tối 30-4, PGS.TS Phạm Văn Quang, Trưởng khoa hồi sức tích cực chống độc Bệnh viện Nhi đồng 1, cho hay các bác sĩ Bệnh viện Nhi đồng 1 vừa chạy đua cứu sống một bé gái 10 tuổi bị viêm cơ tim tối cấp.
Cháu bé đã được xuất viện vào ngày 29-4 để kịp chào đón ngày lễ trọng đại của đất nước trong niềm vui hạnh phúc của gia đình và đội ngũ thầy thuốc Bệnh viện Nhi đồng 1.
Bác sĩ Quang cho biết viêm cơ tim tối cấp diễn tiến rất nhanh, có thể tử vong trong vài giờ do rối loạn nhịp tim, trụy tim mạch, ngưng tim. Chỉ các bệnh viện chuyên sâu, thực hiện được kỹ thuật ECMO (kỹ thuật thay thế chức năng tim và phổi) mới có thể cứu sống bệnh nhân. Rất may gia đình bệnh nhi đã đưa bệnh nhi đến Bệnh viện Nhi đồng 1 kịp thời.
Bé gái tên Lê Thị K.L., 10 tuổi, ngụ ở xã Dầu Tiếng, TP.HCM. Trước khi nhập viện một ngày, bé có biểu hiện sốt nhẹ, đau ngực, khó thở và nôn ói. Đến ngày 10-4, bé nhập khoa cấp cứu trong tình trạng môi tím tái, rối loạn nhịp tim nguy hiểm, đe dọa tính mạng.
Các bác sĩ nhanh chóng chẩn đoán bé bị viêm cơ tim tối cấp kèm rối loạn nhịp thất. Bệnh nhi được hỗ trợ hô hấp, dùng thuốc chống loạn nhịp và đặt máy tạo nhịp tạm thời trước khi chuyển đến khoa hồi sức tích cực.
Tuy nhiên tình trạng không cải thiện, tim co bóp rất yếu, xuất hiện trụy tim mạch và nguy cơ ngưng tim. Báo động đỏ được kích hoạt, ê kíp bác sĩ khẩn trương triển khai kỹ thuật ECMO để duy trì sự sống cho bệnh nhi.
Sau khoảng 20 phút thiết lập ECMO, tình trạng tuần hoàn của bé dần ổn định, da hồng hào trở lại. Trong suốt một tuần sau đó, tim bệnh nhi vẫn hoạt động yếu và rối loạn nhịp liên tục, phải phụ thuộc vào thuốc trợ tim và hệ thống ECMO. Đồng thời các bác sĩ áp dụng hạ thân nhiệt và lọc máu liên tục nhằm bảo vệ não, gan và thận.
Sau gần 11 ngày điều trị tích cực, chức năng tim và các cơ quan dần hồi phục. Đến sáng 21-4, bé được cai ECMO thành công, sau đó tiếp tục cai máy thở, tỉnh táo hoàn toàn và hồi phục tốt, không để lại di chứng.
Bệnh nhân hiện đã xuất viện, duy trì theo dõi ngoại trú và đi làm trở lại sau thời gian điều trị tại Viện Sức khỏe Tâm thần, Bệnh viện Bạch Mai. Trước đó, chị nhập viện trong tình trạng kiệt quệ thể chất lẫn tinh thần. Bác sĩ chẩn đoán người bệnh mắc tâm thần phân liệt thể hoang tưởng kèm hội chứng ảo giác nặng, nổi bật là ảo thanh kháng trị.
Người nhà kể lại tình trạng hoang tưởng này kéo dài 5 năm qua. Ban đầu, người bệnh nghe những tiếng thì thầm mơ hồ. Về sau, các giọng nói xuất hiện dày đặc hơn, liên tục khen chê, đe dọa và xui khiến hành động. Tưởng người thân vướng yếu tố tâm linh, gia đình đưa đi làm lễ nhưng triệu chứng ngày càng nặng khiến bệnh nhân phải nghỉ việc. Chị từng dùng thuốc chống loạn thần ở y tế cơ sở, thấy thuyên giảm liền tự ý bỏ y lệnh, dẫn đến tái phát nhiều lần với mức độ nghiêm trọng hơn.
Bác sĩ Nguyễn Thị Hoa, Phó trưởng Phòng Tâm lý lâm sàng, giải thích khoảng 60–80% người bệnh tâm thần phân liệt gặp hiện tượng nghe tiếng nói trong đầu. Nhiều ca uống ít nhất hai loại thuốc vẫn không kiểm soát nổi triệu chứng. Nhằm giải quyết dứt điểm tình trạng này, êkíp bác sĩ chỉ định phương pháp kích thích từ xuyên sọ lặp lại (TMS) kết hợp điều chỉnh thuốc. Kỹ thuật không xâm lấn này dùng từ trường cường độ cao tác động vào vùng não xử lý ngôn ngữ và âm thanh, giúp hiệu chỉnh các hoạt động bất thường.
Nhờ phác đồ cá thể hóa, người bệnh dần hết ảo thanh, ổn định cảm xúc, đồng thời cải thiện rõ rệt chất lượng giấc ngủ và bữa ăn. PGS.TS Nguyễn Văn Tuấn, Viện trưởng Viện Sức khỏe Tâm thần, đánh giá kỹ thuật TMS hỗ trợ rất tốt cho các ca kháng thuốc. Nhiều nghiên cứu quốc tế chứng minh sự kết hợp giữa TMS và thuốc giúp kiểm soát triệu chứng hiệu quả hơn hẳn việc chỉ uống thuốc đơn thuần. Dù vậy, ông Tuấn cảnh báo phương pháp này hoàn toàn không thay thế thuốc điều trị. Chỉ bác sĩ chuyên khoa mới có quyền đưa ra chỉ định, đồng thời giới chuyên môn phải thận trọng đánh giá nguy cơ nếu bệnh nhân có tiền sử động kinh hoặc mang thiết bị kim loại trong sọ não.
