Tại hội thảo góp ý Đề án phát triển hệ thống cấp cứu ngoại viện giai đoạn 2026 – 2030 do Bộ Y tế tổ chức ngày 15.5 tại Đà Nẵng, bác sĩ chuyên khoa Trương Văn Trình, Phó giám đốc Sở Y tế TP.Đà Nẵng, cho biết thành phố đang định hướng xây dựng hệ thống cấp cứu ngoại viện hiện đại, chuyên nghiệp, liên thông và có khả năng đáp ứng nhanh trên toàn địa bàn.
Theo Sở Y tế Đà Nẵng, hiện hệ thống cấp cứu ngoại viện của thành phố lấy Trung tâm Cấp cứu 115 làm nòng cốt, phối hợp với mạng lưới bệnh viện công lập, tư nhân và các lực lượng liên quan. Thành phố duy trì 9 trạm cấp cứu trực thuộc, đồng thời mở rộng các trạm vệ tinh đến khu vực đông dân cư, ven biển, miền núi và trung du.
Chỉ từ tháng 1 – 5.2026, hệ thống đã thực hiện hơn 10.500 ca cấp cứu và vận chuyển cấp cứu, phục vụ khoảng 5.200 ca tại các sự kiện lớn; tỷ lệ đáp ứng đạt hơn 98%. Hệ thống cũng tham gia xử lý nhiều vụ tai nạn giao thông hàng loạt và các ca cấp cứu biển.
Đà Nẵng hiện là địa phương tiên phong trong nước ứng dụng công nghệ định vị what3words trong cấp cứu ngoại viện, cho phép xác định vị trí người bệnh chính xác trong ô vuông 3 x 3 m, đặc biệt hữu ích tại bãi biển, kiệt hẻm hoặc khu vực rừng núi.
Ngoài ra, hệ thống xe cứu thương đã được tích hợp trên nền tảng Danang Smart City và DanaMap, cho phép người dân gọi cấp cứu qua ứng dụng, theo dõi vị trí xe cứu thương theo thời gian thực và nhận hướng dẫn sơ cứu ban đầu từ nhân viên y tế.
“Với định hướng xây dựng Đà Nẵng trở thành trung tâm y tế chuyên sâu của khu vực miền Trung, thành phố xác định phát triển hệ thống cấp cứu ngoại viện là nhiệm vụ chiến lược, vừa mang ý nghĩa y tế, vừa góp phần bảo đảm an sinh xã hội, môi trường đầu tư, du lịch và năng lực ứng phó khẩn cấp của đô thị hiện đại”, BS Trương Văn Trình nhấn mạnh.
Theo kế hoạch giai đoạn 2026 – 2030, Đà Nẵng sẽ nâng cấp Trung tâm Cấp cứu thành trung tâm điều hành cấp cứu thông minh; hình thành 25 điểm trạm cấp cứu trên toàn địa bàn; phấn đấu thời gian tiếp cận hiện trường dưới 10 phút tại khu vực trung tâm và dưới 15 – 20 phút tại vùng ven.
“Đà Nẵng mong muốn tiếp tục nhận được sự quan tâm, hỗ trợ của Bộ Y tế, các tổ chức quốc tế, các nhà tài trợ, các tập đoàn và các cơ sở đào tạo trong việc chuyển giao công nghệ, đào tạo nhân lực, hỗ trợ phương tiện và xây dựng mô hình cấp cứu ngoại viện hiện đại, hướng tới mục tiêu xây dựng Đà Nẵng trở thành mô hình điểm quốc gia về cấp cứu ngoại viện trong thời gian tới”, ông Trình nói thêm.
Bên cạnh những kết quả đạt được, lãnh đạo Sở Y tế Đà Nẵng cho rằng, công tác cấp cứu ngoại viện hiện vẫn đối mặt nhiều khó khăn như thiếu nhân lực chuyên sâu, áp lực địa bàn rộng sau sáp nhập, thiếu phương tiện và cơ chế tài chính chưa đồng bộ.
Hiện toàn hệ thống cấp cứu ngoại viện Đà Nẵng có 33 xe cứu thương cho quy mô dân số khoảng 3 triệu người. Một số trạm vệ tinh ở khu vực miền núi, xa trung tâm vẫn còn thiếu cơ sở vật chất và trang thiết bị đồng bộ.
BS Trương Văn Trình cho biết, người dân gọi cấp cứu qua tổng đài 115 được miễn phí, nhưng nhiều người vẫn có thói quen liên hệ trực tiếp bệnh viện hoặc cơ sở y tế nên phải tự chi trả chi phí vận chuyển cấp cứu.
Từ thực tiễn địa phương, Đà Nẵng kiến nghị Bộ Y tế sớm ban hành Đề án cấp cứu ngoại viện quốc gia cùng các cơ chế đặc thù về tài chính, bảo hiểm y tế, đào tạo và đãi ngộ nhân lực cấp cứu trước viện; đồng thời tăng cường đầu tư phương tiện, công nghệ và hệ thống điều hành thông minh cho các đô thị lớn.
Theo TS Hà Anh Đức, Cục trưởng Cục Quản lý Khám chữa bệnh (Bộ Y tế), hệ thống cấp cứu ngoại viện của Việt Nam hiện mới chỉ đáp ứng khoảng 10% nhu cầu thực tế; chỉ khoảng 30% người bệnh được tiếp cận trong “10 phút vàng”; khoảng 80% nhân viên chưa được đào tạo chuẩn hóa và 30% xe cứu thương chưa đạt chuẩn.
Tỷ lệ xe cứu thương của Việt Nam hiện chỉ khoảng 0,2 xe/100.000 dân, thấp hơn nhiều so với Singapore, Nhật Bản hay Đài Loan. Ngoài ra, mới chỉ có 9/34 tỉnh, thành phố bố trí ngân sách cho trung tâm cấp cứu 115.
Đề án phát triển hệ thống cấp cứu ngoại viện giai đoạn 2026 – 2030 đặt mục tiêu đến năm 2030, 100% tỉnh, thành phố kiện toàn mạng lưới cấp cứu ngoại viện; vận hành nền tảng quản lý cấp cứu toàn quốc; đạt tối thiểu 1 xe cứu thương đạt chuẩn/100.000 dân và phổ cập kỹ năng sơ cấp cứu cho ít nhất 5% dân số.
Theo Bộ Y tế, giai đoạn 2025 – 2027, đề án sẽ được triển khai thí điểm tại khoảng 30% tỉnh, thành phố, trong đó có Đà Nẵng, Hải Phòng, Hà Tĩnh, Khánh Hòa, An Giang và Bắc Ninh.
Theo TS Hà Anh Đức, để khắc phục tình trạng cấp cứu ngoại viện còn phân mảnh, đề án tập trung vào một số nhóm giải pháp trọng tâm, như: xây dựng hệ thống điều phối cấp cứu thống nhất trên toàn quốc; phát triển nền tảng số kết nối tổng đài, xe cứu thương và bệnh viện; chuẩn hóa nhân lực cấp cứu ngoại viện; đồng thời đầu tư đồng bộ phương tiện, trang thiết bị và mạng lưới trạm cấp cứu…
Đề án cũng hướng tới đào tạo lực lượng cấp cứu viên ngoại viện chuyên nghiệp, phổ cập kỹ năng sơ cấp cứu trong cộng đồng và tăng cường phối hợp liên ngành giữa y tế, công an, quân đội, phòng cháy chữa cháy và chính quyền địa phương.
Chỉ với vài giọt nước cốt chanh pha cùng nước ấm, cơ thể đã được bổ sung nước sau một đêm dài và khởi động nhẹ nhàng cho hệ tiêu hóa, theo trang sức khỏe Verywell Health.
Bà Carrie Madormo, chuyên gia dinh dưỡng làm việc tại Mỹ, cho biết thức uống này không chỉ giúp giải khát mà còn mang lại nhiều lợi ích đáng chú ý cho sức khỏe.
Cơ thể cần nước để duy trì hoạt động của não, tim và khớp. Nước giúp đào thải độc tố và giảm các chất gây viêm.
Uống một ly nước ấm pha chanh sau khi thức dậy giúp bù nước sau giấc ngủ. Thói quen uống nước buổi sáng còn hỗ trợ giảm cân và giữ cân nặng ổn định.
Nước giúp hệ tiêu hóa hoạt động trơn tru và hạn chế táo bón. Nước ấm kích thích nhu động ruột, giúp thức ăn di chuyển dễ hơn.
Chanh chứa kali, giúp cân bằng natri và lượng dịch trong cơ thể. Cân bằng này giúp hạn chế đầy hơi và khó chịu. Axit citric trong chanh kích thích tiết dịch tiêu hóa, giúp quá trình tiêu hóa diễn ra thuận lợi.
Uống nước trước bữa sáng giúp đường ruột thư giãn, hỗ trợ tiêu hóa hiệu quả hơn. Tuy nhiên, người bị trào ngược axit cần thận trọng vì chanh có thể gây kích ứng. Nước chanh cũng có thể ảnh hưởng men răng nếu dùng lâu dài.
Uống nước ấm pha chanh vào buổi sáng giúp duy trì năng lượng. Cơ thể đủ nước sẽ hạn chế cảm giác mệt mỏi.
Chanh cung cấp vitamin C, giúp tăng hấp thu sắt. Sắt giúp vận chuyển oxy đến tế bào. Thiếu sắt khiến cơ thể dễ kiệt sức. Chanh còn bổ sung vitamin nhóm B, góp phần cải thiện mức năng lượng.
Uống nước chanh ấm vào buổi sáng giúp duy trì cân nặng hợp lý. Uống nước trước bữa ăn giúp giảm cảm giác đói và lượng calo nạp vào.
Chanh chứa hợp chất giúp ổn định đường huyết và kiểm soát thèm ăn. Nước chanh không chứa đường và calo nên giúp hạn chế đồ uống ngọt.
Cơ thể đủ nước giúp cải thiện trí nhớ, năng lượng và cảm xúc. Vitamin C trong chanh giúp giảm viêm và giảm cortisol. Cortisol là hormone liên quan đến căng thẳng. Khi mức hormone này giảm, tâm trạng được cải thiện.
Nước chanh giúp giảm nguy cơ hình thành sỏi thận. Sỏi thận thường hình thành từ canxi trong nước tiểu. Axit citric trong chanh giúp hạn chế tích tụ canxi trong thận.
Uống đủ nước giúp da cải thiện độ ẩm và kết cấu. Chanh cung cấp vitamin C, giúp giảm viêm và hỗ trợ lành vết thương.
Vitamin C còn giúp cơ thể sản xuất collagen, giúp da đàn hồi và săn chắc hơn.
Ngày 27/4, BS.CKI Lý Phạm Hoàng Vinh, Khoa Tai Mũi Họng, Bệnh viện Nhi đồng 1, cho biết bệnh nhi được tuyến dưới chuyển đến sau hai ngày ho nhiều, nghi ngờ có dị vật đường thở. Gia đình không xác định được bé đã hít sặc vật gì và từ thời điểm nào.
Kết quả X-quang ghi nhận dị vật cản quang nằm ở phế quản gốc phải, kèm theo biến chứng xẹp phổi phải không hoàn toàn và tràn khí trung thất. Nhận định tình trạng phức tạp, bác sĩ Vinh cùng kíp gây mê lập tức nội soi đường thở cấp cứu.
Dị vật được xác định là một bóng đèn LED nằm sâu trong phế quản. Theo bác sĩ Vinh, việc gắp dị vật đặc biệt khó khăn do đường thở trẻ 9 tháng tuổi rất nhỏ. Phần đuôi bóng đèn phình to, sắc nhọn, dễ mắc kẹt khi kéo qua thanh quản, có thể gây rách niêm mạc hoặc kẹt giữa hai dây thanh.
Quá trình can thiệp, bác sĩ phải xoay chỉnh dị vật từng chút một, lựa hướng tối ưu để đưa phần đầu đèn ra trước nhằm hạn chế tổn thương. Với dị vật sắc nhọn, nguy cơ tràn khí màng phổi trong lúc gắp là hiện hữu, do đó kíp Ngoại Lồng ngực được huy động sẵn sàng để xử trí nếu xảy ra biến chứng.
Sau nhiều thao tác tỉ mỉ, bóng đèn LED mắc kẹt đã được lấy ra an toàn. Sau can thiệp, đường thở của bé thông thoáng, không ghi nhận tổn thương đáng kể hay biến chứng tràn khí. Tình trạng hô hấp cải thiện, bé giảm ho và đang được theo dõi, dự kiến sớm xuất viện.
Theo bác sĩ Vinh, dị vật đường thở ở trẻ nhỏ luôn là cấp cứu nguy hiểm, đặc biệt với các vật có hình dạng bất thường như bóng đèn LED. Không chỉ gây tắc nghẽn, những dị vật này còn có thể làm trầy xước, thủng đường thở hoặc dẫn đến biến chứng nặng nếu xử trí không đúng cách. Thực tế, bệnh viện đã tiếp nhận nhiều trường hợp trẻ sặc bóng đèn ở nhiều độ tuổi khác nhau.
Trường hợp này cũng cho thấy trẻ có thể hít dị vật mà không được phát hiện. Bác sĩ khuyến cáo phụ huynh không để trẻ ngậm các vật nhỏ như bóng đèn LED, pin, linh kiện. Cần quan sát trẻ trong sinh hoạt hằng ngày và cất gọn các vật dụng nhỏ, sắc nhọn.
Khi nghi ngờ trẻ hít sặc dị vật, cần sơ cứu đúng cách bằng thủ thuật Heimlich và nhanh chóng đưa trẻ đến cơ sở y tế để được can thiệp kịp thời.
Chiều nay 5.5, ông Nguyễn Việt Đức, Giám đốc Bệnh viện đa khoa khu vực Hướng Hóa (Quảng Trị), cho biết trong vòng 1 tháng qua, bệnh viện đã tiếp nhận nhiều ca bệnh bị ngộ độc do ăn ve sầu.
Cụ thể, từ ngày 1.4 - 3.5, Bệnh viện đa khoa khu vực Hướng Hóa tiếp nhận 9 ca bệnh bị ngộ độc ve sầu, các bệnh nhân chủ yếu đến từ các xã Hướng Phùng, Lìa, Tân Lập, Khe Sanh thuộc huyện Hướng Hóa, tỉnh Quảng Trị cũ.
Ông Đức cho biết, các bệnh nhân bắt ve sầu và ấu trùng ve sầu từ lòng đất, sau đó đem chiên để làm món ăn. Các con ve sầu và ấu trùng của chúng thường mang nhiều mầm bệnh nguy hiểm. Ngoài ra, protein trong ve sầu có thể gây sốc phản vệ, dị ứng nghiêm trọng.
Sau khi ăn ve sầu, bệnh nhân có biểu hiện đau bụng, sốt, tiêu chảy, nôn, nổi mẩn đỏ, trường hợp nặng xuất hiện khó thở. Nếu không được điều trị kịp thời, bệnh nhân có nguy cơ tử vong.
Theo ông Nguyễn Việt Đức, các bệnh nhân bị ngộ độc ve sầu phải mất từ 5 - 7 ngày điều trị mới có thể ổn định sức khỏe. Bệnh viện đa khoa khu vực Hướng Hóa và trạm y tế các xã trên địa bàn đã thường xuyên cảnh báo, nhắc nhở người dân không nên ăn ve sầu. Thế nhưng, ở vùng núi, người dân vẫn chủ quan, coi việc ăn ve sầu như một thói quen.
"Ve sầu là loại côn trùng không nên ăn, vì ngộ độc ve sầu là loại ngộ độc nặng, không giống như ngộ độc thực phẩm có ca nhẹ ca nặng. Đa số các ca ngộ độc ve sầu phải nằm hồi sức cấp cứu, đến khi nào ổn định mới chuyển qua khoa truyền nhiễm, nếu không điều trị kịp thời chắc chắn tử vong", ông Đức nói.
