Hôn nhân thứ hai không phải lúc nào cũng là một cái kết đẹp hơn. Có người tìm thấy bình yên sau dông bão. Nhưng cũng có người tiếp tục lạc lối trong chính những sai lầm cũ. Đó không đơn thuần là làm lại từ đầu mà là một mối quan hệ mang theo cả quá khứ…
Chị Quỳnh Như (45 tuổi, phường Hà Nam, Ninh Bình) kết hôn lần thứ hai chia sẻ: “Tôi nghĩ rằng mình đã đủ trưởng thành, đủ từng trải để chọn đúng người lần này. Nhưng mọi thứ không hề đơn giản như mình nghĩ. Tôi sớm nhận ra sai lầm khi bắt đầu chung sống”.
Chồng sau của chị là một người đàn ông đã ly dị vợ, mang theo một cậu con trai 10 tuổi. Ngay từ những ngày đầu, cậu bé đã tỏ ra ngang bướng, bất hợp tác. Anh chồng thì luôn trong tình trạng khó xử giữa vợ mới và con ruột, thường xuyên bênh vực con trai mỗi khi có xung đột. “Anh ấy bảo tôi phải thông cảm vì con anh ấy còn nhỏ, mất mẹ nhưng tôi cũng có những nỗi đau của riêng mình, anh ấy đã không hề quan tâm đến cảm xúc của tôi”, chị Như bức xúc.
“Chúng tôi cứ nghĩ đơn giản chỉ cần tình yêu là đủ. Nhưng khi sống chung, hàng loạt vấn đề phát sinh từ tài chính, cách giáo dục con cái cho đến mối quan hệ với người cũ”, chị Như thừa nhận sau quyết định ly hôn.
Nhiều cặp đôi chia tay sau kết hôn lần hai nhưng cũng có không ít người đã thật sự hạnh phúc. Tại sao họ làm được điều này?
Nếu chỉ nhìn bên ngoài khó có ai nghĩ rằng cả anh Quốc Toàn và chị Ngọc Nga (phường B’lao, tỉnh Lâm Đồng) đều là “tập 2” của nhau. Bởi gia đình họ luôn tràn ngập niềm vui lẫn sự hòa thuận giữa các thành viên.
Con đường đến với nhau của họ không hề trải đầy hoa hồng. Cả hai đều từng trải qua những cuộc hôn nhân đổ vỡ đầy tổn thương. Anh Toàn có một con gái riêng 10 tuổi sống cùng mẹ ruột, còn chị Nga có một con trai 12 tuổi sống cùng chị sau khi ly hôn vì những xung đột không thể hàn gắn. “Những ngày đầu tôi sợ mình sẽ lại thất bại, sợ con gái tôi sẽ ghét người mẹ kế, sợ tài chính rối ren… đủ thứ nỗi sợ”, anh Toàn thừa nhận.
Điều làm nên sự khác biệt chính là cả hai đã dành gần một năm để tìm hiểu, trao đổi cặn kẽ mọi chuyện, thống nhất một bản giao ước gia đình. Trong đó ghi rõ quan điểm về tài chính, cách dạy con, tần suất thăm nom con riêng với người cũ, cả những ranh giới với gia đình hai bên. Chị Nga nói: “Chính những quy định ấy đã giúp chúng tôi khỏi những mâu thuẫn, bất đồng”.
Về tài chính, họ thống nhất nguyên tắc: độc lập tài chính nhưng có quỹ chung chi tiêu gia đình. Mỗi tháng cả hai đóng góp một khoản vào quỹ chung, phần còn lại tự quản lý để lo cho con riêng và các nhu cầu cá nhân. Điều này giúp họ tránh được những xung đột về tiền bạc. Anh Toàn nói thêm: “Chúng tôi hiểu rằng mỗi người đều có trách nhiệm với con riêng của mình, không ai có quyền kiểm soát túi tiền của ai”.
Nguyên nhân thất bại của một số cặp đôi có thể xuất phát từ tâm thế của không ít người khi bước vào hôn nhân thứ hai mà vẫn chưa thực sự khép lại chuyện cũ. Họ mang theo những vết thương lòng, sự nghi ngờ, những định kiến từ cuộc hôn nhân trước.
Điều này được chuyên gia tâm lý Nguyễn Thị Thanh Hương nhấn mạnh: “Một trong những sai lầm lớn nhất của người tái hôn là chưa thật sự khép lại quá khứ. Khi vết thương lòng còn đó, họ dễ so sánh, nghi ngờ hoặc đem những định kiến cũ áp vào người mới”.
Nhiều cặp đôi tái hôn với kỳ vọng rằng “lần này sẽ khác” nhưng lại không có bất kỳ sự chuẩn bị nào. Họ không thảo luận về tài chính, cách dạy con hay ranh giới với người cũ. Họ cũng không lường trước rằng quá trình hòa nhập của một gia đình chắp nối có thể mất nhiều thời gian hơn họ nghĩ.
Nên nhớ rằng trong cuộc hôn nhân thứ hai, tài chính trở nên phức tạp hơn nhiều so với lần đầu. Bao gồm tiền cấp dưỡng cho con riêng, nghĩa vụ với người cũ, sự chênh lệch thu nhập giữa hai vợ chồng. Thiếu sự minh bạch trong tài chính là nguyên nhân hàng đầu gây ra sự xung đột và mâu thuẫn.
Vấn đề con riêng và gia đình ghép nối cũng là trở ngại lớn. Xung đột về cách đối xử với con chung – con riêng, lòng trung thành bị chia rẽ, sự ganh đua giữa các thành viên… là những nguyên nhân hàng đầu khiến các cặp tái hôn ly hôn.
Chuyên gia tâm lý Mai Việt Đức cảnh báo: “Trong những mối quan hệ có con chung – con riêng, rủi ro tâm lý lớn nhất không nằm ở người lớn mà ở đứa trẻ. Trẻ sống trong bầu không khí căng thẳng, nghe những lời nói không dành cho mình. Dần dần trẻ hình thành cảm giác bất an, thậm chí cho rằng sự tồn tại của mình là nguyên nhân gây ra mâu thuẫn”.
Đó còn là sự khác biệt trong phong cách nuôi dạy con. Khi hai người đến từ những nền tảng gia đình khác nhau, việc thống nhất cách kỷ luật con cái là vô cùng khó khăn. Nếu điều này thường xuyên xảy ra và không được giải quyết triệt để, nó sẽ phá vỡ mối quan hệ vợ chồng.
“Hãy dành thời gian để hồi phục, tìm lại sự tự tin và cân bằng cảm xúc trước khi bước vào mối quan hệ mới. Đừng tìm người thay thế, hãy chọn người đồng hành”, chuyên gia Thanh Hương góp ý.
Mỗi người đều cần phải học cách lắng nghe và bày tỏ cảm xúc một cách chân thành, không đổ lỗi hay công kích. Giao tiếp tốt chính là liều vắc xin hữu hiệu giúp phòng ngừa mâu thuẫn leo thang. Cần tôn trọng quá khứ của nhau, bởi trong hôn nhân lần hai, ai cũng ít nhiều mang những tổn thương. Việc tôn trọng quá khứ của đối phương thay vì cố gắng xóa bỏ hoặc kiểm soát là chìa khóa để xây dựng niềm tin.
Cả hai cần chuẩn bị kỹ lưỡng trước khi tái hôn thông qua việc bàn bạc, thảo luận thẳng thắn về tài chính, cách dạy con. Trong đó ranh giới với người cũ là vô cùng cần thiết.
Con trẻ thường khó chấp nhận việc cha hoặc mẹ kế bảo chúng phải làm gì. Hãy để vợ hoặc chồng của bạn đặt ra các quy tắc cho con. Còn bạn, nên đối xử với các con bằng tình yêu thương và sự tôn trọng, ngay cả khi bọn trẻ chưa đối xử với bạn theo cách này.
Gia vị: Nước mắm, muối, mắm tôm, đường, chanh, tỏi, ớt, hành khô.
Cách làm
Ba chỉ luộc: Thịt luộc tưởng chừng đơn giản nhưng để thịt trắng, giòn bì và không bị khô xơ lại cần kỹ thuật kiểm soát nhiệt tỉ mỉ.
Nên chọn thịt ba chỉ nạc mỡ đan xen, chần sơ qua nước sôi loại bỏ tạp chất. Luộc thịt từ nước sủi tăm, thêm củ hành khô và chút muối. Khi nước sôi trở lại, hớt bỏ bọt rồi hạ lửa nhỏ luộc thịt khoảng 12-15 phút. Khi thịt vừa chín tới, vớt ngay ra và ngâm ngập vào âu nước đá lạnh có vắt chút nước cốt chanh. Sự chênh lệch nhiệt độ đột ngột làm bề mặt bì săn lại, giòn sần sật. Nước cốt chanh giúp thịt giữ màu trắng sáng không bị thâm xỉn. Thái miếng mỏng vừa ăn.
Canh cua đồng mướp, mồng tơi: Một bát canh cua đạt chuẩn phải có phần thịt đóng thành tảng, nước canh thanh trong, xanh mướt và không bị nồng tanh.
Cua đồng làm sạch, bóc mai khều gạch. Phần thân cua đem giã tay hoặc xay nhuyễn cùng chút muối hạt. Hòa nước, lọc kỹ bã cua. Đặt nồi nước lọc cua lên bếp đun ở lửa vừa, dùng đũa khuấy nhẹ theo một chiều để thịt không lắng xuống đáy gây cháy.
Khi nước bốc hơi và thịt cua bắt đầu kết tủa nổi lên, hạ lửa nhỏ nhất để tảng cua chín hẳn, sau đó gạt nhẹ sang một góc. Thả mướp thái vát và rau mùng tơi vào. Khi canh sôi lại, nêm nếm gia vị vừa ăn, dội phần gạch cua đã chưng hành phi lên trên là hoàn thiện.
Cá khô rán: Cá khô mặn, dai giòn ăn tốn cơm, giúp cân bằng lại vị thanh mát của bát canh cua.
Cá khô thường được ướp muối khá gắt. Để cá bớt mặn nên ngâm cá vào nước ấm pha chút muối hoặc giấm theo quy tắc trung hòa vị. Đây là quá trình thẩm thấu ngược giúp hòa tan bớt lượng muối dư thừa. Vớt cá ra thấm thật khô bằng giấy ăn. Đun nóng dầu, hạ lửa vừa và chiên vàng đều hai mặt để cá giòn tan.
Cà pháo muối xổi: Cà pháo rửa sạch, cắt bỏ cuống, thái lát mỏng hoặc bổ đôi rồi thả ngay vào chậu nước đun sôi để nguội pha muối loãng và chút giấm (hoặc chanh). Môi trường axit nhẹ sẽ ức chế enzyme hoạt động, giữ cho miếng cà trắng giòn, đồng thời khử đi vị chát. Ngâm khoảng 15-20 phút rồi vớt ra vắt nhẹ tay cho ráo nước. Pha hỗn hợp nước mắm chua ngọt trộn cà gồm: tỏi, ớt băm nhỏ, đường, nước mắm, nước cốt chanh (tỷ lệ 1:1:1:1). Trộn đều hỗn hợp này với cà, để bên ngoài khoảng một, hai tiếng cho ngấm là ăn được.
Pha mắm tôm chấm thịt: Lấy mắm tôm ra bát nhỏ, thêm đường, vắt chanh và thêm ớt tươi thái lát. Dùng đũa đánh đều tay để mắm tôm bông lên lớp bọt xốp mịn.
Cuối tuần trước, khi bế con qua lối ưu tiên tại sân bay Phú Quốc, anh Trung Hiếu, 37 tuổi, đi qua dễ dàng. Nhưng bạn đời Romario, 29 tuổi, bị chặn lại. Dù anh Hiếu giải thích "bé có hai người cha", nhân viên an ninh vẫn yêu cầu Romario đi lối khác.
Đây là một trong những tình huống khiến Romario chịu cảnh "người ngoài" trong gia đình. Cùng thực hiện thụ tinh ống nghiệm tại Mỹ và nuôi dưỡng con, nhưng trên giấy khai sinh em bé chỉ có tên một người cha là anh Hiếu.
Tháng 8 tới, người con thứ hai chào đời sẽ do Romario đứng tên khai sinh. Lúc đó, anh Hiếu sẽ trở thành người không có quan hệ pháp lý với con mình.
Tại phiên thảo luận dự thảo Luật Hộ tịch sửa đổi hôm 11/4, Đại biểu Quốc hội Dương Minh Ánh (đoàn Hà Nội) đề xuất thay đổi tình trạng này. Bà Ánh nói nhiều trẻ em đang được sinh ra, nuôi dưỡng bởi các cặp cùng giới. Tuy nhiên, pháp luật hiện hành chỉ cho phép ghi nhận một người trên giấy khai sinh, khiến trẻ em có một "gia đình thực tế" nhưng khuyết "gia đình pháp lý".
Theo số liệu từ Viện Nghiên cứu Xã hội, Kinh tế và Môi trường (iSEE) và UNDP, Việt Nam hiện có khoảng 1,65 triệu đến gần 3 triệu người thuộc cộng đồng LGBT. Khảo sát cho thấy hơn 60% có nhu cầu sinh con và kết hôn, trong đó gần 5% các cặp sống chung cùng giới đang nuôi con.
Pháp luật Việt Nam đã có nhiều bước tiến để xóa bỏ định kiến với cộng đồng LGBT, như việc bỏ quy định cấm kết hôn cùng giới năm 2014 hay Bộ Y tế khẳng định "đồng tính không phải là bệnh" năm 2022.
Luật Hôn nhân và Gia đình hiện hành chưa thừa nhận hôn nhân cùng giới. Điều này tạo ra khoảng trống trong Luật Hộ tịch, khiến quyền đại diện pháp lý, y tế và thừa kế của trẻ em trong các gia đình này bị hạn chế.
Tại TP HCM, anh Lê Minh Quốc, 34 tuổi và bạn đời Trương Ngọc Huy thống nhất để một mình anh Quốc đứng tên trên giấy khai sinh của ba người con (từ 2 đến 5 tuổi). Sự lựa chọn này đảm bảo các bé là anh em ruột hợp pháp, thuận tiện khi nhập học. Cũng vì thế mà anh Huy không có quyền pháp lý với các con.
"Nếu học trường công lập, anh Huy không có tư cách đi họp phụ huynh. Khi đi du lịch, tôi luôn phải đi cạnh các con để qua cửa hải quan", anh Quốc kể.
Trường hợp khác, anh Hoàng Linh, một người chuyển giới nam ở Hà Nội, không có tên trên giấy khai sinh của con gái 4 tuổi. Vợ anh là người duy nhất đứng tên. Anh không có thẩm quyền giải quyết các thủ tục hành chính cho bé. Có lần con nhập viện, dù là người trực tiếp đưa đi khám, Linh không được phép ký giấy cam kết điều trị. Anh phải gọi vợ đến bệnh viện để hoàn tất thủ tục.
Nỗi lo về sự an toàn của trẻ khi gia đình xảy ra biến cố cũng là vấn đề lớn. Anh Trung Hiếu cho biết nếu bản thân gặp bất trắc, người con đầu lòng sẽ không còn người giám hộ hợp pháp nào.
Tương tự, gia đình anh Lê Minh Quốc phải lập di chúc sớm và thỏa thuận dồn tài sản cho người đứng tên trên giấy khai sinh. Nguyên nhân là nếu anh Quốc qua đời, tài sản sẽ được chuyển về gia đình nội ngoại theo luật định thay vì chuyển cho bạn đời để tiếp tục nuôi con. Ngược lại, nếu anh Huy gặp rủi ro, tài sản của anh không thể chuyển cho ba đứa trẻ do không có ràng buộc huyết thống hay con nuôi hợp pháp.
Để giải quyết vấn đề này, đại biểu Dương Minh Ánh kiến nghị bổ sung ba nội dung vào dự thảo luật. Thứ nhất, ghi nhận đầy đủ cha, mẹ cùng giới trên khai sinh dựa theo quan hệ pháp lý, không phụ thuộc giới tính. Thứ hai, xây dựng cơ chế công nhận quyền như cha mẹ cho người không cùng huyết thống nhưng thực tế có chăm sóc, nuôi dưỡng trẻ ổn định, lâu dài. Thứ ba, nghiêm cấm phân biệt đối xử về giới trong đăng ký hộ tịch nhằm bảo vệ lợi ích tốt nhất của trẻ.
Thạc sĩ luật Lương Thế Huy, chuyên gia chính sách về giới, đánh giá đề xuất trên phù hợp với thực tế. Ông Huy dẫn chứng các trường hợp nhận con nuôi, hỗ trợ sinh sản bằng tinh trùng/phôi hiến tặng, mang thai hộ cho thấy cha mẹ hợp pháp trên giấy tờ không phải lúc nào cũng cùng huyết thống.
Trước những ý kiến cho rằng đề xuất này là bước đệm công nhận hôn nhân cùng giới, ông Huy phân tích việc ghi nhận cha mẹ trên giấy khai sinh nhằm bảo vệ tư cách pháp lý của trẻ, còn công nhận hôn nhân là tư cách pháp lý của người lớn. Theo chuyên gia, đề xuất này tuân thủ Khoản 4, Điều 69 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014, quy định không phân biệt đối xử với con theo tình trạng hôn nhân của cha mẹ.
Để chính sách khả thi, ông Huy kiến nghị cần xác lập tiêu chí cha mẹ rõ ràng, đồng bộ hóa với luật y tế, giáo dục, thừa kế, đồng thời xây dựng cơ chế giải quyết tranh chấp quyền giám hộ nếu gia đình đổ vỡ.
Trở lại câu chuyện của những phụ huynh đang "vô hình" trên giấy tờ, anh Hiếu mong mỏi sự đa dạng gia đình sớm được ghi nhận đồng bộ, nhất là trong môi trường giáo dục. Khi nhà trường chấp nhận hai người cha hoặc hai người mẹ trên hồ sơ học sinh hay trong các cuộc họp phụ huynh, trẻ sẽ được sống với tâm lý lành mạnh và tự tin về tổ ấm của mình.
"Luật pháp chính là công cụ giáo dục và định hướng dư luận mạnh mẽ nhất. Khi luật pháp công bằng, thái độ của xã hội đối với sự đa dạng sẽ tự khắc trở nên bao dung hơn", anh nói.
Ngày 18-4, tại Trường đại học Thủ Dầu Một (trường công lập thuộc UBND tỉnh Bình Dương cũ, nay là UBND TP.HCM), phường Phú Lợi, TP.HCM diễn ra "Ngày hội việc làm", mang đến hàng ngàn cơ hội làm việc, thực tập cho sinh viên.
Có 64 doanh nghiệp với 66 gian hàng tuyển dụng, với khoảng 1.600 vị trí việc làm, thực tập và cơ hội cộng tác tại ngày hội dành cho sinh viên.
Các lĩnh vực, ngành nghề được nhiều doanh nghiệp quan tâm tuyển dụng nhân sự như: ngân hàng, giáo dục, công nghệ thông tin, thương mại dịch vụ, logistics, xây dựng, kiến trúc, tự động hóa, cơ khí, marketing, kế toán...
Tại nhiều gian hàng, sinh viên có thể nộp hồ sơ và phỏng vấn trực tiếp. Nhiều doanh nghiệp triển khai phỏng vấn nhanh, đánh giá tại chỗ, tạo cơ hội để ứng viên nhận kết quả ngay trong ngày nếu đáp ứng yêu cầu.
Cùng với hoạt động tuyển dụng, các doanh nghiệp cũng tổ chức tư vấn nghề nghiệp, chia sẻ kỹ năng cho sinh viên.
Đại diện một doanh nghiệp tham gia tuyển dụng tại ngày hội cho biết hiện nhiều lĩnh vực tại TP.HCM khó tuyển đủ nhân sự, nên việc doanh nghiệp chủ động tìm đến trường học tuyển dụng sẽ giúp "săn" được các nhân sự phù hợp.
Ngày hội việc làm là hoạt động được Trường đại học Thủ Dầu Một, TP.HCM tổ chức thường niên nhằm góp phần hỗ trợ sinh viên, tạo "nhịp cầu" giữa nhà trường, sinh viên và doanh nghiệp, qua đó kết nối đào tạo với nhu cầu thực tiễn.
Trường đại học Thủ Dầu Một có quy mô đào tạo hơn 20.000 sinh viên, học viên. Sau khi hợp nhất Bình Dương, Bà Rịa - Vũng Tàu và TP.HCM, Trường đại học Thủ Dầu Một là một trong các trường đại học công lập được thành phố xác định giữ nguyên, không phải sáp nhập.