Trên những cánh đồng cỏ bàng ở xã Đức Lập, tỉnh Tây Ninh (xã Mỹ Hạnh Bắc, huyện Đức Hòa, tỉnh Long An cũ), nhiều lao động lớn tuổi vẫn cặm cụi cầm liềm ra đồng mỗi ngày để kiếm sống. Nghề từng có thời “mở mắt ra là có tiền triệu” nay chỉ còn lại sự nhọc nhằn khi giá cỏ bàng lao dốc và lớp trẻ dần bỏ nghề.
“Ăn chia” thời bàng rớt giá
Gắn bó với những cánh đồng cỏ bàng vùng Đức Lập hơn 20 năm, ông Ngô Văn Tuấn (67 tuổi) thấu hiểu hơn ai hết sự thăng trầm của cái nghề này. Ông Tuấn kể, hồi trước bàng có giá 21.000 – 22.000 đồng/neo (bó), chủ và thợ thường chia theo tỷ lệ 4 – 6 (thợ hưởng 40%). Khi đó, thợ cắt giỏi có thể kiếm tiền triệu mỗi ngày.
“Giờ bàng rớt giá thê thảm, một neo bàng đẹp, cao trên 1,7 m mà giá chỉ còn 13.000 đồng. Lái chê bàng lùn, bàng to cọng, chỉ mua lác đác. Giá thấp quá, người ta không mướn thợ cắt theo neo nữa mà chuyển sang mướn ngày với giá 250.000 – 300.000 đồng. Nhưng ngay cả việc làm mướn giờ cũng hiếm, vì chủ bàng ế quá nên họ tự cắt hoặc bỏ mặc cho cỏ mọc lút đầu”, ông Tuấn bùi ngùi.
Chính vì thu nhập không bằng đi làm thợ hồ hay công nhân, 3 người con trai của ông Tuấn vốn từng theo nghiệp cha nay cũng đã bỏ đồng để đi làm tài xế xe cuốc hoặc vào xí nghiệp. Bản thân ông Tuấn hằng ngày cũng phải đi làm thợ hồ để trang trải cuộc sống, chỉ còn bà Phan Thị Lói (64 tuổi, vợ ông Tuấn) vẫn bền bỉ bám trụ với lưỡi liềm bên những gốc cỏ bàng già.
Trên khu đất trống ở ấp Tràm Lạc cũ (nay thuộc xã Đức Lập), bà Phan Thị Lói vẫn miệt mài bó những lọn bàng vừa cắt. Với bà, cây cỏ bàng không chỉ là nghề mà còn là sự lựa chọn duy nhất khi tuổi tác đã cao.
Bà Lói tâm sự: “Năm chục tuổi trở lên vô công ty người ta đâu có nhận nữa. Lớn tuổi rồi nên phải về mần cái này. Nghề này cực, nắng nôi, mưa gió giông lốc là không dám cắt vì cầm lưỡi liềm sắt giữa đồng trống ớn lắm. Nhưng được cái mình tự do, khỏe làm nhiều, mệt làm ít, ngày kiếm vài trăm ngàn cũng đủ rau cháo qua ngày”.
Niềm an ủi duy nhất của những người như bà Lói là sự quen thuộc với mảnh đất quê hương. Dù đất đai vùng này đã nằm trong quy hoạch dự án từ hơn 15 năm trước, nhưng khi dự án chưa triển khai, người dân vẫn tận dụng để trồng bàng. Những sợi bàng nhỏ, dẻo dai từ Đức Lập vẫn được các thương lái miền Tây ưa chuộng hơn bàng vùng nước mặn vì độ bền và vẻ ngoài bóng đẹp.
Trong câu chuyện của những người thợ cắt thuê, điều họ lo sợ nhất không phải là cái nắng cháy da hay nước phèn mặn chát, mà là sức khỏe suy giảm.
“Giờ già rồi, chỉ mong có sức khỏe để mỗi ngày làm một ít, tự lực cánh sinh chứ không muốn dựa dẫm con cái”, cô Lói vừa nói vừa nhìn về phía những chuyến xe của thương lái chuẩn bị lên nhận hàng.
Cây cỏ bàng Đức Lập vẫn vươn cao, nhưng bóng dáng những người thợ cắt thuê trẻ tuổi đã dần thưa thớt. Những người như ông Tuấn, bà Lói vẫn đang là những “gạch nối” cuối cùng giữ lại hơi thở của một làng nghề truyền thống giữa những đổi thay của quy hoạch và thị trường.
Theo kết quả xổ số miền Nam ngày 10 tháng 4 chiều nay, phía đại lý vé số Thành Đạt ở phường Hòa Lợi, TP.HCM (Bình Dương cũ) thông báo bán trúng 16 tờ vé giải khuyến khích đài Bình Dương cho 1 khách.
Cụ thể, những tờ vé may mắn có dãy số 442420 trúng khuyến khích xổ số Bình Dương ngày 10 tháng 4, mỗi tờ trị giá 6 triệu đồng. Đại lý cho biết khách đã nhận tiền ngay sau khi trúng số qua hình thức chuyển khoản.
Xổ số ngày 10 tháng 4 mở thưởng 3 đài gồm đài Vĩnh Long với dãy số trúng độc đắc là 760016, đài Bình Dương với dãy số trúng độc đắc là 442450 và đài Trà Vinh với dãy số trúng độc đắc là 046089.
Theo kết quả xổ số hôm nay, đài Vĩnh Long khiến người chơi xổ số cảm thấy thú vị khi giải tám đài này thuộc về những vé có 2 số cuối là 66. Điều này đồng nghĩa những tờ vé số đẹp 666666 cũng trúng xổ số Vĩnh Long. Trong khi đó, giải bảy đài Vĩnh Long có dãy số may mắn 456, đồng nghĩa những tờ vé số đẹp 123456 cũng trúng đài này, khiến người chơi xổ số truy tìm.
Kết quả xổ số ngày 10 tháng 4 cũng như hình ảnh những tờ vé trúng số lộ diện sớm được dân mạng chia sẻ kèm theo lời chúc mừng chủ nhân may mắn. Bên cạnh đó, một số người cũng để lại bình luận hy vọng bản thân có cơ hội trúng số.
Anh Lưu Quốc Duy, chủ đại lý vé số Duy ở phường Trà Vinh, Vĩnh Long thông báo bán trúng và đổi thưởng 16 tờ trúng số. Cụ thể, 16 tờ có dãy số 252791 thuộc đài Bình Thuận mở thưởng xổ số miền Nam ngày 9 tháng 4 trúng khuyến khích trị giá 96 triệu đồng.
"Chủ nhân của 16 tờ vé số may mắn là của 4 người. 2 khách trúng 2 tờ, 1 khách trúng 5 tờ và người còn lại trúng 9 tờ. Sau khi có kết quả xổ số miền Nam họ liên hệ đổi thưởng và nhận tiền trúng số qua hình thức chuyển khoản", anh Lưu Quốc Duy chia sẻ.
Sáng 14.4, từ rất sớm, sân chùa Candaransi (phường Xuân Hòa, TP.HCM) có đông đảo người Khmer đến chuẩn bị lễ giao thừa đón năm mới dịp Tết Chôl Chnăm Thmây. Khác với không khí giao thừa quen thuộc vào nửa đêm, nơi đây đón thời khắc bước sang năm mới giữa ban ngày.
Khi đồng hồ dần tiến đến 10 giờ 48 phút, tiếng trống chùa vang lên. Dưới sự hướng dẫn của các sư, mọi người chắp tay thành kính đón thời khắc thiêng liêng.
Theo các sư tại chùa, đây là lúc "chư thiên" - vị thần cai quản năm mới giáng trần. Vì vậy, người Khmer chọn đúng giờ này làm lễ đón giao thừa.
Sư Châu Hoài Thái, Phó trụ trì chùa Candaransi, cho biết với người Kinh, giao thừa luôn diễn ra vào 0 giờ mùng 1 tháng giêng âm lịch. Nhưng với người Khmer và một số nước như Campuchia, Lào, Thái Lan… thời điểm này không cố định.
"Hiểu đơn giản, mỗi năm thời điểm bàn giao giữa vị thần cũ và vị thần mới sẽ khác nhau, nên giờ giao thừa cũng thay đổi", sư Thái nói.
Chu kỳ này kéo dài khoảng 365 ngày, hơn 6 giờ. Vì vậy, có năm giao thừa rơi vào ban đêm, nhưng cũng có năm lại diễn ra vào buổi sáng (như năm nay).
Trong dòng người dự lễ, nhiều gia đình đưa cả trẻ nhỏ theo cùng. Những bộ trang phục truyền thống Khmer rực rỡ nổi bật giữa sân chùa. Trẻ em nắm tay cha mẹ, tò mò nhìn khói nhang bay lên, trong khi người lớn lặng lẽ khấn nguyện cho một năm mới bình an.
Theo kinh điển Mahāsamkārasūtra, tết cổ truyền Chôl Chnăm Thmây kéo dài 3 ngày, mỗi ngày mang một ý nghĩa riêng.
Ngày đầu tiên (Săng Cran) là lúc đón vị thần mới bắt đầu cai quản. Năm nay, vị thần này được cho là Rakkhāsādevī, con gái thứ ba của Đại Phạm Thiên Kapila.
Theo quan niệm của đồng bào Khmer, chư thiên năm nay mặc y phục màu đen, tay phải cầm đinh ba, tay trái cầm cung, cài trên tai hoa sen, thực phẩm sử dụng hằng ngày là máu. Do đó, trên bàn thờ cúng chư thiên đón năm mới, nhà chùa có để 1 xấp vải màu đen và những bông hoa sen cúng dường.
Ngày thứ hai là Vāravanapata, được xem là ngày chuyển giao giữa thần năm cũ và năm mới.
Đến ngày thứ ba, người Khmer chính thức bước vào năm mới, bắt đầu một chu kỳ vận hành mới của đời sống.
Giao thừa theo quan điểm của người Khmer là thời khắc chư thiên giáng trần
ẢNH: VŨ PHƯỢNG
Khoảnh khắc giao thừa vào 10 giờ 48 phút sáng không chỉ là một nghi lễ, mà còn là nét văn hóa riêng, khiến nhiều người lần đầu chứng kiến không khỏi bất ngờ và thích thú.
Tết Chôl Chnăm Thmây tức tết năm mới lớn nhất của đồng bào Khmer thường diễn ra vào giữa tháng 4 dương lịch. Năm 2026, lễ kéo dài từ 14 - 16.4, với 3 ngày chính: đón năm mới, dâng cơm (đắp núi cát) và tắm Phật, chúc thọ người cao tuổi. Với người Khmer xa quê, đây không chỉ là dịp lễ mà còn là lúc hướng về cội nguồn, nhớ ơn tổ tiên, cầu mong một năm mưa thuận gió hòa.
Theo phản ánh, tình trạng hàng loạt xe tải chạy vào đường cấm trên tỉnh lộ 8 diễn ra thường xuyên và theo giải thích của các tài xế do biển báo bị che khuất tầm nhìn nên họ lúng túng, thắng gấp gây nguy hiểm.
Từ phản ánh này của người dân, ghi nhận của PV Báo Thanh Niên vào chiều 25.4 tại khu vực tỉnh lộ 8, đoạn từ giao lộ Nguyễn Thị Nỉ đến giao lộ tỉnh lộ 15 (giáp ranh xã Bình Mỹ và xã Phú Hòa Đông, TP.HCM), tình trạng xe tải chạy vào đường cấm diễn ra phức tạp.
Dù đoạn đường này đã đặt biển cấm xe tải và xe khách trên 16 chỗ lưu thông vào 2 khung giờ cao điểm (từ 6 giờ - 8 giờ và 16 giờ - 18 giờ), nhưng thực tế nhiều tài xế vẫn "vô tư" di chuyển vào.
Chỉ trong khoảng 20 phút có mặt tại đây vào giờ tan tầm, chúng tôi ghi nhận gần chục phương tiện xe tải lớn nhỏ vẫn đi thẳng vào đoạn đường cấm.
Đáng chú ý, nhiều tài xế khi đang lưu thông trên tỉnh lộ 8, vừa băng qua giao lộ Nguyễn Thị Nỉ mới hốt hoảng phát hiện biển báo cấm.
Trong tình huống bất ngờ, không ít tài xế đã đạp thắng gấp, khiến vỏ lốp xe ma sát lớn với mặt đường nhựa tỏa khói mù mịt. Tiếng rít lốp chói tai cùng những pha dừng xe đột ngột giữa giao lộ khiến dòng xe máy của công nhân tan ca phía sau một phen hú vía. Nhiều trường hợp phải loay hoay lùi xe lại giữa dòng người đông đúc để tìm đường tránh, gây ra cảnh ùn ứ, hỗn loạn và mất an toàn giao thông nghiêm trọng.
Theo phản ánh của người dân địa phương, nguyên nhân chính dẫn đến việc xe tải chạy vào đường cấm không chỉ do tài xế thiếu quan sát mà còn bởi hệ thống biển báo đặt chưa hợp lý.
Trước đây, biển chỉ dẫn hướng rẽ cho xe tải đặt gần giao lộ Nguyễn Thị Nỉ bị phương tiện va quẹt gây hư hỏng. Sau đó, cơ quan chức năng đã lắp đặt lại nhưng vị trí mới lại nằm sát giao lộ và bị che khuất phía sau các cột báo hiệu khác.
Chị H., một người dân sống tại khu vực, chia sẻ: "Trước đây không có trụ đèn lớn này thì dễ thấy, giờ trụ đèn to quá che hết biển báo rồi. Tài xế đi ngang không nhìn kịp, tới nơi mới thấy thì đã lỡ đà. Có người thấy tội nghiệp nên đứng vẫy tay ra hiệu cho họ đừng chạy vào, chứ vào là bị phạt mất cả tháng lương lái thuê".
Cùng quan điểm, nhiều tài xế cho rằng biển báo cấm hiện nay có kích thước nhỏ, lại bị (hàng cờ) che chắn. Việc thiếu các biển báo nhắc lại từ xa khiến những người lần đầu lưu thông qua đoạn đường này rất dễ vi phạm.
"Chỉ cần thiếu quan sát một chút là mất ngay vài triệu đồng và bị tước giấy phép lái xe. Chúng tôi kiến nghị cơ quan chức năng cần di dời biển chỉ dẫn ra xa giao lộ hơn, đặt trước hệ thống đèn tín hiệu để tài xế dễ dàng nhận diện và chuyển hướng kịp thời", một tài xế xe tải bày tỏ.
Trong khi đó, ở hướng ngược lại tại giao lộ tỉnh lộ 8 và tỉnh lộ 15, hệ thống biển báo được đặt rất thông thoáng, rõ ràng, nên hầu như không xảy ra tình trạng phương tiện vi phạm. Người dân và tài xế tha thiết đề nghị lực lượng chức năng sớm kiểm tra, điều chỉnh lại vị trí đặt biển báo tại giao lộ Nguyễn Thị Nỉ để đảm bảo an toàn giao thông và tránh việc người dân vô tình vi phạm luật giao thông.
