Sáng 2/4, chị Nguyễn Thị Hà, 47 tuổi, quyết định mua cho mình một chiếc xe máy điện tại một đại lý trên đường Phạm Văn Đồng trong lúc chờ kỹ thuật viên lắp gương cho xe của con trai.
Để dọn chỗ và gom ngân sách cho hai chiếc xe này, hồi cuối tháng 3 chị đã bán hai xe máy xăng mua 4 năm trước được 35 triệu đồng. “Bán xe xăng chưa bằng nửa giá mua nhưng tôi hài lòng vì gần đủ mua hai xe điện mới”, chị Hà ở phường Xuân Đỉnh nói.
Quá trình loại bỏ xe xăng của gia đình đã bắt đầu từ năm ngoái, khi chồng chị “lên đời” ôtô điện. Động lực chuyển đổi xuất phát từ bài toán kinh tế. Nhà có 5 người sở hữu bốn xe máy xăng, tốn hơn 15 triệu đồng mỗi năm. Trong khi đó, nếu đi xe điện chi phí chỉ bằng 1/3. “Trong năm nay chúng tôi sẽ loại bỏ dần những chiếc xe xăng còn lại”, chị Hà nói.
Trưa 3/4, tại một đại lý xe máy điện trên đường Lê Trọng Tấn, phường Dương Nội, chị Hoa, 36 tuổi, nhận bàn giao xe mới. Gia đình chị đang có hai xe máy xăng và một ôtô, vốn đáp ứng đủ nhu cầu di chuyển. “Tôi mua thêm chiếc này cho ông xã đi làm ở trong Vành đai 1 vì sắp đến ngày cấm xe xăng”, chị Hoa nói.
Chồng chị đi làm khoảng 60-70 km mỗi ngày từ nhà ở xã Thanh Oai đến đường Lạc Long Quân, phường Tây Hồ, nên gia đình mua thêm một pin rời. Tổng chi phí khoảng 31 triệu đồng, mức mà chị đánh giá là “chấp nhận được”, nên quyết định chốt sớm để tránh nguy cơ tăng giá khi thời điểm hạn chế đến gần.
Những quyết định loại bỏ xe xăng như của gia đình chị Hà, chị Hoa tạo thành làn sóng chuyển đổi mạnh mẽ, khiến thị trường xe điện trở nên nhộn nhịp. Ông Hoàng Hà, Tổng Giám đốc Xe máy điện VinFast thị trường Việt Nam, cho biết trong tháng 3 đơn vị nhận hơn 135.000 đơn đặt hàng toàn quốc, doanh số cao nhất từ trước đến nay. Riêng tại Hà Nội, hơn 20.000 xe máy điện đã đến tay khách hàng.
Hệ thống đại lý Mạnh Phát cho biết thêm, riêng lượng xe của VinFast tiêu thụ trong tháng 3 đạt 1.400 chiếc, gấp ba lần mức trung bình của hai tháng đầu năm. Khách hàng ở các phường nội đô chiếm hơn 2/3. Để đáp ứng nhu cầu thị trường, nhiều đại lý phải tăng nhân sự gấp ba, thuê thêm kho bãi và chuẩn bị nguồn tài chính.
Các hãng xe điện khác cũng ghi nhận mức tăng trưởng tương tự. Bà Bùi Nguyễn Trúc Ny, Giám đốc Kinh doanh Dat Bike, cho biết lượng đơn hàng đầu tháng 3 của hãng cao gấp 10 lần cùng kỳ năm ngoái.
Các đại lý xe điện ghi nhận sự thay đổi rõ rệt của tệp khách hàng. Cùng kỳ năm trước, họ bán trung bình 50-60 xe mỗi tháng, chủ yếu cho học sinh, sinh viên. Hiện tại, người đi làm chiếm tỷ trọng lớn, tập trung vào phân khúc 20-30 triệu đồng.
Làn sóng chuyển dịch này kéo theo cả những người vốn quen sử dụng phương tiện công cộng. Sáng 2/4 tại đại lý trên đường Phạm Văn Đồng, chị Long Thanh Hà, 45 tuổi, chi hơn 20 triệu đồng sắm một chiếc xe điện.
Chị Hà đi lại bằng phương tiện công cộng nhiều năm nay nhưng thấy xe điện ngày càng phổ biến nên mua một chiếc để tiện dạo phố, đi cà phê. Trước lộ trình hạn chế phương tiện dùng nhiên liệu hóa thạch, chồng chị, người thường xuyên làm việc tại vùng lõi nội đô, cũng sắp bán chiếc Honda SH để đổi sang xe điện trong tháng tới.
“Xu hướng 3 tháng đầu năm cho thấy người dùng không còn coi xe điện là phương án dự phòng, mà chọn làm phương tiện di chuyển chính”, giám đốc kinh doanh của Dat Bike nói. Quá trình chuyển đổi cũng diễn ra dứt khoát. Trong tháng 3, đại lý Mạnh Phát mua lại gần 400 xe máy xăng của những người đổi sang xe điện.
Đại diện các hãng và đại lý chỉ ra bốn yếu tố thúc đẩy làn sóng này.
Thứ nhất là lộ trình hạn chế xe cơ giới tại Vành đai 1. Từ 1/7, Hà Nội thí điểm Vùng phát thải thấp, cấm xe máy xăng theo khung giờ tại các phường lõi thuộc Vành đai 1 (Hai Bà Trưng, Cửa Nam, Hoàn Kiếm, Ô Chợ Dừa, Văn Miếu – Quốc Tử Giám, Ba Đình, Giảng Võ, Ngọc Hà và Tây Hồ). Lộ trình này biến xe điện thành phương án tối ưu cho những gia đình có người làm việc tại trung tâm.
Thứ hai, rào cản về công nghệ và hạ tầng dần được tháo gỡ. Để giải quyết lo ngại cháy nổ và quy định cấm sạc tại chung cư, các hãng xe đã sử dụng công nghệ pin LFP và phát triển mô hình đổi pin. Tính đến 15/1, VinFast đã lắp đặt 4.500 trạm đầu tiên. Đơn vị này đặt mục tiêu đạt 45.000 tủ đổi pin trên toàn quốc ngay trong quý I. Nhiều dòng xe điện đã cải thiện về hiệu suất, ví dụ Dat Bike có những dòng chạy được 280 km mỗi lần sạc, vận tốc 100 km/h.
Thứ ba, các chính sách ưu đãi từ nhà sản xuất cũng tác động trực tiếp đến quyết định chuyển đổi của các gia đình. Dù chi phí logistics tăng, một số hãng xe điện vẫn giữ nguyên giá bán, đồng thời tăng tỷ lệ hỗ trợ khách hàng thu cũ đổi mới. Ngoài ra, các chính sách mua trả góp, miễn phí sạc và đổi pin cũng được áp dụng để kích cầu.
Cuối cùng, sự biến động liên tục của giá xăng dầu, trong khi chi phí cho nhiên liệu và bảo dưỡng xe xăng cũ ngày càng tốn kém khiến người dân mạnh dạn chuyển sang xe điện.
Tại một chung cư ở phường Đông Ngạc, anh Đức Tuấn, 41 tuổi, cho biết biến động giá nhiên liệu khiến chi phí xăng đi làm và đưa đón con đi học tăng từ mức 100.000 – 120.000 đồng lên 200.000 đồng mỗi tuần. Đang có một ôtô và hai xe máy xăng, anh dự tính sắm xe điện ngay trong tháng này, đồng thời bán bớt một xe cũ và chuyển chiếc còn lại về quê. “Trong bối cảnh cái gì cũng tăng, giảm được khoản nào hay khoản đó”, anh nói.
Làn sóng chuyển đổi biểu hiện rõ qua lượng xe điện tăng vọt tại hầm chung cư nơi anh Tuấn sinh sống. Mấy tháng trước, khu vực để xe điện có khoảng 30-40 chiếc, nay chật kín với khoảng 100 chiếc, chưa tính số lượng lẫn vào khu vực để xe xăng. “Trước kia chỉ thấy xe cỡ nhỏ của học sinh, giờ các dòng xe phân khúc 20-30 triệu đồng dành cho người đi làm giờ chiếm đa số”, anh Tuấn nói.
Mới đây, một đợt phun trào của núi lửa Mayon khiến cuộc sống của hàng trăm nghìn người dân Philippines bị đảo lộn, khi tro bụi dày đặc và các dòng khí nóng nguy hiểm liên tục xuất hiện, đẩy nhiều khu vực vào tình trạng báo động.
Theo hãng tin Associated Press ngày 5/5, gần 200.000 người tại 124 ngôi làng, chủ yếu ở tỉnh Albay, đã chịu tác động trực tiếp từ hoạt động phun trào kéo dài từ cuối tuần qua. Không khí ngột ngạt, tầm nhìn hạn chế và nguy cơ thiên tai khiến người dân luôn trong trạng thái bất an.
Giới chức địa phương cho biết hơn 5.400 người đã phải rời bỏ nhà cửa, sơ tán đến các khu trú ẩn khẩn cấp tại những địa phương như Camalig, Malilipot, Ligao và Tabaco. Nguyên nhân chính là do các cột tro bụi khổng lồ cùng hiện tượng dòng chảy pyroclastic – hỗn hợp khí nóng, tro và đá núi lửa – bất ngờ tràn xuống sườn núi với tốc độ cao.
Theo ông Teresito Bacolcol, Mayon đã có dấu hiệu "thức giấc" từ tháng 1 với những đợt phun trào nhỏ lẻ. Tuy nhiên, tình hình trở nên đáng lo ngại hơn vào tối 2/5, khi một khối dung nham lớn bất ngờ sụp đổ ở sườn tây nam, tạo ra dòng chảy pyroclastic lan rộng, làm gia tăng nguy cơ cho các khu dân cư lân cận.
Dù chưa ghi nhận thương vong, nhưng tro bụi đã phủ kín nhiều khu vực, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sinh hoạt hàng ngày. Tại thị trấn Camalig, tầm nhìn bị hạn chế gần như bằng không, ngay cả trên các tuyến đường chính, khiến giao thông gián đoạn và tiềm ẩn nguy cơ tai nạn.
Không chỉ đời sống người dân bị xáo trộn, ngành nông nghiệp địa phương cũng chịu thiệt hại nặng nề. Nhiều diện tích canh tác bị vùi lấp trong tro bụi, trong khi một số gia súc chết do hít phải khí độc và bụi núi lửa.
Hiện các cơ quan chức năng Philippines vẫn duy trì mức cảnh báo cao và theo dõi sát sao diễn biến của núi lửa Mayon. Người dân trong vùng nguy hiểm được khuyến cáo không quay trở lại nhà cho đến khi có thông báo an toàn, đồng thời sẵn sàng cho các phương án sơ tán tiếp theo nếu tình hình tiếp tục xấu đi.
Điều đáng nói giới chuyên gia nhận định, dù hiện tại chưa xuất hiện dấu hiệu của một đợt phun trào quy mô lớn, nhưng những biến động bất thường thời gian gần đây vẫn tiềm ẩn nhiều nguy cơ khó lường. Trong bối cảnh thiên tai ngày càng diễn biến phức tạp, công tác ứng phó khẩn cấp và bảo đảm an toàn cho người dân vẫn đang được đặt lên hàng đầu.
Ngày 6/5, Cục Bà mẹ và Trẻ em (Bộ Y tế) đã có công văn gửi Sở Y tế Tp.Hồ Chí Minh về việc bảo vệ, chăm sóc trẻ em trong vụ cháu bé 2 tuổi bị bạo hành đa chấn thương.
Công văn nêu rõ, sau khi nhận được thông tin phản ánh trên báo chí vụ việc trẻ 2 tuổi bị bạo hành ở Tp.Hồ Chí Minh, Tổng đài điện thoại quốc gia bảo vệ trẻ em 111 đã kết nối với Trung tâm Công tác xã hội - Giáo dục dạy nghề thiếu niên Tp.Hồ Chí Minh và kết nối đến UBND xã Hòa Hiệp đề nghị xác minh thông tin và thực hiện các biện pháp bảo đảm an toàn cũng như hỗ trợ, can thiệp cho trẻ em theo quy định của Nghị định số 56/2017/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết một số điều của Luật Trẻ em.
Để bảo vệ quyền trẻ em, tăng cường công tác phòng, chống bạo lực, xâm hại trẻ em, giảm tối đa các tổn hại đối với trẻ em, Cục Bà mẹ và Trẻ em (Bộ Y tế) đề nghị Sở Y tế TP. Hồ Chí Minh phối hợp với các cơ quan có liên quan áp dụng các biện pháp bảo vệ trẻ em theo quy định, kịp thời cứu chữa, hồi phục sức khỏe cho cháu bé và và báo cáo kết quả giải quyết vụ việc về Cục Bà mẹ và Trẻ em theo quy định.
Trước đó, ngày 5/5/2026, một số phương tiện truyền thông đăng tải thông tin mẹ và "cha hờ" bị bắt vì nhiều lần đánh con 2 tuổi đa chấn thương.
Theo đó, người dân tại ấp Phú Lâm, xã Hòa Hiệp (Bà Rịa - Vũng Tàu cũ) báo tin một phụ nữ đánh đập con nhỏ trong nhà thuê. Khi lực lượng chức năng có mặt, cháu bé đã trong tình trạng nguy kịch, người chằng chịt các vết bầm tím và trầy xước; vùng đầu bị rách, có biểu hiện lơ mơ và phản ứng chậm. Nạn nhân lập tức được đưa đi cấp cứu tại bệnh viện địa phương, sau đó chuyển gấp lên Bệnh viện Nhi Đồng 1 điều trị chuyên sâu.
Ngày 5/5, Cơ quan CSĐT Công an Tp.Hồ Chí Minh đã bắt khẩn cấp Nguyễn Thị Thanh Trúc (33 tuổi) và Danh Chơn (30 tuổi, cùng tạm trú tại xã Hòa Hiệp) để điều tra về hành vi cố ý gây thương tích.
Kết quả điều tra ban đầu xác định, Trúc sống chung như vợ chồng với Chơn cùng cháu K. – con riêng của Trúc – tại căn nhà thuê ở tổ 2, ấp Phú Lâm. Trong quá trình sinh sống, cả hai nhiều lần dùng cây tre đánh đập cháu bé.
Riêng trong ngày 2/5, cháu K. bị hành hung liên tiếp vào chân, lưng và đầu. Dù cháu bé chảy máu, có dấu hiệu chấn thương nặng nhưng cả hai không đưa đi cấp cứu kịp thời.
Tuổi Trẻ Online trò chuyện cùng anh Lê Tuấn Anh với thâm niên làm việc trong lĩnh vực tư vấn hướng nghiệp, phát triển sự nghiệp và đào tạo kỹ năng nghề nghiệp cho sinh viên, người trẻ và các tổ chức giáo dục.
* Một cuộc gặp tình cờ có thể thay đổi sự nghiệp, cuộc sống của bạn trẻ ra sao nếu biết cách xây dựng mối quan hệ hiệu quả và chất lượng, thưa anh?
- Cuộc đời của nhiều người thật ra thay đổi không chỉ vì một “cơ hội lớn”, mà từ một cuộc gặp nhỏ đúng thời điểm. Có những người xuất hiện vài tiếng trong cuộc đời nhưng mở ra một hướng đi hoàn toàn mới.
Có bạn sinh viên chỉ vì chủ động bắt chuyện với một diễn giả sau workshop mà vài tháng sau được nhận thực tập. Có người chỉ vì duy trì liên lạc tử tế với đồng nghiệp cũ mà vài năm sau được giới thiệu vào một công việc tốt hơn rất nhiều.
Bản thân tôi cũng có nhiều cơ hội nghề nghiệp, lời mời hợp tác hay diễn thuyết đến từ những mối quan hệ được xây dựng rất tự nhiên qua thời gian, chứ không phải từ việc “đi xin cơ hội”.
Điều thú vị là networking thật sự không hoạt động theo kiểu “mình gặp ai đó hôm nay thì ngày mai nhận được lợi ích”. Nó giống như việc mình gieo hạt, có những mối quan hệ nhiều năm sau mới nở hoa. Nhưng nếu ngày trước mình không chân thành, không tử tế, không để lại cảm giác đáng tin, thì sẽ không có điều gì quay trở lại cả.
* Có kỹ năng xây dựng, duy trì và phát triển các mối quan hệ mạnh trong công việc và cuộc sống sẽ đem lại lợi thế gì?
- Một người trẻ có networking tốt thường không chỉ có “nhiều mối quan hệ”, mà họ có nhiều góc nhìn hơn về cuộc sống.
Các bạn tiếp cận thông tin nhanh hơn, hiểu thị trường lao động sớm hơn, có người hỗ trợ khi gặp khó khăn và có cơ hội thấy nhiều hướng đi mới mà chưa từng biết đến. Nhiều công việc tốt ngoài kia thật ra không nằm trên các trang tuyển dụng, mà ở lời giới thiệu, đề xuất hoặc những cuộc trò chuyện.
Nhưng điều tôi thấy quan trọng hơn là networking giúp một người trưởng thành nhanh hơn. Khi mình tiếp xúc với nhiều kiểu người, nhiều thế hệ, nhiều ngành nghề, mình sẽ học được cách lắng nghe, giao tiếp, đồng cảm và hiểu rằng thế giới rộng hơn rất nhiều so với vòng tròn nhỏ quanh mình.
Có những bạn rất giỏi chuyên môn, nhưng luôn làm mọi thứ một mình nên đi khá chậm. Trong khi những bạn biết kết nối, biết học hỏi từ người khác, biết tạo ra sự tin tưởng thì cơ hội đến nhanh hơn rất nhiều. Không phải vì họ “quan hệ rộng”, mà vì họ tạo được cảm giác khiến người khác muốn đồng hành cùng mình.
* Điều gì là sai lầm phổ biến khi xây dựng quan hệ trong công việc, cuộc sống?
- Sai lầm phổ biến nhất là xem networking như một cách “tìm người có lợi cho mình”.
Nhiều người chỉ nhắn tin khi cần giúp đỡ, cần xin việc, cần kết nối hoặc cần một điều gì đó. Điều đó khiến mối quan hệ trở nên rất nặng tính trao đổi. Người đối diện có thể lịch sự, nhưng họ cảm nhận được liệu mình đang thật sự muốn kết nối hay chỉ đang cần họ.
Một sai lầm khác là nghĩ networking phải thật hướng ngoại, phải nói chuyện giỏi hoặc xuất hiện ở thật nhiều sự kiện. Thật ra có những người networking rất tốt chỉ bằng cách lắng nghe chân thành, giữ lời hứa, làm việc tử tế và phản hồi có trách nhiệm.
* Mới đi làm, các bạn trẻ nên làm những việc gì để xây dựng networking hiệu quả, tránh các sai lầm trên?
- Với các bạn mới đi làm, tôi nghĩ hãy bắt đầu từ những điều nhỏ thôi. Chủ động chào hỏi đồng nghiệp. Giữ liên lạc với bạn học cũ. Cảm ơn người từng giúp mình. Sau workshop hay sự kiện, nếu thật sự học được điều gì đó từ diễn giả, hãy nhắn một lời chia sẻ chân thành thay vì chỉ gửi mỗi câu “em muốn giữ liên lạc”.
Ngoài ra, hãy tập xây dựng hình ảnh cá nhân của mình qua cách làm việc mỗi ngày. Networking hiệu quả không chỉ nằm ở việc “mình biết ai”, mà còn là “người khác nhớ mình là người như thế nào”.
* Làm thế nào để duy trì các mối quan hệ một cách lâu dài và chân thành, thưa anh?
- Theo tôi, các mối quan hệ bền không được giữ bằng kỹ thuật, mà bằng sự hiện diện.
Có những người nhiều năm không gặp nhưng khi nói chuyện lại vẫn rất gần gũi, vì trong khoảng thời gian đó họ vẫn âm thầm quan tâm đến nhau. Một tin nhắn hỏi thăm lúc người khác khó khăn, một lời chúc khi họ đạt được điều gì đó, hay đơn giản là nhớ một điều nhỏ mà người kia từng kể… đôi khi giá trị hơn rất nhiều so với những cuộc gặp xã giao dài hàng tiếng.
Muốn duy trì quan hệ lâu dài thì đừng chỉ xuất hiện lúc mình cần. Hãy học cách cho đi trước, dù chỉ là sự động viên, sự kết nối, một thông tin hữu ích hay một lời giới thiệu phù hợp. Và cũng đừng cố duy trì quá nhiều mối quan hệ một cách hời hợt.
Càng trưởng thành, mình sẽ càng hiểu rằng vài mối quan hệ chất lượng, tin tưởng nhau thật sự đã là rất quý rồi.
* Networking thế nào để không tạo cảm giác đang “lợi dụng mối quan hệ”?
- Tôi nghĩ ranh giới rất rõ: mình đến với một người vì giá trị của họ, hay chỉ vì lợi ích mà họ có thể mang lại cho mình.
Nếu mình chỉ xuất hiện khi cần nhờ vả, chỉ quan tâm đến người có chức vụ, có quyền lực hoặc có thể giúp mình kiếm tiền, thì dù mình nói khéo đến đâu người khác cũng sẽ cảm nhận được.
Networking lành mạnh nên bắt đầu bằng sự tò mò và tôn trọng thật sự dành cho câu chuyện của người khác. Thay vì luôn nghĩ “người này giúp được gì cho mình?”, hãy thử nghĩ “mình học được gì từ họ?” hoặc “mình có thể mang lại điều gì cho cuộc trò chuyện này?”.
Đôi khi giá trị lớn nhất mình cho người khác không phải tiền bạc hay cơ hội, mà là sự tử tế, sự đáng tin và cảm giác dễ chịu khi đồng hành cùng mình. Về lâu dài, người ta thường chọn làm việc với những người khiến họ cảm thấy an tâm, chứ không chỉ với người giỏi nhất.
