Bộ GD-ĐT dự kiến thành lập Quỹ Học bổng Quốc gia (viết tắt là Quỹ) trực thuộc Bộ, trong bối cảnh hệ thống học bổng còn phân tán và tới nay chưa có một đầu mối cấp quốc gia để điều phối, huy động, sử dụng hiệu quả các nguồn lực học bổng từ ngân sách nhà nước và xã hội.
Theo dự thảo Nghị định công bố hôm 4.5, Quỹ sẽ tổ chức 5 chương trình học bổng gồm: học bổng tài năng; học bổng đi học tại nước ngoài; học bổng theo điều ước quốc tế, thỏa thuận quốc tế; học bổng thu hút người nước ngoài học tại Việt Nam; học bổng tạo cơ hội phát triển đối với người học thuộc các nhóm ưu tiên.
Như vậy, lần đầu tiên Quỹ có học bổng ở cấp quốc gia thu hút người nước ngoài học tại Việt Nam. Hiện nay học bổng dạng này chỉ dừng ở việc các cơ sở giáo dục, chủ yếu là các trường ĐH, chủ động cấp học bổng cho sinh viên quốc tế.
Theo dự thảo, chương trình học bổng này sẽ hỗ trợ người nước ngoài tới học tập và nghiên cứu ở các cơ sở giáo dục của Việt Nam, góp phần thúc đẩy quốc tế hóa giáo dục, thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao, nhân tài quốc tế, cũng như nâng cao chất lượng đào tạo, nghiên cứu và vị thế học thuật của nước ta.
Bộ GD-ĐT thông tin trong dự thảo, mức hỗ trợ của học bổng được xác định dựa trên chi phí học tập, nghiên cứu và sinh hoạt phí “hợp lý” trong thời gian du học Việt Nam, phù hợp với nguồn lực của Quỹ. Mức hỗ trợ có thể bao gồm toàn bộ học phí hoặc một phần học phí, chi phí đào tạo; sinh hoạt phí thiết yếu; phí bảo hiểm y tế, thị thực, cư trú và những chi phí cần thiết khác theo quy định.
Học bổng thu hút người nước ngoài đề ra 5 trường hợp ưu tiên.
Thứ nhất là những công dân nước ngoài đến học tập, nghiên cứu các lĩnh vực về Việt Nam, Đông Nam Á, ngôn ngữ Việt, dạy tiếng Việt và các khía cạnh khác của Việt Nam như lịch sử, văn hóa, kinh tế… Thứ hai là các chương trình đào tạo, nghiên cứu trình độ sau ĐH và chương trình nghiên cứu chuyên sâu gắn với bối cảnh, dữ liệu và thực tiễn Việt Nam.
Thứ ba là một số ngành hoặc lĩnh vực khoa học, kỹ thuật, công nghệ… Thứ tư là các chương trình, đề tài, nhiệm vụ nghiên cứu gắn với phòng thí nghiệm trọng điểm, trung tâm nghiên cứu quốc gia và các dự án Việt Nam ưu tiên. Cuối cùng là người nước ngoài đến từ một số quốc gia, vùng lãnh thổ và đối tác theo danh mục hoặc tiêu chí do Bộ GD-ĐT quy định.
Trong quá trình xét chọn, Bộ GD-ĐT cho biết ưu tiên cá nhân nước ngoài có thành tích học tập, nghiên cứu tốt, hoặc có đóng góp tích cực cho Việt Nam trong những lĩnh vực phù hợp theo từng giai đoạn.
Về phương án phối hợp, Quỹ sẽ công bố chương trình học bổng, điều kiện, tiêu chí lẫn chỉ tiêu. Các cơ sở giáo dục sẽ đánh giá năng lực học thuật và đề cử ứng viên đáp ứng yêu cầu của học bổng cũng như tiêu chí tiếp nhận của đơn vị. Sau đó, Quỹ sẽ xem xét và quyết định cấp học bổng dựa trên danh sách ứng viên do các đơn vị đề cử và tiêu chí đã đề ra. Đây là quy trình tương tự nhiều chương trình học bổng của các chính phủ khác trên thế giới.
Ngoài ra, một trong 5 chương trình học bổng khác của Quỹ là học bổng theo điều ước quốc tế, thỏa thuận quốc tế cũng sẽ có suất cho công dân nước ngoài đến học tập, nghiên cứu tại Việt Nam.
Trước Việt Nam, nhiều quốc gia, vùng lãnh thổ cũng đang vận hành chương trình học bổng chính phủ để thu hút người nước ngoài tới học tập, nghiên cứu và đóng góp cho địa phương. Có thể kể đến chương trình Fulbright của Mỹ gồm nhiều loại học bổng cho các hình thức khác nhau; Australia Awards Scholarship của Úc, Manaaki của New Zealand, Chevening của Anh chú trọng bậc thạc sĩ…
Tại khu vực Đông Nam Á, nhiều quốc gia hiện cũng thành lập chương trình học bổng chính phủ để thu hút sinh viên quốc tế, như học bổng ASEAN dành cho bậc THPT của Singapore, học bổng MIS (Malaysia) và học bổng Thailand Scholarships (Thái Lan) cho bậc thạc sĩ và tiến sĩ, hay học bổng Kemitraan Negara Berkembang cho bậc học từ cử nhân tới tiến sĩ của Indonesia…
Chính phủ Australia ngày 12/5 công bố thay đổi chính sách nhập cư năm 2026. Theo đó, Bộ Việc làm và Quan hệ lao động nước này sẽ được nhận 85,2 triệu AUD trong 4 năm để đẩy nhanh và nới lỏng quy trình công nhận kỹ năng, bằng cấp của lao động nhập cư.
Việc này bao gồm đơn giản hóa quy trình cấp phép cho các nghề như thợ điện và thợ sửa ống nước, đồng thời công nhận thêm bằng cấp và kinh nghiệm làm việc từ nước ngoài của người lao động.
Những thay đổi này có thể rút ngắn thời gian gia nhập thị trường lao động của người nước ngoài đến 6 tháng, tạo điều kiện cho thêm tối đa 4.000 lao động lành nghề được làm việc tại Australia mỗi năm.
Chương trình nhập cư dài hạn vẫn sẽ có mức trần là 185.000 suất như kế hoạch cũ, nhưng lượng dành cho nhóm lao động có tay nghề cao sẽ tăng từ 44.000 lên 132.000, chiếm hơn 70%. Đây là nhóm có chuyên môn, bằng cấp hoặc có tay nghề thuộc danh sách ưu tiên như Công nghệ thông tin, kỹ thuật, y tế, giáo dục...
Những người đang ở Australia với một visa làm việc hợp pháp sẽ được ưu tiên hơn những người nộp đơn xin nhập cư từ nước ngoài, áp dụng với cả diện kỹ năng và diện đoàn tụ gia đình. Nhóm này được phân bổ gần 130.000 suất, thêm 300 suất cho diện có điều kiện đặc biệt.
Hơn 55.000 suất làm việc còn lại chủ yếu sẽ được phân bổ cho những người có tay nghề cao, "giúp đáp ứng nhu cầu kỹ năng dài hạn của Australia".
Chính sách mới được cho là để đáp lại lời kêu gọi của Hội đồng Doanh nghiệp Australia tháng trước, do hồ sơ xin nhập cư dài hạn của 55.000 lao động nước ngoài tay nghề cao bị xử lý chậm, khiến họ rơi vào tình trạng bấp bênh trong khi các doanh nghiệp vẫn thiếu hụt nhân lực.
Song song, chương trình du lịch kết hợp làm việc (WHM) sẽ được cải cách để kiểm soát số lượng tốt hơn, giảm bớt rào cản việc làm, phân bổ visa công bằng hơn.
Tính đến cuối tháng 4, số đơn xin nhập cư Australia là 425.000 - mức kỷ lục. Trong hơn 800.000 du học sinh vào năm ngoái, diện học nghề là hơn 215.000, tăng 33% so với hai năm trước đó.
Nhóm sinh viên Việt Nam khoảng 28.200, trong đó du học sinh nghề là 7.600, tăng gần 1.600 người so với năm 2024.
Hồi tháng 2, S. Jack Hu (tên tiếng Trung là Hu Shixin), nhậm chức Hiệu trưởng Đại học California, Riverside (UCR), thuộc hệ thống trường công danh tiếng nhất nước Mỹ. Ông là cử nhân Trung Quốc đầu tiên làm được điều này.
Ông Hu gia nhập UCR với gần 40 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực giáo dục đại học. Trước đó, ông là phó chủ tịch phụ trách nghiên cứu tại Đại học Michigan và hiệu phó học thuật tại Đại học Georgia.
"Trong suốt sự nghiệp lừng lẫy tại các viện nghiên cứu công lập hàng đầu, TS Hu đã có những đổi mới và sáng kiến học thuật tiên phong. Ông sở hữu năng lực học thuật và tư duy hợp tác để đưa UCR tiến lên phía trước", Michael V. Drake, Chủ tịch hệ thống UC, chia sẻ trong một bài viết trên trang chủ của trường.
Tại Đại học Georgia, ông Hu giám sát công tác giảng dạy, nghiên cứu, phục vụ cộng đồng, công nghệ thông tin, quản lý 19 trường và khoa trực thuộc đại học. Ngôi trường này đã tổ chức nhiều đợt tuyển dụng, tăng chi tiêu cho nghiên cứu và phát triển. Khoản đầu tư lớn (vượt 620 triệu USD vào năm 2024) đã biến Georgia thành một trong những trường dẫn đầu về chuyển đổi từ nghiên cứu sang thị trường trong suốt thập kỷ qua, đứng thứ nhất ở Mỹ vào năm 2024.
Còn khi ở Đại học Michigan, ông Hu điều hành một hoạt động nghiên cứu với chi phí hàng năm vượt 1,5 tỷ USD.
Sinh ra tại một ngôi làng nhỏ ở tỉnh Hồ Nam (Trung Quốc), ông Hu tốt nghiệp ngành máy móc kỹ thuật tại Đại học Thiên Tân vào năm 1983. Ông sang Mỹ theo học tiến sĩ tại Đại học Michigan, nhận bằng vào năm 1990. Tại đây, ông từng bước trở thành giảng viên, nhận học hàm giáo sư và giữ chức Phó hiệu trưởng phụ trách nghiên cứu từ năm 2015 đến 2019, sau đó tới Đại học Georgia.
Vị tân Hiệu trưởng thừa nhận thách thức lớn nhất trong sự nghiệp không nằm ở chuyên môn mà là kỹ năng giao tiếp. "Cách để trò chuyện với những người khác biệt về nền tảng văn hóa, xây dựng lòng tin và khiến người khác coi mình là một phần của cộng đồng trong một môi trường xa lạ... là những thứ không sách vở nào dạy cả", ông Hu bộc bạch.
Để vượt qua rào cản này, ông đã phải quan sát tỉ mỉ và "bắt chước" cách ăn mặc, diễn thuyết cho đến cách giao tiếp xã hội của những người xung quanh. Ông chủ động theo dõi các sự kiện thể thao để có chủ đề tán gẫu với đồng nghiệp.
Ông khẳng định nước Mỹ vẫn là điểm đến mơ ước của sinh viên toàn cầu, hy vọng sinh viên quốc tế tiếp tục được chào đón để có cơ hội thay đổi cuộc đời như ông đã từng.
"Tôi đến Mỹ hơn 40 năm trước chỉ với một chiếc vali nhỏ. Các bạn chính là hình ảnh của tôi ngày đó", ông nói.
Bên cạnh đó, ông lưu ý sinh viên rằng môi trường đại học ở Mỹ đề cao tính tự giác, khác với áp lực khủng khiếp ở bậc phổ thông tại quê nhà.
Hiện, ông Hu là thành viên của Viện Hàn lâm Kỹ thuật Mỹ, Hiệp hội Kỹ sư Cơ khí Mỹ, Viện Hàn lâm Nhà phát minh Mỹ,... Ông từng nhận Giải thưởng Công nghệ Sản xuất William T. Ennor, Huy chương Sản xuất DeVor/Kapoor từ ASME, cùng một số giải thưởng bài báo xuất sắc.
Đây là thông tin về nhu cầu tuyển dụng của doanh nghiệp được công bố tại Báo cáo Thị trường tuyển dụng quý năm 2026 của VietnamWorks, dựa trên dữ liệu các tin đăng tuyển dụng thực tế trên nền tảng VietnamWorks trong giai đoạn quý 1 năm 2024 đến quý I năm 2026 của hơn 19.000 doanh nghiệp để cho thấy sự chuyển động, thay đổi qua từng giai đoạn.
Báo cáo này cho thấy thị trường tuyển dụng tại Việt Nam đang khởi động tích cực với xu hướng tăng khi chỉ số tuyển dụng toàn quốc tăng 22,3% so với cùng kỳ năm 2024 và tăng 5,4% so với quý I năm 2025.
Theo bà Nguyễn Bích Vân, Trưởng phòng Nhân sự của Navigos Group, trong 3 tháng đầu năm, dù môi trường kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động nhưng kinh tế Việt Nam đang trên đà chuyển biến tích cực khi GDP Việt Nam tăng 7,83% so với cùng kỳ năm trước. Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu tăng 23% và vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài tăng 9,1%, cho thấy hoạt động sản xuất, đầu tư và thương mại đang phục hồi, tạo nền tảng thuận lợi cho nhu cầu tuyển dụng của doanh nghiệp trong nhiều lĩnh vực.
"Trong bối cảnh đó, thị trường tuyển dụng tại Việt Nam đang khởi động tích cực với xu hướng tăng khi chỉ số tuyển dụng toàn quốc tăng 22,3% so với quý I năm 2024 và tăng 5,4% so với quý I năm 2025", bà Bích Vân chia sẻ.
Báo cáo của nền tảng tuyển dụng trực tuyến này ghi nhận, trong top 10 nhóm ngành tuyển dụng nhiều nhất quý I năm 2026 trên nền tảng VietnamWorks, 2 vị trí dẫn đầu là kinh doanh và kế toán/kiểm toán. Các nhóm ngành này duy trì nhu cầu tuyển dụng cao do liên quan tới hoạt động kinh doanh và quản trị tài chính của doanh nghiệp.
Tuy nhiên, xét ở tốc độ tăng trưởng, kiến trúc và xây dựng dẫn đầu tốc độ tuyển dụng khi tăng 28,7% so với cùng kỳ năm 2025, tiếp theo là lĩnh vực nhân sự/tuyển dụng tăng 17,5% và kế toán/kiểm toán tăng 16,0%.
Ở chiều ngược lại, các ngành như công nghệ thông tin/viễn thông, tiếp thị/quảng cáo/truyền thông, và khoa học và kỹ thuật đều giảm nhu cầu tuyển dụng so với cùng kỳ năm trước.
Dữ liệu cũng cho thấy Hà Nội đang dẫn đầu về khối lượng tin đăng tuyển dụng, trong khi TP.HCM ghi nhận tốc độ phục hồi nhanh hơn, phản ánh sự khác biệt trong động lực tăng trưởng tuyển dụng giữa hai thị trường lao động lớn nhất Việt Nam.
Tại Hà Nội, nhu cầu tuyển dụng ngành kiến trúc/xây dựng lớn thứ 3, tăng 4 bậc so với năm trước, cho thấy nhu cầu nhân lực gia tăng trong các lĩnh vực liên quan đến phát triển cơ sở hạ tầng và quản trị nhân sự.
Tại TP.HCM, kiến trúc/xây dựng dẫn đầu nhu cầu tuyển dụng với mức tăng +41%. Lĩnh vực tiếp thị/quảng cáo/truyền thông lại thuộc top 3 nhóm ngành tuyển dụng nhiều nhất, phản ánh thị trường TP.HCM là khu vực dẫn đầu về nhu cầu nhân sự ở các lĩnh vực thương mại, truyền thông và chuỗi cung ứng.
