Khoảng bốn tiếng sau khi cất cánh trong chuyến bay đầu tiên đến Mặt Trăng kể từ năm 1972, một chiếc iPhone màu bạc trôi lơ lửng ngang qua camera đặt phía trên buồng lái của tàu vũ trụ Orion trong sứ mệnh Artemis II. Smartphone này rời khỏi tay chuyên gia nhiệm vụ Jeremy Hansen (Cơ quan Vũ trụ Canada CSA), bay qua đầu chỉ huy nhiệm vụ Reid Wiseman (NASA), phi công Victor Glover (NASA), chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch (NASA) rồi rơi vào tay Christina Koch (NASA).
Đây là lần thứ hai phi hành gia NASA được phép mang smartphone cá nhân ra ngoài vũ trụ, sau sứ mệnh Crew-12 đến Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS) vào tháng 2. NASA hồi tháng 3 cho biết đã cung cấp cho mỗi phi hành gia một chiếc smartphone đời mới nhất và iPhone được chọn.
Những chiếc iPhone này không thể gọi điện hay chơi game do không kết nối Internet hoặc sử dụng Bluetooth. Chúng chủ yếu được dùng để chụp ảnh và quay video, trong đó chỉ huy Wiseman đã chụp một số bức ảnh đầu tiên gửi về Trái Đất. Bà Koch và ông Hansen cũng chụp ảnh và quay video ông Glover và Wiseman khi khoang tàu di chuyển xung quanh tên lửa, theo video trực tiếp của NASA phát trên YouTube.
“Chúng tôi cung cấp cho phi hành đoàn những công cụ ghi lại khoảnh khắc đặc biệt, giúp họ chia sẻ những hình ảnh và video đầy cảm hứng với thế giới”, Jared Isaacman, người đứng đầu NASA, viết trên X hồi tháng 2. “Quan trọng không kém, chúng tôi đã thách thức các quy trình lâu đời để chứng nhận một phần cứng hiện đại cho chuyến bay vào vũ trụ”.
Theo NY Times, việc cấp phép smartphone bay vào vũ trụ là quá trình không dễ dàng. “Thông thường, quy trình này có bốn giai đoạn”, PGS Tobias Niederwieser của trung tâm nghiên cứu vũ trụ BioServe Space Technologies thuộc Đại học Colorado Boulder (Mỹ), giải thích. “Giai đoạn đầu tiên đưa thiết bị phần cứng vào bảng điều khiển an toàn, sau đó xác định mối nguy hiểm tiềm tàng, từ các bộ phận chuyển động đến vật liệu như thủy tinh có thể vỡ. Giai đoạn thứ ba sẽ đưa ra kế hoạch giải quyết mối nguy hiểm đó. Cuối cùng là chứng minh rằng kế hoạch đó hiệu quả”.
iPhone 17 Pro Max – mẫu smartphone được các phi hành gia Artemis II lựa chọn – hiện đáp ứng các cầu này. Máy trang bị Ceramic Shield 2 ở mặt trước và Ceramic Shield ở mặt sau. Apple từng nhấn mạnh Ceramic Shield 2 “cứng cáp hơn bất kỳ loại kính smartphone nào khác”.
Về việc iPhone “được” bay vào vũ trụ, Apple cho biết không tham gia vào quy trình phê duyệt cho sứ mệnh Artemis II. Tuy nhiên, nói với 9to5mac, công ty nhấn mạnh smartphone mới nhất “đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn để sử dụng lâu dài trên quỹ đạo”.
iPhone không phải là thiết bị số duy nhất được các phi hành gia chụp ảnh và quay video. Phi hành đoàn còn trang bị hai chiếc máy ảnh Nikon D5 ra mắt năm 2016 và bốn chiếc GoPro Hero 11 giới thiệu năm 2022.
Artemis II đánh dấu sứ mệnh có người lái đầu tiên của NASA vượt ra ngoài quỹ đạo Trái Đất tầm thấp sau 54 năm. Phi hành đoàn gồm chỉ huy nhiệm vụ Reid Wiseman (NASA), phi công Victor Glover (NASA), chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch (NASA) và chuyên gia nhiệm vụ Jeremy Hansen (Cơ quan Vũ trụ Canada CSA). Họ có 10 ngày bay quanh Mặt Trăng, thực hiện các thí nghiệm nghiên cứu khoa học, thử nghiệm khả năng điều khiển tàu vũ trụ, kiểm tra y tế, huấn luyện sinh tồn và nhiều công việc khác.
Tính đến sáng 4/4, phi hành đoàn bốn người đã cách Trái Đất hơn 229.000 km, bắt đầu gửi về những hình ảnh đầu tiên về “quả cầu xanh”. Họ còn khoảng 190.000 km để tiếp cận Mặt Trăng. Phi hành đoàn dự kiến tiến vào “vùng ảnh hưởng của Mặt Trăng” vào tối 5/4.
Bảo Lâm tổng hợp
Toàn cảnh Trái Đất nhìn từ Artemis II
Phi hành đoàn Artemis II vượt mốc ‘nửa đường tới Mặt Trăng’
Điểm đặc biệt của bốn phi hành gia Artemis II
Chương trình Mặt Trăng mới của Mỹ khác gì 54 năm trước?
Quảng cáo không chỉ gây phiền nhiễu mà còn tiêu tốn dữ liệu, làm chậm máy và đe dọa quyền riêng tư. Trong khi trình duyệt Chrome mặc định trên Android vẫn chưa hỗ trợ các tiện ích mở rộng (exễtnsion), việc tìm kiếm một giải pháp chặn quảng cáo ở cấp độ hệ thống đã trở thành ưu tiên hàng đầu của người dùng công nghệ.
Không cần phải am hiểu kỹ thuật hay can thiệp sâu vào hệ thống (root máy), dưới đây là 3 lựa chọn hàng đầu giúp "làm sạch" thiết bị từ ứng dụng cho đến trình duyệt web.
Khác với các ứng dụng truyền thống, NextDNS hoạt động như một bộ lọc tên miền. Thay vì cài đặt một ứng dụng chạy ngầm gây tốn pin, bạn chỉ cần thay đổi cài đặt DNS trong hệ thống Android.
Điểm mạnh của NextDNS là khả năng tùy biến cực cao, khi bạn có thể tự tạo "danh sách đen" để chặn các trang web lừa đảo hoặc "danh sách trắng" cho những địa chỉ bạn muốn ủng hộ. Ngoài ra, nó còn tích hợp tính năng kiểm soát phụ huynh và chặn theo dõi hệ thống một cách hiệu quả. Tuy nhiên, dịch vụ này chỉ miễn phí cho 300.000 truy vấn mỗi tháng - con số có thể nhanh chóng cạn kiệt nếu bạn dùng trên nhiều thiết bị.
Nếu bạn thường xuyên bị làm phiền bởi quảng cáo giữa video YouTube hay các banner lừa đảo trên Facebook, AdLock là cái tên không thể bỏ qua. Ứng dụng này hoạt động như một bộ lọc tổng lực, quét sạch quảng cáo trên toàn bộ thiết bị. Điểm khác biệt của AdLock là sự kiên định: họ không tham gia các chương trình "quảng cáo được chấp nhận", nghĩa là họ lọc sạch mọi thứ mà không có ngoại lệ.
Ngoài ra, tính năng kiểm tra URL giúp bạn tránh xa các trang web chứa mã độc hay phần mềm gián điệp.
Được phát triển bởi đội ngũ đứng sau phần mềm diệt virus TotalAV danh tiếng, Total AdBlock được các chuyên gia đánh giá cao (97/100 điểm) về khả năng lọc sạch các kịch bản theo dõi (script).
Ứng dụng này cho phép bạn chặn quảng cáo YouTube mà không làm hỏng chức năng phát video - một lỗi thường gặp ở các trình chặn rẻ tiền. Với phiên bản trả phí, bạn sẽ sở hữu một công cụ lọc nội dung mạnh mẽ và sự hỗ trợ trực tiếp từ nhà phát triển ngay trong ứng dụng.
Khi lựa chọn trình chặn quảng cáo, hãy ưu tiên các dịch vụ uy tín để tránh việc bị theo dõi ngược lại bởi chính công cụ bạn đang sử dụng. Hãy nhớ rằng mục tiêu không chỉ là chặn sự phiền nhiễu, mà còn là bảo vệ danh tính trực tuyến của bạn.
"Con số ban đầu được Musk đưa ra là ông ấy nên nắm giữ 90% cổ phần OpenAI từ đầu", CEO OpenAI Sam Altman nói tại phiên tòa đang diễn ra ở California. "Sau đó, dù đã dịu đi, ông ấy vẫn luôn muốn chiếm đa số". Musk gây áp lực với các thành viên sáng lập bằng khoản đầu tư ban đầu. Tuy nhiên, tỷ phú lại "không sẵn lòng cam kết bằng văn bản về một thỏa thuận không có quyền kiểm soát lâu dài".
Altman nhấn mạnh công ty được thành lập dựa trên niềm tin rằng không một cá nhân nào nên kiểm soát siêu trí tuệ AGI. Ông cùng Greg Brockman, người đồng sáng lập và Chủ tịch hiện tại của OpenAI, cố gắng ngăn chặn những nỗ lực nắm quyền của Musk. Cuối cùng, Musk rời đi vào tháng 2/2018.
"Điều khắc sâu trong trí nhớ của tôi, là khi ông ấy nói chúng tôi không có 1%, nghĩa là không đủ 1%, cơ hội thành công", Altman nói trước tòa.
Lời khai lập tức khiến phía các luật sư của Musk phản ứng, rằng CEO OpenAI gian dối. "Ông có hoàn toàn đáng tin cậy không?", luật sư Steven Molo đại diện cho Elon Musk hỏi. "Ông có luôn nói sự thật không?".
"Tôi tin tôi là một người trung thực", Altman đáp lại với giọng căng thẳng.
"Đó không phải câu hỏi của tôi, thưa ông", Molo gắt lên.
Altman từng bất ngờ bị sa thải thời gian ngắn vào tháng 11/2023, và lý do hội đồng quản trị OpenAI đưa ra là ông thiếu minh bạch. Theo Reuters, dù đã được phục chức sau vài ngày, Altman vẫn phải vật lộn để rũ bỏ tiếng xấu về sự thiếu trung thực ở Thung lũng Silicon.
Ngày 12/5, các công tố viên từ 10 bang của Mỹ yêu cầu Altman phải tiết lộ loạt xung đột lợi ích tiềm ẩn trước khi OpenAI tiến hành IPO. Theo thư gửi Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ mà AFP thu được, Altman "có tiền sử tư lợi và xung đột lợi ích nghiêm trọng, tạo ra rủi ro đáng kể cho công ty".
Phiên tòa giữa Musk với Altman và OpenAI đang bước sang tuần thứ ba. Năm 2024, CEO Tesla đệ đơn kiện, cáo buộc công ty cũ OpenAI, Altman, Chủ tịch Greg Brockman và tập đoàn Microsoft - nhà đầu tư ban đầu vào OpenAI - phản bội sứ mệnh phi lợi nhuận.
Phiên xét xử diễn ra tại tòa án liên bang California từ ngày 28/4 và dự kiến kéo dài vài tuần tùy tiến độ tranh tụng, đánh dấu lần đầu Musk và Altman đối đầu tại tòa. Bồi thẩm đoàn 9 người sẽ cố vấn cho thẩm phán Yvonne Gonzalez Rogers về việc có chấp thuận các đề xuất của Musk hay không, bao gồm đưa OpenAI quay lại mô hình phi lợi nhuận, bãi nhiệm Altman và Brockman, đền bù 130 tỷ USD và nộp số tiền này vào quỹ phi lợi nhuận của OpenAI.
Đây được xem là một trong những tranh chấp pháp lý quan trọng nhất của ngành AI, không chỉ xoay quanh quyền kiểm soát OpenAI mà còn đặt ra câu hỏi về sự cân bằng giữa lợi nhuận, trách nhiệm xã hội và an toàn trong phát triển trí tuệ nhân tạo. Dự kiến hội đồng cố vấn và Thẩm phán Rogers sẽ đưa ra phán quyết ngày 18/5.
Mặc dù vậy, sức hút của iOS 26.5 beta bị ảnh hưởng do phiên bản này không mang lại những nâng cấp mà nhiều người dùng iPhone đang mong chờ, đặc biệt là sự cải tiến của trợ lý ảo Siri bằng trí tuệ nhân tạo (AI).
Sự thiếu vắng của tính năng mới dành cho Siri trên iOS 26.5 khiến người dùng cảm thấy đây dường như là một bước lùi. Các thay đổi trong bản cập nhật này chủ yếu là những điều chỉnh nhỏ, không ảnh hưởng nhiều đến trải nghiệm hằng ngày của người dùng. Nếu không phải là người thích thử nghiệm phần mềm mới, có lẽ người dùng nên cân nhắc trước khi quyết định nâng cấp.
Một trong những tính năng mới đáng chú ý được bổ sung trên iOS 26.5 nằm ở Apple Maps, với Suggested Places giúp người dùng dễ dàng tìm kiếm các địa điểm thịnh hành như nhà hàng và cửa hàng dựa trên vị trí và lịch sử tìm kiếm của họ. Apple cũng mở rộng quảng cáo trong ứng dụng Maps, với các quảng cáo được gắn nhãn rõ ràng và xử lý trên thiết bị, đồng thời được đảm bảo không liên kết trực tiếp với tài khoản Apple của người dùng.
Bên cạnh đó, Apple cũng thử nghiệm tính năng mã hóa đầu cuối cho tin nhắn RCS trong bản beta này như là một phần trong nỗ lực của công ty nhằm cải thiện bảo mật tin nhắn. Tuy nhiên, tính năng này vẫn chưa chắc chắn sẽ có mặt trong phiên bản chính thức của iOS 26.5.
Nhìn chung, nếu đang cân nhắc cài đặt iOS 26.5 beta mà Apple vừa triển khai, lựa chọn tốt nhất mà người dùng được khuyến cáo là chờ đợi. Bản cập nhật này chủ yếu tập trung vào các tinh chỉnh cho ứng dụng Maps và quảng cáo mà không mang lại cải tiến đáng kể cho trải nghiệm hằng ngày. Các bản beta sau hoặc phiên bản chính thức có thể sẽ cung cấp những tính năng hoàn thiện hơn, giúp người dùng tránh được những rủi ro khi sử dụng phần mềm thử nghiệm.
