Thủ tướng Lê Minh Hưng sẽ tham dự Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 48 tại Cebu ngày 7-8/5, theo lời mời của Tổng thống Philippines, Chủ tịch ASEAN 2026 Ferdinand Romualdez Marcos Jr..
“Đây là chuyến công tác nước ngoài đầu tiên, cũng là lần đầu Thủ tướng Lê Minh Hưng tham dự Hội nghị Cấp cao ASEAN trên cương vị mới”, Thứ trưởng Ngoại giao Đặng Hoàng Giang cho biết trong cuộc phỏng vấn trước chuyến thăm.
Tại hội nghị, Việt Nam sẽ tập trung vào một số ưu tiên lớn, trước hết là phối hợp chặt chẽ với các nước ASEAN thúc đẩy triển khai hiệu quả những ưu tiên của năm Chủ tịch ASEAN 2026 và Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045, hướng tới xây dựng một Cộng đồng ASEAN tự cường, năng động, sáng tạo và lấy người dân làm trung tâm.
Việt Nam sẽ cùng ASEAN thúc đẩy duy trì môi trường hòa bình, an ninh và ổn định, đề cao thượng tôn luật pháp quốc tế và chủ nghĩa đa phương, tăng cường liên kết nội khối, mở rộng và làm sâu sắc quan hệ với các đối tác, qua đó củng cố vai trò trung tâm của ASEAN trong cấu trúc khu vực.
Việt Nam cũng sẽ tham gia tích cực vào các nội dung ưu tiên của hội nghị, đặc biệt là vấn đề cấp bách liên quan đến an ninh năng lượng, an ninh lương thực và hỗ trợ công dân. Việt Nam đã chủ động nghiên cứu, chuẩn bị đề xuất, sáng kiến cụ thể, thiết thực nhằm nâng cao năng lực ứng phó chung của ASEAN trước những biến động và thách thức ngày càng phức tạp từ bên ngoài.
Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 48 và các hội nghị liên quan sẽ diễn ra với chủ đề “Cùng chèo lái tương lai chung”. Hội nghị mang ý nghĩa đặc biệt khi ASEAN bước vào giai đoạn phát triển mới sau 10 năm xây dựng Cộng đồng ASEAN giai đoạn năm 2015-2025.
Năm 2026 đánh dấu năm đầu tiên ASEAN triển khai Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045 cùng các Kế hoạch chiến lược trên 4 trụ cột chính trị – an ninh, kinh tế, văn hóa – xã hội và kết nối. Đây sẽ là khuôn khổ định hướng quan trọng nhằm xây dựng một ASEAN đoàn kết, tự cường, phát huy vai trò trung tâm trong thúc đẩy hợp tác và giải quyết các vấn đề khu vực.
Hội nghị lần này diễn ra trong bối cảnh tình hình khu vực và thế giới biến động nhanh chóng, phức tạp và khó lường, nhất là diễn biến phức tạp hiện nay ở Trung Đông, đặt ASEAN trước nhiều sức ép lớn về duy trì ổn định, bảo đảm tăng trưởng và hiện thực hóa các mục tiêu phát triển dài hạn.
Những thách thức về cạnh tranh chiến lược, gián đoạn chuỗi cung ứng, an ninh năng lượng, an ninh lương thực và bảo hộ thương mại đang tác động trực tiếp đến ổn định và đời sống người dân trong khu vực.
Hội nghị sẽ là dịp để lãnh đạo 11 quốc gia ASEAN trao đổi toàn diện về tình hình khu vực và quốc tế, thống nhất các định hướng chiến lược và đề ra quyết sách chiến lược, qua đó giúp củng cố đoàn kết, nâng cao năng lực tự cường, tiếp tục khẳng định giá trị chiến lược của ASEAN.
Truyền thông Mỹ dẫn các nguồn tin cho biết, Tổng thống Donald Trump ngày càng thất vọng với cách Iran xử lý các cuộc đàm phán nhằm chấm dứt xung đột, và một số phụ tá của nhà lãnh đạo Mỹ cho biết ông đang nghiêm túc xem xét việc nối lại các hoạt động quân sự quy mô lớn nhằm vào Iran trong những tuần gần đây.
Theo các nguồn tin, Tổng thống Trump ngày càng mất kiên nhẫn với việc eo biển Hormuz tiếp tục bị đóng cửa, cũng như sự chia rẽ trong ban lãnh đạo Iran khiến họ không thể đưa ra những nhượng bộ đáng kể trong các cuộc đàm phán hạt nhân.
Phản hồi mới nhất từ Iran đối với đề xuất hòa bình do Mỹ đưa ra, mà ông Trump cho là “hoàn toàn không thể chấp nhận được”, đã khiến một số quan chức đặt câu hỏi liệu Tehran có sẵn sàng duy trì một lập trường đàm phán nghiêm túc hay không.
Các nguồn tin tiết lộ, nhiều phe nhóm trong chính quyền Mỹ đang đề xuất các hướng đi khác nhau trong việc giải quyết vấn đề Iran.
Một số quan chức, bao gồm các quan chức Lầu Năm Góc, đã ủng hộ cách tiếp cận quyết liệt hơn nhằm gây áp lực buộc Iran phải ngồi vào bàn đàm phán - bao gồm cả các cuộc tấn công có mục tiêu nhằm làm suy yếu hơn nữa vị thế của Tehran. Trong khi đó, những quan chức khác vẫn thúc đẩy cơ hội đàm phán ngoại giao.
Nhiều quan chức trong đội ngũ của Tổng thống Trump muốn bên trung gian hòa giải Pakistan phải đóng vai trò trực tiếp hơn trong các cuộc trao đổi với Iran.
Một số quan chức của chính quyền Tổng thống Trump từ lâu đã đặt câu hỏi liệu Pakistan có đang tích cực truyền đạt sự không hài lòng của ông Trump về tình trạng đàm phán hiện nay hay không.
Một số quan chức tin rằng Pakistan thường chia sẻ với Mỹ một phiên bản tích cực hơn về lập trường của Iran so với thực tế.
Một quan chức khu vực cho biết, đã có nỗ lực mạnh mẽ từ các quốc gia trong khu vực và từ Pakistan để truyền đạt với Iran rằng, Tổng thống Trump đang thất vọng và đây là cơ hội cuối cùng để họ nghiêm túc tham gia vào tiến trình ngoại giao, nhưng dường như Iran không lắng nghe thông điệp này.
Tổng thống Trump đã gặp lại nhóm an ninh quốc gia tại Nhà Trắng hôm 11/5 để thảo luận về các lựa chọn tiếp theo với Iran. Các nguồn tin thân cận với cuộc đàm phán cho biết, một quyết định quan trọng về hành động tiếp theo của Mỹ khó có thể được đưa ra trước khi ông Trump khởi hành đến Trung Quốc vào chiều 12/5.
Phát biểu với các phóng viên tại Phòng Bầu dục ngày 11/5, Tổng thống Trump cho biết tuy lệnh ngừng bắn với Iran đang có hiệu lực, nhưng ông nhận định nó “yếu ớt một cách không thể tin nổi”.
Ông Trump đã bày tỏ sự thất vọng đối với tình trạng của các cuộc đàm phán nhằm chấm dứt xung đột Iran. Ông nói với các phóng viên tại Phòng Bầu dục rằng các nhà lãnh đạo Iran thường "thay đổi ý định" ngay khi các bên có vẻ như đã đạt được các điểm đồng thuận.
Ông cho biết thêm, khi các bên dường như sắp "chốt được thỏa thuận, ngay ngày hôm sau Iran lại gửi một văn bản mà phải mất tới 5 ngày mới đến nơi, trong khi đáng lẽ nó phải có mặt ở đó trong vòng 20 phút”.
Theo Tổng thống Trump, ông đang cân nhắc khôi phục hoạt động hỗ trợ các tàu bị mắc kẹt ra khỏi eo biển Hormuz đang bị Iran phong tỏa, sau khi đã đình chỉ hoạt động này vào tuần trước. Ông Trump nhấn mạnh, nếu ông quyết định tái khởi động “chiến dịch Tự do”, thì đó sẽ “chỉ là một phần” của một hoạt động quân sự lớn hơn.
Trước đó, các bên đã đạt được thỏa thuận ngừng bắn hôm 7/4 để mở đường cho đàm phán. Mặc dù vậy, Mỹ tiếp tục gây sức ép kinh tế với Iran bằng cách duy trì lệnh phong tỏa các cảng của nước này.
Theo một số nguồn tin, bất kỳ quyết định tái khởi động cuộc chiến nào nhằm vào Iran cuối cùng đều phụ thuộc vào Tổng thống Trump
Israel và Lebanon đã đạt thỏa thuận ngừng bắn sau cuộc đàm phán tại Mỹ. Theo thông báo của Bộ Ngoại giao Mỹ, thỏa thuận ngừng bắn 10 ngày có hiệu lực từ 0 giờ ngày 17.4, giờ Israel (4 giờ ngày 17.4, giờ VN) và có thể được gia hạn nếu hai bên đồng thuận.
Tuy nhiên, quân đội Lebanon rạng sáng 17.4 cáo buộc Israel đã vi phạm thỏa thuận khi nã pháo về phía nhiều ngôi làng ở miền nam Lebanon, giáp với Israel, theo tờ The Times of Israel. Trong thông báo, quân đội Lebanon kêu gọi công dân không nên vội trở về nhà ở miền nam.
Hãng thông tấn National News của Lebanon đưa tin rằng Israel tiếp tục nã pháo vào các làng Khiam và Dibbine khoảng nửa giờ sau khi thỏa thuận ngừng bắn có hiệu lực.
Điều khoản thỏa thuận ngừng bắn do Bộ Ngoại giao Mỹ công bố cấm Israel thực hiện các hành động quân sự tấn công tại Lebanon nhưng có vẻ chừa đường cho việc "tự vệ trước các cuộc tấn công đã được lên kế hoạch, sắp hoặc đang xảy ra".
Quân đội Israel trả lời hãng tin AP rằng đang kiểm tra các báo cáo về việc bắn pháo tại miền nam Lebanon. Trước đó, quân đội Israel cho biết còi báo động tên lửa đã được kích hoạt tại một ngôi làng ở miền bắc do phát hiện nhầm mục tiêu.
Phóng viên của AFP tại thủ đô Beirut của Lebanon cho biết đã nghe tiếng súng nổ ngay sau khi thỏa thuận ngừng bắn có hiệu lực.
Bên cạnh đó, người dân cũng quay trở về các khu ngoại ô phía nam Beirut, lãnh địa của Hezbollah, cũng như nhiều khu vực miền nam Lebanon.
Tổng thống Mỹ Donald Trump, người công bố thỏa thuận ngừng bắn, cảnh báo Hezbollah nên cư xử "tử tế" trong giai đoạn quan trọng này. "Đó sẽ là thời khắc tuyệt vời cho họ nếu họ làm vậy. Không giết chóc nữa. Cuối cùng phải có hòa bình", ông Trump viết trong bài đăng thứ 27 trong ngày trên mạng xã hội Truth Social.
"Các tàu khu trục tên lửa dẫn đường của hải quân Mỹ đã đi qua eo biển Hormuz và đang hoạt động tại vịnh Ba Tư để hỗ trợ cho Dự án Tự do", Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) thông báo trên X ngày 4/5, nhắc đến tên chiến dịch "giải cứu" mà Tổng thống Donald Trump khởi động.
Đây là hai tàu chiến đầu tiên của hải quân Mỹ di chuyển thành công qua eo biển Hormuz kể từ khi ông Trump ngày 3/5 khởi động chiến dịch "Dự án Tự do" nhằm "dẫn đường cho tàu thuyền di chuyển an toàn khỏi vùng biển bị phong tỏa, để họ có thể tiếp tục công việc một cách tự do".
"Bước đầu, hai tàu thương mại mang cờ Mỹ đã di chuyển qua eo biển Hormuz thành công và tiếp tục hành trình an toàn", CENTCOM cho biết, nhưng không nêu tên của hai phương tiện. "Lực lượng Mỹ đang tích cực hỗ trợ các nỗ lực nhằm khôi phục hoạt động đi lại qua eo biển cho các tàu thương mại".
Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) sau đó ra tuyên bố bác bỏ thông tin có tàu thương mại đi qua eo biển Hormuz. "Không có bất kỳ tàu thương mại hay tàu chở dầu nào đi qua Hormuz trong vài giờ qua. Những tuyên bố từ giới chức Mỹ là vô căn cứ và hoàn toàn sai sự thật", IRGC cho biết.
Kể từ khi xung đột nổ ra cuối tháng 2, Iran đã phong tỏa eo biển Hormuz với hầu hết tàu thuyền, ngoại trừ tàu của nước này và một số quốc gia "thân thiện", trong khi Mỹ áp đặt phong tỏa ngược lại lên mọi cảng biển của Iran từ ngày 13/4. Theo Tổ chức Hàng hải Quốc tế, hàng trăm tàu và khoảng 20.000 thủy thủ đã không thể đi qua eo biển này trong suốt cuộc xung đột.
Tổng thống Trump ngày 3/5 cho biết nhiều nước đã liên hệ với Mỹ đề nghị hỗ trợ các tàu đang mắc kẹt tại vùng Vịnh. Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) tuyên bố triển khai lực lượng quy mô lớn gồm khu trục hạm, khoảng 100 máy bay, phương tiện không người lái và 15.000 quân nhân cho chiến dịch "Dự án Tự do".
Iran ngày 4/5 cảnh báo sẽ tấn công mọi đơn vị của Mỹ tiến vào Hormuz. Truyền thông Iran đưa tin lực lượng nước này đã bắn cảnh báo và buộc một tàu chiến Mỹ phải quay đầu, các nguồn tin địa phương nói hai quả tên lửa đã đánh trúng chiến hạm này gần đảo Jask. Tuy nhiên, CENTCOM bác bỏ thông tin, khẳng định không tàu chiến nào của Mỹ bị tấn công ở eo biển Hormuz.
