Thời gian ngắn sau khi tàu vũ trụ Orion của sứ mệnh Artemis II rời bệ phóng tại Trung tâm Vũ trụ Kennedy, Florida, hướng tới Mặt Trăng lúc 5h35 sáng 2/4 (giờ Hà Nội), nhà vệ sinh được báo cáo đã bị hỏng. Nói với Space, phát ngôn viên NASA Gary Jordan, cho biết quạt thông gió và ống dẫn nước tiểu của nhà vệ sinh trên tàu Orion bị kẹt, nhưng đã giải quyết nhanh sự cố ngay sau đó.
Với tên gọi Hệ thống Quản lý Chất thải Tầng thượng (Upper Waste Management System – UWMS), nhà vệ sinh “mong manh” này có chi phí chế tạo tới 23 tỷ USD. NASA cho biết đã mất 6 năm để tạo ra chiếc “ngai vàng” bằng titan in 3D cho các phi hành gia.
Theo NYPost, thế hệ đầu tiên của UWMS đã được lắp đặt trên Trạm Vũ trụ Quốc tế ISS vào năm 2020 với chi phí 11,5 triệu USD. So với phiên bản cũ, nhà vệ sinh mới trên Artemis II có một số cải tiến, như thay thế túi ni lông bằng hệ thống hút chân không giúp giữ chất thải an toàn và sạch sẽ.
Tuy nhiên, chi phí xây dựng UWMS trên Artemis II vẫn thấp hơn so với nhà vệ sinh trên tàu con thoi Endeavour năm 1992. Theo Sách kỷ lục Guinness, hệ thống thu gom chất thải của tàu này có chi phí chế tạo và lắp đặt khoảng 30 triệu USD, tương đương giá trị 70 triệu USD năm 2026.
Theo Popular Science, hiện có 10 nhà vệ sinh tiên tiến trong không gian vũ trụ. Bên cạnh nhà vệ sinh của tàu Artemis II còn có bốn chiếc trên ISS, hai chiếc trên trạm vũ trụ Taingong của Trung Quốc. Ngoài ra, mỗi tàu Soyuz (Nga), Crew Dragon (Mỹ) và Shenzhou (Trung Quốc) đang hoạt động trên quỹ đạo đều có một chiếc.
Artemis II đánh dấu sứ mệnh có người lái đầu tiên của NASA vượt ra ngoài quỹ đạo Trái Đất tầm thấp sau 54 năm. Phi hành đoàn gồm chỉ huy nhiệm vụ Reid Wiseman (NASA), phi công Victor Glover (NASA), chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch (NASA) và chuyên gia nhiệm vụ Jeremy Hansen (Cơ quan Vũ trụ Canada CSA). Họ có 10 ngày bay quanh Mặt Trăng, thực hiện các thí nghiệm nghiên cứu khoa học, thử nghiệm khả năng điều khiển tàu vũ trụ, kiểm tra y tế, huấn luyện sinh tồn và nhiều công việc khác.
Tính đến sáng 4/4, phi hành đoàn bốn người đã cách Trái Đất hơn 229.000 km, bắt đầu gửi về những hình ảnh chụp Trái Đất. Họ còn khoảng 190.000 km để tiếp cận Mặt Trăng. Họ dự kiến tiến vào “vùng ảnh hưởng của Mặt Trăng” vào tối 5/4.
Bảo Lâm (theo NYPost, Popular Science, Space)
Toàn cảnh Trái Đất nhìn từ Artemis II
Phi hành đoàn Artemis II vượt mốc ‘nửa đường tới Mặt Trăng’
Dữ liệu từ Binance, sàn giao dịch tiền mã hóa lớn nhất thế giới cho thấy giá Bitcoin hôm nay tăng mạnh 4,61% so với hôm qua. Tính đến 9 giờ ngày 14.4 (giờ Việt Nam), mỗi Bitcoin (BTC) được giao dịch quanh mốc 74.427 USD.
Đà tăng của Bitcoin cũng kéo cả thị trường tiền mã hóa đi lên. Vốn hóa toàn ngành tăng 3,99% lên 2.520 tỉ USD. Ethereum, tiền mã hóa lớn thứ hai thế giới tăng mạnh 7,72%, vượt mốc 2.300 USD mỗi token. Những dự án khác như BNB, XRP và Solana lần lượt tăng 2,2%, 2,8% và 4,45%.
Theo các nhà phân tích, thị trường tiền mã hóa đã có một chuyến "tàu lượn" trong vòng 48 giờ. Từ đầu năm đến nay, những pha đảo chiều như thế này không còn lạ với các nhà đầu tư. Hôm đầu tuần, Bitcoin mất khoảng 4% giá trị sau khi Phó tổng thống Mỹ JD Vance rời Pakistan mà không đạt được thỏa thuận hòa bình với Iran. Thị trường tiền mã hóa tiếp tục lao dốc khi Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo phong tỏa eo biển Hormuz.
Tuy nhiên, trong diễn biến mới nhất, khi tàu dầu từng bị Mỹ trừng phạt do có liên quan đến Iran vẫn an toàn đi qua eo biển Hormuz, bất chấp lệnh phong tỏa của ông Trump - đã khiến thị trường đảo chiều mạnh.
Bitcoin và thị trường tiền mã hóa tăng giá khi giá dầu thô giảm, chỉ số Nasdaq tăng, bất chấp rủi ro địa chính trị ở Trung Đông vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt. Chỉ một ngày trước đó, giá Bitcoin sập mạnh từ 73.000 USD xuống 70.000 USD. Khi đó, nhiều phân tích cho rằng kinh tế suy yếu do chiến tranh tái bùng nổ có thể buộc Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) phải bơm thanh khoản bất chấp lạm phát gia tăng.
Trong khi đó, chiến lược của Strategy - công ty đại chúng nắm giữ Bitcoin lớn nhất thế giới - đang trở thành động lực tăng giá của thị trường. Dữ liệu cho thấy tuần trước, công ty đã mua 13.927 BTC với giá 1 tỉ USD. Diễn biến giao dịch trên thị trường cổ phiếu cho thấy sẽ có thêm nhiều giao dịch mua lớn trong tuần này. Các tín hiệu đều cho thấy Strategy sẽ mua thêm Bitcoin quy mô lớn.
TechCrunch cho biết, một điểm nhấn trong lời khai của tỷ phú Elon Musk tại phiên tòa xét xử OpenAI hôm 28/4 là về người bạn cũ Larry Page.
Năm 2015, khi Page còn là CEO Google, Musk nhắc đến viễn cảnh AI xóa sổ loài người trong một cuộc trò chuyện. Tuy nhiên, Page gạt đi, thậm chí gọi ông là "kẻ phân biệt loài" vì quá ủng hộ loài người.
"Tôi nghĩ việc có một đối trọng với Google rất thiết yếu. Khi đó, Google dường như không quan tâm vấn đề an toàn AI", Musk nói về lý do đồng sáng lập OpenAI trong giai đoạn ông đã có nhiều dự án kinh doanh khác, như SpaceX và Tesla.
Theo Business Insider, để thuyết phục bồi thẩm đoàn rằng ông thực sự quan tâm đến an toàn AI, Musk kể ông từng gặp riêng cựu tổng thống Mỹ Barack Obama năm 2015. Thay vì xin ưu đãi cho công ty, ông dành một tiếng để cảnh báo về sự nguy hiểm của trí tuệ nhân tạo, công nghệ mà theo ông thời đó "chưa có ai thực sự sử dụng".
Trong khoảng hai tiếng điều trần, Musk khẳng định luôn "ủng hộ con người" nếu con người và AI xung đột, đồng thời chia sẻ thêm về giai đoạn đầu sự nghiệp, tình trạng mất cân bằng giữa công việc và cuộc sống của mình.
Tỷ phú cho biết ông đã phải "nỗ lực cực lớn và vô cùng khó khăn" để chiêu mộ nhà nghiên cứu trí tuệ nhân tạo Ilya Sutskever từ Google về làm cho OpenAI. Ông mất 4-5 ngày trao đổi qua lại để thuyết phục Sutskever khi Page cố gắng giữ chân nhân tài. Musk gọi đây là nhà nghiên cứu "quan trọng nhất" góp phần vào sự tồn tại của OpenAI, đồng thời chia sẻ: "Larry Page từ chối nói chuyện với tôi thêm một lần nào nữa". Sutskever đã rời OpenAI để thành lập phòng thí nghiệm AI riêng vào năm 2024.
Google và văn phòng gia đình của Page chưa đưa ra phản hồi.
Musk và Page từng rất thân thiết. Fortune cho biết cách đây hơn 10 năm, quan hệ của họ tốt đến mức Musk thường xuyên nghỉ tại nhà Page ở Palo Alto. Page cũng từng nói với người dẫn chương trình Charlie Rose rằng mình thà cho tiền Musk hơn là cho quỹ từ thiện.
Elon Musk là nhân chứng đầu tiên trong vụ kiện dân sự chống lại OpenAI và Sam Altman, nhà đồng sáng lập kiêm CEO hiện tại. Ông khởi kiện OpenAI năm 2024, sau đó rút đơn rồi tiếp tục kiện, cáo buộc công ty cũ, Altman và Microsoft - nhà đầu tư ban đầu vào OpenAI - phản bội sứ mệnh phi lợi nhuận ban đầu. Ông muốn startup này quay lại mô hình cũ, bãi nhiệm Altman và Brockman khỏi chức vụ quản lý và hội đồng quản trị.
Vụ kiện dự kiến có sự làm chứng của hàng loạt tên tuổi như Musk, Altman và CEO Microsoft Satya Nadella. Bên cạnh đó, Shivon Zilis, cựu thành viên hội đồng quản trị của OpenAI, người từng có bốn con với Musk, cũng sẽ tham gia. Vụ kiện được đánh giá có tầm quan trọng lớn, có khả năng tái định hình lĩnh vực trí tuệ nhân tạo.
