Nhiều năm nay, hàng trăm học sinh tại 2 trường tiểu học Kim Đồng và Lê Văn Tám (xã Nghĩa Trung, thành phố Đồng Nai) đang phải học trong những lớp học xuống cấp, phòng học tạm, hay nhà văn hóa thôn vì thiếu phòng học nhưng không thể sửa chữa hay xây mới bởi vướng quy hoạch bô xít.
Hình thành từ năm 1998, sau gần 30 năm hoạt động, Trường tiểu học Kim Đồng (xã Nghĩa Trung) hiện có 1 cơ sở chính và 6 điểm lẻ với 26 lớp học, 952 học sinh. Do đã đưa vào sử dụng nhiều năm, nhiều phòng học đã xuống cấp nghiêm trọng, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn cho cả thầy cô và học sinh.
Nhiều vết nứt xuất hiện trên tường phòng học tại Trường tiểu học Kim Đồng
ẢNH: HOÀNG GIÁP
Dẫn phóng viên Thanh Niên đến các lớp học trong điểm trường chính, thầy Phạm Viết Phan, Hiệu trưởng Trường tiểu học Kim Đồng, chỉ tay lên những vết nứt lớn trên tường, cột trụ, bàn ghế… đều đã xuống cấp, hư hỏng.
Thầy Phạm Viết Phan cho biết bàn ghế đã sử dụng hơn 20 năm nay, nhưng nhà trường vẫn cố gắng sửa chữa, chắp vá tạm cho các em học sinh học
“Các phòng học bị lún, tường thì nứt, hệ thống gạch nền, mái ngói đều hư hỏng, ảnh hưởng rất lớn đến công tác giảng dạy cũng như chất lượng giáo dục của nhà trường. Dù cơ sở vật chất xuống cấp, nhưng do nằm trong vùng quy hoạch bô xít, nên hiện nay chưa có phương án đầu tư, sửa chữa khiến nhà trường hết sức lo lắng”, thầy Phan chia sẻ.
Trụ mái hiên của phòng học bất ngờ bị đổ sập đã được thay thế tạm bằng cột sắt
Đáng chú ý, tại điểm trường thôn 5, xã Nghĩa Trung của Trường tiểu học Kim Đồng, một sự cố nguy hiểm đã xảy ra vào tháng 9.2025, khi một cột trụ ngoài hiên lớp học bất ngờ đổ sập.
“May hôm đấy các cháu không đi học, nếu không chắc sẽ gây tai nạn. Giáo viên, học sinh giờ đi dạy và học trong môi trường không an toàn, thiếu thốn về cơ sở vật chất, thiếu ánh sáng. Rất mong các cấp lãnh đạo, cơ quan ban ngành sớm quan tâm để các cháu được học như các trường bạn”, thầy Phan kiến nghị.
Cũng do tình trạng thiếu phòng học, 3 năm qua, Trường tiểu học Kim Đồng buộc phải mượn 6 nhà văn hóa thôn để tổ chức dạy và học.
“Mỗi khi thôn có việc, phải lấy hội trường để làm việc, các cháu học sinh lại phải nghỉ. Cô, trò phải sắp xếp dọn dẹp bàn ghế, trả lại không gian cho thôn, sau đó tự sắp xếp lại để học. Việc nghỉ học cũng có thể xảy ra bất cứ ngày nào trong tuần, sau đó các cháu phải học bù vào thứ bảy hoặc chủ nhật”, thầy Phan nêu những khó khăn.
Tình trạng thiếu phòng học, phòng học xuống cấp cũng diễn ra tại Trường tiểu học Lê Văn Tám (xã Nghĩa Trung). Ngôi trường này cũng được xây dựng và đi vào hoạt động từ năm 1997, đến nay trường có 1 điểm trường chính, 4 điểm lẻ với 22 lớp học với 645 học sinh. Do mái ngói nhiều phòng học bị hư hỏng, từ nhiều năm trước, nhà trường đã xin thay thế tạm bằng mái tôn, trong thời gian chờ xin chủ trương xây trường mới.
Theo kế hoạch, dự án xây dựng Trường tiểu học Lê Văn Tám đã được cấp có thẩm quyền đưa vào kế hoạch đầu tư trung hạn 2021 – 2025 (thời điểm tỉnh Bình Phước cũ) với tổng mức đầu tư 27 tỉ đồng. Tuy nhiên, đầu năm 2024, dự án này và cả dự án xây mới Trường tiểu học Kim Đồng đều không thể xây dựng do nằm trong vùng quy hoạch bô xít.
Hiện nay, các phòng học tốt nhất của nhà trường đều được Ban giám hiệu sắp xếp, nhường cho học sinh học, và tận dụng các nhà kho, phòng học cũ hơn, ngăn ra làm nơi làm việc cho cán bộ, nhân viên trong trường. Dù vậy, do thiếu phòng học, nhà trường vẫn phải dựng thêm 1 phòng học tạm bằng tôn để đảm bảo đủ lớp.
“Phòng học của các em rất tạm bợ, trời nắng thì nóng bức, trời mưa thì tiếng ồn do mái tôn, các em không tập trung học được. Sân trường cũng hư hỏng, mùa nắng thì bụi, mùa mưa thì nước lênh láng, các em không có chỗ vui chơi”, cô Đường Thị Dung, giáo viên Trường tiểu học Lê Văn Tám, chia sẻ.
Cô Phạm Thị Loan, Hiệu trưởng Trường tiểu học Lê Văn Tám, cho biết nhà trường đã chủ động dặm vá những chỗ dột, trát lại những vết nứt nhỏ để đảm bảo an toàn cho giáo viên và học sinh. Tuy nhiên, đây chỉ là giải pháp tạm thời, nhà trường cũng đã nhiều lần kiến nghị lên UBND xã.
“Trước mắt, để chuẩn bị cho năm học tới (2026 – 2027) và đảm bảo an toàn, chúng tôi tiếp tục kiến nghị cấp trên cho phép xây dựng các phòng học theo hình thức nhà lắp ghép, nhà tiền chế. Về lâu dài, nhà trường rất mong sớm có phương án điều chỉnh quy hoạch hoặc bố trí quỹ đất mới để đầu tư xây dựng một ngôi trường khang trang, kiên cố hơn, giúp thầy cô và học sinh yên tâm giảng dạy, học tập”, cô Loan mong muốn.
Trao đổi với phóng viên Thanh Niên, ông Phan Minh Lâm, Phó chủ tịch UBND xã Nghĩa Trung, xác nhận thực trạng cơ sở vật chất xuống cấp ở 2 ngôi trường này.
Ông Lâm cho biết xã cũng đã kiến nghị tỉnh cho nâng cấp sửa chữa các phòng học hư hỏng, tuy nhiên hiện vẫn thiếu rất nhiều phòng học. Xã cũng đã có kế hoạch đưa vào đầu tư công năm 2026, làm bằng hình thức tiền chế, lắp ghép để đảm bảo việc dạy học trong thời gian ngắn hạn của các trường, do địa bàn xã đang vướng quy hoạch bô xít.
“Về lâu dài, xã đã có kiến nghị tỉnh và hiện nay tỉnh cũng có văn bản gửi Chính phủ để xem xét điều chỉnh quy hoạch 866 ra khỏi những vùng chưa khai thác, để địa phương có thể quy hoạch và xây dựng các trường này đảm bảo trong thời gian tới”, ông Lâm nói.
Ngày 6.5, Trung tâm y tế Quân dân y đặc khu Côn Đảo (TP.HCM) chính thức triển khai kỹ thuật chạy thận nhân tạo, do Bệnh viện Thống Nhất trực tiếp hỗ trợ triển khai và chuyển giao chuyên môn. Trong ngày đầu tiên, đã 3 người bệnh suy thận mạn được chạy thận nhân tạo, trong đó có 1 người dân địa phương và 2 du khách.
Theo Sở Y tế TP.HCM, việc triển khai thành công kỹ thuật chạy thận nhân tạo tiếp tục cho thấy mục tiêu đưa chuyên gia đến với người dân thay vì buộc người dân phải đi tìm chuyên gia đang từng bước trở thành hiện thực. Đây cũng là định hướng phát triển hệ thống y tế TP.HCM theo mô hình "đa tầng - đa cực - đa trung tâm". Trong đó, người dân ở vùng biển đảo, vùng xa vẫn được tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng ngay tại địa phương mình sinh sống.
Lãnh đạo Sở Y tế TP.HCM cho biết, trước đây, các bệnh nhân suy thận mạn buộc phải rời đảo vào đất liền để lọc máu định kỳ. Nhiều người phải thuê trọ hoặc tạm cư kéo dài nhiều năm chỉ để duy trì sự sống. Không ít gia đình phải chấp nhận cảnh chia cắt, phát sinh chi phí lớn và áp lực tâm lý kéo dài.
Việc triển khai thành công kỹ thuật chạy thận nhân tạo ngay tại Côn Đảo không chỉ mang ý nghĩa chuyên môn mà còn là một bước tiến rất nhân văn, giúp người bệnh được tiếp tục điều trị ngay nơi mình sinh sống, giảm bớt gánh nặng kinh tế và cảnh ly hương kéo dài.
Đặc biệt, những người bệnh suy thận đang chạy thận nhân tạo định kỳ ở các tỉnh từ nay có thể an tâm hơn khi đến du lịch, công tác hoặc lưu trú ngắn ngày tại đặc khu Côn Đảo.
Côn Đảo khởi đầu có 2 máy chạy thận nhân tạo. Lãnh đạo Sở Y tế đề nghị đơn vị nâng cao chất lượng chuyên môn, làm chủ kỹ thuật, từng bước nâng quy mô lên 8 máy nhằm đáp ứng tốt hơn nhu cầu điều trị của người dân và du khách.
Theo TS-BS Nguyễn Văn Vĩnh Châu, Phó giám đốc Sở Y tế, từ tháng 9.2025 đến nay, chương trình luân phiên bác sĩ chuyên khoa tay nghề cao từ các bệnh viện hàng đầu của TP.HCM ra công tác tại Côn Đảo đã mang lại những kết quả rõ nét.
Cụ thể, số lượt khám, chữa bệnh tăng mạnh, từ khoảng 80 lượt/ngày lên trên 150 lượt/ngày, có thời điểm vượt 200 lượt.
Nhiều kỹ thuật chuyên môn trước đây chưa từng triển khai đã được thực hiện thành công. Hàng chục ca phẫu thuật, trong đó có nhiều ca nặng và phức tạp, đã được xử trí kịp thời tại chỗ. Các lĩnh vực nhi khoa, sản khoa và điều trị bệnh mạn tính đều có những chuyển biến tích cực, góp phần giảm đáng kể nhu cầu chuyển tuyến và gánh nặng cho người bệnh.
Theo đó, TP.HCM tiếp tục rà soát, đơn giản hóa thủ tục hành chính trong quản lý, phát triển vật liệu xây dựng và khai thác khoáng sản làm nguyên liệu sản xuất vật liệu xây dựng, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp hoạt động theo quy định.
Đồng thời xây dựng và triển khai đề án phát triển vật liệu xây dựng TP.HCM đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050 nhằm thống nhất quản lý hoạt động đầu tư, sản xuất, kinh doanh vật liệu xây dựng trên địa bàn.
TP.HCM sẽ xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu số và bản đồ tài nguyên khoáng sản thống nhất trên toàn địa bàn, bảo đảm liên thông, đồng bộ giữa các nguồn vật liệu (đá, cát san lấp, cát biển), phục vụ điều tiết hiệu quả nguồn cung, giảm phụ thuộc vào nguồn cung ngoài địa bàn.
Nghiên cứu, xây dựng cơ chế đặc thù của TP.HCM và cơ chế phối hợp liên ngành, liên vùng nhằm bảo đảm cung ứng vật liệu san lấp cho các công trình hạ tầng trọng điểm quốc gia trên địa bàn thành phố.
Tập trung rà soát, tháo gỡ các vướng mắc về thể chế, quy hoạch và cơ chế phối hợp liên tỉnh, liên vùng nhằm khơi thông các nguồn lực, nhất là nguồn cung vật liệu san lấp, bảo đảm đáp ứng kịp thời, đúng tiến độ cho các công trình hạ tầng giao thông và các dự án trọng điểm quốc gia trên địa bàn TP.
TP.HCM cũng đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý, ứng dụng hệ thống giám sát hành trình (GPS), biên lai điện tử trong hoạt động khai thác, vận chuyển nhằm kiểm soát chặt chẽ nguồn gốc, tải trọng và hạn chế thất thoát tài nguyên.
Cùng với đó, siết chặt kỷ luật, kỷ cương trong quản lý, điều hành, gắn trách nhiệm của tổ chức, cá nhân với kết quả bảo đảm nguồn cung vật liệu xây dựng và tiến độ thực hiện các dự án.
Tăng cường thanh tra, kiểm tra, giám sát và xử lý nghiêm các vi phạm pháp luật trong lĩnh vực vật liệu xây dựng và khoáng sản làm vật liệu xây dựng, kiểm soát chặt chẽ các hành vi gây ô nhiễm môi trường, đầu cơ, găm hàng, thao túng giá trên thị trường vật liệu xây dựng.
Phát biểu kết luận, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nêu rõ việc tổng kết là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng, có ý nghĩa rất lớn cả về lý luận, thực tiễn, chính trị, tư tưởng và tổ chức; thể hiện trách nhiệm của Ban Chấp hành T.Ư Đảng khóa XIV đối với sự nghiệp cách mạng của Đảng Cộng sản VN trong giai đoạn 100 năm đầu tiên ra đời và lãnh đạo đất nước.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước lưu ý tổng kết 100 năm Đảng lãnh đạo cách mạng VN, không phải là kể lại các sự kiện lịch sử theo trình tự thời gian. Điều quan trọng là phải trả lời được những câu hỏi lớn: vì sao Đảng ta có thể lãnh đạo dân tộc vượt qua những bước ngoặt lịch sử, đạt được những thành tựu vĩ đại; đâu là những nhân tố quyết định thắng lợi của cách mạng VN; nếu không phải là Đảng Cộng sản VN, nếu không phải là Bác Hồ lãnh đạo đất nước trong giai đoạn đó thì sự nghiệp giải phóng dân tộc, thống nhất và phát triển đất nước có thành công rạng rỡ như ngày hôm nay không; những bài học có tính quy luật nào cần được đúc rút, kế thừa và phát triển trong giai đoạn mới; những hạn chế, khuyết điểm nào cần được nhìn thẳng, nói rõ, đánh giá khách quan để sửa chữa và khắc phục; đâu là tầm nhìn phát triển của đất nước trong 100 năm tới; những trụ cột nào bảo đảm cho sự vững bền của Đảng, sự trường tồn của dân tộc và chế độ.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước chỉ rõ cần tiếp tục cụ thể hóa trong đề cương chi tiết để thể hiện được những thông điệp cốt lõi, xuyên suốt, mang tầm nhìn chiến lược bắt kịp thời đại của Đảng, nâng tầm báo cáo tổng kết trở thành một bản tuyên ngôn phát triển của Đảng ta trong kỷ nguyên mới. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu phải kết hợp nhuần nhuyễn giữa lý luận và thực tiễn. Đề xuất cho tương lai phải dựa trên bằng chứng khoa học, dự báo xu thế và yêu cầu phát triển đất nước. Tổng kết lần này phải có chiều sâu lịch sử, có tầm cao lý luận và có sức gợi mở kiến tạo cho tương lai.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng nhấn mạnh cần tham khảo kinh nghiệm quốc tế, trên tinh thần độc lập, khách quan, cầu thị, chọn lọc, phù hợp với điều kiện VN, tuyệt đối không rập khuôn, giáo điều, sao chép máy móc, không thay thế thực tiễn VN bằng kinh nghiệm của nước khác.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị Ban Chỉ đạo và Tổ Biên tập khẩn trương rà soát, hoàn thiện phân công nhiệm vụ theo các nhóm công việc phù hợp, thực chất. Các trưởng nhóm tổng kết phải chỉ đạo, phân công rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thời hạn. Không phân công theo kiểu dàn đều cho đủ thành phần; không để chồng chéo giữa các nhóm; cũng không để bỏ sót những vấn đề quan trọng.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước lưu ý vừa triển khai tổng kết, vừa tuyên truyền sâu rộng. Công tác tuyên truyền phải sâu sắc, sinh động, thuyết phục, tránh khô cứng, một chiều, khẩu hiệu. Phải khơi dậy niềm tự hào dân tộc, niềm tin vào Đảng, vào bản lĩnh, trí tuệ VN, vào con đường đi lên chủ nghĩa xã hội và tương lai phát triển của đất nước; kiên quyết đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, xuyên tạc lịch sử, phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng, chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
Trong quá trình tổng kết phải thật sự cầu thị, khách quan, khoa học; thành tựu phải nói cho đúng, cho đủ, có sức thuyết phục. Hạn chế, khuyết điểm cũng phải nhìn thẳng, đánh giá đúng, phân tích nguyên nhân, nhất là nguyên nhân chủ quan. Tổng kết để tự hào, nhưng không phải để tự mãn; tổng kết để khẳng định, nhưng không né tránh những vấn đề đặt ra. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh tinh thần là khẩn trương nhưng chắc chắn, không vội vàng; khoa học nhưng không để chậm trễ; dân chủ nhưng có kỷ luật; phân công rõ nhưng phải phối hợp chặt chẽ; kế thừa nhưng phải bổ sung, phát triển; tổng kết quá khứ nhưng hướng tới tương lai.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước tin tưởng sẽ có một công trình đại tổng kết xứng tầm, đạt chất lượng cao, có giá trị lý luận và thực tiễn sâu sắc, phục vụ thiết thực cho việc hoạch định đường lối, chiến lược phát triển đất nước trong thời kỳ mới.
