Năm 2024, tỷ phú Elon Musk đệ đơn kiện cáo buộc công ty cũ OpenAI, CEO Sam Altman, Chủ tịch Greg Brockman và tập đoàn Microsoft – nhà đầu tư ban đầu vào OpenAI – phản bội sứ mệnh phi lợi nhuận.
Phiên xét xử, diễn ra tại tòa án liên bang California từ 28/4 và dự kiến kéo dài vài tuần tùy tiến độ tranh tụng, đánh dấu lần đầu Musk và Altman đối đầu tại tòa. Bồi thẩm đoàn 9 người sẽ cố vấn cho thẩm phán Yvonne Gonzalez Rogers về việc có chấp thuận các đề xuất của Musk hay không, bao gồm đưa OpenAI quay lại mô hình phi lợi nhuận, bãi nhiệm Altman và Brockman, đền bù 130 tỷ USD và nộp số tiền này vào quỹ phi lợi nhuận của OpenAI. Đây được xem là một trong những tranh chấp pháp lý quan trọng nhất của ngành AI, không chỉ xoay quanh quyền kiểm soát OpenAI mà còn đặt ra câu hỏi về sự cân bằng giữa lợi nhuận, trách nhiệm xã hội và an toàn trong phát triển trí tuệ nhân tạo.
Reuters đã tổng hợp những phát biểu của Elon Musk, CEO Tesla và SpaceX, khi ra làm chứng khoảng 7 tiếng tại tòa trong ba ngày 28-30/4.
Dù “từ thiện” không xuất hiện trong thông báo thành lập OpenAI vào cuối 2015, Musk liên tục dùng từ này để mô tả về công ty. Ông nói Altman và Brockman đã nuốt lời hứa giữ vững mô hình phi lợi nhuận.
“OpenAI được định sẵn là tổ chức từ thiện không mang lại lợi ích cho bất kỳ cá nhân nào. Nếu muốn, tôi đã có thể khởi đầu nó như một công ty tìm kiếm lợi nhuận”, tỷ phú nhấn mạnh.
CEO Tesla khẳng định ông đóng vai trò sống còn trong việc hình thành công ty, từ ý tưởng, tên gọi, nguồn lực đến vốn ban đầu. Ông cho biết đã trực tiếp thuyết phục nhà khoa học Ilya Sutskever rời Google để gia nhập OpenAI, bất chấp nỗ lực giữ chân của hai nhà đồng sáng lập Google Larry Page và Sergei Brin.
Ông cũng cho rằng OpenAI có được sức mạnh tính toán như hiện nay là nhờ mối quan hệ cá nhân giữa ông với CEO Microsoft Satya Nadella và CEO Nvidia Jensen Huang. “Người duy nhất có thể gọi và khiến Nadella nhấc máy chính là tôi”, ông nói.
Musk cho biết lý do lớn nhất thúc đẩy sự ra đời của OpenAI chính là sự thờ ơ của Larry Page đối với sự sinh tồn của nhân loại trước AI. Khi CEO Tesla bày tỏ lo ngại về nguy cơ AI có thể tiêu diệt loài người, Page gọi ông là “kẻ phân biệt giống loài” vì quan tâm đến con người hơn máy móc.
“Đối trọng của Google là gì? Đó phải là một tổ chức phi lợi nhuận nguồn mở”, tỷ phú giải thích ý tưởng khai sinh OpenAI.
Musk cho biết ông đã nhắn tin hỏi Altman cuối 2022 về khoản đầu tư 10 tỷ USD của Microsoft vào OpenAI, điều mà ông coi là hành động “treo đầu dê bán thịt chó”.
“Tôi đồng ý việc này mang lại cảm giác tồi tệ”, Altman trả lời, sau đó trao cho Musk cơ hội mua cổ phần của OpenAI. “Thành thật mà nói cảm giác giống như một khoản hối lộ”, tỷ phú Mỹ nhận xét.
Khi bị luật sư phía OpenAI chất vấn tại sao công ty xAI của Musk hoạt động vì lợi nhuận trong khi lại muốn OpenAI vận hành như tổ chức từ thiện, Musk đáp: “Các công ty vì lợi nhuận cũng có thể mang lại lợi ích cho xã hội”.
Với câu hỏi vì sao xAI lại sử dụng OpenAI để huấn luyện mô hình của mình nếu coi đó là mối nguy hiểm, Musk trả lời: “Việc sử dụng các AI khác để xác thực AI của bạn là một thực hành tiêu chuẩn”.
Tại phiên tòa, Musk cũng trả lời câu hỏi liên quan đến các phát biểu trước đây của ông về việc “xây dựng đội quân robot”.”Không, chúng tôi không sản xuất vũ khí”, ông nói, đồng thời khẳng định không kịch bản kiểu Terminator, bộ phim nổi tiếng của Hollywood, sẽ xuất hiện.
Không chỉ một lần, tỷ phú nhắc đến nguy cơ AI trở thành “kẻ hủy diệt”, khiến thẩm phán Rogers ngắt lời và yêu cầu ông không đề cập đến viễn cảnh “tuyệt chủng” trong vụ kiện. Bà cũng đưa ra phản bác đầy mỉa mai đối với luật sư của Musk:”Thật trớ trêu khi thân chủ của ông, bất chấp rủi ro như vậy, lại đang tạo ra một công ty hoạt động trong chính lĩnh vực đó”, thêm rằng nhiều người có lẽ “không muốn đặt tương lai nhân loại vào tay Musk”.
Phiên tòa được đánh giá đã phơi bày mâu thuẫn lớn đang tồn tại trong ngành công nghệ: những người dẫn đầu đang tạo ra AI nhanh hơn, thông minh hơn lại chính là những người lo ngại nhất về việc cuộc đua sẽ dẫn đến đâu.
Trong khi AI len lỏi vào đời sống hàng ngày thông qua công cụ như ChatGPT, những công ty tạo ra chúng vẫn chưa đạt được sự đồng thuận về mức độ nguy hiểm thực sự mà công nghệ này có thể gây ra. Một bên coi đây là công cụ thúc đẩy sáng tạo và năng suất, bên còn lại liên tục cảnh báo về rủi ro tồn vong khó xác định và khó kiểm soát.
Vụ kiện dự kiến tiếp tục kéo dài trong vài tuần tới và cấu trúc tương lai của lĩnh vực AI đang được đặt lên bàn cân.
Những năm gần đây, thể thao điện tử (Esports) Việt Nam ghi nhận nhiều dấu ấn quan trọng khi liên tục vô địch các giải PUBG Mobile Super League-Southeast Asia Fall 2025, PUBG Nations Cup 2025, giành nhiều huy chương vàng ở SEA Games.
Việt Nam là quốc gia đầu tiên đăng cai SEA Esports Nations Cup. Đội tuyển quốc gia thể thao điện tử Việt Nam sắp tham dự Esports Nations Cup 2026 (ENC 2026) quy mô toàn cầu.
Trong xu hướng đó, Báo Thanh Niên có buổi phỏng vấn ông Hans Jagnow, Giám đốc Quan hệ Câu lạc bộ, Đội tuyển Quốc gia và Tuyển thủ, Esports Foundation, về bản sắc Việt Nam trong ngành công nghiệp Esports cũng như cơ hội và thách thức để thể thao điện tử có thể đóng góp nhiều hơn cho nền kinh tế số.
* Việt Nam đang nổi lên như một thị trường Esports năng động ở Đông Nam Á. Từ góc nhìn của một tổ chức quốc tế như Esports Foundation, ông đánh giá như thế nào về thị trường này?
- Việt Nam đã xây dựng được một nền tảng thực sự ấn tượng cho Esports như: văn hóa thi đấu năng động; cộng đồng người hâm mộ đầy nhiệt huyết ở nhiều tựa game khác nhau; các tuyển thủ đang khẳng định dấu ấn trên đấu trường quốc tế. Điều này có thể thấy rõ qua các tuyển thủ thi đấu ở PUBG Mobile hay Liên Minh Huyền Thoại, những tài năng đã đạt đẳng cấp toàn cầu.
Điểm đáng chú ý của Việt Nam trong những năm gần đây là tốc độ tăng trưởng nhanh chóng. Quy mô của Mobile Esports đã mở rộng đáng kể và Việt Nam là một trong những thị trường thể hiện rõ xu hướng này. Vấn đề đặt ra hiện nay là làm thế nào để chuyển hóa nguồn năng lượng đó thành động lực phát triển bền vững trong dài hạn.
* So với các thị trường đang phát triển khác trong khu vực, đâu là những yếu tố khiến Việt Nam trở nên đặc biệt khi bước ra thị trường toàn cầu?
- Điểm khác biệt của Esports Việt Nam so với các nước trong khu vực là văn hóa thi đấu đã tồn tại sẵn ở cấp độ phong trào, không cần xây dựng từ đầu. Trong khi Indonesia có lợi thế về quy mô, Thái Lan có thế mạnh ở một số tựa game cụ thể, Việt Nam nổi bật nhờ sự kết hợp giữa chiều sâu cạnh tranh và sức mạnh cộng đồng.
* Vậy thì Esports có thể đóng góp gì cho nền kinh tế số Việt Nam?
- Theo báo cáo Global Games Market Report của Newzoo năm 2025, thị trường ngành game toàn cầu đạt gần 189 tỉ USD với 3,6 tỉ người chơi, vượt qua cả ngành điện ảnh và âm nhạc cộng lại. Esports là một phần trong ngành công nghiệp game.
Việt Nam có thể định vị như một quốc gia xuất khẩu tài năng, tương tự Hàn Quốc hay Trung Quốc. Các tuyển thủ và huấn luyện viên không chỉ thi đấu mà còn mang màu cờ sắc áo ra thế giới, thu hút dòng vốn đầu tư vào thị trường trong nước. Việc tham gia các giải đấu quốc tế như Esports Nations Cup sẽ giúp nâng cao vị thế, tăng độ nhận diện và cơ hội tiếp cận nhà tài trợ, đơn vị phát sóng và các nguồn đầu tư vào hạ tầng.
* Việt Nam đang đứng ở đâu trên bản đồ Esports toàn cầu? Theo ông, đâu là những bài học Việt Nam có thể tham khảo để có thể nắm bắt được những cơ hội trên?
- Các quốc gia xây dựng được hệ sinh thái Esports bền vững thường có một số điểm chung, đó là công nhận đây là một ngành công nghiệp chính thức, không chỉ là một sở thích. Họ có dòng vốn đầu tư ổn định vào đội tuyển, cùng lộ trình rõ ràng từ thi đấu phong trào đến chuyên nghiệp. Hàn Quốc là hình mẫu tiêu biểu. Ả Rập Xê Út cũng đang phát triển theo hướng này thông qua chiến lược quốc gia trong khuôn khổ Tầm nhìn 2030.
Việt Nam đã có nền tảng cộng đồng mạnh và nguồn nhân lực dồi dào. Bước tiếp theo là củng cố lớp "hạ tầng thể chế", bao gồm chuẩn hóa lộ trình phát triển, xây dựng cơ chế phúc lợi và định hướng nghề nghiệp cho tuyển thủ, cũng như thu hút dòng vốn đầu tư ổn định trong dài hạn. Đây sẽ là những yếu tố tạo ra khác biệt cho sự phát triển của hệ sinh thái.
* Theo ông, đâu là những "điểm nghẽn" lớn nhất khiến Esports Việt Nam chưa thể bứt phá lên nhóm dẫn đầu?
- Theo tôi, điểm nghẽn chung của nhiều quốc gia, không riêng Việt Nam, đó là việc đầu tư phát triển tuyển thủ vẫn còn hạn chế. Các khung quản trị nhằm tạo niềm tin cho nhà đầu tư và thương hiệu vẫn trong quá trình hoàn thiện. Bên cạnh đó, cầu nối giữa thi đấu phong trào và cơ hội chuyên nghiệp hiện chưa đủ rõ ràng. Những thách thức này không chỉ của riêng Việt Nam, nhưng việc giải quyết hiệu quả sẽ quyết định thị trường nào tiếp tục bứt phá và thị trường nào chững lại.
* Ngoài thi đấu chuyên nghiệp, ông đánh giá Việt Nam còn đang bỏ lỡ những mảnh ghép nào trong chuỗi giá trị Esports?
- Sản xuất nội dung và bản quyền truyền thông là hai lĩnh vực còn nhiều dư địa phát triển nhất. Việt Nam có nhiều cá nhân và tổ chức làm tốt, nhưng hạ tầng để sản xuất nội dung đạt chuẩn phát sóng quy mô lớn, cũng như tạo thành gói sản phẩm và thương mại hóa các nội dung đó thông qua các thỏa thuận bản quyền. Đây vẫn là mảnh đất màu mỡ, chưa được khai thác tương xứng với quy mô và tiềm năng thị trường.
Công nghệ nền tảng và năng lực dữ liệu cũng là những lĩnh vực cần được đầu tư. Việc hiểu rõ khán giả ngày càng quan trọng, đồng thời là yếu tố then chốt để mở rộng ra thị trường toàn cầu.
* Nhìn về 5 - 10 năm tới, ông kỳ vọng Việt Nam có thể đạt được vị trí nào trên bản đồ Esports toàn cầu?
- Việt Nam có cơ hội thực sự để trở thành một trong những cường quốc Esports hàng đầu thế giới với nền tảng tài năng và đam mê đã sẵn có. Để đạt được điều đó, có ba yếu tố then chốt:
Apple thường phát hành các bản cập nhật iOS lớn vào tháng 9 hằng năm, trong khi các bản sửa lỗi và vá lỗi bảo mật được tung ra liên tục trong suốt cả năm. Tuy nhiên, những bản cập nhật này có thể chiếm nhiều dung lượng lưu trữ, thường từ 7 đến 16 GB. Do đó, người dùng nên cân nhắc dọn dẹp dung lượng lưu trữ trước khi thực hiện cập nhật để giúp chiếc iPhone cũ hoạt động mượt mà hơn.
Khi iPhone sắp hết dung lượng lưu trữ, nhiều người có thể cảm thấy muốn bỏ qua các bản cập nhật iOS. Tuy nhiên, đây là một quyết định sai lầm.
Việc không cập nhật có thể ảnh hưởng đến hiệu suất và bảo mật của iPhone, đồng thời khiến người dùng bỏ lỡ các tính năng mới hữu ích. Mặc dù sự ảnh hưởng có thể không rõ ràng ngay lập tức, nhưng theo thời gian mọi người sẽ nhận thấy sự khác biệt. Một số ứng dụng có thể ngừng hoạt động sau vài năm và các lỗ hổng bảo mật chưa được vá sẽ khiến dữ liệu cá nhân gặp rủi ro.
Apple liên tục nỗ lực phát hiện và khắc phục các lỗ hổng bảo mật, đồng thời phát hành các bản vá lỗi cùng với các bản cập nhật. Những bản cập nhật này không chỉ mang đến các tính năng mới mà còn sửa lỗi và cải thiện bảo mật. Chẳng hạn, iOS 26.4 đã giới thiệu các biểu tượng cảm xúc mới và cải thiện độ chính xác của bàn phím, trong khi iOS 26.4.2 tập trung vào việc sửa lỗi và nâng cao bảo mật cho iPhone.
Đặc biệt, các bản cập nhật lớn như iOS 26 đã mang đến nhiều tính năng mới cho ứng dụng Tin nhắn, tích hợp Apple Intelligence và nâng cấp ứng dụng Bản đồ. Nếu không cập nhật iPhone, người dùng sẽ bỏ lỡ những tính năng này. Khi mà các cuộc tấn công mạng gia tăng và các vụ rò rỉ dữ liệu diễn ra thường xuyên, việc sử dụng phiên bản iOS lỗi thời và chưa được vá lỗi là một quyết định không khôn ngoan.
Chính vì vậy, hãy đảm bảo rằng người dùng luôn cập nhật iPhone của mình để bảo vệ dữ liệu và tận hưởng những tính năng mới nhất từ Apple.
Theo Android Authority, chủ các kênh YouTube cáo buộc Apple bí mật thu thập video từ nền tảng của họ để huấn luyện các mô hình AI mà không có sự cho phép, không trả tiền và không ghi công.
Vụ kiện liên quan đến các kênh như h3h3Productions, cùng các nhà sáng tạo nội dung về golf như Golfholics và MrShortGame Golf. Các nguyên đơn cho rằng Apple không chỉ đơn thuần liên kết đến nội dung mà còn vượt qua các biện pháp bảo vệ của YouTube để tải xuống và sử dụng video trực tiếp. Họ lập luận rằng hành động này vi phạm Đạo luật Bản quyền Thiên niên kỷ Kỹ thuật số (DMCA), vốn cấm hành vi vượt qua các hệ thống bảo vệ tài liệu có bản quyền.
Đơn kiện cũng chỉ ra rằng Apple đã thu được lợi nhuận đáng kể từ việc sử dụng nội dung của các nhà sáng tạo để xây dựng hệ thống AI của mình mà không bồi thường cho những người đã tạo ra các video đó. Vụ kiện nhấn mạnh đến bộ dữ liệu có tên Panda-70M, được các nhà nghiên cứu của Apple đề cập trong một bài báo năm 2025 về tạo video bằng AI. Panda-70M là một chỉ mục lớn gồm các video clip trên YouTube, được phân đoạn và sắp xếp theo URL, dấu thời gian và mã định danh.
Các nguyên đơn cho rằng việc truy cập các đoạn video này đồng nghĩa với hành vi vượt qua các biện pháp bảo vệ của YouTube, biến mỗi đoạn video thành một hành vi thu thập dữ liệu trái phép. Họ cũng khẳng định video của họ xuất hiện hàng trăm lần trong tập dữ liệu này.
Hiện tại, Apple chưa cung cấp thông tin chi tiết về cách họ xử lý dữ liệu, nhưng các tài liệu nghiên cứu của công ty xác nhận video từ YouTube đã được sử dụng trong quá trình huấn luyện AI. Vụ kiện đang yêu cầu bồi thường thiệt hại và có thể cả lệnh cấm đối với hành vi này.
