Chuyến thăm của Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi diễn ra vào ngày 1-3/5, theo lời mời của Thủ tướng Lê Minh Hưng. Đây là lần đầu tiên bà Takaichi thăm Việt Nam kể từ khi nhậm chức vào tháng 10/2025.
Đón đoàn tại sân bay quốc tế Nội Bài có Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Đặng Xuân Phong, Thứ trưởng Ngoại giao Nguyễn Minh Vũ, Đại sứ Việt Nam tại Nhật Bản Phạm Quang Hiệu cùng các cán bộ của Bộ Ngoại giao, Văn phòng Chính phủ, theo TTXVN.
Tháp tùng Thủ tướng Takaichi có Phó Chánh Văn phòng Nội các Sato Kei, Tổng Thư ký Ban An ninh Quốc gia Ichikawa Keiichi, Trợ lý Thủ tướng Uno Yoshimasa, Cố vấn đặc biệt Văn phòng Nội các Iijima Isao, Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam Ito Naoki, Thư ký phụ trách Quan hệ công chúng Saiki Kozo, Thư ký Thủ tướng Iida Yuji, Thứ trưởng Ngoại giao Namazu Hiroyuki và các thứ trưởng khác.
Bà Takaichi, sinh năm 1961, là nữ thủ tướng đầu tiên trong lịch sử Nhật Bản. Bà tốt nghiệp cử nhân ngành kinh doanh tại Đại học Kobe. Bà từng giữ các chức vụ bộ trưởng phụ trách những lĩnh vực nội vụ, truyền thông, an ninh kinh tế, chính sách khoa học, công nghệ, vũ trụ, sở hữu trí tuệ.
Trong cuộc gặp gỡ báo chí tại Hà Nội ngày 28/4, Đại sứ Naoki cho biết chuyến thăm lần này thể hiện sự coi trọng mối quan hệ Nhật – Việt của cá nhân Thủ tướng Takaichi cũng như của chính phủ Nhật Bản. Điều này cũng thể hiện sự coi trọng, đánh giá cao vai trò của Việt Nam trên trường quốc tế.
Ông Naoki cho biết chuyến thăm nhằm củng cố và xây dựng mối quan hệ tin cậy giữa lãnh đạo hai nước. Hai bên sẽ thảo luận về các lĩnh vực hợp tác quan trọng trong thời gian tới như kinh tế, năng lượng và giao lưu nhân dân.
Việt Nam – Nhật Bản thiết lập quan hệ ngoại giao từ năm 1973 và trở thành Đối tác Chiến lược Toàn diện năm 2023. Nhật Bản là nước tài trợ ODA và là đối tác hợp tác lao động lớn nhất, nhà đầu tư số 3, đối tác du lịch và thương mại lớn thứ 4 của Việt Nam.
Kim ngạch xuất nhập khẩu song phương năm 2025 đạt hơn 51,43 tỷ USD. Đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam cho biết tính riêng kim ngạch từ tháng 1 đến tháng 3 năm nay đã tăng 12,7% so với cùng kỳ năm ngoái và kỳ vọng đạt 60 tỷ USD vào năm 2027.
Lũy kế đến ngày 31/1/2026, Nhật Bản có 5.722 dự án đầu tư có hiệu lực với tổng vốn đăng ký 78,9 tỷ USD, đứng thứ 3/153 quốc gia và vùng lãnh thổ có đầu tư tại Việt Nam.
Trong lĩnh vực bán dẫn, Việt Nam đặt mục tiêu đào tạo 500 nghiên cứu sinh tiến sĩ từ nay đến năm 2030 và Nhật Bản tuyên bố sẽ tiếp nhận khoảng một nửa trong số đó, thông qua các chương trình nghiên cứu hợp tác quốc tế.
Có hơn 680.000 người Việt sống tại Nhật Bản, là cộng đồng người nước ngoài lớn thứ hai tại nước này.
CNN ngày 23/4 dẫn lời các nguồn tin am hiểu tình hình cho biết quân đội Mỹ đang xem xét những phương án tác chiến và mục tiêu mới, trong đó có "linh động nhắm mục tiêu" vào các lực lượng Iran triển khai quanh eo biển Hormuz, trong trường hợp lệnh ngừng bắn giữa Washington và Tehran kết thúc mà không có thỏa thuận.
Trong số mục tiêu tiềm năng có xuồng cao tốc, phương tiện rải thủy lôi và những khí tài phi đối xứng mà Iran dùng để phong tỏa tuyến hàng hải này.
Ở giai đoạn đầu xung đột, Mỹ đã tập kích loạt vị trí của hải quân Iran, phần lớn nằm ngoài eo biển Hormuz, nhằm mở đường tấn công sâu hơn vào lãnh thổ đối phương. Trong khi đó, kế hoạch tác chiến mới dự kiến tập trung vào khu vực xung quanh tuyến hàng hải chiến lược này.
Theo CNN, lượng lớn tên lửa phòng thủ bờ của Iran vẫn còn nguyên vẹn sau hơn 6 tuần chiến sự. Tehran cũng còn nhiều xuồng cao tốc và tàu thuyền nhỏ, có thể tấn công phương tiện đi qua eo biển Hormuz và làm phức tạp thêm nỗ lực của Washington nhằm mở lại tuyến hàng hải này.
Các nguồn tin, trong đó có một nhà môi giới vận tải biển cấp cao, đánh giá chiến dịch nhằm vào mạng lưới phòng thủ Iran quanh eo biển Hormuz khó có thể giúp mở lại tuyến hàng hải này trong thời gian ngắn.
"Trừ khi có thể chứng minh chắc chắn rằng 100% sức mạnh quân sự Iran đã bị phá hủy hoặc Mỹ có thể giảm thiểu rủi ro bằng năng lực của mình, mọi chuyện sẽ phụ thuộc vào việc Tổng thống Donald Trump sẵn sàng chấp nhận rủi ro đến mức nào và bắt đầu thúc đẩy tàu thuyền đi qua khu vực", theo một nguồn tin.
Quân đội Mỹ cũng có thể thực hiện lời đe dọa tấn công mục tiêu lưỡng dụng và hạ tầng trọng yếu của Iran, trong đó có cơ sở năng lượng, các nguồn tin cho biết.
Ngoài ra, Mỹ còn có khả năng nhắm vào năng lực quân sự còn lại của Iran như tên lửa, bệ phóng, cơ sở công nghiệp quốc phòng chưa bị phá hủy hoặc đã được di dời đến nơi khác sau khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực. Ước tính Iran còn giữ được một nửa số bệ phóng tên lửa và hàng nghìn máy bay không người lái (UAV) tự sát sau 6 tuần xung đột.
Một kế hoạch khác là nhắm vào lãnh đạo quân đội Iran và những người mà Mỹ cho là đang cản trở quá trình đàm phán. Một nguồn tin cho biết trong số này có tư lệnh Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) Ahmad Vahidi.
Khi được hỏi về thông tin trên, một quan chức Lầu Năm Góc từ chối bình luận với lý do bảo đảm an ninh tác chiến. "Quân đội Mỹ vẫn tiếp tục cung cấp cho Tổng thống Trump các lựa chọn và tất cả đang được xem xét", quan chức này cho hay.
CNN thêm rằng ông Trump dường như đang thận trọng với phương án tái khởi động chiến dịch nhằm vào Iran và muốn tìm kiếm giải pháp ngoại giao. Tuy nhiên, nhiều nguồn tin cho biết lãnh đạo Mỹ không gia hạn ngừng bắn vô thời hạn và quân đội sẽ sẵn sàng tiếp tục tấn công nếu được lệnh.
Iran ngày 18/4 tuyên bố tái áp đặt kiểm soát ở eo biển Hormuz, đảo ngược thông báo mở cửa hoàn toàn cho tàu thương mại đưa ra một ngày trước đó. Trong khi đó, hải quân Mỹ cũng thực thi lệnh phong tỏa bên ngoài vịnh Oman, cảnh báo sẽ bắt giữ bất cứ tàu nào đến hoặc rời đi từ cảng Iran, cũng như đã nộp phí cho Tehran.
Tình trạng này khiến các tàu thương mại đối mặt với vòng "phong tỏa kép" khi hoạt động ở eo biển Hormuz. Căng thẳng tại tuyến hàng hải trọng yếu này vẫn ở mức cao dù Mỹ ngày 21/4 gia hạn lệnh ngừng bắn nhằm tạo điều kiện cho các nỗ lực đàm phán.
Hai nguồn tin cho biết chính quyền Tổng thống Trump đã đánh giá thấp ý định của Iran phong tỏa tuyến hàng hải trọng yếu, do đó không triển khai đủ lực lượng để ngăn chặn hoặc đáp trả.
Bộ Ngoại giao Pakistan ngày 4/5 ra tuyên bố rằng 22 thành viên thủy thủ đoàn trên tàu container Touska, bị Mỹ bắt hồi tháng trước, đã được đưa tới Pakistan hôm 3/5. Thủy thủ đoàn sẽ được bàn giao cho chính quyền Iran trong ngày hôm nay.
"Tàu Iran cũng sẽ được đưa trở lại vùng biển thuộc lãnh thổ Pakistan để trả lại cho chủ sở hữu ban đầu sau khi được sửa chữa", tuyên bố cho biết thêm.
Pakistan mô tả động thái này là "biện pháp xây dựng lòng tin" từ phía Mỹ, thêm rằng quá trình hồi hương tàu cùng thủy thủ đoàn đang được thực hiện với sự phối hợp của cả Washington và Tehran.
Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 19/4 nói rằng tàu hàng Touska treo cờ Iran đã cố gắng vượt vòng phong tỏa của hải quân Mỹ, nhưng không thành công. Tàu khu trục Mỹ USS Spruance sau đó bám theo Touska và yêu cầu dừng lại, nhưng thủy thủ đoàn Iran từ chối tuân lệnh, nên chiến hạm Mỹ đã bắn thủng phòng máy của phương tiện.
Washington và Tehran vẫn duy trì lệnh ngừng bắn, song triển vọng đạt được thỏa thuận hòa bình lâu dài vẫn chưa rõ ràng. Trong khoảng thời gian này, hai nước tiếp tục mâu thuẫn về vấn đề quanh eo biển Hormuz.
Kể từ khi xung đột nổ ra, Iran đã phong tỏa eo biển Hormuz với hầu hết tàu thuyền, ngoại trừ tàu của nước này và một số quốc gia "thân thiện", trong khi Mỹ áp đặt phong tỏa ngược lại lên mọi cảng biển của Iran từ ngày 13/4.
Tổng thống Trump ngày 3/5 thông báo khởi động chiến dịch "Dự án Tự do" nhằm dẫn đường cho tàu hàng qua eo biển Hormuz, gọi đây là "cử chỉ nhân đạo từ Mỹ và Iran".
Tuy nhiên, Chủ tịch Ủy ban An ninh Quốc gia Quốc hội Iran Ebrahim Azizi đã cảnh báo sẽ coi bất kỳ nỗ lực nào của Mỹ nhằm can thiệp vào eo biển Hormuz là hành động vi phạm lệnh ngừng bắn.
Khi đang nằm nhà dưỡng sức sau trận ốm, Dawn Zuidgeest-Craft, khi đó 7 tuổi, sống ở Levittown, bang New York, đã nhận được món quà làm thay đổi cuộc đời là chiếc kính hiển vi. Cô bé Zuidgeest-Craft say mê quan sát sâu bọ, lá cây dưới ống kính đến mức người mẹ Paula Wesner đã dự đoán con gái sau này sẽ trở thành bác sĩ.
Ngoài 30 tuổi, Zuidgeest-Craft đã có trong tay nhiều bằng cấp từ trường điều dưỡng và hài lòng với công việc điều dưỡng thực hành, trong lúc nuôi dạy hai con là Ginger và Sean. Bà dự định sẽ vào trường y để trở thành bác sĩ vào năm 40 tuổi. Tuy nhiên, mục tiêu bị trì hoãn khi bà ly hôn và tái hôn vài năm sau, quyết định sinh thêm hai con với chồng mới ở tuổi 42 và 49.
Bà từng nghĩ có lẽ không bao giờ trở thành bác sĩ được nữa, mãi cho đến năm 2020, khi chồng suýt chết vì xuất huyết não. Hai vợ chồng xem lại danh sách những việc muốn làm trước khi nhắm mắt xuôi tay.
Chồng của Zuidgeest-Craft, ông Carl Craft, muốn đi du lịch. Còn Zuidgeest-Craft, khi đó 69 tuổi, nói rằng muốn học làm bác sĩ.
"Sự kiện ấy khiến tôi nhận ra 'Chúa ơi, cuộc đời này thật ngắn ngủi'", bà nói. "Ông ấy thì nghĩ tôi bị điên".
Hai ông bà đều hoàn thành được ưu tiên trong danh sách của mình. Bà Zuidgeest-Craft ghi danh vào trường y St. James ở Anguill, lãnh thổ hải ngoại của Anh ở Caribe, một ngôi trường không yêu cầu kỳ thi MCAT (kỳ thi đầu vào trường y), sử dụng tiền từ quỹ hưu trí để chi trả học phí. Bà thực tập lâm sàng tại Chicago, Tây Virginia và Nam Texas, còn ông Craft luôn đi cùng vợ.
Việc rời xa gia đình để đi học y khiến Zuidgeest-Craft cảm thấy có lỗi, trong khi các con cũng lo lắng bà sẽ không hòa nhập được. Nhưng Zuidgeest-Craft luôn tự nhớ lại lời động viên của em gái: "Chị đã luôn chăm sóc cho mọi người, cuối cùng thì chị cũng được làm điều mình muốn rồi".
Bà từng nghĩ tới chuyện bỏ học sau khi trượt bài kiểm tra hóa sinh trong năm đầu tiên. Nhưng bất chấp việc lớn hơn hầu hết các bạn cùng lớp 40-50 tuổi, bà vẫn gắn kết với họ qua các buổi tập yoga buổi sáng trên bãi biển cũng như tâm trạng lo lắng khi thi cử. Bà còn dạy kèm cho bạn học về giải phẫu và sinh lý học, đồng thời tổ chức các buổi chiếu phim ảnh thập niên 1980.
"Tôi cho rằng tất cả các bạn học đều yêu quý Dawn", Jesse Oswald, 33 tuổi, bạn cùng lớp của Zuidgeest-Craft, nói.
Oswald sống cùng vợ chồng Zuidgeest-Craft trong một căn hộ hai phòng ngủ trong đợt thực tập lâm sàng tại Chicago vào năm 2024 và 2025.
Cuối tháng này, người phụ nữ 72 tuổi sẽ nhận bằng bác sĩ với tư cách là sinh viên lớn tuổi nhất từng tốt nghiệp của trường. Bà sẽ tiếp tục chương trình nội trú ba năm chuyên ngành y học gia đình tại một bệnh viện ở phía tây Michigan vào tháng 7.
"Khi phải làm việc vì kế sinh nhai, bạn cảm thấy mình bắt buộc phải làm công việc này để trả tiền thuê nhà", người bà đã có ba cháu nói. "Còn tôi, tôi muốn làm bác sĩ vì thực sự yêu thích công việc này".
Bà sẽ đón sinh nhật 73 tuổi vào tháng 7 tới và đang nghĩ tới mục tiêu tiếp theo là hiện đại hóa chương trình giảng dạy của trường y, bất chấp khối lượng công việc hiện tại.
"Tôi thấy mình tràn đầy sức sống khi được làm trong ngành y", bà nói.
