Theo Hãng tin AFP ngày 1-5, truyền thông nhà nước Myanmar cho biết bà Aung San Suu Kyi đã được chuyển sang hình thức quản thúc tại gia.
Đài truyền hình nhà nước MRTV thông báo phần án còn lại của bà Suu Kyi đã được “giảm nhẹ và thi hành tại nơi cư trú được chỉ định”.
Hiện chưa có thông tin chính thức về địa điểm cụ thể, song một nguồn tin cho rằng nhiều khả năng bà sẽ bị quản thúc tại một nơi ở thủ đô Naypyidaw.
Một nguồn tin cảnh sát tại Naypyidaw cũng tiết lộ lực lượng an ninh đã được lệnh “tăng cường kiểm soát” tại một số khu vực của thủ đô ngay trong tối 30-4.
Theo nguồn tin này, nơi cư trú được chỉ định vẫn sẽ nằm dưới sự giám sát chặt chẽ của chính quyền.
Trước đó ngày 17-4, Tổng thống Myanmar Min Aung Hlaing đã quyết định ân xá cho cựu Tổng thống Win Myint, đồng thời giảm 1/6 bản án đối với bà Aung San Suu Kyi.
Người phát ngôn Liên hợp quốc Stephane Dujarric nhận định đây là “một bước đi có ý nghĩa” nhằm tạo điều kiện cho tiến trình chính trị đáng tin cậy.
Các luật sư của bà Suu Kyi cũng hoan nghênh quyết định này, tuy nhiên khẳng định chưa nhận được bất kỳ thông báo trực tiếp nào mà chỉ nắm thông tin qua báo chí.
Trong khi đó, con trai bà Aung San Suu Kyi, ông Kim Aris cho rằng thông báo trên vẫn chưa giúp xoa dịu lo lắng về tình trạng sức khỏe của mẹ ông, thậm chí chưa thể xác nhận bà còn sống.
Theo Hãng tin Reuters, tại cuộc họp báo thường kỳ ngày 8-5, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Lâm Kiếm (Lin Jian) cho biết có công dân Trung Quốc trên chiếc tàu bị tấn công, nhưng hiện chưa ghi nhận trường hợp thương vong nào trong thủy thủ đoàn.
Hôm 7-5, trang Caixin tường thuật một tàu chở sản phẩm dầu mỏ thuộc sở hữu Trung Quốc, trên thân có dòng chữ "China Owner & Crew" (chủ tàu và thủy thủ đoàn Trung Quốc), đã bị tấn công gần eo biển Hormuz vào ngày 4-5.
Vụ tấn công xảy ra trước cuộc gặp giữa Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị và người đồng cấp Iran Abbas Araghchi tại Bắc Kinh vào hôm 6-5, trong đó hai bên thảo luận về việc mở lại eo biển Hormuz.
Trung Quốc vẫn là một trong những khách hàng lớn mua dầu mỏ của Iran kể từ khi cuộc xung đột giữa Mỹ, Israel với Iran nổ ra hôm 28-2, với lượng nhập khẩu từ Iran trong tháng 3 gần như không bị ảnh hưởng.
Hiện chưa có cơ quan nào xác nhận chính thức tên con tàu nói trên.
Ông Lâm Kiếm chỉ nói rằng: "Theo thông tin hiện có đến thời điểm này, tàu chở dầu bị tấn công là tàu treo cờ Quần đảo Marshall và chở các thành viên thủy thủ đoàn người Trung Quốc".
Các nguồn tin an ninh hàng hải cho rằng con tàu bị hư hại là tàu chở hóa chất và sản phẩm dầu mỏ treo cờ Quần đảo Marshall mang tên JV Innovation. Hôm 4-5, tàu này đã thông báo với các tàu lân cận rằng trên boong có xảy ra hỏa hoạn.
Sự việc xảy ra ngoài khơi Các Tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất (UAE), gần cảng Mina Saqr.
Cuộc xung đột giữa Mỹ và Iran đã khiến hàng trăm tàu và khoảng 20.000 thủy thủ bị mắc kẹt trong vịnh Ba Tư, trong khi hoạt động tàu thuyền qua eo biển Hormuz bị gián đoạn nghiêm trọng do các vụ tấn công nhằm vào tàu thuyền tái diễn trong tuần này.
Lực lượng Mỹ và Iran tiếp tục tấn công nhau vào ngày 7-5, trong lúc Washington chờ phản hồi của Tehran với đề xuất do Mỹ đưa ra nhằm chấm dứt xung đột.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Lâm Kiếm nhấn mạnh eo biển Hormuz là tuyến đường được sử dụng cho hàng hải quốc tế. Bắc Kinh rất quan ngại về việc số lượng lớn tàu thuyền cùng thủy thủ đoàn đã bị cuốn vào xung đột và đang mắc kẹt trong khu vực.
Ông Lâm kêu gọi các bên liên quan xung đột có những biện pháp nhằm ngăn tình hình tại eo biển Hormuz trở nên tồi tệ hơn.
Ảnh vệ tinh thương mại chụp ngày 10/4 và được CNN phân tích hôm 14/4 cho thấy nỗ lực của Iran nhằm dọn dẹp lối vào các căn cứ tên lửa ngầm ở gần thành phố Khomeyn và Tabriz, trong đó các máy xúc đang hoạt động trên đống đổ nát và múc đất đá lên xe tải.
Sam Lair, chuyên gia cấp cao tại Trung tâm Nghiên cứu Không phổ biến vũ khí hạt nhân James Martin (CNS) ở Mỹ, cho rằng động thái này là điều đã được dự đoán trước. "Thỏa thuận ngừng bắn đồng nghĩa chấp nhận rằng đối phương sẽ khôi phục một phần năng lực quân sự mà bạn vừa phải tốn rất nhiều thời gian, công sức và tiền bạc để phá hủy", ông nói.
Lair nhận định đây là một phần trong kế hoạch vận hành các căn cứ tên lửa ngầm của Iran. "Điều này phù hợp với khái niệm hoạt động tổng thể của thành phố tên lửa, đó là chống chịu đòn tập kích phủ đầu, khai thông lối ra vào rồi phóng tên lửa trở lại", ông giải thích.
Giới chức Mỹ và Iran chưa bình luận về thông tin.
Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth tuần trước tuyên bố chương trình tên lửa của Iran đã bị "phá hủy về chức năng", trong đó tên lửa và bệ phóng đã "cạn kiệt, bị tàn phá và gần như hoàn toàn mất hiệu quả".
Dù vậy, Wall Street Journal ngày 10/4 dẫn các báo cáo của tình báo Mỹ cho rằng Iran vẫn có thể khôi phục một phần lực lượng tên lửa bất chấp các cuộc không kích liên tục của Mỹ và Israel trong 6 tuần xung đột.
Tuy hơn một nửa bệ phóng của Iran đã bị phá hủy, hư hại hoặc mắc kẹt trong các hầm ngầm bị đánh sập, nhiều bệ phóng vẫn có thể được sửa chữa hoặc đào lên để tiếp tục sử dụng, theo các quan chức Mỹ.
Giới chức Israel nói khoảng 2/3 bệ phóng tên lửa đạn đạo tại Iran đã bị vô hiệu hóa trong xung đột, song cũng lưu ý rằng Tehran có thể thu hồi nhiều bệ phóng đang bị chôn vùi dưới lòng đất sau các cuộc tập kích.
Cũng theo giới chức Mỹ và Israel, kho tên lửa Iran đã giảm khoảng một nửa so với trước khi xung đột bùng phát, song nước này vẫn còn hàng nghìn tên lửa đạn đạo tầm ngắn và tầm trung có thể được đưa ra khỏi nơi cất giấu hoặc lấy từ cơ sở dưới lòng đất.
"Các quan chức Israel nói rằng Iran còn hơn 1.000 trong tổng số 2.500 tên lửa tầm trung mà nước này ước tính sở hữu vào thời điểm chiến sự bùng phát. Phần còn lại đã được khai hỏa hoặc bị phá hủy", WSJ cho hay.
"Chúng tôi đang đưa ra thỏa thuận rất công bằng và hợp lý. Tôi hy vọng họ sẽ chấp nhận, nếu không Mỹ sẽ phá hủy mọi cây cầu và nhà máy điện ở Iran. Chúng tôi sẽ không đóng vai người tốt nữa. Iran sẽ sụp đổ nhanh chóng và dễ dàng", Tổng thống Donald Trump cho biết trong bài đăng trên mạng xã hội Truth Social hôm nay.
Ông Trump thêm rằng phái đoàn Mỹ sẽ đến thủ đô Islamabad của Pakistan vào tối 20/4 để đàm phán.
Đề cập đến tuyên bố tái phong tỏa eo biển Hormuz của Iran, Tổng thống Trump cho rằng "điều này thật kỳ lạ bởi chúng tôi đã đóng cửa nó rồi". Ông cáo buộc Iran vi phạm thỏa thuận ngừng bắn với Mỹ khi khai hỏa nhằm vào một tàu của Pháp và một của Anh.
"Iran đang giúp Mỹ mà không hay biết. Họ chính là bên thiệt hại khi đóng cửa tuyến đường này với 500 triệu USD mỗi ngày, còn Mỹ không mất gì cả. Nhiều tàu đang đến bang Texas, Louisiana và Alaska của Mỹ để bốc hàng nhờ Lực lượng Vệ binh Hồi giáo Iran (IRGC)", ông Trump viết.
Giới chức Iran chưa bình luận về những phát biểu trên. Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher, trưởng đoàn đàm phán của nước này, ngày 18/4 nói hai bên "vẫn còn rất xa cuộc thảo luận cuối cùng".
Quân đội Mỹ hôm 13/4 bắt đầu nỗ lực ngăn chặn tàu thuyền đến và đi từ các cảng của Iran, hai ngày sau khi cuộc đàm phán ở Pakistan kết thúc mà không có kết quả và Tehran không mở lại eo biển Hormuz.
Ngày 17/4, Iran thông báo mở cửa eo biển Hormuz để hoan nghênh lệnh ngừng bắn giữa Israel và Lebanon có hiệu lực, song tiếp tục phong tỏa tuyến hàng hải này chỉ sau một ngày để đáp trả chiến dịch ngăn chặn cảng biển do Mỹ thực thi.
Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei sau đó tuyên bố Mỹ phong tỏa các cảng và bờ biển của Iran không chỉ vi phạm lệnh ngừng bắn do Pakistan làm trung gian, mà còn là "hành động bất hợp pháp, phạm tội và trừng phạt tập thể người dân".
Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran ngày 18/4 cho biết nước này đang xem xét "những đề xuất mới" từ Mỹ những ngày gần đây, nhưng chưa đưa ra phản hồi. Cơ quan này tuyên bố phái đoàn đàm phán của Tehran "sẽ không đưa ra bất kỳ nhượng bộ nào, dù là nhỏ nhất, và nỗ lực hết sức để bảo vệ lợi ích của quốc gia".
Trang tin Axios dẫn nguồn thạo tin cho biết Tổng thống Trump đã triệu tập cuộc họp cùng các quan chức nội các, tình báo và quân sự để bàn về cuộc khủng hoảng ở Hormuz cùng tiến trình đàm phán với Iran. Trả lời báo giới tại Nhà Trắng, ông Trump nói rằng Iran không được "tống tiền" Mỹ bằng cách liên tục thay đổi lập trường về eo biển Hormuz, nhưng thêm rằng hai bên đang đối thoại.
