Tại cuộc họp với Ngân hàng Nhà nước ngày 29/4, Thủ tướng Lê Minh Hưng yêu cầu ngành ngân hàng có cơ chế quản lý thị trường vàng hiệu quả với lộ trình phù hợp thực tế.
Theo Thủ tướng, người dân được quyền nắm giữ vàng như một mặt hàng, tài sản. Tuy nhiên, Nhà nước không khuyến khích việc này vì không tạo giá trị gia tăng cho nền kinh tế.
“Phải hạn chế tối đa tâm lý găm giữ và đầu cơ vàng”, Thủ tướng nói, thêm rằng khi nền tảng kinh tế vĩ mô ổn định, pháp lý minh bạch, dễ dự báo, người dân và doanh nghiệp sẽ giảm tích trữ vàng, chuyển sang sản xuất, kinh doanh hoặc gửi tiền vào ngân hàng. Từ đó, nhà điều hành có thể huy động nguồn lực cho tăng trưởng.
Hồi cuối tháng 1, Chính phủ yêu cầu Ngân hàng Nhà nước cần sớm hoàn thiện hồ sơ, xem xét đề xuất thành lập sàn hoặc sở giao dịch vàng quốc gia.
Mục tiêu tăng trưởng kinh tế từ nay đến 2030 được Quốc hội giao 10% trở lên mỗi năm, để Việt Nam vào nhóm 30 nền kinh tế có GDP hàng đầu thế giới. Dự kiến, tổng vốn cần huy động cho nền kinh tế gấp khoảng 1,7-2 lần nhiệm kỳ trước, trong khi ngân sách nhà nước chỉ đáp ứng khoảng 20-22%.
Thủ tướng Lê Minh Hưng nhìn nhận tình hình thế giới và khu vực thời gian tới diễn biến phức tạp, tác động nhanh, trực tiếp tới điều hành kinh tế vĩ mô. Do đó, việc điều hành chính sách tiền tệ (tỷ giá, lãi suất, tín dụng) trên nền tảng giữ ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và an toàn hệ thống tổ chức tín dụng.
“Ổn định kinh tế vĩ mô là móng nhà, phải gia cố vững chắc trước khi xây thêm tầng, cải tạo hay xây mới”, ông nói.
Về các nhiệm vụ thời gian tới, Thủ tướng yêu cầu Ngân hàng Nhà nước cùng các bộ, cơ quan xây dựng kịch bản điều hành cho cả năm, từng quý. Lãnh đạo Chính phủ lưu ý ngành ngân hàng điều hành tăng trưởng tín dụng linh hoạt, hướng dòng vốn vào các lĩnh vực sản xuất kinh doanh, ưu tiên, các động lực tăng trưởng.
Ngân hàng Nhà nước được giao sớm nghiên cứu sửa quy định về cấp tín dụng vượt giới hạn cho các dự án chiến lược, trọng điểm quốc gia, gắn với kiểm soát chất lượng tín dụng và đánh giá hiệu quả dự án. Họ cần tính toán kỹ, kiểm soát và giám sát tín dụng với các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro, trong đó nghiên cứu phân loại bất động sản để quy định các hạn mức phù hợp, khuyến khích phát triển nhà ở xã hội, khu công nghiệp…
Cơ quan này cùng Bộ Tài chính sửa quy định, có biện pháp phát triển thị trường vốn, Trung tâm tài chính quốc tế để giảm tải áp lực cho hệ thống ngân hàng. Chẳng hạn, Nghị định 153 về trái phiếu doanh nghiệp cần quy định rõ tiêu chí, tiêu chuẩn, điều kiện để tất cả tổ chức tín dụng đủ tiêu chuẩn được quản lý tài sản bảo đảm của trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ.
Tại đại hội cổ đông thường niên ngày 16/4, ông Phan Chiến Thắng, Phó tổng giám đốc Công ty cổ phần Masan High-tech Materials (MSR), cho rằng sau làn sóng tỷ phú nhờ trí tuệ nhân tạo (AI), giới siêu giàu tiếp theo sẽ là những người nắm giữ các vật liệu thiết yếu cho ngành này. Ông nhắc tới vonfram (tungsten), loại vật liệu đóng góp phần lớn trong cơ cấu doanh thu doanh nghiệp.
Do đó, MSR đặt mục tiêu doanh thu năm nay tới 20.300 tỷ đồng, tăng gần gấp 3. Còn lợi nhuận sau thuế khoảng 1.700-2.500 tỷ đồng, tăng hơn 150-220 lần so với năm ngoái.
Nhờ chịu nhiệt trên 3.400 độ C, độ cứng gần bằng kim cương và dẫn điện tốt, vonfram được dùng làm vật liệu kết nối vi mạch, hệ thống điện toán trong ngành bán dẫn và sản xuất đạn lĩnh vực quốc phòng. Vật liệu này hầu như không có giải pháp thay thế hoàn hảo, giá tăng cả chục lần trong một năm qua, biến động mạnh nhất trong hơn hai thập kỷ.
Theo ông Thắng, mức giá ammonium paratungstate (APT, sản phẩm trung gian của vonfram) phản ánh trong báo cáo tài chính năm 2025 trung bình là 500 USD mỗi 10 kg (mtu). Trong khi đó, giá vật liệu này niêm yết tại công ty nghiên cứu thị trường Shanghai Metals Market ở mức 180.000 USD mỗi tấn (khoảng 1.800 USD một mtu) vào trưa ngày 16/4. Vật liệu này từng tăng hơn 3.000 USD vào cuối tháng 3, do xung đột Trung Đông và tình trạng siết xuất khẩu của Trung Quốc - thị trường cung ứng lớn nhất thế giới, theo CNBC.
Ông Danny Le, Chủ tịch HĐQT MSR, cho biết với mỗi 100 USD APT tăng giá, họ có thêm 50 triệu USD doanh thu và 10 triệu USD lợi nhuận sau thuế. "Nếu giá mỗi mtu ở mức 1.500 USD, chúng tôi trả hết nợ trong năm 2028", ông nói. Thời điểm xóa nợ sẽ sớm hơn một năm nếu giá này đạt 2.000 USD. Điều này đồng nghĩa, công ty sẽ có nguồn lực để trả cổ tức cho cổ đông vào 2027.
Tính đến cuối năm 2025, MSR nợ ròng gần 10.400 tỷ đồng, tương ứng tỷ lệ nợ/EBITDA (chỉ số đo lường khả năng trả nợ của doanh nghiệp bằng lợi nhuận trước lãi vay, thuế, khấu hao) là 4,8 lần, cải thiện so với mức 6 lần của năm trước đó.
Năm ngoái, mỏ Núi Pháo (trữ lượng 55 triệu tấn) của công ty được kéo dài thời gian khai thác đến năm 2044. Họ cũng được cấp phép khai thác thêm một mỏ trữ lượng 28 triệu tấn, dự kiến vận hành trong quý tới.
MSR cũng nhập khẩu thêm quặng ngoài để tinh chế, nhằm tối ưu hóa công suất cho nhà máy tinh luyện tại Công ty con Vonfram Masan (MTC). Hiện họ có hơn 20 nhà cung cấp, gồm "ông lớn" Mitsubishi từ Nhật Bản.
Đại diện MSR dẫn các dự báo cho thấy làn sóng đầu tư vào hạ tầng AI toàn cầu có thể đạt 5.000-8.000 tỷ USD tới năm 2030, thúc đẩy nhu cầu vonfram lên 24.000 tấn. Trong 5 năm qua, công ty nắm giữ trung bình 21% nguồn cung vật liệu này ngoài Trung Quốc.
Ngoài vonfram, quặng đa kim từ mỏ Núi Pháo còn chế biến ra các vật liệu khác gồm fluorspar, tinh quặng đồng, bismuth - các vật liệu quan trọng trong ngành công nghiệp và điện khí hóa.
Ban điều hành cho biết kết quả kinh doanh đầu năm khá thuận lợi. Quý I, họ đạt lợi nhuận sau thuế gần 540 tỷ đồng, tương đương 20 triệu USD. Công ty dự tính chuyển niêm yết từ sàn UPCoM sang Sở Giao dịch chứng khoán TP HCM (HoSE), sau khi công ty mẹ Masan bán thêm 2% tổng lượng cổ phiếu, nhằm giảm tỷ lệ sở hữu tại MSR.
Theo kênh CNBC, trong phiên giao dịch sáng 28-4 (giờ Việt Nam), giá dầu toàn cầu đã tăng nhẹ khi giới đầu tư phân tích các tín hiệu mới từ đàm phán Mỹ - Iran trong bối cảnh bất định về khả năng hạ nhiệt căng thẳng, tiếp tục khiến thị trường căng như dây đàn.
Cụ thể, giá dầu thô WTI của Mỹ tăng hơn 1% lên 97,36 USD/thùng, còn dầu Brent chuẩn quốc tế cũng tăng hơn 1% lên 109,35 USD/thùng.
Đà tăng này diễn ra khi Tổng thống Mỹ Donald Trump cùng đội ngũ an ninh quốc gia thảo luận đề xuất từ Tehran về việc mở lại eo biển Hormuz, với điều kiện Washington dỡ bỏ phong tỏa và chấm dứt xung đột, theo Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt.
Dù vậy hiện vẫn chưa rõ liệu ông Trump có sẵn sàng xem đề xuất này như một lối thoát nhằm hạ nhiệt cuộc xung đột kéo dài hai tháng hay không, khi trước đó ông từng tuyên bố chỉ nới lỏng trừng phạt nếu đạt được một thỏa thuận "hoàn toàn hoàn tất".
Kể từ khi xung đột bùng phát từ cuối tháng 2, dòng chảy năng lượng qua eo biển Hormuz - tuyến vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu và khí hóa lỏng toàn cầu - đã bị gián đoạn nghiêm trọng.
Chuyên gia năng lượng Andy Lipow ước tính có khoảng 20 triệu thùng dầu thô, nhiên liệu và hóa dầu mỗi ngày đang chịu ảnh hưởng do chiến sự.
Ông Lipow nhận định, ngay cả khi xung đột kết thúc ngay lập tức, thị trường dầu vẫn cần nhiều tháng để phục hồi do phải rà phá thủy lôi, giải tỏa ùn tắc tàu chở dầu và từng bước khôi phục hoạt động sản xuất, lọc hóa dầu.
Tính cả độ trễ trong vận chuyển và phân phối, phải mất ít nhất 4 - 6 tháng để thị trường ổn định trở lại. Trong thời gian này, giá dầu nhiều khả năng vẫn neo ở mức cao khi lượng tồn kho toàn cầu giảm dần xuống ngưỡng tối thiểu.
Theo kịch bản xấu hơn, nếu không có thêm tiến triển đàm phán, giá dầu WTI có thể quay lại mốc 100 USD/thùng, còn dầu Brent vượt 110 USD/thùng. Ngược lại, nếu xung đột chấm dứt ngay, giá dầu có thể giảm khoảng 10 USD/thùng.
Theo Hãng tin Reuters ngày 28-4, việc UAE thông báo rời OPEC có thể gây xáo trộn đáng kể và làm suy yếu hình ảnh tổ chức, khi OPEC nhiều năm qua vẫn nỗ lực duy trì hình ảnh đoàn kết dù tồn tại khác biệt về địa chính trị và hạn ngạch sản lượng.
Phát biểu với Reuters, Bộ trưởng Năng lượng UAE Suhail Mohamed al-Mazrouei cho biết quyết định này được đưa ra sau quá trình đánh giá kỹ lưỡng các chiến lược năng lượng hiện tại và tương lai liên quan đến sản lượng sản xuất.
Ông khẳng định đây là "quyết định mang tính chính sách", đồng thời nhấn mạnh Abu Dhabi không tham vấn bất kỳ quốc gia nào khác, kể cả Saudi Arabia - nước được xem là lãnh đạo trên thực tế của OPEC.
Động thái rút lui trên cũng bao gồm việc UAE rời khỏi liên minh mở rộng OPEC+, trong bối cảnh các nhà sản xuất vùng Vịnh đang gặp khó khăn trong việc xuất khẩu dầu qua eo biển Hormuz.
Ông Mazrouei cho biết việc UAE rút khỏi OPEC và OPEC+ sẽ không gây tác động quá lớn đến thị trường trong ngắn hạn, bởi những bất ổn tại eo biển Hormuz mới là yếu tố chi phối chính nguồn cung hiện nay.
Theo Hãng tin AP, quyết định này của UAE thực tế đã được dự đoán từ trước, khi những năm gần đây nước này nhiều lần phản đối các hạn ngạch sản lượng của OPEC mà họ cho là quá thấp - đồng nghĩa với việc UAE không thể bán ra thị trường toàn cầu lượng dầu nhiều như mong muốn.
Việc UAE rời OPEC được xem là một tín hiệu tích cực đối với Tổng thống Mỹ Donald Trump, người từ lâu đã chỉ trích tổ chức này vì góp phần đẩy giá dầu lên cao.
Tại Đại hội đồng Liên hợp quốc năm 2018, ông từng cáo buộc OPEC "bòn rút phần còn lại của thế giới". Ông Trump cũng nhiều lần liên hệ việc Mỹ hỗ trợ quân sự cho các nước vùng Vịnh với chính sách giá dầu, cho rằng các đồng minh đang "lợi dụng" sự bảo vệ của Washington để duy trì giá năng lượng ở mức cao.
Bên cạnh yếu tố thị trường, quyết định rút lui còn phản ánh sự bất mãn của UAE đối với phản ứng của các nước Ả Rập trước các cuộc tấn công từ Iran trong thời gian chiến sự.
Cố vấn ngoại giao của Tổng thống UAE Anwar Gargash đã công khai chỉ trích lập trường của các nước trong khu vực, cho rằng họ chỉ hỗ trợ nhau ở mức hậu cần, trong khi về chính trị và quân sự lại thể hiện sự yếu kém "chưa từng có".
Ông Gargash cho biết không bất ngờ với phản ứng hạn chế từ Liên đoàn Ả Rập, nhưng bày tỏ thất vọng khi Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh (GCC) cũng không có lập trường mạnh mẽ như kỳ vọng.
Trong khi đó, giới chức UAE cho rằng nhu cầu năng lượng toàn cầu sẽ tiếp tục tăng mạnh trong thời gian tới, và việc rời khỏi OPEC sẽ giúp nước này linh hoạt hơn trong điều chỉnh sản lượng để đáp ứng thị trường. Hiện công suất dự phòng toàn cầu đang ở mức thấp kỷ lục, khiến thị trường dầu mỏ ngày càng bị siết chặt.
Việc hoạt động bên ngoài khuôn khổ OPEC cũng cho phép UAE tận dụng tối đa lợi thế là một trong những nhà sản xuất dầu có chi phí thấp và mức phát thải carbon thấp nhất thế giới.
Về tổng thể, Abu Dhabi tin rằng quyết định rút khỏi OPEC sẽ mang lại lợi ích cho người tiêu dùng và nền kinh tế toàn cầu, thông qua việc góp phần đảm bảo nguồn cung năng lượng linh hoạt, ổn định và đáng tin cậy hơn trong bối cảnh thị trường đầy biến động hiện nay.
