Kế hoạch giải cứu cá voi đã thu hút nhiều sự chú ý của truyền thông và công chúng. Hàng trăm người đã đến khu vực bãi biển nơi cá voi mắc cạn để theo dõi, trong đó nhiều người thậm chí dựng lều cắm trại gần khu vực, The Guardian đưa tin ngày 28.4.
Nhiều người xung quanh đã reo hò khi nhân viên cứu hộ dụ được con cá voi bơi vào sà lan và sẽ được tàu kéo ra vùng nước sâu ở khu vực biển Bắc. Nếu con cá voi được đánh giá đủ khỏe mạnh, nó sẽ được thả tự do để bơi về Đại Tây Dương. Trên người cá voi cũng được gắn thiết bị theo dõi để giám sát đường đi.
Con cá voi được đặt tên là “Timmy”, dựa theo tên bãi biển thị trấn Timmerdorfer Strand, phía bắc nước Đức, nơi nó mắc cạn cách đây hơn 1 tháng.
Ông Till Backhaus, lãnh đạo Cơ quan Nông nghiệp và Môi trường bang Mecklenburg-Vorpommern của Đức, bày tỏ hy vọng cá voi sẽ tìm lại được đàn của mình. “Tôi cá với các bạn là con cá voi sẽ gặp rắc rối to khi gặp lại mẹ, vì đã rẽ nhầm vào biển Baltic”, ông nói.
Con cá voi lưng gù nặng khoảng 12 tấn và dài 10 m trên đã trở thành tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận tại Đức. Nó được chẩn đoán là ốm yếu và mệt mỏi. Tình hình nghiêm trọng hơn khi nước biển Baltic có độ mặn thấp so với Đại Tây Dương, vùng biển được cho là nơi sinh sống của nó.
Lực lượng cứu hộ cũng đã điều trị những vết sưng rộp trên da cá voi, đồng thời dùng vòi rồng xịt liên tục lên cá voi suốt hơn 1 tháng mắc cạn.
Giới chức địa phương tại Đức đã cho phép đơn vị tư nhân tham gia giải cứu nhằm tăng cường nguồn lực và chiến dịch dụ cá voi vào sà lan hôm 28.4 được 2 triệu phú tài trợ. Dù vậy, các chuyên gia tham gia vào hoạt động giải cứu vẫn giữ quan điểm rằng con cá voi đã khá yếu và khó sống sót.
Tin Gốc: Thanh Niên
Thế Giới
Báo Mỹ tiết lộ chiến dịch giải cứu phi công, Iran tung ảnh ‘hộp sọ lính Mỹ’
Hôm 5-4, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố đã thực hiện chiến dịch giải cứu ngoạn mục một quân nhân mất tích khi tiêm kích Mỹ bị rơi trên lãnh thổ Iran, nhưng phía Tehran lại cho rằng chiến dịch này thất bại.
Sau đây là những thông tin đã biết đến nay về chiến dịch giải cứu này, dựa trên các tuyên bố công khai và các nguồn tin.
Theo Hãng tin AFP, đến nay có ít thông tin về danh tính của thành viên mất tích, nhưng người này là sĩ quan vận hành hệ thống vũ khí (weapons system operator), ngồi phía sau phi công (pilot) trên chiếc tiêm kích F-15E hiện đại bị bắn hạ tại Iran vào ngày 3-4.
Tổng thống Trump cho biết phi công (người lái máy bay) đã được lực lượng đặc nhiệm giải cứu trong một chiến dịch riêng diễn ra vào ban ngày hôm 3-4, ngay sau khi tiêm kích rơi xuống tỉnh Kohgiluyeh và Boyer-Ahmad, khu vực tây nam Iran với địa hình hiểm trở.
Trang tin Axios dẫn lời ông Trump và các quan chức Mỹ cho biết sau khi nhảy dù thoát hiểm, sĩ quan vũ khí bị mất tích đã hét lên "Chúa thật nhân từ" qua radio, phản ánh niềm tin tôn giáo mạnh mẽ của ông.
Các phi công Mỹ được huấn luyện theo chương trình SERE (sinh tồn, lẩn tránh, chống cự và thoát hiểm) trong trường hợp phải hạ cánh xuống lãnh thổ đối phương. Áo tác chiến của họ chứa thiết bị định vị phát tín hiệu radio/GPS, thiết bị liên lạc, cùng nước, thực phẩm, vật dụng sơ cứu và một khẩu súng ngắn.
Sĩ quan vũ khí bị thương sau khi nhảy dù nhưng vẫn có thể đi lại, được cho là đã leo lên một sườn núi cao khoảng 2.100m trước khi ẩn náu trong một khe đá, theo báo New York Times và trang Axios.
Ngày 5-4, Tổng thống Trump thông tin người này đã "bị thương nghiêm trọng". Đài CBS News cho biết sĩ quan đã được đưa tới Kuwait.
Chính quyền Iran ngay lập tức kêu gọi dân địa phương và các bộ lạc phối hợp với lực lượng an ninh tìm kiếm sĩ quan tiêm kích Mỹ bị mất tích, khi họ nhận thấy giá trị chính trị và quân sự nếu bắt sống được người này.
Điều này dẫn đến một cuộc chạy đua trong cuối tuần qua. Các hình ảnh được chia sẻ trên mạng xã hội cho thấy máy bay và trực thăng Mỹ bay tầm thấp trên bầu trời Iran.
Cơ quan Tình báo trung ương Mỹ (CIA) đóng vai trò quan trọng trong việc xác định vị trí và đã triển khai một "chiến dịch đánh lừa" nhằm khiến phía Iran tin rằng người này đã bị (phía Iran) phát hiện, theo báo New York Times và báo Financial Times.
Chiến dịch đưa người này rời Iran được triển khai trong đêm từ hôm 4-4 sang ngày 5-4, với "hàng chục máy bay" (theo lời ông Trump) và hàng trăm lính đặc nhiệm, bao gồm biệt kích SEAL Team 6 (Đội 6 SEAL) của Hải quân Mỹ.
Lực lượng SEAL - nổi tiếng với chiến dịch tiêu diệt thủ lĩnh Al-Qaeda Osama bin Laden năm 2011 - được giao nhiệm vụ đưa người này ra khỏi Iran, trong khi máy bay tấn công Mỹ yểm trợ.
Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cho biết ông Trump đã "bày tỏ cảm kích đối với sự hỗ trợ của Israel" trong chiến dịch giải cứu, nhưng không nêu chi tiết về vai trò của Israel.
Theo các nguồn tin, sĩ quan vũ khí Mỹ được giải cứu khi lực lượng Iran đang áp sát khu vực, và quân đội Mỹ đã nổ súng để ngăn chặn họ. Tổng thống Trump khẳng định không có binh sĩ Mỹ nào thiệt mạng.
Đoạn video do Lực lượng Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran công bố được cho là xác máy bay Mỹ bị cháy rụi trên một khu vực sa mạc, khói vẫn còn bốc lên - Video: AFP/IRGC
Mặc dù quân đội Iran tuyên bố chiến dịch của Mỹ đã bị "phá hỏng hoàn toàn", họ chưa tường thuật đầy đủ về sự việc.
Tối 5-4, Hãng tin ISNA của Iran đăng một bức ảnh do Lực lượng Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cung cấp, được cho là "hộp sọ của một quân nhân Mỹ giữa đống đổ nát của một chiếc máy bay bị phá hủy".
Lực lượng này không cung cấp thêm thông tin, chỉ nói đó là "bằng chứng cho thấy thất bại nhục nhã của Trump, kẻ nói dối".
Người phát ngôn quân đội Iran Ebrahim Zolfaghari nói rằng lực lượng Mỹ đã sử dụng một sân bay bỏ hoang ở tỉnh Isfahan, nằm phía tây bắc khu vực quân nhân Mỹ nhảy dù. Ông cho biết các máy bay Mỹ tham gia một "nhiệm vụ đánh lừa và rút lui dưới vỏ bọc giải cứu phi công của một máy bay bị bắn rơi".
Truyền thông nhà nước Iran cũng phát hình ảnh máy bay cháy đen trong khu vực sa mạc. Các quan chức nói rằng hai máy bay vận tải quân sự C-130 và hai trực thăng Black Hawk đã bị phá hủy.
Trong một video, có thể thấy rõ hai cánh quạt và động cơ bị cháy. Các chuyên gia định vị nguồn mở cho rằng hình ảnh được ghi lại cách thành phố Isfahan khoảng 50km về phía nam.
Báo Wall Street Journal và một số báo Mỹ khác dẫn nguồn tin ẩn danh cho biết lực lượng Mỹ đã tự phá hủy hai chiếc C-130 sau khi chúng bị mắc kẹt, nhằm tránh rơi vào tay Iran, đồng thời điều các máy bay khác tới đưa đội cứu hộ rút lui an toàn.
Ông Iraj Kazemijou, lãnh đạo tỉnh Kohgiluyeh và Boyer-Ahmad, nói với Hãng tin Mehr rằng có 5 người thiệt mạng và 7 người bị thương tại khu vực núi Kuh-e Siah. Tuy nhiên ông Iraj Kazemijou bác bỏ thông tin cho rằng lực lượng Mỹ đã đổ bộ tại đây, gọi đó là thông tin "hoàn toàn sai sự thật và không có giá trị".
Trong thông điệp hôm 5-4, Tổng thống Trump cũng đề cập đến một chiến dịch riêng bên trong Iran - nhằm giải cứu phi công - "mà chúng tôi không xác nhận, vì chúng tôi không muốn gây nguy hiểm cho chiến dịch giải cứu thứ hai".
Truyền thông Anh dẫn lời 2 quan chức giấu tên của phương Tây cho biết, các cuộc tấn công trả đũa của Ả rập Xê út nhằm vào Iran đã được thực hiện vào cuối tháng 3.
Nếu được xác nhận, điều này đánh dấu lần đầu tiên Ả rập Xê út được biết đến là đã trực tiếp thực hiện một cuộc tấn công nhằm vào lãnh thổ Iran.
Các nguồn tin phương Tây nói rằng vào cuối tháng 3, các liên lạc ngoại giao và lời đe dọa đáp trả mạnh mẽ hơn từ phía Ả rập Xê út đã dẫn đến một thỏa thuận ngầm nhằm hạ nhiệt căng thẳng.
Việc hạ nhiệt căng thẳng không chính thức này đã có hiệu lực từ một tuần trước khi lệnh ngừng bắn tạm thời giữa Mỹ và Iran được công bố vào ngày 7/4.
Giới chức Ả rập Xê út cũng như Iran hiện chưa đưa ra bình luận.
Cuộc xung đột giữa Mỹ, Israel với Iran đã lan ra khu vực khi Iran đáp trả chiến dịch không kích của Mỹ và Israel bằng cách tấn công các mục tiêu có liên quan đến lợi ích của Washington tại các nước Vùng Vịnh như Qatar, Kuwait, Ả rập Xê út, Bahrain, Các tiểu vương quốc Ả rập Thống nhất (UAE). Tehran luôn cho rằng một số quốc gia Vùng Vịnh đã cho phép lực lượng Mỹ sử dụng không phận hoặc các căn cứ của Mỹ để tấn công Iran.
Báo Wall Street Journal đầu tuần này cũng đưa tin, UAE đã bí mật tiến hành các cuộc tấn công quân sự vào Iran hồi tháng 4. Các hoạt động này bao gồm một cuộc tấn công vào nhà máy lọc dầu trên đảo Lavan của Iran ở vịnh Ba Tư.
WSJ lưu ý rằng mặc dù cuộc tấn công của UAE xảy ra trong thời gian ngừng bắn giữa Mỹ và Iran, nhưng không gây ra phản ứng tiêu cực nào từ Washington. Mỹ được cho là ngầm ủng hộ sự can thiệp của UAE vào cuộc xung đột Iran.
Tin tức này có khả năng biến UAE trở thành một mục tiêu rõ ràng hơn nữa đối với Iran nếu lệnh ngừng bắn giữa Mỹ và Iran đổ vỡ và 2 bên tái xung đột. Tổng thống Mỹ Donald Trump đầu tuần này cho biết lệnh ngừng bắn đang "nguy kịch" do Iran không đưa ra được những nhượng bộ mà ông đang tìm kiếm liên quan đến chương trình hạt nhân của nước này.
Trong giai đoạn đầu của cuộc xung đột Mỹ - Iran, UAE đã bị chọn làm mục tiêu cho các cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái của Iran, một phần do cách tiếp cận gay gắt của họ đối với Tehran.
UAE từng ám chỉ rằng họ muốn tổ chức các chiến dịch trả đũa, chứ không chỉ dừng lại ở việc bảo vệ các cơ sở dầu mỏ và cảng biển của mình trước các cuộc tấn công của Iran.
Cho đến nay, UAE vẫn thất bại trong việc thuyết phục Qatar hay Ả rập Xê út nỗ lực hơn nữa để chống lại các cuộc tấn công của Iran hoặc lệnh phong tỏa eo biển Hormuz.
Giải thích về lập trường của Ả rập Xê út, cựu đại sứ Ả rập Xê út tại Mỹ Turki al-Faisal nhấn mạnh sự kiềm chế của nước này là khôn ngoan.
Tin Gốc: Dân Trí
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky hôm 6/5 thông báo việc hoàn trả số tài sản này là "bước tiến quan trọng trong mối quan hệ với Hungary", sau khi Thủ tướng Viktor Orban thất bại trong cuộc bầu cử tháng trước. Động thái này cũng làm dấy lên hy vọng ở Ukraine rằng chính phủ mới tại Hungary sẽ theo đuổi chính sách ít đối đầu hơn với Kiev.
"Cảm ơn Hungary vì cách tiếp cận mang tính xây dựng và bước đi văn minh này. Cảm ơn những người ở phía Ukraine đã đấu tranh cho quyết định công bằng và bảo vệ lợi ích của nhà nước cũng như nhân dân chúng ta", ông Zelensky cho hay.
Lực lượng chống khủng bố Hungary ngày 5/3 chặn hai xe bọc thép của ngân hàng nhà nước Ukraine Oschadbank khi đoàn xe đang vận chuyển tiền và vàng từ Vienna, Áo về Kiev bằng đường bộ.
Giới chức Hungary sau đó tịch thu khoảng 40 triệu USD tiền mặt, 35 triệu euro tiền mặt và 9 kg vàng thỏi, đồng thời tạm giữ 7 nhân viên ngân hàng Oschadbank hộ tống đoàn xe với nghi vấn rửa tiền.
Những nhân viên này được thả hôm 6/3 và bị trục xuất khỏi Hungary. Xe bọc thép chở tiền cũng được Hungary bàn giao lại cho Ukraine trong tình trạng bị hư hại, song toàn bộ tiền và vàng bên trong đã bị lấy đi.
Việc tịch thu số tài sản này gây phẫn nộ tại Ukraine. Giới chức Ukraine cáo buộc chính phủ Hungary hành động trái pháp luật và lợi dụng sự việc như công cụ trong chiến dịch tranh cử của Thủ tướng Orban. Mối quan hệ giữa hai nước láng giềng vốn đã căng thẳng do tranh cãi về việc Hungary vẫn nhận dầu Nga qua đường ống đi qua lãnh thổ Ukraine.
Vào thời điểm xảy ra vụ tịch thu, giới chức Hungary nghi ngờ có hoạt động rửa tiền và ông Orban đã ra lệnh giữ lô hàng trong thời hạn tối đa 60 ngày để cơ quan thuế nước này điều tra.
Cơ quan thuế Hungary hiện chưa bình luận về sự việc.
Giới chức Ukraine khẳng định đây chỉ là hoạt động chuyển tài sản thông thường giữa các ngân hàng nhà nước, đồng thời cáo buộc chính phủ của ông Orban gây sức ép nhằm buộc Ukraine khôi phục việc vận chuyển dầu Nga qua đường ống Druzhba, vốn từng bị gián đoạn sau một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái.
Tuy nhiên, ông Orban sau đó yêu cầu cơ quan thuế xác minh nguồn gốc, điểm đến và mục đích sử dụng của số vàng và tiền trên, cũng như danh tính 7 nhân viên ngân hàng Ukraine và "mối liên hệ có thể có của họ với các tổ chức tội phạm hoặc khủng bố".
Ông cũng ám chỉ rằng số tiền này có thể nhằm tài trợ cho đối thủ chính trị lớn nhất của ông là đảng trung hữu Tisza, song không đưa ra bằng chứng. Tisza sau đó giành chiến thắng áp đảo với 2/3 số ghế ở quốc hội trong cuộc bầu cử tháng trước.
Công ty luật Horvath Lawyers, đại diện pháp lý của ngân hàng Oschadbank, ngày 14/3 cho hay số tiền mặt và vàng thỏi bị cảnh sát Hungary tịch thu đều là tài sản có nguồn gốc và mục đích rõ ràng, được chứng minh bằng đầy đủ tài liệu và không liên quan đến bất kỳ hoạt động phạm pháp nào.
Các luật sư của Horvath Lawyers mô tả đây chỉ là một chuyến vận chuyển tiền thường kỳ từ ngân hàng Raiffeisen tại Vienna đến trụ sở Oschadbank ở Kiev, đi qua lãnh thổ Hungary.
Chính phủ của ông Orban trước đó từng chặn khoản vay 90 tỷ euro (106 tỷ USD) của Liên minh châu Âu dành cho Ukraine vì việc vận chuyển dầu Nga qua đường ống Druzhba bị gián đoạn. Sau khi đường ống được khôi phục và đảng của ông Orban thất cử, Hungary đã rút lại quyền phủ quyết và khoản vay được thông qua.
Tin Gốc: Vnexpress