Chị Trần Thị Thúy An, 34 tuổi, quê Vĩnh Long, sang Australia định cư 10 năm trước. Sáu năm sau, chị ly hôn, trở thành mẹ đơn thân.
Thúy An thuê một căn phòng tại thành phố Adelaide, làm việc tại trường mầm non vào ban ngày và làm thêm buổi tối để tích lũy tài chính. Dù bận rộn, chị dành thời gian tập yoga, học đầu tư và nghiên cứu tâm lý hôn nhân với mục tiêu không lặp lại sai lầm của lần đổ vỡ trước.
Từ nhân viên, chị trở thành quản lý tại trường mầm non. “Sự tự chủ là điều kiện cần để bước vào một mối quan hệ bình đẳng”, An nói.
Giai đoạn này, An dùng ứng dụng hẹn hò để tìm “bến đỗ” mới. Chị thừa nhận ban đầu từng để cảm xúc dẫn dắt và trải qua buổi hẹn dưới cái nắng 40 độ C với một người đàn ông “không mua nổi ly nước” cho bạn gái. Dù thấy không ổn, chị vẫn theo đuổi cho đến khi nhận ra sự quan tâm chỉ đến từ một phía.
An nhận ra một nghịch lý trên các ứng dụng hẹn hò. Chúng được thiết kế để giữ chân người dùng bằng cách mang lại cảm giác có vô số lựa chọn. Điều này khiến nhiều người trở nên hời hợt, thiếu kiên nhẫn vì luôn tin rằng “mối tốt hơn” đang nằm ở lần quẹt tiếp theo. Hiểu được điều này, An quyết định không chạy theo số lượng mà tập trung vào chất lượng sàng lọc.
Rút kinh nghiệm, chị thiết lập hồ sơ với mục tiêu tìm mối quan hệ lâu dài. An đặt tiêu chí rõ ràng về đạo đức, mức độ thấu hiểu và định hướng phát triển. chị trả phí cho ứng dụng để xem trước thông tin đối phương. Những người tìm “tình một đêm” hay mối quan hệ không ràng buộc bị chị loại từ đầu.
Quy trình hẹn hò của người phụ nữ 34 tuổi gồm: nhắn tin một tháng, gọi video xác thực thông tin, sau đó mới gặp mặt. Trước khi đến các buổi hẹn, chị gửi định vị cho bạn thân để đảm bảo an toàn.
Trong ba năm, chị trò chuyện với khoảng 20 người, gặp trực tiếp 5 người. Trong đó, có một người làm trong lực lượng không quân, tử tế nhưng lại quá độc lập, khác biệt với nhu cầu được kết nối (quality time) của chị. Một người khác kém chị 4 tuổi, yêu thương và chiều chuộng nhưng quan điểm sống không phù hợp với một phụ nữ từng trải.
“Tôi nghiệm ra yêu thôi chưa đủ, quan trọng là sự tương thích về giá trị sống”, chị nói. Nhiều lần, An tải app rồi xóa vì không tìm được người phù hợp. Tuy nhiên, thay vì chọn bừa để bớt cô đơn, chị tập trung vào phát triển bản thân.
Đầu năm 2025, An kết nối với Alexander Spanton, 32 tuổi, chuyên viên phân tích dữ liệu tại Brisbane.
“Ban đầu, tôi ấn tượng khi cô ấy gửi đoạn tin nhắn dài về những mong muốn ở đối phương”, anh Alexander nói. Anh cho biết sự nghiêm túc của An phù hợp với mục tiêu anh tìm kiếm trên mạng.
Buổi gặp đầu tiên của họ kéo dài 6 tiếng. An mang theo danh sách câu hỏi về quan điểm hôn nhân, tài chính và mục tiêu sống. Alexander trả lời đầy đủ, sau đó chủ động xóa ứng dụng hẹn hò để chứng minh mình nghiêm túc.
“Anh giữ khoảng cách và tôn trọng tôi. Đến lần hẹn thứ ba, anh mới nắm tay”, An kể.
Mối quan hệ tiến triển nhanh chóng khi Alexander không chỉ yêu mà còn dành sự quan tâm cho con trai riêng của chị. Khi An đề nghị cùng đứng tên vay ngân hàng mua nhà sau một tháng hẹn hò, Alexander đồng ý ngay. “Điều đó chứng tỏ cô ấy tin tưởng, nghiêm túc với mối quan hệ này và tôi cũng tin tưởng cô ấy”, Alexander nói.
Chưa đầy một tháng sau đó, họ dọn về ở chung căn nhà ba phòng ngủ rộng 150 m2 tại Brisbane.
Khi biết “ngôn ngữ tình yêu” của bạn gái là sự quan tâm qua hành động, chàng trai vào bếp, gọt trái cây hay làm mọi việc lặt vặt. Anh học tiếng Việt để kết nối với gia đình An. Mong ước của Alexander là phát triển bản thân, chu cấp tài chính để vợ tập trung cho sở thích.
Ngược lại, biết chồng đề cao sự ghi nhận và khích lệ trong mối quan hệ, An thường xuyên dành lời khen, cảm ơn và nói lời ngọt ngào. Cô vợ Việt cũng chinh phục chồng bằng những món ăn quê nhà mỗi tối.
Đầu năm 2026, vợ chồng An về Việt Nam thăm gia đình. Bà Nguyễn Thị Nhẫn, 81 tuổi, bà ngoại chị cho biết rất mừng khi thấy cháu tìm được hạnh phúc sau đổ vỡ và tổn thương nơi xứ người. “Alex dễ thương, nấu cơm, rửa chén đều đòi làm thay ngoại”, bà nói.
Nhìn lại hành trình đã qua, Thúy An cho rằng phụ nữ sau đổ vỡ cần thay đổi tư duy. Sai lầm không phải là mẹ đơn thân, mà là chấp nhận một người không xứng đáng. Việc tập trung phát triển bản thân từ ngoại hình, sức khỏe đến chuyên môn và ngoại ngữ sẽ tạo ra giá trị tự thân. “Khi phụ nữ có kiến thức và sự tự tin, người phù hợp sẽ xuất hiện”, chị nói.
Không chỉ thử nghiệm một giống cây có giá trị, con đường đam mê với nông nghiệp công nghệ có giá trị cao mà anh đang theo đuổi dần tìm ra hướng đi tương đối khả quan.
Tốt nghiệp ĐH Kinh tế TP.HCM nhưng nếu không nói ai cũng nghĩ Nhân là kỹ sư nông nghiệp bởi con đường anh theo đuổi bấy lâu gắn với nông nghiệp công nghệ cao.
Trước khi bén duyên với xoài Miyazaki, anh đã có hành trình dài với mô hình trồng dưa lưới trong nhà màng. Đâu chừng 15 năm trước khi dưa lưới còn là sản phẩm mới mẻ, Nhân đã dám đầu tư hệ thống nhà màng, kiểm soát dinh dưỡng và áp dụng quy trình canh tác hiện đại.
Không chỉ sản xuất, anh mang đến mô hình nông nghiệp trải nghiệm. Khách hàng có thể đặt một cây dưa, theo dõi quá trình sinh trưởng của cây tại hệ thống nhà màng của Nhân rồi trực tiếp thu hoạch sau đó.
Có thể nói mô hình góp phần thay đổi cách người tiêu dùng nhìn về nông nghiệp sạch, đồng thời giúp anh mạnh dạn tìm thêm những giống cây có giá trị cao, phù hợp mô hình canh tác kiểm soát.
Cơ duyên đến trong lần anh thưởng thức xoài Miyazaki vốn khá nổi tiếng ở Nhật và thường được mệnh danh là "trứng mặt trời" nhờ màu đỏ rực và giá trị kinh tế cao. Hương thơm và vị ngọt đặc trưng làm bật lên trong đầu anh câu hỏi "liệu có thể trồng xoài này tại Việt Nam?" và Nhân bắt đầu hiện thực ý tưởng ấy.
Nếu dưa lưới cho thu hoạch nhanh thì xoài lại là câu chuyện hoàn toàn khác. Xoài Miyazaki chưa có tiền lệ trồng tại Việt Nam, Nhân phải dò dẫm làm khi hầu như không có tài liệu hay mô hình thực tế để tham khảo.
Tại Nhật Bản, nơi giống xoài này phát triển có khí hậu khác biệt đáng kể so với môi trường nóng ẩm tại Củ Chi. Điều này đồng nghĩa toàn bộ quy trình từ chọn giống, chăm sóc đến xử lý ra hoa đều cần được thử nghiệm lại.
Giai đoạn đầu, anh thử nghiệm sáu loại giống khác nhau và theo dõi kỹ sức sinh trưởng, khả năng thích nghi, tỉ lệ ra hoa, đậu trái và chất lượng quả. Sàng lọc nhiều lần, anh chọn ra hai loại có tiềm năng và phù hợp nhất điều kiện trồng tại quê hương đất thép.
"Vườn đầu tiên ghi nhận tỉ lệ hao hụt cây giống đến 30-40%. Nhưng những vườn sau đó giảm còn 5-10% nhờ tích lũy kinh nghiệm và điều chỉnh kỹ thuật. Với cây lâu năm như xoài, mỗi sai sót đều phải trả giá bằng thời gian", anh Nhân nói.
Sau khoảng bốn năm, những cây xoài Miyazaki đầu tiên trồng tại Củ Chi đã cho lứa trái bói với gần 400 trái. Hiện công ty có khoảng 1.500 gốc. Kết quả ban đầu cho tín hiệu khả quan. Hương vị trái khá ổn nhưng chính anh Nhân thừa nhận để đạt được chuẩn mực của Nhật Bản vẫn là chặng đường dài.
Điển hình như xoài này trồng tại Nhật nổi bật với màu đỏ đồng đều, quả dáng đẹp nhưng trồng tại Củ Chi nói như anh Nhân, là "chất lượng ăn đã tốt nhưng phần nhìn chưa đã, cần hoàn thiện thêm". Đó cũng là lý do để công ty chuyển mạnh sang mô hình nông nghiệp công nghệ cao nhằm rút ngắn khoảng cách này.
Cây trồng trong hệ thống nhà màng để kiểm soát môi trường, hạn chế tác động của mưa gió và sâu bệnh. Song song đó là hệ thống tưới nhỏ giọt giúp điều chỉnh chính xác lượng nước và dinh dưỡng cho từng giai đoạn phát triển của cây.
Ngoài kinh nghiệm thực tế, anh tham khảo các tài liệu kỹ thuật quốc tế, đặc biệt từ Israel vốn nổi tiếng về nông nghiệp công nghệ cao để xây dựng quy trình phù hợp với điều kiện Việt Nam.
Sau nhiều năm lăn lộn với giống xoài này, anh nói yếu tố quan trọng nhất là phải theo dõi liên tục, quan sát từ lá, đọt non, hoa đến trái non và cả quá trình chín. Bởi chỉ cần một giai đoạn chăm sóc chưa đúng, chất lượng trái sẽ bị ảnh hưởng.
Những trái xoài đỏ rực giống Nhật trên đất Củ Chi gửi đi tín hiệu vui khi nông nghiệp đô thị hoàn toàn có thể vươn tầm nếu đi đúng hướng. Thay vì mở rộng diện tích, công ty hiện tập trung hoàn thiện mô hình xoài Miyazaki từ kỹ thuật canh tác, chất lượng trái đến khâu đóng gói và xây dựng thương hiệu. "Chúng tôi muốn mô hình này ổn định trước khi tiếp tục thử nghiệm thêm các giống cây khác", anh Nhân nói.
Hội thảo thu hút nhiều nhà quản lý, nhà khoa học và người trong cuộc với hơn 100 tham luận gửi về. Không chỉ dừng ở câu chuyện chính sách, hội thảo đặt ra một vấn đề lớn hơn, đó là làm sao để quyền tiếp cận thực sự đi vào đời sống.
Phát biểu tại hội thảo, ông Bùi Tá Hoàng Vũ - Giám đốc Sở Công Thương TP.HCM, thành viên ban cố vấn dự án Vượt sóng - cho hay Việt Nam không thiếu quy định pháp luật liên quan đến người khuyết tật, thậm chí nhiều chủ trương đã tiệm cận chuẩn quốc tế. Tuy nhiên vấn đề nằm ở khâu thực thi.
"Chúng ta có luật, có quyền nhưng khoảng cách từ chính sách đến đời sống vẫn còn khá xa. Điều quan trọng lúc này không phải là ban hành thêm mà là tổ chức thực hiện sao cho hiệu quả, đồng bộ và minh bạch", ông Vũ nhấn mạnh.
GS.TS Ngô Thị Phương Lan, Hiệu trưởng Trường ĐH Khoa học xã hội và Nhân văn (ĐH Quốc gia TP.HCM), cho rằng trong bối cảnh công nghệ phát triển nhanh chóng, khoa học xã hội và nhân văn càng cần được đề cao để giữ vững yếu tố con người.
"Quyền tiếp cận không chỉ là loại bỏ rào cản vật lý mà còn bao gồm khả năng tiếp cận thông tin, giáo dục, việc làm, dịch vụ công và cơ hội phát triển. Người khuyết tật phải được nhìn nhận như một chủ thể có đầy đủ quyền và năng lực tham gia vào đời sống xã hội", bà Lan chia sẻ.
Điều này cũng đồng nghĩa mỗi chính sách công cần được thiết kế theo hướng bao trùm, không để bất kỳ nhóm yếu thế nào bị bỏ lại phía sau.
TS Lê Văn Công - Trưởng ngành công tác xã hội Trường ĐH Khoa học xã hội và Nhân văn (ĐH Quốc gia TP.HCM) - chỉ ra hàng loạt bất cập trong thực tiễn: từ thiếu nhân lực hỗ trợ giáo dục hòa nhập đến những rào cản tưởng chừng rất nhỏ nhưng lại ảnh hưởng lớn đến cuộc sống của người khuyết tật.
"Có những quy định pháp luật tưởng như hợp lý nhưng khi áp dụng lại trở thành rào cản. Ví dụ quy định lăn tay trong một số thủ tục hành chính có thể gây khó khăn cho người không có khả năng thực hiện", ông Công dẫn chứng.
Ở lĩnh vực giáo dục, dù đã có nhiều chính sách hỗ trợ nhưng tỉ lệ người khuyết tật tiếp cận được hệ thống đào tạo chính quy, đặc biệt là bậc ĐH vẫn còn rất thấp. Nguyên nhân đến từ nhiều phía như cơ sở vật chất chưa phù hợp, thiếu phương tiện di chuyển, thiếu tài liệu học tập chuyên biệt…
Các đại biểu tại hội thảo đều cho rằng một trong những rào cản lớn nhất đối với người khuyết tật hiện nay là cơ hội việc làm. TS Võ Thị Hoàng Yến - Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và phát triển năng lực người khuyết tật - nói bản thân là người khuyết tật vận động, được đi học nhiều nơi trong và ngoài nước nên nhận thấy rằng rào cản đối với người khuyết tật vẫn còn rất nhiều.
Để người khuyết tật tự tin hòa nhập vào xã hội, trước tiên là câu chuyện việc làm. Tại sao doanh nghiệp nước ngoài sẵn sàng đón nhận, tuyển dụng người khuyết tật còn doanh nghiệp trong nước thì rất hạn chế!
Một số ý kiến của các chuyên gia cũng nêu ra những kinh nghiệm quốc tế và bài học cho Việt Nam. Nội dung quan trọng của hội thảo là việc tham chiếu các mô hình quốc tế. Nhiều quốc gia đã thành công trong việc xây dựng môi trường không rào cản thông qua thiết kế bao trùm, chính sách đồng bộ và sự tham gia tích cực của người khuyết tật.
Các chuyên gia cho rằng Việt Nam có thể học hỏi nhưng không thể sao chép nguyên mẫu. Điều quan trọng là phải điều chỉnh cho phù hợp với bối cảnh kinh tế - xã hội trong nước. Một trong những xu hướng được nhắc đến là phát triển các mô hình hỗ trợ dựa vào cộng đồng, đặc biệt trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe tâm thần. Thay vì tập trung toàn bộ vào hệ thống y tế chuyên sâu, việc nâng cao năng lực cho tuyến cơ sở sẽ giúp mở rộng khả năng tiếp cận dịch vụ cho người khuyết tật.
Theo thống kê được chia sẻ tại hội thảo, Việt Nam hiện có khoảng 7 triệu người khuyết tật, chiếm hơn 6% dân số. Trong khi đó trên thế giới, con số này lên đến hơn 1,3 tỉ người. Tuy nhiên tỉ lệ người khuyết tật được tiếp cận đầy đủ các dịch vụ cơ bản vẫn còn hạn chế. Đặc biệt trong lĩnh vực sức khỏe tâm thần, nhiều trường hợp có dấu hiệu trầm cảm, lo âu nhưng chưa được phát hiện và hỗ trợ kịp thời.
Điều này cho thấy nhu cầu cấp thiết phải xây dựng hệ thống hỗ trợ toàn diện, từ phòng ngừa, phát hiện sớm đến can thiệp và phục hồi, hướng tới một xã hội không rào cản. Từ các tham luận và ý kiến trao đổi, hội thảo đã gợi mở nhiều hướng đi quan trọng.
Đó là hoàn thiện thể chế theo hướng bao trùm và dễ tiếp cận, tăng cường phối hợp liên ngành trong thực thi chính sách, phát triển hệ sinh thái việc làm cho người khuyết tật. Đồng thời đẩy mạnh truyền thông nhằm thay đổi nhận thức xã hội, đảm bảo sự tham gia thực chất của người khuyết tật trong quá trình xây dựng và giám sát chính sách.
Phát biểu tại Lễ kỷ niệm 85 năm Ngày thành lập Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh tối 14-5, Phó thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà chỉ đạo các bộ, ngành, cơ quan ngang bộ tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách bảo vệ trẻ em. Trong đó, tăng cường phòng, chống xâm hại, bạo lực, tai nạn thương tích và đặc biệt quan tâm bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng.
Theo Phó thủ tướng, Đội viên, trẻ em có điều kiện học tập và chăm sóc ngày càng tốt hơn. Trẻ em đang sống trong thời đại của tri thức, công nghệ, hội nhập toàn cầu. Đây là những cơ hội lớn chưa từng có của tuổi trẻ Việt Nam.
Phó thủ tướng đề nghị, các cấp ủy Đảng, chính quyền ưu tiên nguồn lực đầu tư trường lớp, thiết chế văn hóa, thể thao, điểm vui chơi, sinh hoạt cho thiếu nhi, để thiếu nhi học tập, vui chơi và phát triển toàn diện.
Phó thủ tướng nhấn mạnh, các bộ, ngành, cơ quan chức năng tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách bảo vệ trẻ em, phòng, chống xâm hại, bạo lực, tai nạn, thương tích. "Đặc biệt quan tâm bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng để các cháu được sống và phát triển trong môi trường an toàn, lành mạnh" - Phó thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà nói.
Bà đề nghị tổ chức Đoàn, Đội đổi mới nội dung, phương thức hoạt động để các phong trào của Đội ngày càng gần gũi, hấp dẫn, thiết thực hơn với thiếu nhi.
Anh Bùi Quang Huy, Bí thư thứ nhất Trung ương Đoàn, cho hay các em đang lớn lên trong giai đoạn phát triển mới, đặt ra yêu cầu cao hơn về tri thức, đạo đức, bản lĩnh, kỹ năng và khát vọng vươn lên.
Đây là thời đại của khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế sâu rộng.
Theo anh Huy, trong bất cứ hoàn cảnh nào, điều làm nên giá trị bền vững của mỗi con người vẫn là lòng yêu nước, niềm tự hào dân tộc, tinh thần hiếu học, ý chí vượt khó, lối sống trung thực, nhân ái, trách nhiệm và khát vọng cống hiến.
Đó cũng chính là những giá trị tốt đẹp mà tổ chức Đội đã bền bỉ vun đắp cho các thế hệ thiếu nhi Việt Nam trong suốt 85 năm qua.
"Anh mong các em luôn tự hào về màu khăn quàng đỏ trên vai, luôn ghi nhớ 5 điều Bác Hồ dạy và biến những điều đó thành việc làm cụ thể trong học tập, rèn luyện và cuộc sống hằng ngày. Mong các em biết yêu thương gia đình, kính trọng thầy cô, đoàn kết với bạn bè, sống có trách nhiệm với bản thân, với cộng đồng và với quê hương, đất nước" - anh Huy nhắn nhủ.
Theo anh Huy, tổ chức Đoàn sẽ cùng Hội đồng Đội các cấp lấy thiếu nhi làm trung tâm của hoạt động, tôn trọng nhu cầu, nguyện vọng chính đáng và phát huy quyền tham gia của trẻ em. Đoàn, Hội đẩy mạnh đổi mới nội dung giáo dục truyền thống, đạo đức, lối sống, kỹ năng và năng lực số cho thiếu nhi.
