Ngay buổi tối đầu tiên tôi vừa đến khu Arlington (bang Virginia) – thuộc vùng đô thị Washington mở rộng, chị chủ nhà trọ đã than thở về tình hình vật giá leo thang, giá xăng tăng. Đều làm việc cho Ngân hàng Thế giới (WB), cả hai vợ chồng chị đều tỏ ra bất bình trước các chính sách của Tổng thống Trump.
Cuộc chiến Iran đã khiến cho giá cả, nhất là xăng dầu, tăng cao trên toàn thế giới. Trong đó, giá xăng máy bay tăng thêm hơn 100% so với trước khi bùng nổ xung đột Iran vào ngày 28.2. Bởi thế, giá vé máy bay tôi mua lần này cũng cao hơn khoảng 35% so với hồi năm ngoái cho cùng tuyến bay. Tuy tự chủ nguồn cung ở tỷ lệ rất cao, giá xăng ở Mỹ vẫn tăng thêm gần 30% so với trước xung đột Trung Đông.
Giá cả tăng lên được xem là một trong những nguyên nhân khiến sự ủng hộ dành cho Tổng thống Trump tiếp tục ở mức thấp. Ngày 22.4, Đài Fox News – một kênh truyền hình được xem là “thân” với Tổng thống Trump – công bố kết quả khảo sát mới nhất được thực hiện từ ngày 17 – 20.4 cho thấy có đến 56% ý kiến đánh giá cho rằng Tổng thống Trump điều hành đất nước không hiệu quả.
Kết quả này tiêu cực hơn cả các cuộc khảo sát dành cho Tổng thống Joe Biden giai đoạn thấp điểm hồi tháng 9.2022 là 52% và dành cho Tổng thống Barack Obama thời thấp điểm vào tháng 5.2015 là 53%. Ngược lại, tỷ lệ ủng hộ chính sách điều hành của Tổng thống Trump ở mức 43%, cao hơn mức 38% của Tổng thống Biden nhưng thấp hơn mức 44% của Tổng thống Obama ở những giai đoạn đã đề cập.
Chi tiết hơn, Tổng thống Trump nhận được đánh giá tiêu cực về chính sách liên quan vấn đề nhập cư (46% tán thành, 54% không tán thành), Trung Quốc (42-57), chính sách đối ngoại (40-60), Iran (37-63), kinh tế (34-66), chi tiêu chính phủ (33-67) và lạm phát (28-72). Đánh giá tích cực duy nhất của ông là về an ninh biên giới (53-47).
Tổng thống Trump đang chịu chỉ trích từ những người ủng hộ ông. Mới đây nhất, ông Tucker Carlson, từng là một người dẫn chương trình nổi tiếng của Fox News, đã lên tiếng chỉ trích Tổng thống Trump.
Từng ủng hộ nhiệt thành và tham gia cố vấn cho ông Trump, đồng thời là người góp phần quan trọng định hướng tư tưởng phong trào MAGA (Làm cho nước Mỹ vĩ đại trở lại), ông Tucker Carlson ngày 21.4 đã đăng đàn xin lỗi vì vai trò của mình trong việc giúp Tổng thống Trump đắc cử nhiệm kỳ 2. Cho biết bản thân bị giày vò trong thời gian dài vì điều đó, ông Carlson khẳng định cuộc chiến Iran do Tổng thống Trump phát động là “hoàn toàn xấu xa”. Không những vậy, ông Carlson cùng người anh em ruột lên tiếng nghi ngờ về vụ ám sát nhằm vào ông Trump hồi tháng 7.2024 – vụ việc đã gây tác động tích cực cho chiến thắng của Tổng thống Trump trong cuộc bầu cử tổng thống vào 4 tháng sau đó. Nghi vấn này gần đây cũng được đề cập công khai bởi một số “thành viên cốt cán” của MAGA.
Trước anh em nhà Carlson, một số “thành viên cốt cán” khác cũng đã quay lưng với đương kim chủ nhân Nhà Trắng. Từ tháng 11 năm ngoái, bà Marjorie Taylor Greene lên tiếng xin lỗi vì đã “góp phần vào chính trị độc hại” khi hỗ trợ Tổng thống Trump trước đó. Từng là những cộng sự thân thiết, bà Greene và ông Trump căng thẳng với nhau từ năm ngoái, ông đã gọi bà là “kẻ phản bội”.
Tương tự, nhà phân tích chính trị Candace Owens từ năm ngoái cũng đã lên tiếng cho biết bản thân rất “xấu hổ” vì đã ủng hộ Tổng thống Trump trong lần tấn công Iran hồi tháng 5.2025. Hay nhà báo – luật sư Megyn Kelly, nằm trong danh sách 100 người ảnh hưởng nhất do Tạp chí Time bình chọn hồi năm 2014 và 2025 – trước đây cũng là người ủng hộ nhiệt thành của ông, vừa qua đã lên tiếng chỉ trích Tổng thống Trump về cuộc chiến Iran cũng như phát biểu của ông về Giáo hoàng Leo XIV.
Dù từng ủng hộ ông Trump nhưng người dẫn chương trình truyền thanh nổi tiếng Alex Jones cùng bà Greene và bà Owens đều đã lên tiếng kêu gọi nội các đương nhiệm Nhà Trắng phối hợp phế truất Tổng thống Trump theo Tu chính án số 25.
Ngay trong nội bộ các chính trị gia đảng Cộng hòa, mức độ ủng hộ dành cho Tổng thống Trump cũng đã giảm sút nghiêm trọng. Trong cuộc thăm dò do CNN thực hiện hồi tháng 3.2025, Tổng thống Trump đạt 92% sự ủng hộ của đảng Cộng hòa. Đặc biệt, có đến 64% dành sự tán thành rất cao cho chính sách của Tổng thống Trump. Nhưng qua cuộc thăm dò vào tháng 3 vừa qua, các tỷ lệ vừa nêu lần lượt chỉ còn 80% và 43%.
Nhưng tất nhiên, nhiều người dân Mỹ vẫn tiếp tục dành sự ủng hộ nhiệt thành cho đương kim chủ nhân Nhà Trắng. Điển hình, khi gặp tôi, một người bạn là luật sư khá có tiếng ở khu vực Virginia – vùng phụ cận thủ đô Washington D.C đã liên tục đưa ra những lời khen tặng hết mực cho Tổng thống Trump. Người bạn này mở các trang mạng để dẫn chứng những thông tin tốt đẹp về ông Trump và không ngừng chỉ trích các kênh thông tin trái chiều là “fake news” (tin giả).
Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi cuối tuần qua đưa ra thông điệp kêu gọi người dân áp dụng các biện pháp tiết kiệm trong bối cảnh xung đột Trung Đông gây sức ép lên nền kinh tế, trong đó có một đề xuất đặc biệt gây chú ý: hạn chế mua vàng trong ít nhất một năm.
Lời kêu gọi này có thể gây tác động rất lớn, bởi Ấn Độ hiện là nước mua vàng lớn thứ hai thế giới, chỉ sau Trung Quốc. Trong năm tài khóa 2026, Ấn Độ nhập khẩu lượng vàng tương đương 72 tỷ USD, tăng 24% so với một năm trước đó.
Tổng lượng vàng người Ấn Độ mua trong năm 2025 là hơn 710 tấn, trong khi tiêu thụ trang sức vàng là khoảng 430,5 tấn, theo số liệu từ Hội đồng Vàng Thế giới.
Loại tài sản này được đông đảo người dân Ấn Độ ưa chuộng không phải vì mục đích đầu tư, mà vì những giá trị tinh thần, tập quán trong các mùa lễ hội và thể hiện vị trí trong xã hội. Một phần lớn nhu cầu mua vàng ở Ấn Độ cũng gắn liền với truyền thống các đám cưới.
Khuyến nghị kiềm chế mua vàng được xem là một trong những biện pháp có thể tạo tác động trực tiếp tới nền kinh tế 1,4 tỷ dân. Khác với nhiều giải pháp phụ thuộc vào chính sách vĩ mô hoặc điều kiện bên ngoài, đây là lựa chọn mà từng cá nhân có thể chủ động thực hiện, giúp Ấn Độ chặn đà chảy máu ngoại tệ và giảm bớt áp lực lên dự trữ đồng USD.
Theo dữ liệu Ngân hàng Dự trữ Ấn Độ, dự trữ ngoại hối của nước này tính đến ngày 1/5 đạt 690,7 tỷ USD, giảm so với mức 728 tỷ USD hồi tháng 2. Trong khi đó, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) ước tính thâm hụt tài khoản vãng lai (CAD) của Ấn Độ năm nay có thể lên tới 84,5 tỷ USD, trong đó nhập khẩu vàng là một nguyên nhân quan trọng.
Thâm hụt tài khoản vãng lai xảy ra khi một quốc gia chi nhiều ngoại tệ hơn số thu về từ xuất khẩu, các khoản thu từ nước ngoài và chuyển tiền. Khi nhập khẩu vàng tăng, Ấn Độ phải chi thêm ngoại tệ để thanh toán, khiến hóa đơn nhập khẩu phình to.
Khoản thâm hụt tài khoản vãng lai sẽ gây áp lực lên đồng rupee của Ấn Độ, làm tăng nhu cầu vay nợ từ bên ngoài và khiến nền kinh tế dễ tổn thương hơn trước dòng vốn toàn cầu biến động. Đồng rupee mất giá cũng sẽ trực tiếp làm tăng lạm phát trong nước, gây thêm áp lực với người dân.
Vàng nhập khẩu đều được thanh toán bằng USD. Trong tổng hóa đơn nhập khẩu 775 tỷ USD của nước này, bốn nhóm hàng chiếm tỷ trọng lớn gồm dầu thô, vàng, dầu thực vật và phân bón, cộng lại chiếm hơn một phần ba.
Dầu thô đứng đầu với 134,7 tỷ USD. Tuy nhiên, đây là mặt hàng thiết yếu, khó có thể cắt giảm mạnh tại quốc gia đông dân nhất thế giới. Tình hình tương tự với dầu thực vật, trị giá 19,5 tỷ USD, và phân bón, 14,5 tỷ USD, vốn đóng vai trò quan trọng với an ninh lương thực.
Với hóa đơn nhập khẩu khoảng 72 tỷ USD, gần gấp đôi tổng giá trị nhập khẩu dầu thực vật và phân bón cộng lại, việc giảm nhu cầu vàng được xem là cách rõ ràng nhất để Ấn Độ kiểm soát cán cân ngoại tệ.
Theo dự báo của NDTV, nếu lượng vàng nhập khẩu giảm 30-40%, Ấn Độ có thể tiết kiệm khoảng 25 tỷ USD. Nếu mức cắt giảm nhập khẩu vàng đạt 50%, khoản tiết kiệm ngoại tệ có thể tăng lên 36 tỷ USD.
Chính phủ Ấn Độ có thể dùng khoản ngoại tệ tiết kiệm được này chi cho nhập khẩu năng lượng, lĩnh vực thiết yếu cho các hoạt động quan trọng như nông nghiệp và nhập khẩu năng lượng.
Áp lực hiện nay càng lớn khi xung đột Trung Đông khiến giá dầu leo thang. Một nguyên nhân trực tiếp là rủi ro đối với các tuyến vận tải biển, làm gián đoạn thương mại dầu mỏ. Khoảng 20% lượng hàng hóa năng lượng toàn cầu đi qua eo biển Hormuz, nơi gần như tê liệt kể từ khi chiến sự Iran bùng phát.
Hãng Reuters ngày 6.4 dẫn lời một phát ngôn viên Bộ Quốc phòng Đức cho hay lực lượng vũ trang nước này đang làm rõ một quy định gần đây được cập nhật trong luật nghĩa vụ quân sự, buộc nam giới trong độ tuổi chiến đấu phải xin phép nếu muốn ra nước ngoài trong hơn 3 tháng.
Luật sửa đổi này có hiệu lực vào tháng 1, nhưng quy định trên hầu như rất ít được chú ý cho đến khi một tờ báo địa phương nêu bật vấn đề này hôm 3.4. Về lý thuyết, quy định này ảnh hưởng hàng triệu nam giới từ 17-45 tuổi tại Đức - quốc gia đông dân nhất trong Liên minh châu Âu (EU).
Người phát ngôn Bộ Quốc phòng Đức nhấn mạnh rằng nghĩa vụ quân sự ở nước này là tự nguyện, đồng thời cho biết thêm rằng bộ "đang soạn thảo các quy định cụ thể để cấp giấy miễn trừ khỏi yêu cầu phê duyệt, cũng như để tránh thủ tục hành chính không cần thiết".
Luật nghĩa vụ quân sự sửa đổi đã được thông qua vào năm ngoái nhằm tăng cường quân số cho Lực lượng Vũ trang Đức và đáp ứng các mục tiêu của NATO, trong bối cảnh ngày càng nhiều người ở Đức cho rằng nước này đã phụ thuộc quá lâu vào Mỹ và căng thẳng với Nga dẫn đến các lời kêu gọi tăng cường năng lực phòng thủ khắp châu Âu.
Phát ngôn viên Bộ Quốc phòng Đức cho biết luật này nhằm đảm bảo một hệ thống đăng ký quân sự mạnh mẽ và đáng tin cậy. "Trong trường hợp khẩn cấp, chúng ta cần biết ai có thể đang cư trú ở nước ngoài trong một thời gian dài", ông cho biết, nhưng từ chối bình luận thêm về chi tiết quy trình này trong thời gian tới.
Đức muốn tăng số quân nhân tại ngũ lên 260.000 vào năm 2035 từ con số 183.000 vào cuối năm ngoái. Thủ tướng Đức Friedrich Merz năm ngoái nói với các lãnh đạo quân đội rằng đất nước cần phải nhanh chóng có khả năng tự vệ và cần thêm binh lính.
Các chính trị gia đối lập cuối tuần qua đã chỉ trích chính phủ Đức về sự rối rắm trong luật nghĩa vụ quân sự sửa đổi nêu trên.
Viên kim cương xanh lục lam "Giấc mộng đại dương" có hình tam giác và kích thước bằng móng tay được bán tại buổi đấu giá hôm 13/5 ở Geneva, Thụy Sĩ.
"Một viên đá có màu sắc và kích thước như thế này cực kỳ hiếm, điều làm tăng thêm độ hiếm của nó là viên kim cương này thuộc loại Ia, một trong những loại đá quý tự nhiên tinh khiết nhất", nhà đấu giá Christie's cho hay.
Mức giá 17,3 triệu USD lập kỷ lục mới cho loại kim cương lục lam. Người mua giấu danh tính đã vượt qua hai đối thủ trong phiên đấu giá để sở hữu viên kim cương quý hiếm này.
"Rất hiếm khi tìm thấy kim cương xanh lục, kể cả loại một carat", Max Fawcett, người đứng đầu toàn cầu của bộ phận trang sức Christie's, nói. "Việc tìm thấy một viên kim cương hơn 5 carat với chất lượng và màu sắc như thế này thực sự đáng kinh ngạc".
Fawcett cho hay viên kim cương vào năm 2014 từng được bán với giá 8,5 triệu USD cho một nhà sưu tập người châu Á, người "rất thích và thường xuyên đeo nó". Hiện chưa rõ lý do "Giấc mộng đại dương" tiếp tục được đưa ra bán đấu giá.
Nặng 5,5 carat và là viên kim cương lục lam lớn nhất thế giới, "Giấc mộng đại dương" được cắt gọt từ khối kim cương thô nặng 11,7 carat khai thác từ mỏ đá ở Trung Phi vào những năm 1990.
"Giấc mộng đại dương" được Viện Smithsonian xếp hạng là một trong 8 viên kim cương hiếm nhất thế giới, từng được trưng bày tại Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên thuộc Viện Smithsonian ở thủ đô Washington năm 2003 trong triển lãm "Sự lộng lẫy của kim cương".
Triển lãm trưng bày các viên kim cương màu đỏ, cam, vàng, hồng, xanh lam, xanh lục lam và trắng, có trọng lượng từ 5,11 carat như viên Moussaieff Red đến 203,04 carat như viên De Beers Millennium Star.
